Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 25:12

Διότι, είτε πράττουμε κάτι από τα αγαθά προς τον εαυτό μας, αποκόπτοντας τις άτοπες και επιλήψιμες ηδονές, νεκρώνοντας τα μέλη μας τα επί της γης, καθιστώντας τον νου μας σε πνευματική πραότητα, ασκώντας την πτωχεία, διατηρώντας, όσο είναι δυνατόν, τη διάνοια καθαρή και αθόλωτη· είτε εκπληρώνοντας τα αγαθά έργα προς τους αδελφούς μας, δωρίζοντας ανεξικακία σε εκείνους που επέλεξαν να μας λυπήσουν και μας συμπεριφέρθηκαν άστοργα, βοηθώντας τους εμπερίστατους, παρηγορώντας τους λυπημένους, επαναφέροντας στον ευθύ δρόμο όσους έχουν πλανηθεί από αμάθεια, καθοδηγώντας τους προς το καλύτερο, παρέχοντας τα αναγκαία σε όσους έχουν ανάγκη, και έχοντας καταβάλει κάθε σπουδή στο να φέρουμε εις πέρας εκείνα με τα οποία θα ευαρεστείτο ο Θεός. Άραγε δεν είναι, κατά κάποιο τρόπο, διττός ο τρόπος της δικαιοσύνης, εφόσον κατορθώνεται τόσο ως προς τον εαυτό μας όσο και ως προς τους άλλους; ΠΑΛΛ. Έτσι φαίνεται. ΚΥΡ. Επομένως, σε σχισμένη οπλή, δηλαδή σε δίχηλο πόδι, παρομοιάζει πάντοτε κατά κάποιο τρόπο ο νόμος έναν τέτοιον άνθρωπο. Διότι το πόδι θα αποτελούσε για εμάς πάντοτε σύμβολο και τύπο της έμπρακτης πορείας· και μάλιστα λέμε ότι βαδίζουν με ορθό πόδι εκείνοι που προθυμοποιούνται πάρα πολύ να πορεύονται άμεμπτα προς ό,τι αποβαίνει σε ωφέλεια. Αναμέλπει δε κάπου και ο Δαβίδ: «Διότι το πόδι μου στάθηκε σε ευθύτητα», δηλαδή, πορεύτηκα με δικαιοσύνη και ευθύτητα· και μίσησα το διεστραμμένο. Και σχετικά με όσους αγαπούν την αμαρτία λέει: «Γρήγορα είναι τα πόδια τους στο να χύσουν αίμα, σύντριμμα και ταλαιπωρία υπάρχει στις οδούς τους».

Προφητεύοντας με σαφήνεια και για τις δύο αυτές, ο Δαβίδ έλεγε, για μεν την πρώτη, που έχει αποβληθεί: «Εμίσησα εκκλησίαν πονηρευομένων»· για δε τη δεύτερη, που οικοδομείται, στον ίδιο ψαλμό λέει: «Κύριε, αγάπησα την ευπρέπεια του οίκου σου»· και αμέσως παρακάτω: «Εν εκκλησίαις θα σε ευλογήσω, Κύριε». Διότι, αφού αποβλήθηκε η μία στην Ιουδαία, στο εξής πληθαίνουν οι εκκλησίες του Χριστού σε όλη την οικουμένη, για τις οποίες αναφέρεται στους ψαλμούς: «Άσατε στον Κύριο άσμα καινό, η αίνεσή του σε εκκλησία οσίων». Σε συμφωνία με αυτά, και ο προφήτης είπε προς τους Ιουδαίους: «Δεν υπάρχει θέλημα δικό μου ανάμεσά σας, λέει ο Κύριος Παντοκράτωρ», και αμέσως παρακάτω: «διότι από ανατολών ηλίου μέχρι δυσμών, το όνομά μου έχει δοξαστεί ανάμεσα στα έθνη». Για αυτήν την αγία καθολική εκκλησία γράφει προς τον Τιμόθεο ο Παύλος: «για να γνωρίζεις πώς πρέπει να συμπεριφέρεσαι στον οίκο του Θεού, που είναι η εκκλησία του ζώντος Θεού, στύλος και εδραίωμα της αλήθειας».

Εγώ όμως πορεύθηκα μέσα στην ακακία μου· λύτρωσέ με, Κύριε, και ελέησέ με. Το πόδι μου στάθηκε σε ευθύτητα, μέσα στις εκκλησίες θα σε ευλογήσω, Κύριε. Επειδή, λοιπόν, με το μέτρο που μετράμε θα μετρηθεί και σε εμάς, και με την κρίση που κρίνουμε θα κριθούμε, για τον λόγο αυτόν προβάλλει συνεχώς την ακακία, δηλαδή τη λήθη των κακών, και την ανεξικακία προς όσους αμάρτησαν απέναντί του· ώστε να τύχει και ο ίδιος ίσης αμνηστίας από τον Θεό για το σφάλμα στο οποίο υπέπεσε. Και αφού απηύθυνε αυτές τις ικεσίες, εμπνέεται από το Άγιο και προφητικό Πνεύμα και λέει στη συνέχεια: Το πόδι μου στάθηκε σε ευθύτητα, μέσα στις εκκλησίες θα σε ευλογήσω, Κύριε. Διότι προφητεύει ότι, αν και κάποτε προκλήθηκε στα πόδια του σάλος, κλονισμός και αστάθεια, εντούτοις δεν πρόκειται να πέσει εξαιτίας αυτών, αλλά θα σταθεί με ευθύτητα, μέλλοντας να ευλογεί τον Θεό μέσα στις εκκλησίες, προαναγγέλλοντας έτσι τη μνημόνευσή του σε όλες τις εκκλησίες του Θεού· γι' αυτό άλλωστε, ακόμη και σήμερα, σε ολόκληρη την οικουμένη μέσα στις εκκλησίες του Χριστού, ο Δαβίδ ευλογεί τον Κύριο.

«Εγώ δε εν ακακία»: Ο Χριστός, ως ο μόνος ελεύθερος από κάθε κακία· διότι ούτε στους Ιουδαίους ανταπέδωσε κακό αντί κακού (κακών). «Λύτρωσέ με»: Από τη συνοχή των Ιουδαίων, για τους οποίους είπε: «Πατέρα, αν είναι δυνατόν, ας παρέλθει από εμένα αυτό το ποτήριο»· διότι, για να δείξει ότι αληθινά προσέλαβε την ανθρώπινη φύση, υπέπιπτε στον φόβο. «Διότι το πόδι»: Όταν βρισκόταν επί του σταυρού στον Γολγοθά· διότι στάθηκε εκεί, για να ανορθώσει τον κόσμο. «Στις εκκλησίες»: Αφού συγκρότησε μέσω του σταυρού και της ανάστασης τις εκκλησίες (στις εκκλησίες), μέσα στις οποίες ευλογείται ο Θεός από τους χορούς των αγίων.

Γι' αυτό: «Εμίσησα εκκλησία», δηλαδή συνάθροιση «πονηρευομένων και μαζί με ασεβείς δεν θα καθίσω», αλλά: «Θα νίψω τα χέρια μου ανάμεσα σε αθώους» πρώτα και θα καθαριστώ και έπειτα έτσι «θα κυκλώσω το θυσιαστήριό σου για να ακούσω τη φωνή της αινέσεώς σου». Διότι πρέπει αυτοί που παραστέκονται στο θυσιαστήριο να έχουν αθώα τα χέρια τους και, όσο είναι εφικτό, καθαρή την καρδιά, και με χείλη αγνά να μεταδίδουν τα θαυμάσια του Θεού. «Κύριε, αγάπησα την ευπρέπεια του οίκου σου», του αισθητού καθώς και του νοητού, στους οποίους εσύ ευαρεστείσαι να κατοικείς, εξαιτίας της ευπρέπειας. «Μην καταστρέψεις μαζί με τους ασεβείς την ψυχή μου, και μαζί με άνδρες αιμάτων τη ζωή μου, στα χέρια των οποίων υπάρχουν ανομίες, και η δεξιά τους γέμισε από δώρα». Με αυτούς δεν επέλεξα να καθίσω, αλλά απέφυγα τη συνάθροισή τους, ώστε να μην χαθώ μαζί τους. «Εγώ όμως πορεύθηκα με ακακία, λύτρωσέ με, Κύριε, και ελέησέ με». «Το πόδι μου στάθηκε σε ευθύτητα» στα δικά σου προστάγματα, και από εδώ και στο εξής λοιπόν «στις εκκλησίες θα σε ευλογήσω, Κύριε», δηλαδή, στις συναθροίσεις θα σε κηρύξω και θα σε μεγαλύνω, Κύριε.

Υπήρξε ποτέ περίπτωση να απουσιάσει από την ιερή χορεία των αδελφών, όταν αυτή υμνούσε κοινώς το θείο, και μπόρεσε άραγε κανείς να φτάσει στην εκκλησία πριν από εκείνον και να πει μαζί με τον Δαβίδ: «Ανοίξτε μου τις πύλες της δικαιοσύνης· θα εισέλθω μέσα από αυτές και θα δοξολογήσω τον Κύριο» και «στις εκκλησίες θα σε ευλογήσω, Κύριε», και «εσπέρας και πρωί και μεσημέρι θα διηγηθώ και θα απαγγείλω τα θαυμάσιά σου» και «επτά φορές την ημέρα σε αίνεσα», και «όλη την ημέρα άπλωσα προς εσένα τα χέρια μου»; Διότι ο ίδιος και τον ορισμένο χρόνο αφιέρωνε στο καθετί, και για τα πάντα, σε κάθε καιρό, ευλογούσε τον Θεό. Αλλά τους προσωπικούς του κόπους, τους οποίους υπέμεινε μπαίνοντας στο ιδιωτικό του ταμείο, και αποκλείοντας τον έξωθεν όχλο, και προσευχόμενος στον Πατέρα που βλέπει τα κρυφά, τις αγρυπνίες, τις ψαλμωδίες, τις αδιάκοπες ορθοστασίες, τις γονυκλισίες, που ξεπερνούν κάθε αριθμό, τα χτυπήματα στο στήθος, τις πηγές των δακρύων, που πολλές φορές παρατείνονταν για ολόκληρες νύχτες, και την υπόλοιπη μυστική εργασία της αρετής, ποιος κατάλογος θα μπορούσε επάξια να τα συμπεριλάβει;