Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 28:8

Φωνή Κυρίου, η οποία διακόπτει φλόγα πυρός. Υποδηλώνει αυτή την υπόσχεση, την οποία έδωσε στους αγίους λέγοντας: «Και εάν περάσεις μέσα από φωτιά, η φωτιά δεν θα σε κατακάψει». Φωνή Κυρίου, η οποία συγκλονίζει την έρημο. Το «συγκλονίζοντας» εδώ λέγεται πάλι με την έννοια της μεγάλης απήχησης, όπως στο: «Όταν εισήλθε ο Ιησούς, σείστηκε όλη η πόλη». Έρημο, δε, ονομάζει την Εκκλησία που προέρχεται από τα έθνη, η οποία στο παρελθόν ήταν έρημη από τη γνώση του Θεού. Και θα συγκλονίσει ο Κύριος την έρημο Κάδης. Η λέξη Κάδης ερμηνεύεται ως «αγία». Και ως αγία νοείται η Εκκλησία του Χριστού. Φωνή Κυρίου που καταρτίζει ελάφια, και θα αποκαλύψει δρυμούς. Ελάφια μεν είναι οι άγιοι· το δε «καταρτιζομένη» χρησιμοποιείται αντί του «προετοιμάζοντος». Διότι Αυτός, αφού προετοίμασε τους αγίους Αποστόλους, τους απέστειλε, σύμφωνα με το: «Πορευθέντες, μαθητεύσατε πάντα τα έθνη». Δρυμούς αποκαλεί την Εκκλησία, επειδή στο παρελθόν ήταν μητέρα άκαρπων δέντρων. [Και στον ναό Του ο καθένας αναπέμπει δόξα.]

Και θα συγκλονίσει ο Κύριος την έρημο Κάδης. Διότι ο Ιωάννης βάπτιζε στην έρημο. Εκείνη λοιπόν την έρημο τη συγκλόνισε με την προσέλευση των λαών από παντού· η οποία, επειδή μετανοούσαν όσοι έρχονταν σε αυτήν, είχε ονομαστεί αγία έρημος. Διότι Κάδης ερμηνεύεται η αγία. Αυτή η φωνή καταρτίζει και τα ελάφια, δηλαδή τις άγιες ψυχές, εκείνες που αναζητούν τα υψηλά, εκείνες που εξολοθρεύουν τα φίδια, εκείνες που διατρίβουν πάνω στα ψηλά βουνά. Και αυτές θα ήταν οι μεγαλοφυείς ψυχές, που ανατρέχουν προς τα ύψη της επουράνιας πολιτείας απομακρυνόμενες από τα ταπεινά, ελαφριές και εξυψωμένες· ευρισκόμενες σε πόλεμο προς τις αντικείμενες δυνάμεις, όπως ακριβώς τα ελάφια με τα φίδια. Αλλά και αποκαλύπτει τους δρυμούς, για να γίνουν φανερά τα φίδια που κρύβονται κάτω από τη σκιά των δρυμών, ώστε να καταναλώνονται πιο εύκολα από τα ελάφια. Ίσως λοιπόν αυτός που ελέγχει τις κρυφές κακίες, αποκαλύπτει δρυμούς· τουτέστιν, φέρνει στο φως τις αμαρτίες που φωλιάζουν στην υλική φύση, οι οποίες ονομάζονται φίδια εξαιτίας του πολύμορφου της ηδονής.

Φωνή λοιπόν Κυρίου, ο οποίος διαχωρίζει τη φλόγα του πυρός και τη μερίζει, ώστε το μεν πυρ της κολάσεως να είναι χωρίς λάμψη, το δε φως της αναπαύσεως να παραμείνει άκαυστο. Φωνή Κυρίου που συγκλονίζει την έρημο. Προς ευεργεσία της ερήμου οικονομείται σε αυτήν ο συγκλονισμός από τον Κύριο, ώστε, αφού μεταβληθεί από έρημος, να γίνει γη κατοικημένη, και αφού αποβάλει το όνειδος της ατεκνίας, να λάβει τον έπαινο της πολυτεκνίας (διότι πολλά είναι τα τέκνα της ερήμου, περισσότερα από τα τέκνα εκείνης που έχει τον άνδρα), και, αφού γεμίσει από τα ύδατα του Πνεύματος, να μεταβληθεί η προηγουμένως έρημος σε λίμνες υδάτων. Και θα συγκλονίσει ο Κύριος την έρημο Κάδης. Δεν θα συγκλονίσει λοιπόν ο Κύριος κάθε έρημο, αλλά την Κάδης, δηλαδή τον αγιασμό· διότι η λέξη Κάδης ερμηνεύεται ως αγιασμός. Φωνή Κυρίου που καταρτίζει ελάφους. Κατά τον ίδιο τρόπο με τα προηγούμενα πρέπει να αποδοθούν και τα όσα αφορούν τον καταρτισμό των ελάφων, τον οποίο ενεργεί η φωνή του Κυρίου.

Φωνή Κυρίου που συγκλονίζει την έρημο, ο Κύριος θα συγκλονίσει την έρημο Κάδης. Διότι, αληθινά, σύμπασα η οικουμένη των ανθρώπων, η οποία προηγουμένως ήταν έρημη από τη γνώση του Θεού και την ευσέβεια, συγκλονίστηκε διά του ευαγγελικού κηρύγματος, ώστε να μεταβληθεί από την κακία στην αρετή, και από την άγνοια στη θεία γνώση. Έτσι λοιπόν, από έρημος έγινε οικουμένη.

φωνή Κυρίου: Διότι ενίσχυσε τότε τον Ιωάννη [λέγοντας], ώστε να δυνηθεί να αγγίξει την κεφαλή του Θεού. φωνή εν μεγαλοπρεπεία: Διότι έδειξε τότε τον Υιό (Χριστό) μεγαλοπρεπή, ώστε να γνωρίσουν όλοι ότι είναι Υιός του Θεού. φωνή συντρίβουσα κέδρους: Τους υπερήφανους ως υψηλούς. Διότι, καθώς η φωνή μαρτύρησε τότε για τον Υιό, το ύψος των απίστων συνετρίβη. συντρίψει: Τους δαίμονες, ως υπερήφανους και ως πάντοτε χαίροντες στον Λίβανο. Διότι ο Λίβανος ονομάζεται όρος θυσιών. Τους συνέτριψε δε αυτούς η παρουσία του Χριστού, η οποία έπαυσε τη μανία των ειδώλων. και λεπτυνεί: Διότι ο Μόσχος ήταν είδωλο στον Λίβανο. Όπως λοιπόν οι θυσίες των ειδώλων έγιναν αφανείς, έτσι και οι δαίμονες έγιναν αφανείς, σαν να διασκορπίστηκαν ως κέδροι. και ο αγαπημένος: Ο Χριστός, ως Υιός της μονοειδούς αλήθειας, δηλαδή του Πατέρα της αλήθειας. φωνή διακόπτουσα φλόγα πυρός: Όταν καταμέρισε το πυρ στους αποστόλους ως γλώσσες. Διότι, μερίζοντάς τες στον καθένα, καθιστά αναγκαίο το να διακοπεί [δηλαδή να μεριστεί και να διαχωριστεί]. φωνή συσείσουσα έρημον: Την Εκκλησία δηλαδή. Διότι ήταν έρημος, και την συντάραξε, μεταβάλλοντάς την προς τη θεογνωσία. Διότι καθετί που μεταφέρεται είναι ανάγκη να σειστεί. Και φωνή ονομάζει το κήρυγμα του Λόγου, διότι ήχησε σαν βροντή. θα συσείσει την έρημο Κάδης: Το Κάδης ερμηνεύεται αγίασμα, το οποίο είναι η Εκκλησία. Διότι επιπλέον την συντάραξε, μεταβάλλοντάς την από ακαθαρσία σε αγίασμα δόξας.

«Φωνή Κυρίου που συγκλονίζει την έρημο, και θα συγκλονίσει ο Κύριος την έρημο της Κάδης», η οποία βρίσκεται κοντά στο όρος Σινά, όταν ο Μωυσής έλαβε τον νόμο από τον Θεό. «Φωνή Κυρίου που καταρτίζει τα ελάφια, και θα αποκαλύψει τους δρυμούς». Διότι ό,τι και αν θελήσει να πράξει, είτε να απογυμνώσει τους δρυμούς είτε να μετατρέψει την άδενδρη πεδιάδα σε έλη και δρυμούς, τίποτα δεν τον εμποδίζει. «Και στον ναό του καθένας που λέγει δόξα» θεωρείται ευσεβής. «Ο Κύριος θα κατοικήσει τον κατακλυσμό». Ποιον κατακλυσμό; Τις ψυχές που κατακλύστηκαν και καθαρίστηκαν διά του θείου βαπτίσματος· διότι το χωρίο αναφέρεται εξ ολοκλήρου στο βάπτισμα. «Και θα καθίσει ο Κύριος ως βασιλιάς εις τον αιώνα», επαναπαυόμενος σε τέτοιες άγιες ψυχές. «Ο Κύριος θα δώσει ισχύ στον λαό του», την αρμόζουσα στον λαό. «Ο Κύριος θα ευλογήσει τον λαό του με ειρήνη», ανατρέποντας τη μάχη.

«Φωνή Κυρίου που συντρίβει κέδρους», δηλαδή δαίμονες καθώς και μεγιστάνες τυράννους, «και θα συντρίψει ο Κύριος τις κέδρους του Λιβάνου», δηλαδή τις αμαρτίες εκείνου που ταπεινώθηκε σαν τον Λίβανο μέσω της μετάνοιας και του θείου βαπτίσματος, «και θα τις καταλεπτύνει σαν το μοσχάρι, τον Λίβανο»· τις αμαρτίες που πάχυναν σαν τους κέδρους εξαιτίας μοιχειών, φόνων, ασελγειών και άλλων κακών, «θα τις καταλεπτύνει σαν το μοσχάρι, τον Λίβανο» και θα τις αφανίσει τελείως, «και ο ηγαπημένος», δηλαδή εγώ ο Υιός προς τον Πατέρα, «ως υιός μονοκερώτων». «Φωνή Κυρίου που συγκλονίζει την έρημο, και θα συγκλονίσει ο Κύριος την έρημο Κάδης», δηλαδή την παρούσα έρημο, εξαιτίας της προσέλευσης της Ιουδαίας και όλων των περιχώρων που γειτνιάζουν με τον Ιορδάνη· αφενός, για να βαπτίσει ο Βαπτιστής σε μετάνοια όλη την Ιουδαία και τα Ιεροσόλυμα και τα περίχωρα του Ιορδάνη, και αφετέρου, για να δουν ποια είναι η «φωνή του βοώντος στην έρημο», και ποιος είναι αυτός που βαπτίζει και αυτός που βαπτίζεται, και ποια είναι η «φωνή Κυρίου επί των υδάτων», γι' αυτό και «θα συγκλονίσει ο Κύριος την έρημο Κάδης. Φωνή Κυρίου που καταρτίζει ελάφια», δηλαδή τις ψυχές που επιποθούν να έλθουν στις πηγές των υδάτων του σωτήριου βαπτίσματος.

Δεν κρέμεται πλέον στον πάσσαλο η ρωμαϊκή ασπίδα αναδίδοντας μυρωδιά καπνού, ούτε η φαρέτρα των βελών είναι καταφαγωμένη από το σαράκι, ούτε το εύκαμπτο τόξο γεμάτο μούχλα, ούτε γέρνει στο πλάι το δόρυ που θρέφεται από τον άνεμο παραμένοντας ακίνητο και ασάλευτο, ούτε είναι άχρηστο το ακόντιο επειδή καταστρέφεται από τη σκουριά. Δεν ήταν λοιπόν ένας λόγος απλώς κενός, ούτε λεγόταν μάταια στον αέρα, αλλά εκτοξευόταν με εξαιρετική ευστοχία, εκείνος που αποφάνθηκε ότι είναι προτιμότερο ένας λέοντας να ηγείται στρατού ελαφιών, παρά ένα ελάφι να διοικεί σύνταγμα λεόντων. Και αν ακούω τη φωνή του Θεού που θεραπεύει τη δειλία των ζώων και διασχίζει τις φλόγες της φωτιάς, καθόλου παράταιρα δεν θα έλεγα ότι είναι ισοδύναμα με αυτήν τόσο τα δικά σου ηγετικά προστάγματα όσο και οι τακτικές σου μέθοδοι, θεοειδέστατε αυτοκράτορα.

Αυτά φανέρωσαν την ανάδειξη του Σωτήρος, ενώ τα επόμενα τη διδασκαλία του. Διότι προσθέτει: «Αυτά λέγει ο Κύριος στα οστά αυτά: Ιδού εγώ φέρνω σε εσάς πνεύμα ζωής», και «Διότι τα λόγια που εγώ λέω, είναι πνεύμα και είναι ζωή». Με αυτά τα λόγια θα επαναφέρω αυτούς που πείθονται στην προηγούμενη ζωή δια του σταυρού και του θανάτου. Και δηλώνοντας αυτό, προτού ενωθούν και ζήσουν τα οστά, υπαινίσσεται τον σταυρό και τον θάνατο. Διότι λέει, «Φωνή και σεισμός», και τα οστά πήραν πάλι την προηγούμενη μορφή τους. Περιγράφοντας εκείνον τον σεισμό που έγινε πάνω στον σταυρό και τη μεγάλη φωνή του Κυρίου, η οποία συγκλόνισε την έρημο, εννοώ δηλαδή τον άδη, σύμφωνα με το γεγραμμένο: «Φωνή Κυρίου που συγκλονίζει την έρημο». Προαναγγέλλοντας αυτήν τη φωνή, ο μακάριος Δαβίδ έλεγε: «Ο Θεός των θεών, ο Κύριος, μίλησε και κάλεσε τη γη από την ανατολή του ηλίου μέχρι τη δύση». Διότι εκείνη συγκέντρωσε την εκκλησία των πιστών. Επειδή, πράγματι, κάλεσε τον θάνατο πάνω σε εκείνο το αναμάρτητο σώμα, και εκείνος ο θάνατος έκλεισε τον άδη, άνοιξε τον ουρανό, και έγινε η αιτία των επουράνιων αγαθών για τους ανθρώπους.