Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 34:16

Διότι, όπως είπα, επειδή δεν είχαν τίποτα για να τον κατηγορήσουν, μαίνονταν εναντίον του Χριστού. Γι' αυτό άλλωστε έλεγε ολοκάθαρα: «Ποιος από εσάς με ελέγχει για αμαρτία; Αν λέω την αλήθεια, γιατί εσείς δεν με πιστεύετε;» Επομένως, λέει, δεν αναγνώρισα καμία δική μου αμαρτία. <Με υπέβαλαν σε πειρασμούς, με χλεύασαν με χλευασμό.> (B f. 117 b) Εκείνος που μελετά τα ευαγγελικά συγγράμματα, θα βρει ότι οι Ιουδαίοι τόλμησαν και αυτό εναντίον εκείνου που τους κάλεσε στη ζωή, δηλαδή φυσικά του Χριστού.

Το ότι μάλιστα τον χλεύασαν, δεν είναι καθόλου δύσκολο να το διαπιστώσει κανείς από όσα έχουν γραφτεί γι' αυτόν. Διότι ο Σωτήρας και Κύριος των όλων έλεγε: «Αμήν, αμήν σας λέω: εκείνος που ακούει τον λόγο μου και πιστεύει σε αυτόν που με έστειλε, έχει ζωή αιώνια»· και προσέθετε ότι «δεν πρόκειται να δει θάνατο στον αιώνα». Εκείνοι όμως απαντούσαν σκληροί και υπερόπτες, και εξαιτίας της υπερβολικής τους ασυνεσίας, μη κατανοώντας τα λεγόμενα, εναντιώνονταν λέγοντας: «Ο Αβραάμ πέθανε, και οι προφήτες πέθαναν, και εσύ λες: Εάν κάποιος ακούσει τον λόγο μου, δεν πρόκειται να δει θάνατο στον αιώνα; Για ποιον περνάς τον εαυτό σου;». [Επομένως, άλλοτε μεν τον έβαζαν σε πειρασμό, άλλοτε δε τον χλεύαζαν τρίζοντας τα δόντια τους εναντίον του, έχοντας την καρδιά τους γεμάτη από διαβολική μανία και δαιμονιώδη ωμότητα. Αλλά, ω Κύριε, λέει, πότε θα επιβλέψεις;

Αυτά δε εκπληρώνονταν κατά τον καιρό του πάθους του. Ο δε Σύμμαχος λέγει: Και κατασπαράζοντας δεν ησύχαζαν. Δεν γνώριζα δε, λέγει, την αιτία για την οποία με μαστίγωναν· διότι δεν είχαν καμία εύλογη πρόφαση για τις πληγές που μου επέφεραν. Αντί δε του: Με πείραξαν με χλευασμό, ο Σύμμαχος λέγει: Με υποκρισία, με πλαστά λόγια, έτριζαν εναντίον μου τα δόντια τους. Πολλά δε θα μπορούσες να βρεις στα Ευαγγέλια που να τα παριστούν αυτά· και το πώς τον πλησίαζαν οι Φαρισαίοι για να τον θέσουν σε πειρασμό, και άλλοτε τον χλεύαζαν, και το πώς έτριζαν εναντίον του τα δόντια τους, κατατρωγόμενοι από οργή για το πλήθος εκείνων που γίνονταν μαθητές του.

«Διεσχίσθησαν»: Διότι άλλοι μεν από αυτούς ήθελαν να ζήσουν πιστεύοντας σε αυτόν, ενώ άλλοι κραύγαζαν: ας σταυρωθεί, και ούτε έτσι δεν ένιωσαν κατάνυξη. «Επείρασάν με»: Διότι τον χτυπούσαν και του έλεγαν: προφήτευσέ μας, Χριστέ, ποιος είναι αυτός που σε χτύπησε. Και άλλοι τον έφτυναν, εξουθενώνοντάς τον. «Έβρυξαν»: Διότι οι Ιουδαίοι έτριζαν τα δόντια τους εναντίον του Κυρίου, φλεγόμενοι από φθόνο. «Κύριε, πότε επόψη»: Αυτή είναι η φωνή του Αδάμ (διότι είναι η φωνή του Αδάμ προς τον Θεό). «Αποκατάστησον»: Διότι είναι ανάγκη πλέον να αποδειχθούν τα μεγαλεία της θεότητος και να ματαιωθεί η κακουργία τους. «Από λεόντων»: Την ψυχή του Αδάμ από τους δαίμονες· διότι ο Κύριος πράττει τα πάντα εκ μέρους του. «Εξομολογήσομαι»: Ο Αδάμ λέει: τότε θα σε δοξολογήσω κατά τη συντέλεια. Διότι τότε υφίσταται η πολυπληθής Εκκλησία. «Εν λαώ»: Τότε, ενώπιον του αμέτρητου πλήθους· μπορεί δε κάποιος να εννοήσει (νόησε ακόμη) και τον λαό από τα έθνη, ως πολυάριθμο και πιστεύοντα εν αληθεία. «Μη επιχαρείησαν»: Διότι τι το λυπηρό έπραξε ο Χριστός στους Ιουδαίους, ώστε να γίνουν εχθροί του; Γι' αυτό, όντας άδικα εχθροί, δεν χάρηκαν για όσα ήλπισαν. Είναι δε αυτή και φωνή του Αδάμ. «Οι μισούντες»: Διότι έκαναν νοήματα μεταξύ τους για το ποιος θα πει τι εναντίον του Χριστού, τρέφοντας άδικο και μάταιο μίσος. «Ότι εμοί μεν»: Διότι, ως δόλιοι, μιλούσαν ειρηνικά, λέγοντάς του: Διδάσκαλε, γνωρίζουμε ότι είσαι αληθινός και διδάσκεις την οδό του Θεού με αλήθεια.

Αδελφός που ευαρεστεί, δηλαδή που του είναι αρεστός, και συμπεριφέρεται καλά σε όλα. «Με υπέβαλαν σε πειρασμό, με χλεύασαν με χλευασμό». Ίσως μάλιστα να έτριζαν τα δόντια τους από σκληρότητα, θέλοντας σχεδόν να κατασπαράξουν τον Ιησού. Όμως, τριγμός οδόντων ονομάζεται και η κακία που εκφράζεται με τα λόγια.

«και η προσευχή μου επέστρεφε στον κόρφο μου», μέχρι να συντελεστεί το μυστήριο της οικονομίας. «Σαν σε πλησίον, σαν σε αδελφό μας, έτσι ήμουν ευάρεστος» προς τον Πατέρα μέσω της αδελφότητας της πίστεως, «σαν εκείνον που πενθεί και είναι σκυθρωπός, έτσι ταπεινωνόμουν» από τους φονευτές. «Ευφράνθηκαν εναντίον μου και συγκεντρώθηκαν» για να με χλευάσουν· «συγκεντρώθηκαν εναντίον μου μάστιγες και δεν το κατάλαβα», διότι η υπερβολή του πάθους κατέστησε τις μάστιγες ανεπαίσθητες. «Διαχωρίστηκαν» οι χλευαστές «και δεν αισθάνθηκαν καμία κατάνυξη», σαν αναίσθητα κτήνη. «Με πείραξαν, με περιγέλασαν με χλευασμό» αντάξιο της δυστροπίας τους, «έτριξαν εναντίον μου τα δόντια τους». «Κύριε, πότε θα επιβλέψεις» σε τέτοια δυσμένεια; «Αποκατάστησε την ψυχή μου από την κακουργία τους, από τα λιοντάρια τη μονογενή μου», δηλαδή τη μονογενή μου ψυχή απομάκρυνε από το μέσο λογικών θηρίων με γνώμη λιονταριού, ώστε: «Να σε δοξολογήσω σε μεγάλη εκκλησία, ανάμεσα σε βαρύ λαό θα σε αινέσω», δηλαδή, θα σε ευχαριστήσω και θα σε κηρύξω σε βαριά και πολυπληθή συγκέντρωση λαού· διότι βαρείς είναι οι προμαχώνες των πύργων και των τειχών, οι οποίοι άλλοτε μεν ονομάζονται «βάρεις» (πύργοι), άλλοτε δε επάλξεις. «Ας μην χαρούν εις βάρος μου αυτοί που με εχθρεύονται άδικα, αυτοί που με μισούν δωρεάν και κάνουν νοήματα με τα μάτια». Ας μην οδηγήσουν σε πράξεις, λέει, αυτά που σκευωρούν εναντίον μου. «