Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 34:23

Διότι εμείς είμαστε αυτοί που παλαιότερα φωνάζαμε διαμέσου της φωνής των προφητών: «Εξεγέρσου, Κύριε, και πρόσεξε την κρίση μου, ο Θεός μου και ο Κύριός μου, στη δίκη μου.» Επειδή, όταν έγινε δίκαιη κρίση για εμάς, λέμε με ευγνωμοσύνη: «Θα σε δοξάσω, Κύριε, με όλη μου την καρδιά· θα διηγηθώ όλα τα θαυμαστά σου έργα, θα ψάλω στο όνομά σου, Ύψιστε.» Και για ποια αιτία; Διότι εκτέλεσες την κρίση μου και τη δίκη μου. Κάθισες στον θρόνο, εσύ που κρίνεις με δικαιοσύνη, επιτίμησες τα έθνη, και καταστράφηκε ο ασεβής· διότι επιτιμήθηκαν τα στίφη των δαιμόνων, και μαζί με αυτά καταστράφηκε ο ασεβής, δηλαδή ο Σατανάς. Επομένως θα εγκαταλειφθούν (ως υπόλειμμα), δηλαδή θα διασωθούν, εν πνεύματι κρίσεως· διότι έκρινε και δικαίωσε, όπως είπα, με κρίση και ισχύ, δηλαδή με ορθοκρισία και δύναμη, και είναι φανερό ότι με δύναμη θεοπρεπή, εμποδίζοντας την εξόντωση εκείνων που πιστεύουν σε αυτόν. <Διότι αυτοί έχουν πλανηθεί από το κρασί· πλανήθηκαν από το σίκερα, ιερέας και προφήτης έχασαν τα λογικά τους εξαιτίας του κρασιού· συγκλονίστηκαν από τη μέθη του σίκερα· πλανήθηκαν. Αυτό είναι φάσμα.> Υποδεικνύει κατά κάποιον τρόπο αυτούς που έχουν ολισθήσει, και που εξαιτίας της τόσο μακροχρόνιας απείθειας έχουν έρθει σε ρήξη με τον Θεό. Διότι έχουν πλανηθεί οι τοιούτοι, λέει, επειδή ήπιαν κρασί και μεθυστικό ποτό, όχι αισθητό ή σωματικό, αλλά μάλλον επειδή αποδέχθηκαν τον σκοτασμό στον νου, τον οποίο ενσταλάζει ο σκληρότατος δράκοντας σε όσους έχουν συνηθίσει να ραθυμούν.

Όσους βρίσκονται σε όλη την οικουμένη τους απάλλαξε από τα δεσμά της αμαρτίας, δικαιώνοντάς τους με την πίστη, και επαναφέροντάς τους ξανά στον αρχαίο αγιασμό. Διότι το γεγονός ότι εκείνος έπρεπε να λογοδοτήσει για όσα διέπραξε εις βάρος μας, φαίνεται ότι το ζητούσαμε από πολύ παλιά, και θα το κατανοήσεις πολύ καλά αν προσέξεις τα λόγια του Μελωδού, όταν εισάγει το κοινό πρόσωπο της ανθρωπότητας να προσπίπτει στον Θεό και να λέει: «Εξεγέρσου και πρόσεξε την κρίση μου, ο Θεός μου, και ο Κύριός μου την υπεράσπισή μου.» Και πάλι, ότι ο Σωτήρας καταδίκασε την τυραννία του διαβόλου, και αφού μας ανακήρυξε ελεύθερους, μας έκανε κτήμα δικό Του, πώς δεν θα γινόταν σαφές σε όλους, όταν βροντοφωνάζει στα ευαγγελικά κείμενα: «Τώρα είναι η κρίση του κόσμου τούτου· τώρα ο άρχοντας του κόσμου τούτου θα εκβληθεί έξω, και εγώ, όταν υψωθώ από τη γη, θα ελκύσω τους πάντες προς τον εαυτό μου;» Αυτός που μόλις πριν έλεγε ότι δεν ήρθε σε εμάς για αυτή την αιτία, δηλαδή ότι δεν απεστάλη από τον Θεό και Πατέρα για να κρίνει τον κόσμο, τώρα είπε ότι πρόκειται για την κρίση του κόσμου; Είναι λοιπόν ολοφάνερο, και χωρίς καμία αμφιβολία, ότι μας δικαίωσε, ενώ καταδίκασε σε απώλεια το μιαιφόνο θηρίο. Διότι εκδιώχθηκε έξω, δηλαδή περιέπεσε σε παντελή αδυναμία και έχασε την εξουσία του επί όσων διέπραξαν αδικία.

Ι'. Θα μπορούσε κανείς να διαπιστώσει, και μάλιστα πολύ ξεκάθαρα, ακόμη και από τα ίδια τα ονόματα, αν ήθελε, ότι θρέμματα της Εκκλησίας θα μπορούσαν να είναι αυτοί που προέρχονται από τη Βαλλά, ενώ εχθροί μάλλον είναι αυτοί που προέρχονται από τη Ζελφά. Διότι το όνομα Δαν ερμηνεύεται ως «κρίση», ενώ το Νεφθαλείμ ως «πλατυσμός». Αυτό ακριβώς αποτέλεσε το κήρυγμα στους προφήτες. Διότι, το ότι ο Χριστός επρόκειτο να κρίνει την οικουμένη με δικαιοσύνη και να καταδικάσει τον Σατανά επειδή μας καταδυνάστευσε και μας εξόντωσε, ενώ αντίθετα θα έσωζε εμάς και θα μας μετέφερε από την πάρα πολύ μεγάλη στενοχώρια σε μια, τρόπον τινά, ευρύχωρη καρδιά, δεν είναι καθόλου δύσκολο να αποδειχθεί και πάλι. Διότι ο μακάριος Ψαλμωδός αναφώνησε λέγοντας, εκ μέρους όσων βρίσκονται εν Χριστώ και έχουν αγιαστεί εν Πνεύματι: «Έτρεξα την οδό των εντολών σου, όταν πλάτυνες την καρδιά μου». Και ο σοφότατος Παύλος γράφει σε αυτούς από την Κόρινθο που είχαν πιστέψει αλλά ήθελαν να ετεροζυγούν, λέγοντας: «Το στόμα μας άνοιξε προς εσάς, Κορίνθιοι, η καρδιά μας έχει πλατυνθεί. Δεν στενοχωρείστε σε εμάς, αλλά στενοχωρείστε στα δικά σας σπλάχνα. Σαν ανταπόδοση λοιπόν, σας μιλώ όπως σε παιδιά μου. Πλατυνθείτε και εσείς, μην μπαίνετε σε ξένο ζυγό με τους απίστους». Το ότι δε έλαβε χώρα ορθή και δίκαιη κρίση από τον Χριστό, το αποσαφηνίζει και πάλι ο ίδιος ο μακάριος Δαβίδ, ο οποίος αναλαμβάνει το πρόσωπο αυτών που αδικήθηκαν και λέει προς τον Σωτήρα των συμπάντων Χριστό: «Εξεγέρσου, Κύριε, και πρόσεξε την κρίση μου, ο Θεός μου, ο Κύριός μου, για την υπεράσπιση της υπόθεσής μου».

Αδελφοί, εάν κάποιος από εσάς κυριευθεί από ρυπαρούς και αισχρούς λογισμούς, ας μην αμελήσει και παραδώσει τον εαυτό του στην απόγνωση, αλλά ας έχει την καρδιά του ενώπιον του Θεού, και αφού στενάξει με δάκρυα ας πει: Εξεγέρσου, Κύριε, και πρόσεξε την κρίση μου, ο Θεός μου και ο Κύριός μου στη δίκη μου· κρίνε με σύμφωνα με τη δικαιοσύνη σου, Κύριε, έργο των χεριών σου είμαι εγώ· γιατί με εγκατέλειψες και με παρέβλεψες; Και γιατί αποστρέφεις το πρόσωπό σου από εμένα και λησμονείς την ταπείνωσή μου; Διότι ο Εχθρός καταδίωξε την ψυχή μου, ταπείνωσε έως το χώμα τη ζωή μου· βυθίστηκα σε λάσπη βυθού και δεν υπάρχει στήριγμα· ας με κρατήσει το χέρι σου, για να μη χαθώ.

Ως άνθρωπος, δε, ικετεύει λέγοντας προς τον Πατέρα του: Μην απομακρυνθείς από εμένα· και, Εξεγέρσου και πρόσεξε την κρίση, ο Θεός μου και ο Κύριός μου, για τη δίκη μου. Διότι κατά τον καιρό του Πάθους υπέρ ημών εξέφερε τέτοια λόγια, ώστε να γίνει πιστευτό ότι έγινε άνθρωπος πραγματικά και αληθινά, και ότι καταδέχθηκε εκουσίως τον θάνατο για χάρη μας.

«Επιτρέπεται να δώσουμε φόρο στον Καίσαρα;» Αυτοί, όμως, ήταν γεμάτοι δόλο (κατάμεστοι) και οργή. «Και πλάτυναν»: Διότι νόμιζαν μέσα στην ανοησία τους ότι θα νικήσουν και γίνονταν περιχαρείς. «Είπαν εύγε, εύγε»: Διότι νόμισαν ότι κατευθύνουν την ανομία τους, μη γνωρίζοντας ότι συνομιλούν με τον Θεό. «Είδες, Κύριε»: Σαν να προσεύχεται προς τον Πατέρα ο Υιός λέει για τον λαό των Ιουδαίων: ίσως επιστρέψουν (μετανοήσουν). «Εξεγέρθητι»: Ο Αδάμ λέει μετά την ανάσταση προς τον Κύριο: «Εκδικήσου για λογαριασμό μου αυτούς που με έθλιψαν». Διότι τότε η καταδίκη των δαιμόνων εκδικήθηκε. «Ο Θεός μου»: Διότι τι είναι πιο δραστικό από τη δίκη του Θεού; Ή ποιος είναι ικανός να αναμετρηθεί δικαστικά με τον Θεό; Και τι θα πουν οι Ιουδαίοι κατά την ανάσταση; «Κρίνε με»: Διότι μετά την εκ νεκρών έγερση του Κυρίου, η ανθρώπινη φύση, την οποία φόρεσε, ανέλαβε τη βασιλεία, τη δόξα και τη δύναμη, και βλέποντας οι Ιουδαίοι την άνοδο στους ουρανούς δεν χάρηκαν. «Ας μην πουν»: Διότι ούτε αυτό [να πουν] πλέον μπόρεσαν οι Ιουδαίοι. Διότι μετά την ανάσταση του Χριστού οι ψυχές τους ταράχθηκαν με οδύνη. «Μήτε να πουν»: Διότι ο Κύριος δεν έπαθε εξαιτίας της δικής τους δύναμης, όπως νόμιζαν, αλλά με δικό του θέλημα, για να σώσει τον άνθρωπο. «Ας ντροπιαστούν»: Τα τέκνα των Ιουδαίων, όσοι χάρηκαν με τον θάνατο του Σωτήρα. «Ας ενδυθούν (με ντροπή)»: Οι Ιουδαίοι που έλεγαν ομοίως: «Άλλους έσωσε, τον εαυτό του δεν μπορεί να σώσει».

«Διότι σε μένα μεν μιλούσαν ειρηνικά», αποκαλώντας με διδάσκαλο με υποκρισία και απεσταλμένο από τον Θεό, «και με οργή μηχανεύονταν δόλους και άνοιξαν διάπλατα το στόμα τους εναντίον μου. Είπαν: Εύγε, εύγε, είδαν τα μάτια μας», λέγοντας αυτά όχι με αλήθεια, αλλά με υποκρισία, ώστε, παγιδεύοντάς με σε κάποιον λόγο μου, να με παραδώσουν στον Καίσαρα. «Είδες, Κύριε, μην αποσιωπήσεις» αυτήν την κακουργία, «Κύριε, μην απομακρυνθείς από εμένα. Εξεγέρσου, Κύριε, και πρόσεξε την κρίση μου, ο Θεός και ο Κύριός μου για τη δίκη μου. Κρίνε με, Κύριε, σύμφωνα με τη δικαιοσύνη μου, Κύριε ο Θεός μου, και ας μην επιχαρούν σε βάρος μου· ούτε να πουν: τον καταβροχθίσαμε». «Ας ντροπιαστούν και ας καταντροπιαστούν όσοι επιχαίρουν» για τα βάσανά μου. «Ας ντυθούν με αισχύνη και ντροπή όσοι μεγαλορρημονούν εναντίον μου». Αυτά υποδηλώνουν ολοφάνερα την τέλεια ενανθρώπηση του Υιού του Θεού, η οποία ανατείνει ικετευτικά προς τον Θεό και Πατέρα όλα τα δικά της. «Ας αγαλλιάσουν και ας ευφρανθούν εκείνοι που επιθυμούν τη δικαιοσύνη μου και ας λένε παντοτινά: Ας μεγαλυνθεί ο Κύριος», δηλαδή, στη δικαιοσύνη του Υιού οφείλει να δοξάζεται και η ευδοκία του Πατρός.