Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 20:3

Στον Ψαλμό 20, 2-5, Αστέριος. Εκείνοι που προσεύχονταν υπέρ του Δαβίδ πριν από τον παρόντα ψαλμό έλεγαν: «Σώσε, Κύριε, τον βασιλιά και εισάκουσέ μας την ημέρα κατά την οποία θα σε επικαλεστούμε». Και πάλι: «Η σωτηρία της δεξιάς του έρχεται με κραταιά έργα». Όταν τον είδαν να ενδυναμώνεται από τον Θεό εναντίον των εχθρών του και να διασώζεται παραδόξως, έλεγαν γεμάτοι ευχαριστία: «Κύριε, με τη δύναμή σου θα ευφρανθεί ο βασιλιάς». Διότι, έστω κι αν πολιορκείται συνεχώς από θλίψεις, μέσα σε μεγάλη δοκιμασία θλίψης η χαρά του περισσεύει, επειδή ενδυναμώνεται με την υπομονή, λέγοντας: «Ο Κύριος στάθηκε δίπλα μου και με ενδυνάμωσε». Και καθένας που κυριαρχεί στα πάθη του είναι ένας βασιλιάς που ευφραίνεται με τη δύναμη του Θεού, δηλαδή με την ευαγγελική διδασκαλία. Αυτό ακριβώς δηλώνοντας έλεγε ο Απόστολος: «Διότι δεν ντρέπομαι για το Ευαγγέλιο, επειδή είναι δύναμη Θεού για σωτηρία». Επειδή, λοιπόν, το Ευαγγέλιο είναι και δύναμη και σωτηρία, «και για τη σωτηρία που του δίνεις θα αγαλλιάσει σφόδρα»· διότι ο Ιησούς θεράπευσε με το Ευαγγέλιο ολόκληρη την οικουμένη που ασθενούσε. «Του έδωσες την επιθυμία της καρδιάς του»· στον μεν Δαβίδ την επιθυμία για τις εντολές του Θεού. Διότι ο ίδιος είπε: «Η ψυχή μου πόθησε σφοδρά να επιθυμεί τα κρίματα της δικαιοσύνης σου».

«Επιποθεί και εκλείπει η ψυχή μου για τις αυλές του Κυρίου.» Και ιδού τώρα ψάλλει μαζί μας στις εκκλησίες· επιθύμησε άφεση αμαρτιών και ο Κύριος τη χάρισε, και για να το πούμε απλά: «Την επιθυμία της καρδιάς του του έδωσες και το αίτημα των χειλέων του δεν του το στέρησες.» Στόμα και χείλη του Δαβίδ ήταν οι ψαλμωδοί που μελωδούσαν τα δικά του λόγια, οι οποίοι επιθυμούσαν πάντοτε ο Δαβίδ με τη θεία χάρη να προφητεύει τους ψαλμούς, ώστε να συγκεντρώσουν περισσότερες συλλογές ψαλμών. Και γιατί τα λέμε αυτά; Επειδή έχουμε τα παρελθόντα ως εγγυήσεις των μελλοντικών και των παρόντων. «Διότι τον πρόλαβες με ευλογίες αγαθότητας.» Όταν ο Θεός εκλέγει έναν άξιο από τους ανάξιους, τότε τον ευλογεί πριν από την εκλογή του, όπως επαινούσε τον Παύλο, και αυτόν που ο Ανανίας έβλεπε ως διώκτη, ο Θεός τον προέβλεπε ως ευαγγελιστή· έτσι λοιπόν ευλόγησε και τον Δαβίδ με επαίνους και μίλησε με καλά λόγια γι' αυτόν λέγοντας: «Βρήκα τον Δαβίδ τον γιο του Ιεσσαί, άνδρα σύμφωνα με την καρδιά μου» και «Είδα ανάμεσα στους γιους του Ιεσσαί βασιλιά για μένα», προφθάνοντας, όπως λέει, τον Δαβίδ με αυτές τις ευλογίες.

Του έδωσες την επιθυμία της καρδιάς του, και δεν του στέρησες τη δέηση των χειλέων του. Διάψαλμα. Διότι τον προϋπάντησες με ευλογίες χρηστότητας, έθεσες στο κεφάλι του στεφάνι από πολύτιμο λίθο. Ζωή σού ζήτησε, και του έδωσες μακρότητα ημερών στον αιώνα του αιώνα. Μεγάλη είναι η δόξα του χάρη στη σωτηρία σου· δόξα και μεγαλοπρέπεια θα επιθέσεις σε αυτόν.

Στο ενδιάμεσο παρενεβλήθη η μνεία για εκείνους που φοβούνται το όνομα του Κυρίου, επειδή και σε αυτούς η προφητεία έχει υποσχεθεί την κληρονομιά. Αυτή δε η κληρονομιά ήταν η αιώνια ζωή, την οποία υποδηλώνει ο λόγος λέγοντας: «Ημέρες στις ημέρες του βασιλιά θα προσθέσεις». Επομένως, αφού ο βασιλιάς Δαβίδ προσευχήθηκε για μεγάλα πράγματα, ο Θεός υποσχέθηκε μέσω του Πνεύματος να προσθέσει ημέρες στις ημέρες του, και τα έτη του να διαρκέσουν έως τις ημέρες γενεάς και γενεάς. Διότι αυτή την κληρονομιά του υποσχέθηκε· πράγμα το οποίο άλλωστε δηλώνεται και στον εικοστό ψαλμό, όπου αναφέρεται: «Κύριε, με τη δύναμή σου θα ευφρανθεί ο βασιλιάς. Την επιθυμία της καρδιάς του έδωσες σε αυτόν·» και στη συνέχεια: «Ζωή σου ζήτησε, και του έδωσες μακρότητα ημερών στον αιώνα και στον αιώνα του αιώνος». Επειδή δηλαδή προσευχήθηκε επιδιώκοντας τα επουράνια και επιθυμώντας τα δικά σου αγαθά· τον εισάκουσες, λέει, και αφού τον εισάκουσες, «του έδωσες την επιθυμία της καρδιάς του, και δεν του στέρησες τη θέληση των χειλέων του». Το ποια δε ήταν η επιθυμία του, και ποιο το αίτημα των χειλέων του, μας το διδάσκει στη συνέχεια λέγοντας: «Ζωή σου ζήτησε, και του έδωσες μακρότητα ημερών στον αιώνα και στον αιώνα του αιώνος».

«Εις το τέλος»: Η προφητεία του ψαλμού προκηρύχθηκε για τα μυστήρια που επρόκειτο να τελεστούν στον άνθρωπο από τον Χριστό στους έσχατους χρόνους. «Κύριε, εν τη δυνάμει»: Ο Χριστός βρίσκεται στη δύναμη του Πατρός· διότι ο Χριστός είναι δύναμη Θεού και σοφία Θεού, λέει ο απόστολος. Ευφραίνονται δε και οι επί γης βασιλείς, όταν με τη δύναμη του Χριστού κατορθώνουν τα έργα της βασιλείας. «Και επί τω σωτηρίω»: Και αυτό αφορά τον Χριστό· «σφόδρα»: διότι αγαλλίασε πολύ για τη σωτηρία που έγινε για τον άνθρωπο, την οποία πραγματοποίησε ο ίδιος με τη θέλησή του. «Την επιθυμίαν»: Και αυτό αφορά τον Χριστό· διότι με το δικό του θέλημα και, τρόπον τινά, με επιθυμία έσπευσε προς αναζήτηση του ανθρώπου. «Και την δέησιν»: Και αυτό είναι ο Χριστός· όταν προσευχόταν για τους αποστόλους προς τον Πατέρα λέγοντας: «Πατέρα, αγίασέ τους στο όνομά σου». «Ότι προέφθασας»: Διότι προ πάντων των αιώνων υπήρχε ο Υιός, αγιασμένος στη δόξα του Πατρός. «Έθηκας»: Και αυτό είναι ο Χριστός· με δόξα και τιμή τον στεφάνωσες. Αναφέρεται δε και στον κυριακό άνθρωπο, ο οποίος είναι εστεμμένος με τη θεότητα [η οποία είναι ο τίμιος λίθος]. «Ζωήν ητήσατο»: Διότι συνέγειρε και συνεκάθισε στα επουράνια τον άνθρωπο, ώστε πλέον να ζει στους αιώνες των αιώνων. «Μεγάλη η δόξα» [του κυριακού ανθρώπου]· διότι με μεγάλη δόξα δοξάστηκε με το να συγκαθίσει με τον Θεό. «Δόξαν»: Τη χάρη και τη σφραγίδα του βαπτίσματος· διότι έτσι μεγαλοπρεπής πάνω σε όλη την κτίση αναδείχθηκε ο άνθρωπος.

Ψαλμός 20ός. Εις το τέλος· ψαλμός του Δαβίδ. «Κύριε, με τη δύναμή σου θα ευφρανθεί ο βασιλιάς και με τη σωτηρία που του δίνεις θα αγαλλιάσει πάρα πολύ. Την επιθυμία της καρδιάς του τού την έδωσες», δηλαδή τη νίκη κατά των εχθρών, «και το αίτημα των χειλιών του δεν του το στέρησες», αλλά «τον πρόλαβες με ευλογίες αγαθότητας, έθεσες στο κεφάλι του στεφάνι από πολύτιμο λίθο». Και αυτά μεν αναφέρονται μερικώς στον Χριστό, κυρίως όμως στον Δαβίδ, από εδώ και πέρα όμως αναφέρονται κυρίως στον Χριστό: «Ζωή σου ζήτησε», λέει, «και του έδωσες μακρότητα ημερών στους αιώνες των αιώνων. Μεγάλη είναι η δόξα του για τη σωτηρία που προσφέρεις», δηλαδή, εξαιτίας της σωτηρίας του κόσμου η δόξα του θα γίνει γνωστή στον κόσμο. «Διότι θα του δώσεις ευλογία», έπαινο και δόξα αιώνια από αυτούς που σώζονται, «θα τον ευφράνεις με χαρά μπροστά στο πρόσωπό σου», δηλαδή επειδή θα είναι μαζί σου παντοτινά, ως Θεός και άνθρωπος. «Διότι ο βασιλιάς ελπίζει στον Κύριο και χάρη στο έλεός του δεν θα κλονιστεί» από τη θεότητά του. «Ας βρει το χέρι σου όλους τους εχθρούς σου και το δεξί σου χέρι» εγκαίρως «ας βρει όλους αυτούς που σε μισούν», διότι: «Θα τους κάνεις σαν καμίνι φωτιάς τον καιρό της παρουσίας σου», κατά τη δεύτερη έλευσή σου, «θα τους συνταράξεις και θα τους καταφάει η φωτιά». «Τον καρπό τους θα τον εξαφανίσεις από τη γη και το σπέρμα τους από τους γιους των ανθρώπων».