Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 149:2

Ψάλατε στον Κύριο άσμα καινό, κ.λπ. Καθώς το καινό άσμα ... ψάλλεται στην Εκκλησία των οσίων, δηλαδή αυτό της Καινής Διαθήκης του Σωτήρα μας .. ενώ ο Ισραήλ προσέχει στο παλαιό που δόθηκε μέσω του Μωυσή· για το καινό αυτό παράδειγμα .. ας ευφραίνεται· διότι αυτός ήταν ο Λόγος του Θεού που μίλησε στον Μωυσή, που έβγαλε τον Ισραήλ από την Αίγυπτο και τον έκανε δικό του λαό. Στους γιους λοιπόν της Σιών παραγγέλλει πρώτα να χαίρονται και να αγάλλονται για τον βασιλιά τους· και αυτός ήταν .. πάλι ο Λόγος του Θεού, ο οποίος παλαιότερα μεν ήταν βασιλιάς τους, έπειτα όμως απορρίφθηκε από αυτούς· γι' αυτό λέει προς τον προφήτη Σαμουήλ: Δεν εξουθένωσαν εσένα, αλλά εμένα .. ώστε να μη βασιλεύω πάνω τους.

Αλληλούια. Επινίκιος ύμνος των αγγέλων. «Άσατε». Δίνει εντολή στους πιστούς να ψάλουν το μυστικό άσμα, το οποίο είναι νέο. «Η αίνεσις». Διότι εκεί ο λαός ενώνεται με την πίστη μέσα στην εκκλησία. «Ευφρανθήτω». Ο πιστός λαός, που προέρχεται από τα έθνη, εν Χριστώ. «Και υιοί». Τα τέκνα της εκκλησίας εν Χριστώ. «Αινεσάτωσαν». Χοροί· διότι ιστάμενοι (χοροστατώντας) με ψαλμούς και ύμνους τα τέκνα της εκκλησίας δοξάζουν τον Χριστό. «Εν τυμπάνω». Τύμπανο είναι (υπάρχει) ο άνθρωπος, από όπου γεννάται η φωνή, και ψαλτήριο η γλώσσα, με την οποία υμνούν οι πιστοί. «Ότι ευδοκεί». Στον πιστό λαό· διότι σε αυτόν βρίσκεται το θέλημα του Θεού. «Και υψώσει». Διότι μακάριοι οι πραείς, είπε ο ίδιος ο Κύριος· και τι είναι ανώτερο από αυτό το ύψος; «Καυχήσονται». Τότε (πότε; τότε), όταν θα απολαύσουν τον μισθό τους εν δόξη· διότι το καύχημά τους θα είναι αιώνιο. «Και αγαλλιάσονται». Λαμβάνοντας τις κατοικίες τους τότε [οι άγιοι] θα βρίσκονται σε αγαλλίαση (ευφραινόμενοι) αιωνίως. «Αι υψώσεις». Διότι δεν έπαψε ο λάρυγγάς τους να υψώνει (να υμνεί) διαρκώς τον Θεό. «Και ρομφαίαι». Εννοεί τις δυνάμεις τις οποίες έχουν οι άγιοι από τον Θεό· δίστομες δε καθώς αστράφτουν από παντού. «Του ποιήσαι». Διότι οι άγιοι πρόκειται να κρίνουν τον κόσμο, και όχι να κριθούν μαζί με τον κόσμο. «Του δήσαι». Διότι εκείνοι που δεν βασίλευσαν καλά με δικαιοσύνη δένονται τότε και ρίπτονται στη γέεννα.

Βλέπεις πώς, πριν από τα λόγια, επιζητεί την ευχαριστία που προέρχεται από τον βίο και τα έργα, και αυτούς τους ανθρώπους εισάγει στον χορό εκείνων που υμνούν; Διότι δεν αρκεί μόνο το να ευχαριστεί κανείς με τα λόγια, εάν δεν συμπορεύεται και η αρετή της πράξεως. «Η αίνεσή του εν εκκλησία οσίων». Και κάτι άλλο διδάσκει εδώ. Διότι δείχνει ότι οφείλουμε να αναπέμπουμε τις δοξολογίες όλοι μαζί και με απόλυτη συμφωνία. Καθώς η λέξη Εκκλησία δηλώνει την οργάνωση και τη σύναξη. «Ας ευφρανθεί ο Ισραήλ για Εκείνον που τον εποίησε». Πριν από τις επιμέρους ευεργεσίες τοποθετεί την καθολική, σαν να προτρέπει και να λέει τα εξής, μέσω αυτών που πρόσθεσε: Να ευχαριστείς τον Θεό, επειδή σε έφερε στην ύπαρξη από την ανυπαρξία και σου ενέπνευσε ψυχή. Διότι δεν αποτελεί μικρό μέρος της ευεργεσίας Του και αυτό. Εδώ όμως καταδεικνύει και κάτι περισσότερο. Διότι, εκφραζόμενος με αυτόν τον τρόπο, δεν φανερώνει απλώς τη δημιουργία, αλλά την οικειότητα· και παραγγέλλει να ευχαριστεί (ο Ισραήλ), όχι μόνο επειδή τον δημιούργησε, αλλά επειδή τον κατέστησε δικό Του, οικείο λαό. Βλέπεις πώς, ενώνοντάς τον και συνδέοντάς τον στενά με τον Θεό, επιθυμεί να Τον ευχαριστεί όχι επιφανειακά, αλλά με χαρά, με ευφροσύνη, και έχοντας θέρμη στη διάνοια; Διότι όλα αυτά τα υπονόησε μέσω του ρήματος, «Ας ευφρανθεί».

Διότι τέτοιες είναι οι ψυχές των αγίων, όπως ακριβώς έπραττε και η ψυχή του Παύλου που στέναζε εξαιτίας της αναβολής της από εδώ αποδημίας. «Και οι υιοί της Σιών ας αγαλλιάσουν για τον βασιλιά τους». Βλέπεις ότι αυτό που προηγουμένως είπα, αυτό υπαινίσσεται εδώ, δηλαδή την οικείωση, το να είναι δηλαδή ο εκλεκτός του λαός; Γι' αυτό ακριβώς προσέθεσε και το, «Για τον βασιλιά τους», δηλώνοντας τούτο. Διότι δεν ήταν βέβαια βασιλιάς μόνο σύμφωνα με τον λόγο της δημιουργίας, αλλά και σύμφωνα με τον λόγο της οικειώσεως. «Ας αινέσουν το όνομά του εν χορώ». Δες πάλι και αυτήν τη συμφωνία να διαλάμπει. Διότι γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο υπάρχουν οι χοροί, προκειμένου όλοι από κοινού και ομόθυμα να αναπέμπουν τις δοξολογίες.

Ψαλμός ρκθ'. Αλληλούια. «Ψάλτε στον Κύριο άσμα καινό», δηλαδή πρόσφατο, νέο και αντάξιο της Καινής Διαθήκης. Και ιδού, ψάλλουν άσμα καινό όσοι μεταφέρθηκαν από την Παλαιά στην Καινή Διαθήκη. «Η αίνεσή του βρίσκεται στη σύναξη των δικαίων. Ας ευφρανθεί ο Ισραήλ για εκείνον που τον δημιούργησε και οι υιοί της Σιών ας αγαλλιάσουν για τον βασιλιά τους». Υπάρχει και νέος Ισραήλ και νέα Σιών, η Εκκλησία που προήλθε από τα έθνη, η οποία αγάλλεται για τον βασιλιά και σωτήρα της Ιησού Χριστό. «Ας αινέσουν το όνομά του με χορό και τύμπανο και ψαλτήριο». Παλαιότερα μεν με όργανα, τώρα όμως αινούμε τον Θεό δια του στόματος. «Διότι ο Κύριος ευδοκεί στον λαό του», παλαιότερα μεν στον παλαιό, τώρα όμως στον νέο· «και θα υψώσει», δηλαδή θα δοξάσει, «τους πράους με σωτηρία».