Ὅθεν ἀργὴν οὖσαν τότε τὴν τέχνην ὁρῶμεν τοῖς τοὺς ἁλιευτικοὺς μηχανωμένοις δόλους· ὅπερ καὶ τὸν νοῦν πάντως συμβαίνει πάσχειν τὸν θεωρητικόν, ὅταν μάλιστα ἐξ ὀργῆς ἀδίκου ὁ βυθὸς τῆς ψυχῆς ταράττηται. {κζʹ.} Ὀλίγων ἐστὶ λίαν πάντα τὰ οἰκεῖα ἀκριβῶς ἐπιγινώσκειν πταίσματα καὶ ὧν οὐδεπώποτε ὁ νοῦς τῆς μνήμης ἐξαρπάζεται τοῦ θεοῦ. Ὃν γὰρ τρόπον οἱ ὀφθαλμοὶ ἡμῶν οἱ σωματικοί, ὅταν μὲν ὑγιαίνωσι, πάντα ὁρᾶν ἄχρι καὶ τῶν διιπταμένων κωνώπων ἢ ἐμπίδων τὸν ἀέρα δύνανται· ὅτε δὲ ὑπὸ θολώσεως ἢ ὑπὸ χυμάτων τινῶν σκεπάζονται, εἰ μέν τι μέγα εἴη τῶν ἀπαντώντων αὐτοῖς, τοῦτο ἀμυδρῶς ὁρῶσι, τῶν δὲ μικρῶν οὐκ αἰσθάνονται τῇ αἰσθήσει τῆς βλέψεως· οὕτω καὶ ἡ ψυχή, ἐὰν μὲν τὴν ἐκ τῆς φιλοκοσμίας αὐτῇ συμβαίνουσαν πήρωσιν τῇ προσοχῇ λεπτύνῃ, καὶ τὰ ἄγαν βραχέα αὐτῆς πταίσματα ὡς μεγάλα ἄγαν ἡγουμένη δάκρυον ἐπὶ δακρύῳ ἐν πολλῇ εὐχαριστίᾳ ἀδιαλείπτως φέρει. Δίκαιοι γάρ, φησίν, ἐξομολογήσονται τῷ ὀνόματί σου. Ἐὰν δὲ τῇ τοῦ κόσμου ἐμμένῃ διαθέσει, εἰ μέν τι φονικὸν ἢ πολλῆς ἄξιον τιμωρίας διαπράξοιτο, τούτου ἠρέμα αἰσθάνεται, τῶν δὲ ἄλλων πταισμάτων οὐδὲ ἐπισημήνασθαι δύναται, ἀλλὰ καὶ ὡς κατορθώματα αὐτὰ πολλάκις ἡγεῖταί τινα· διὸ καὶ ὑπὲρ αὐτῶν θερμῶς λογοποιουμένη ἡ ἀθλία οὐκ αἰσχύνεται. {κηʹ.}
Μετάφραση
Γι' αυτό βλέπουμε ότι τότε είναι άχρηστη η τέχνη σε όσους μηχανεύονται τα αλιευτικά δολώματα· το ίδιο ακριβώς συμβαίνει να παθαίνει και ο θεωρητικός νους, όταν κυρίως από άδικο θυμό ταράσσεται ο βυθός της ψυχής. {κζʹ.} Σε πολύ λίγους ανήκει το να αναγνωρίζουν με ακρίβεια όλα τα δικά τους σφάλματα, και είναι εκείνοι των οποίων ο νους δεν αποσπάται ποτέ από τη μνήμη του Θεού. Διότι, με τον ίδιο τρόπο που τα σωματικά μας μάτια, όταν μεν είναι υγιή, μπορούν να βλέπουν τα πάντα, μέχρι και τα κουνούπια ή τις σκνίπες που πετούν στον αέρα· όταν όμως σκεπαστούν από θολούρα ή από κάποια υγρά, αν μεν βρεθεί μπροστά τους κάτι μεγάλο, το βλέπουν αμυδρά, ενώ τα μικρά δεν τα αντιλαμβάνονται με την αίσθηση της όρασης· έτσι και η ψυχή, εάν μεν με την προσοχή της λεπτύνει την τύφλωση που της συμβαίνει από την αγάπη για τον κόσμο, θεωρώντας τα πάρα πολύ μικρά της σφάλματα ως πάρα πολύ μεγάλα, προσφέρει αδιάκοπα δάκρυ πάνω στο δάκρυ με πολλή ευχαριστία. Διότι, όπως λέει η Γραφή, «οι δίκαιοι θα εξομολογηθούν στο όνομά σου». Εάν όμως παραμένει στην κοσμική διάθεση, εάν διαπράξει κάτι φονικό ή άξιο μεγάλης τιμωρίας, το αντιλαμβάνεται ελαφρώς, ενώ τα άλλα σφάλματα ούτε καν μπορεί να τα διακρίνει, αλλά μάλιστα πολλές φορές θεωρεί μερικά από αυτά και ως κατορθώματα· γι' αυτό και, όταν δικαιολογείται θερμά για αυτά, η άθλια δεν ντρέπεται. {κηʹ.}
Περισσότερα
Λεπτομέρειες