Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 56:7

11 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

παγίδα ἡτοίμασαν τοῖς ποσί μου καὶ κατέκαμψαν τὴν ψυχήν μου· ὤρυξαν πρὸ προσώπου μου βόθρον καὶ ἐνέπεσαν εἰς αὐτόν. (διάψαλμα).

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–11 από 11

Μέγας Αθανάσιος Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Παγίδα ἡτοίμασαν τοῖς ποσί μου. Τοὺς καταβάλλοντάς με, φησὶ, διὰ τῶν παγίδων παρεσκεύασας εἰς αὐτὸν ὃν ὤρυξαν βόθρον ἐμπεσεῖν. Διὸ δὴ καὶ ταῦτα κατορθώσας ἐπὶ τοὺς οὐρανοὺς ὑψώθητι. Ἑτοίμη ἡ καρδία μου, ὁ Θεὸς, ἑτοίμη ἡ καρδία μου. Παρακαλεῖ δέξασθαι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον, ὃ ἐπηγγείλατο ἀνερχόμενος πέμψειν ὁ Μονογενὴς, ἑτοίμην εἰς τὸ δέξασθαι λέγων γεγενῆσθαι τὴν ἑαυτοῦ καρδίαν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Παγίδα ετοίμασαν για τα πόδια μου. Εκείνους που με καταβάλλουν, λέει, μέσω των παγίδων ενήργησες ώστε να πέσουν στον ίδιο τον λάκκο που έσκαψαν. Γι' αυτό λοιπόν, αφού τα έφερες εις πέρας αυτά, υψώσου στους ουρανούς. Έτοιμη είναι η καρδιά μου, Θεέ μου, έτοιμη είναι η καρδιά μου. Παρακαλεί να δεχθεί το Άγιο Πνεύμα, το οποίο υποσχέθηκε να στείλει ο Μονογενής ανερχόμενος, λέγοντας ότι η δική του καρδιά έχει καταστεί έτοιμη για να το δεχθεί.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Οὐδὲ οὕτως γὰρ ἀποστερηθήσεται ἡ γῆ τῆς σῆς δόξης, κἂν ἐν οὐρανῷ διατρίβῃς. Ὥσπερ γὰρ ἥλιος, τὸν οἰκεῖον ἀποτελῶν δρόμον, οὐκ ἀποστερεῖ τοὺς ἐπὶ γῆς τῆς ἑαυτοῦ λαμπηδόνος· τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ σὺ, ὦ Κύριε, εἰ καὶ τὰ μάλιστα δι᾽ ὑπερβολὴν φιλανθρωπίας τοῦ καταπέμψαντός σε Πατρὸς μέχρι τῆς ἐμῆς σμικρότητος ἐξητάσθης, ἀλλ᾽ ὑψώθητι λοιπὸν ἐπὶ τοὺς οὐρανοὺς, καὶ τοῖς κόλποις τῆς Πατρικῆς θεότητος ἐνοικῶν, πλήρου τῆς σαυτοῦ δόξης πᾶσαν τὴν γῆν. Λέγω δὲ ταῦτα εἰκότως, ἐν ἀμεριμνίᾳ παντὸς κακοῦ γεγονὼς, καὶ τῶν προλεχθέντων σκύμνων καὶ λεόντων διὰ τῆς σῆς ἐπισκοπῆς ῥυσθείς· οἵτινες παγίδας ἡτοίμασαν τοῖς ποσί μου, καὶ, τὸ ὅσον ἐπ᾽ αὐτοῖς, κατέκαμψαν τὴν ψυχήν μου· ἀλλὰ καὶ ὤρυξαν πρὸ προσώπου μου βόθρον. Ταῦτα δὲ καθ᾽ ἑαυτῶν, ἀλλ᾽ οὐ κατ᾽ ἐμοῦ διὰ τὴν σὴν σκέπην εἰργάσαντο.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι ούτε και έτσι θα στερηθεί η γη τη δόξα σου, έστω και αν διαμένεις στον ουρανό. Όπως ακριβώς ο ήλιος, διαγράφοντας τη δική του πορεία, δεν στερεί από τους ανθρώπους στη γη τη λάμψη του· με τον ίδιο τρόπο και εσύ, Κύριε, έστω κι αν, εξαιτίας της υπερβολικής φιλανθρωπίας του Πατέρα που σε απέστειλε, κατήλθες μέχρι τη δική μου ταπεινότητα, υψώσου λοιπόν στους ουρανούς και, κατοικώντας στους κόλπους της Πατρικής θεότητας, γέμισε όλη τη γη με τη δόξα σου. Και τα λέω αυτά δικαιολογημένα, έχοντας πλέον απαλλαγεί από την έγνοια κάθε κακού και έχοντας λυτρωθεί από τους προαναφερθέντες σκύμνους και λέοντες δια της δικής σου επισκοπής· οι οποίοι ετοίμασαν παγίδες για τα πόδια μου και, στο μέτρο των δυνατοτήτων τους, κατέκαμψαν την ψυχή μου· έσκαψαν μάλιστα και λάκκο μπροστά μου. Όλα αυτά όμως τα έπραξαν εις βάρος του εαυτού τους, και όχι εναντίον μου, χάρη στη δική σου προστασία.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Γρηγόριος ὁ Νύσσης Εἰς τὰς ἐπιγραφὰς τῶν Ψαλμῶν
Ὁ οὖν τοσοῦτον ὑπεραρθεὶς τῶν ἐναντίων, ὡς ὑπὸ τὴν σκιὰν τῶν θείων πτερύγων αὐλίζεσθαι καὶ ἀπὸ τῆς γῆς εἰς τὴν ἐπουράνιον λῆξιν ἀναληφθῆναι (Ἐξαπέστειλεν γάρ, φησίν, ἐξ οὐρανοῦ, καὶ ἔσωσέν με), οὐκέτι πρὸς τὰ περίγεια βλέπει, ἀλλὰ τὴν ἐν τοῖς ἐπουρανίοις δόξαν περιεργάζεται, Ὑψώθητι, λέγων, ἐπὶ τοὺς οὐρανούς, ὁ θεός, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν ἡ δόξα σου. καὶ διηγούμενος τὰς τῶν ἐχθρῶν προσβολὰς ἐκείνους φησὶν αὐτοῖς τοῖς ἑαυτῶν κακοῖς περιστρέφεσθαι τοῖς βόθροις ἐγκαταπίπτοντας. φησὶ γὰρ ὅτι Παγίδα ἡτοίμασαν τοῖς ποσί μου καὶ κατέκαμψαν τὴν ψυχήν μου. ὤρυξαν πρὸ προσώπου μου βόθρον, καὶ ἐνέπεσον εἰς αὐτόν. αὐτὸς δὲ ἐν ἑτοίμῳ εἶναί φησιν τοῦ τὴν θείαν δόξαν δι᾽ εὐφημίας ὑμνεῖν. ὡς μακάριος τῆς τοσαύτης μεγαλοφυΐας ἐκεῖνος, οὗ ἡ καρδία πρὸς εὐφημίαν τῆς θείας δόξης ἡτοίμασται, χωροῦσα ἐν ἑαυτῇ τὸ ἀχώρητον· εὐτρεπής τε εἶναι λέγων καὶ ἕτοιμος, καὶ οὐκ ἀναβάλλεται τὴν ᾠδήν, ἀλλὰ προσκαλεῖται τὰ ζῶντα ἑαυτοῦ ὄργανα ὀνομαστὶ πρὸς τὴν τῆς ὑμνῳδίας ὑπηρεσίαν καλῶν, Ἐξεγέρθητι, λέγων, ψαλτήριον καὶ κιθάρα. ὅπερ τοῦ διπλοῦ ἀνθρώπου τοῦ φαινομένου τε καὶ κεκρυμμένου τὴν ἐναρμόνιον συνῳδίαν πρὸς τὴν θείαν δοξολογίαν ἐνδείκνυται καὶ ὑπακούει τῷ καλοῦντι τὰ ὄργανα. ὁ δὲ καιρὸς τῆς τοιαύτης μουσικῆς ὄρθρος ἐστίν. οὐδενὶ γὰρ τῶν μὴ ἀποθεμένων τὰ ἔργα τοῦ σκότους ἡ δόξα τοῦ θεοῦ διεγείρεται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εκείνος λοιπόν που τόσο πολύ ανυψώθηκε πάνω από τους εχθρούς, ώστε να αναπαύεται υπό τη σκιά των θείων πτερύγων και να αναληφθεί από τη γη στην επουράνια μακαριότητα («Διότι εξαπέστειλε», λέει, «από τον ουρανό και με έσωσε»), δεν στρέφει πλέον το βλέμμα του στα γήινα, αλλά μελετά τη δόξα των επουρανίων, λέγοντας: «Υψώσου πάνω από τους ουρανούς, Θεέ, και σε όλη τη γη ας είναι η δόξα σου». Και διηγούμενος τις επιθέσεις των εχθρών, λέει ότι εκείνοι παγιδεύονται από τα ίδια τους τα κακά, πέφτοντας μέσα στους λάκκους τους. Διότι λέει ότι: «Ετοίμασαν παγίδα για τα πόδια μου και λύγισαν την ψυχή μου· έσκαψαν λάκκο μπροστά μου και έπεσαν οι ίδιοι σε αυτόν». Ο ίδιος όμως δηλώνει ότι είναι έτοιμος να υμνήσει τη θεία δόξα με εγκώμια. Πόσο μακάριος είναι για το τόσο μεγάλο πνευματικό του μεγαλείο εκείνος, του οποίου η καρδιά έχει προετοιμαστεί για την εξύμνηση της θείας δόξας, χωρώντας μέσα της το αχώρητο. Και λέγοντας ότι είναι προετοιμασμένος και έτοιμος, δεν αναβάλλει την ωδή, αλλά προσκαλεί τα ζωντανά του όργανα, καλώντας τα ονομαστικά στην υπηρεσία της υμνωδίας, λέγοντας: «Εξυπνήστε, ψαλτήρι και κιθάρα». Πράγμα το οποίο καταδεικνύει την εναρμόνια συνωδία του διπλού ανθρώπου, δηλαδή του ορατού και του κεκρυμμένου, προς τη θεία δοξολογία, και τα όργανα υπακούουν σε αυτόν που τα καλεί. Ο δε κατάλληλος χρόνος για μια τέτοια μουσική είναι ο όρθρος. Διότι σε κανέναν από όσους δεν έχουν αποβάλει τα έργα του σκότους δεν αφυπνίζεται η δόξα του Θεού.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Σύντομος ἑρμηνεία
Διάψαλμα· συνεχὴς μεταβολὴ τῆς προφητείας. ἐξαπέστειλεν ὁ θεός Τὸν Χριστὸν ὁ πατὴρ πέμψας εἰς ἀναζήτησιν τοῦ ἀπολομένου ἀνθρώπου· ἔλεος γὰρ καὶ ἀλήθεια ὁ Χριστὸς ὑπάρχει πάσης κτίσεως. καὶ ἐρύσατο Τὸν Ἀδὰμ ἐκ μέσου τῶν δαιμόνων· ὡς λέγοντες γὰρ (οὗτοι γὰρ ὡς λέοντες) κατήσθιον τὸν Ἀδάμ (τὸν ἄνθρωπον), ὡς τὸν Χριστὸν οἱ Ἰουδαῖοι συνεῖχον [ὡς λέοντες] ὠρυόμενοι. ἐκοιμήθην Ὁ Χριστὸς ἐν τῷ τάφῳ κοιμηθεὶς τὸ τριήμερον, ὁ δὲ τεταραγμένος, ὅτι μετ’ ὀργῆς κατῆλθεν εἰς τὸν ᾅδην, ἵνα τὰς πολλῷ χρόνῳ κατεχομένας (τεταραγμένας) ψυχὰς ἐλευθερώσῃ. υἱοὶ ἀνθρώπων Ὀνειδίζει τοὺς θηριώδεις ἀνθρώπους, ὧν πρῶτοί εἰσιν οἱ Ἰουδαῖοι, κατὰ τοῦ Χριστοῦ τρίζοντες τοὺς ὀδόντας. καὶ ἡ γλῶσσα Τῶν Ἰουδαίων, ὡς κατὰ Χριστοῦ χαλάσαντες τὰς ἑαυτῶν γλώσσας ὡς κύνες. ὑψώθητι [Δηλαδὴ περὶ τῆς ἀναλήψεως αὐτοῦ ὁ λόγος.] καὶ ἐπὶ πᾶσαν Πλήρης γὰρ ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ τῆς δόξης τοῦ κυρίου, ἐπλήρωσε τὴν γῆν εἰπών· εἰρήνην τὴν ἐμὴν ἀφίημι ὑμῖν. παγίδας ἡτοίμασαν Οἱ Ἰουδαῖοι τῷ Χριστῷ· ἤθελον γάρ, φησί, παγιδεῦσαι ἐν λόγῳ. καὶ κατέκαμψαν Ἀνάγκῃ γὰρ συμπεριεφέρετο αὐτοῖς, ἵνα τύπος γένηται ταπεινοφροσύνης. ὤρυξαν Τὸν τάφον τὸν δεσποτικὸν λέγει· εἰς αὐτὸν γὰρ καὶ δι’ αὐτοῦ ἔπεσαν οἱ Ἰουδαῖοι πτῶμα ἐξαίσιον. ἑτοίμη ἡ καρδία Τοῦ ἀναστῆναι καὶ σῶσαι τὸ γένος τῶν ἀνθρώπων (τὸ ἀνθρώπινον).
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διάψαλμα: συνεχής μεταβολή της προφητείας. Εξαπέστειλεν ο Θεός: τον Χριστό, τον οποίο έστειλε ο Πατέρας προς αναζήτηση του χαμένου ανθρώπου· διότι ο Χριστός αποτελεί το έλεος και την αλήθεια όλης της κτίσεως. Και ερρύσατο: τον Αδάμ από το μέσον των δαιμόνων· διότι σαν λέοντες (αυτοί δηλαδή ως λέοντες) κατέτρωγαν τον Αδάμ (τον άνθρωπο), όπως ακριβώς οι Ιουδαίοι περιέσφιγγαν τον Χριστό ωρυόμενοι σαν λέοντες. Εκοιμήθην: Ο Χριστός κοιμήθηκε στον τάφο για το τριήμερο, τεταραγμένος δε: διότι με οργή κατήλθε στον Άδη, για να ελευθερώσει τις επί πολύ χρόνο κατεχόμενες (ταραγμένες) ψυχές. Υιοί ανθρώπων: Ονειδίζει τους θηριώδεις ανθρώπους, πρώτοι εκ των οποίων είναι οι Ιουδαίοι, που έτριζαν τα δόντια τους εναντίον του Χριστού. Και η γλώσσα: Των Ιουδαίων, διότι εξαπέλυσαν τις γλώσσες τους εναντίον του Χριστού σαν σκυλιά. Υψώθητι: [Δηλαδή ο λόγος αναφέρεται στην Ανάληψή του.] Και επί πάσαν: Διότι πλήρης είναι ο ουρανός και η γη από τη δόξα του Κυρίου, ο οποίος γέμισε τη γη λέγοντας: «την ειρήνη την δική μου σας αφήνω». Παγίδας ητοίμασαν: Οι Ιουδαίοι στον Χριστό· διότι ήθελαν, λέγει, να τον παγιδεύσουν στα λόγια. Και κατέκαμψαν: Διότι από ανάγκη συναναστρεφόταν μαζί τους, προκειμένου να καταστεί πρότυπο ταπεινοφροσύνης. Ώρυξαν: Εννοεί τον δεσποτικό τάφο· διότι σε αυτόν και εξαιτίας αυτού υπέστησαν οι Ιουδαίοι μια φοβερή πτώση. Ετοίμη η καρδία: Για να αναστηθεί και να διασώσει το γένος των ανθρώπων (το ανθρώπινο).
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Ἱερὰ παράλληλα
Φιλοῦσι τὰ ἁμαρτήματα ἐκ πλήθους ὄχλων, καὶ εὐθηνίας τῶν ἀναγκαίων τίκτεσθαι. ΤΙΤΛ. ΙΓʹ. —Περὶ ἐπιβουλῆς, καὶ τῶν ἐπιβουλευόντων τοῖς πλησίον. «Λάκκον ὤρυξεν, καὶ ἀνέσκαψεν αὐτὸν, καὶ ἐμπεσεῖται εἰς βόθρον.» «Ἐν παγίδι ταύτῃ ᾖ ἔκρυψαν, συνελήφθη ὁ ποῦς αὐτῶν.» «Ὤρυξαν πρὸ προσώπου μου βόθρον, καὶ ἐνέπεσαν εἰς αὐτόν.» «Πεσοῦνται ἐν ἀμφιβλήστρῳ αὐτῶν οἱ ἁμαρτωλοί.» «Ὁ ὀρύσσων βόθρον τῷ πλησίῳ, ἐμπεσεῖται εἰς αὐτόν. Ὁ δὲ κυλίων λίθον, ἐφ᾽ ἑαυτὸν κυλιεῖ.» «Ὃς παρασκευάζεται ἐπὶ πρόσωπον τοῦ ἑαυτοῦ φίλου δίκτυον, περιβάλλει τοῖς ἑαυτοῦ ποσίν.» «Ὁ ὀρύσσων βόθρον, εἰς αὐτὸν ἐμπεσεῖται, καὶ καθαιροῦντα φραγμὸν, δήξεται αὐτὸν ὄφις· ἐξαιρῶν λίθους διαπονηθήσεται ἐν αὐτοῖς.» «Ὁ ὀρύσσων βόθρον εἰς αὐτὸν ἐμπεσεῖται, καὶ ὁ ἱστῶν παγίδα, ἐν αὐτῇ ἁλώσεται. Ὁ ποιῶν πονηρὰ, εἰς αὐτὰ κυλισθήσεται, καὶ οὐ μὴ ἐπιγνῷ πόθεν ἥκει.» Διὰ τί μαθητής; διὰ τί καὶ ἐπίβουλος, τῷ ἰδίῳ διδασκάλῳ ἐπιβουλεύων, καὶ τὸν Ἰούδαν ἐκεῖνον μιμούμενος, τοῦ ἰδίου διδασκάλου προδότην γενόμενον;» ΤΙΤΛ. ΙΔʹ. —Περὶ ἐχθρῶν καὶ πτώσεως αὐτῶν· καὶ ὅτι οὐ δεῖ χαίρειν ἐπὶ τῇ κακοπραγίᾳ τῶν ἐχθρῶν. «Ἐὰν πέσῃ ὁ ἐχθρός σου, μὴ ἐπιχαρῇς αὐτῷ, ἐν δὲ τῷ ὑποσκελίσματι αὐτοῦ μὴ ἐπαίρου. Ὅτι ὄψεται Κύριος, καὶ οὐκ ἀρέσει αὐτῷ, καὶ ἀποστρέψει τὸν θυμὸν αὐτοῦ ἀπ᾽ αὐτοῦ. Μὴ ἐπίχαιρε ἐπὶ κακοποιοῖς.» «
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Τα αμαρτήματα συνηθίζουν να γεννιούνται από το πλήθος των όχλων και από την αφθονία των αναγκαίων αγαθών. ΤΙΤΛΟΣ ΙΓʹ. —Περί επιβουλής, και για εκείνους που επιβουλεύονται τον πλησίον τους. «Άνοιξε λάκκο, τον έσκαψε βαθιά, και ο ίδιος θα πέσει μέσα στον βόθρο.» «Σε αυτή την παγίδα που έκρυψαν, πιάστηκε το δικό τους πόδι.» «Έσκαψαν μπροστά μου βόθρο, και έπεσαν οι ίδιοι μέσα σε αυτόν.» «Οι αμαρτωλοί θα πέσουν στα δικά τους δίχτυα.» «Αυτός που σκάβει λάκκο για τον πλησίον του, ο ίδιος θα πέσει μέσα σε αυτόν. Και εκείνος που κυλάει την πέτρα, πάνω του θα την κυλήσει.» «Όποιος στήνει δίχτυ μπροστά στον φίλο του, το τυλίγει γύρω από τα δικά του πόδια.» «Εκείνος που σκάβει λάκκο, θα πέσει μέσα σε αυτόν, και όποιον γκρεμίζει φράχτη, θα τον δαγκώσει φίδι· όποιος βγάζει πέτρες, θα ταλαιπωρηθεί από αυτές.» «Αυτός που σκάβει λάκκο, θα πέσει μέσα σε αυτόν, και αυτός που στήνει παγίδα, θα πιαστεί σε αυτήν. Αυτός που πράττει πονηρά, μέσα σε αυτά θα κυλιστεί, και δεν θα καταλάβει από πού του ήρθαν.» Γιατί ονομάζεται μαθητής; Γιατί γίνεται και επίβουλος, επιβουλευόμενος τον δικό του δάσκαλο, μιμούμενος εκείνον τον Ιούδα που έγινε προδότης του ίδιου του δασκάλου του;» ΤΙΤΛΟΣ ΙΔʹ. —Περί των εχθρών και της πτώσης τους· και ότι δεν πρέπει να χαιρόμαστε για τη δυστυχία των εχθρών. «Αν πέσει ο εχθρός σου, μην τον χαρείς, και στο παραπάτημά του μην υπερηφανεύεσαι. Διότι θα το δει ο Κύριος και δεν θα του αρέσει, και θα αποστρέψει την οργή Του από εκείνον. Μην χαίρεσαι για τη συμφορά των κακοποιών.» «
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Βίος Βαρλαὰμ καὶ Ἰωάσαφ
Ὁ δὲ μεγαλόφρων καὶ εὐγενὴς ὡς ἀληθῶς νεανίας τῆς τοῦ πατρὸς περιττολογίας καὶ ἀνοήτου ἀντιβολῆς ἀκούσας, καὶ γνοὺς τὰς τοῦ σκολιοῦ δράκοντος μηχανάς, ὡς ἐκ τῶν δεξιῶν αὐτοῦ τοῖς ποσὶν ἡτοίμασε παγίδα, κατακάμψαι τὴν θεοειδῆ ψυχὴν τεχναζόμενος καὶ πρὸς τὸ προκείμενον ἐμποδίσαι βραβεῖον, τὸ δεσποτικὸν πρὸ ὀφθαλμῶν ἔθετο πρόσταγμα, Οὐκ ἦλθον βαλεῖν εἰρήνην, εἰπόντος, ἀλλὰ μάχην καὶ μάχαιραν· ἦλθον γὰρ διχάσαι υἱὸν κατὰ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ καὶ θυγατέρα κατὰ τῆς μητρὸς αὐτῆς, καὶ τὰ ἑξῆς. καί, ὅτι Ὁ φιλῶν πατέρα ἢ μητέρα ὑπὲρ ἐμέ, οὐκ ἔστι μου ἄξιος, καί, Ὅστις με ἀρνήσεται ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ἀρνήσομαι αὐτὸν κἀγὼ ἔμπροσθεν τοῦ Πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς. ταῦτα λογισάμενος, καὶ τῷ θείῳ φόβῳ τὴν ψυχὴν πεδήσας, τῷ πόθῳ τε καὶ ἔρωτι ἐνισχύσας, τὸ Σολομόντειον ἐκεῖνο ῥῆμα πάνυ κατὰ καιρὸν ἐξελάβετο, Καιρός, φάσκον, τοῦ φιλῆσαι καὶ καιρὸς τοῦ μισῆσαι, καιρὸς πολέμου καὶ καιρὸς εἰρήνης. καὶ πρῶτα μέν, κατὰ νοῦν εὐξάμενος, Ἐλέησόν με, Κύριε, εἶπεν, ὁ Θεός, ἐλέησόν με, ὅτι ἐπὶ σοὶ πέποιθεν ἡ ψυχή μου, καὶ ἐν τῇ σκιᾷ τῶν πτερύγων σου ἐλπιῶ ἕως οὗ παρέλθῃ ἡ ἀνομία. κεκράξομαι πρὸς τὸν Θεὸν τὸν ὕψιστον, τὸν Θεὸν τὸν εὐεργετήσαντά με, καὶ τὰ ἑξῆς τοῦ ψαλμοῦ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ο μεγαλόφρων όμως και αληθινά ευγενής νέος, αφού άκουσε την περιττολογία και την ανόητη ικεσία του πατέρα του και αντιλήφθηκε τις μηχανορραφίες του σκολιού δράκοντα, πώς δηλαδή ετοίμασε παγίδα στα πόδια του εκ των δεξιών, μηχανευόμενος να λυγίσει τη θεοειδή ψυχή του και να τον εμποδίσει από το προκείμενο βραβείο, έθεσε προ οφθαλμών το πρόσταγμα του Δεσπότη Χριστού, ο οποίος είπε: «Δεν ήλθα να φέρω ειρήνη, αλλά μάχη και μάχαιρα· διότι ήλθα να διχάσω τον γιο εναντίον του πατέρα του και την κόρη εναντίον της μητέρας της», και τα εξής. Και ότι: «Όποιος αγαπά πατέρα ή μητέρα παραπάνω από εμένα, δεν είναι άξιός μου», και: «Όποιος με αρνηθεί μπροστά στους ανθρώπους, θα τον αρνηθώ κι εγώ μπροστά στον Πατέρα μου που είναι στους ουρανούς». Αφού τα αναλογίστηκε αυτά, δεσμεύοντας την ψυχή του με τον θείο φόβο και ενδυναμώνοντάς την με τον πόθο και τον θείο έρωτα, θυμήθηκε πολύ επίκαιρα εκείνη τη ρήση του Σολομώντα, που λέει: «Καιρός να αγαπήσεις και καιρός να μισήσεις, καιρός πολέμου και καιρός ειρήνης». Και πρώτα μεν, προσευχόμενος νοερά, είπε: «Ελέησόν με, Κύριε, ο Θεός, ελέησόν με, διότι σε εσένα εμπιστεύθηκε η ψυχή μου, και στη σκιά των πτερύγων σου θα ελπίσω μέχρι να παρέλθει η ανομία. Θα κράξω προς τον Ύψιστο Θεό, τον Θεό που με ευεργέτησε», και τα υπόλοιπα του ψαλμού.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Βίος Βαρλαὰμ καὶ Ἰωάσαφ
Ἀνηγγέλθη δὲ τῷ βασιλεῖ ἡ τοῦ υἱοῦ ἀρρωστία. καὶ ὃς ἐλθὼν ἐπηρώτα τί τὸ συμβάν. ὁ δὲ τὰ ὁραθέντα αὐτῷ διηγεῖται, καί φησιν· Ἱνατί παγίδα ἡτοίμασας τοῖς ποσί μου, καὶ κατέκαμψας τὴν ψυχήν μου; εἰ μὴ γὰρ Κύριος ἐβοήθησέ μοι, παραβραχὺ παρῴκησεν ἂν τῷ ᾅδῃ ἡ ψυχή μου. ἀλλ᾽ ὡς ἀγαθὸς ὁ Θεὸς τῷ Ἰσραήλ, τοῖς εὐθέσι τῇ καρδίᾳ· ὃς καὶ τὴν ἐμὴν ἐρρύσατο ταπείνωσιν ἐκ μέσου σκύμνων. ἐκοιμήθην γὰρ τεταραγμένος. ἀλλ᾽ ἐπεσκέψατό με ἐξ ὕψους ὁ Θεός μου καὶ Σωτήρ μου, καὶ ἔδειξέ μοι οἵων ἀγαθῶν ἀπεστέρησαν ἑαυτοὺς οἱ παροργίζοντες αὐτόν, οἵων δὲ κολάσεων ὑπευθύνους εἰργάσαντο. καὶ νῦν, ὦ πάτερ, ἐπεί σου τὰ ὦτα ἔβυσας τοῦ μὴ ἀκοῦσαί μου τῆς φωνῆς τῆς τὰ ἀγαθά σοι ἐπᾳδούσης, κἂν ἐμὲ μὴ κώλυε τὴν εὐθεῖαν βαδίσαι ὁδόν. τοῦτο γὰρ ποθῶ, τούτου ἐφίεμαι, τοῦ πάντων ἀπαλλαγῆναι, καὶ τόπους καταλαβεῖν ἔνθα Βαρλαὰμ ὁ τοῦ Χριστοῦ θεράπων τὰς οἰκήσεις ἔχει, καὶ σὺν αὐτῷ τὸ λοιπὸν τῆς παρούσης μου διανῦσαι ζωῆς. εἰ δὲ βίᾳ κατασχεῖν με θελήσειας, ὄψει με θᾶττον τῇ λύπῃ καὶ ἀδημονίᾳ νεκρόν· καὶ οὔτε σὺ τὸ λοιπὸν πατὴρ κληθήσῃ, οὔτε υἱόν με ἔτι ἕξεις.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αναγγέλθηκε τότε στον βασιλιά η αρρώστια του γιου του, και αυτός, αφού ήρθε, τον ρωτούσε τι είχε συμβεί. Εκείνος του διηγήθηκε τα όσα είδε, και του λέει: «Γιατί ετοίμασες παγίδα για τα πόδια μου και κατέβαλες την ψυχή μου; Διότι, εάν δεν με βοηθούσε ο Κύριος, παραλίγο η ψυχή μου να κατοικούσε στον άδη. Αλλά είναι αγαθός ο Θεός στον Ισραήλ, σε εκείνους που έχουν ευθεία καρδιά· Εκείνος γλίτωσε και τη δική μου ταπεινότητα από το μέσον των λιονταριών. Διότι κοιμήθηκα ταραγμένος. Όμως με επισκέφθηκε από το ύψος ο Θεός μου και Σωτήρας μου, και μου έδειξε από πόσα αγαθά στέρησαν τους εαυτούς τους εκείνοι που Τον εξοργίζουν, και σε πόσες κολάσεις τους κατέστησαν υπόδικους. Και τώρα, ω πατέρα, επειδή έκλεισες τα αυτιά σου για να μην ακούσεις τη φωνή μου που σου ανήγγειλε τα αγαθά, τουλάχιστον μην εμποδίζεις εμένα να βαδίσω την ευθεία οδό. Διότι αυτό ποθώ, αυτό επιθυμώ, το να απαλλαγώ από όλα και να φθάσω στους τόπους όπου ο Βαρλαάμ, ο θεράπων του Χριστού, έχει τις κατοικίες του, και μαζί του να διανύσω το υπόλοιπο της παρούσας ζωής μου. Εάν όμως θελήσεις να με κρατήσεις με τη βία, θα με δεις πολύ γρήγορα νεκρό από τη λύπη και την αγωνία· και ούτε εσύ στο εξής θα ονομάζεσαι πατέρας, ούτε εμένα θα έχεις πια γιο».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νεόφυτος ὁ Ἔγκλειστος Εἰς τοὺς ψαλμούς
Ὁ δὲ θεῖος Δαβὶδ ἐν ἐκείνῃ τῇ ἐρήμῳ «ἐν μέσῳ σκύμνων», φησίν, «ἐκοιμήθην τεταραγμένος», ἤτοι, περίφοβος τὰ τῆς ἐρήμου θηρία τύπον ἀποτελοῦντα τὸν ἐν μέσῳ τῶν λογικῶν θηριοτρόπων Ἰουδαίων κοιμηθέντα Χριστόν, «ὧν οἱ ὀδόντες ὅπλα καὶ βέλη καὶ ἡ γλῶσσα αὐτῶν μάχαιρα ὀξεῖα» ἀναιροῦσα τὸν εὐεργέτην. Ἀλλά γε σὺ ὁ ἀναιρεθεὶς ὑπ’ αὐτῶν· «Ὑψώθητι ἐπὶ τοὺς οὐρανούς, ὡς Θεός, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν ἡ δόξα σου», κἂν «καὶ παγίδα ἡτοίμασαν καὶ βόθρον ὤρυξαν πρὸ προσώπου σου, ἀλλ’ αὐτοί, πάλιν ἐνέπεσον εἰς αὐτόν». Ἕκαστος δὲ τῶν ἐπὶ σοὶ πεποιθότων ᾄδει σὺν τῷ Δαβίδ· «Ἑτοίμη ἡ καρδία μου, ὁ Θεός, ἑτοίμη ἡ καρδία μου, ᾄσομαι καὶ ψαλῶ» ἐν τῇ δόξῃ μου, «ἐξεγέρθητι», διεγέρθητι, «ἡ δόξα μου» ἐν ἁγίῳ Πνεύματι. «Ἐξεγέρθητι, ψαλτήριον καὶ κιθάρα», καὶ μελῴδησον τῷ διὰ νεφέλης ὑψωθέντι Θεῷ. «Ἐξεγερθήσομαι ὄρθρου. Ἐξομολογηθήσομαί σοι ἐν λαοῖς, Κύριε, ψαλῶ σοι ἐν ἔθνεσιν» τῷ ἐξεγερθέντι περὶ ὄρθρον τριημέρῳ ἀπὸ τοῦ τάφου. «Ὅτι ἐμεγαλύνθη ἕως τῶν οὐρανῶν τὸ ἔλεός σου καὶ ἕως τῶν νεφελῶν ἡ ἀλήθειά σου» σὺν τούτοις παραλαβοῦσα καὶ πάντα τῆς γῆς τὰ πληρώματα. «Ὑψώθητι ἐπὶ τοὺς οὐρανούς, ὁ Θεός, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν ἡ δόξα σου», οὐ γὰρ μὴ αὐτὴν οἱ οὐρανοὶ ἀποκρύψουσιν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ο δε θείος Δαβίδ σε εκείνη την έρημο λέει: «ανάμεσα σε σκύμνους κοιμήθηκα ταραγμένος», δηλαδή, έντρομος από τα θηρία της ερήμου, τα οποία αποτελούν προτύπωση του Χριστού, που αναπαύθηκε στον τάφο ανάμεσα στους λογικούς, αλλά με τρόπους θηρίων Ιουδαίους, «των οποίων τα δόντια είναι όπλα και βέλη, και η γλώσσα τους κοφτερό μαχαίρι», που θανατώνει τον ευεργέτη. Αλλά εσύ, που θανατώθηκες από αυτούς: «Υψώσου στους ουρανούς, ως Θεός, και σε όλη τη γη ας απλωθεί η δόξα σου», έστω κι αν «ετοίμασαν παγίδα και έσκαψαν λάκκο μπροστά σου, όμως οι ίδιοι έπεσαν πάλι μέσα σε αυτόν». Και καθένας από όσους έχουν την ελπίδα τους σε σένα ψάλλει μαζί με τον Δαβίδ: «Έτοιμη είναι η καρδιά μου, Θεέ μου, έτοιμη είναι η καρδιά μου, θα υμνήσω και θα ψάλω» στη δόξα μου, «εξεγέρθητι», ξύπνα, «η δόξα μου» εν Αγίω Πνεύματι. «Ξύπνα, ψαλτήρι και κιθάρα», και ψάλε μελωδικά στον Θεό που υψώθηκε μέσω νεφέλης. «Θα εξυπνήσω το πρωί. Θα σε δοξολογήσω ανάμεσα στους λαούς, Κύριε, θα σου ψάλω ανάμεσα στα έθνη», σε αυτόν που αναστήθηκε κατά τον όρθρο της τρίτης ημέρας από τον τάφο. «Διότι μεγαλύνθηκε έως τους ουρανούς το έλεός σου και έως τις νεφέλες η αλήθεια σου», συμπαραλαμβάνοντας μαζί με αυτά και όλα τα πληρώματα της γης. «Υψώσου στους ουρανούς, Θεέ, και πάνω σε όλη τη γη ας απλωθεί η δόξα σου», διότι οι ουρανοί δεν πρόκειται ποτέ να την αποκρύψουν.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μακάριος ὁ Αἰγύπτιος Μικρὰ συγγράμματα
ΙΔʹ. Χρὴ σκοπεῖν καὶ προβλέπειν ἄριστα τὴν ψυχήν, μήποτε δὴ κἂν τῷ βραχυτάτῳ ὑπὸ τῆς τοῦ ἀντικειμένου ἁλῷ δυνάμεως. Ὥσπερ γὰρ ἑνὸς μέρους ζώου παγίδι ληφθέντος, ὅλον ἀνάγκη κάμπτεσθαι, καὶ ὑπὸ ταῖς τῶν θηρευόντων χερσὶν γίνεσθαι· οὕτω δὴ καὶ ψυχῇ τὰ ὅμοια συμβαίνειν παρὰ τῶν ἐχθρῶν εἴωθε. Καὶ τοῦτο δῆλον καθίστησιν ὁ προφήτης· Παγίδα γάρ, φησίν, ἡτοίμασαν τοῖς ποσί μου, καὶ κατέκαμψαν τὴν ψυχήν μου.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΙΔ'. Πρέπει η ψυχή να προσέχει και να προνοεί με τον καλύτερο τρόπο, μήπως τυχόν παγιδευτεί έστω και στο ελάχιστο από τη δύναμη του αντιπάλου. Διότι, όπως ακριβώς όταν ένα μέρος ενός ζώου πιαστεί σε παγίδα, αναγκαστικά λυγίζει ολόκληρο και πέφτει στα χέρια των κυνηγών, έτσι ακριβώς συνηθίζεται να συμβαίνουν τα ίδια και στην ψυχή από τους εχθρούς. Και αυτό το καθιστά φανερό ο προφήτης: «Διότι παγίδα», λέει, «ετοίμασαν για τα πόδια μου και λύγισαν την ψυχή μου».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μακάριος ὁ Αἰγύπτιος Λόγοι (Νόθος)
Χρὴ οὖν προβλέπειν τὴν ψυχὴν τοῖς ἔσωθεν ὀφθαλμοῖς, μήποτε παγιδευθῇ ὑπὸ τῆς τοῦ ἀντικειμένου δυνάμεως. ὥσπερ γὰρ τὰ ζῷα παγιδεύονται καὶ θηρῶνται ὑπὸ τῶν θηρευτῶν, καὶ εἴ τι ἓν μέλος παγιδευθῇ, κάμπτεται ὅλον τὸ ζῷον καὶ μελίζεται ὑπὸ τῶν θηρευτῶν, οὕτω δὴ νοήσωμεν καὶ περὶ ψυχῆς, καθὼς τὸ πνεῦμα ἡμῖν δηλοῖ διὰ τοῦ προφήτου· «παγίδα ἡτοίμασαν τοῖς ποσί μου, καὶ κατέκαμψαν τὴν ψυχήν μου». πρῶτον γὰρ μέλος τι παγιδεύεται καὶ κατέχεται, καὶ οὕτως οἱ δαίμονες κάμπτουσι τὴν ψυχὴν εἰς τὰ ἑαυτῶν ἔργα καὶ διὰ τῶν ἡδονῶν τῆς βρώσεως περιποιεῖ ἡ ψυχὴ ὄγκον σώματος, ὅπερ ἐστὶ πῦρ φλογιζόμενον. μνησθῶμεν οὖν τοῦ εἰπόντος ὅτι· «σὰρξ καὶ αἷμα βασιλείαν θεοῦ οὐ κληρονομήσουσιν». ὁ γὰρ βουλόμενος «εἰσελθεῖν εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ ἰσχυροῦ καὶ τὰ σκεύη αὐτοῦ διαρπάσαι» οὐκ ἀγαπᾷ ὄγκον σώματος, ἀλλ᾽ ἐνδυναμοῦται πνεύματι. πῶς δὲ δεῖ ἐνδυναμωθῆναι φησὶν ὁ ἀπόστολος· ἡ σοφία τοῦ θεοῦ μωρία ἐστὶ τοῖς ἀνθρώποις. δεῖ οὖν πρῶτον ταπεινωθῆναι καὶ ξένον γενέσθαι τοῦ αἰῶνος τούτου. ὁ γὰρ προφήτης δηλοῖ ἡμῖν· εἶδον τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου καὶ «τὸ εἶδος αὐτοῦ ἄτιμον, ἐκλεῖπον παρὰ πάντας τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων». ἐλθὼν δὲ ὁ λόγος τοῦ θεοῦ καὶ ὁδὸς ἡμῖν γενόμενος καὶ πύλη τῆς ἄνω πόλεως, ὑπέδειξεν ἡμῖν ἐν ταπεινῇ καρδίᾳ ἐν τῷ αἰῶνι τούτῳ μωροὺς γενέσθαι.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Πρέπει, λοιπόν, η ψυχή να προνοεί με τα εσωτερικά μάτια, μήπως τυχόν παγιδευτεί από τη δύναμη του εχθρού. Διότι, όπως ακριβώς τα ζώα παγιδεύονται και θηρεύονται από τους κυνηγούς, και αν ένα μόνο μέλος παγιδευτεί, λυγίζει ολόκληρο το ζώο και διαμελίζεται από τους κυνηγούς, έτσι ας σκεφτούμε και για την ψυχή, όπως μας φανερώνει το Πνεύμα μέσω του προφήτη: «παγίδα ετοίμασαν για τα πόδια μου, και λύγισαν την ψυχή μου». Διότι πρώτα παγιδεύεται και κυριεύεται ένα μέλος, και έπειτα οι δαίμονες υποτάσσουν την ψυχή στα δικά τους έργα, και μέσω των ηδονών της τροφής η ψυχή προσπορίζεται τον όγκο του σώματος, το οποίο είναι πυρ φλεγόμενο. Ας θυμηθούμε, λοιπόν, αυτόν που είπε ότι: «σάρκα και αίμα δεν θα κληρονομήσουν τη βασιλεία του Θεού». Διότι εκείνος που θέλει «να εισέλθει στην οικία του ισχυρού και να διαρπάξει τα σκεύη του» δεν αγαπά τον όγκο του σώματος, αλλά ενδυναμώνεται πνευματικά. Και πώς πρέπει να ενδυναμωθεί το αναφέρει ο απόστολος: η σοφία του Θεού είναι μωρία για τους ανθρώπους. Πρέπει, λοιπόν, πρώτα να ταπεινωθεί κανείς και να γίνει ξένος προς τον αιώνα τούτο. Διότι ο προφήτης μας φανερώνει: είδα τον Υιό του ανθρώπου και «η όψη του ήταν άδοξη, υστερώντας περισσότερο από όλους τους γιους των ανθρώπων». Και όταν ήλθε ο Λόγος του Θεού και έγινε για εμάς οδός και πύλη της άνω πόλεως, μας υπέδειξε με ταπεινή καρδιά να γίνουμε μωροί στον αιώνα τούτο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεοφύλακτος Βουλγαρίας Εἰς τὰ εὐαγγέλια ἐξηγήσεις
Ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς· Ἀπόδοτε τοίνυν τὰ Καίσαρος Καίσαρι, καὶ τὰ τοῦ Θεοῦ τῷ Θεῷ. Καὶ οὐκ ἴσχυσαν ἐπιλαβέσθαι αὐτοῦ ῥήματος ἐναντίον τοῦ λαοῦ, καὶ θαυμάσαντες ἐπὶ τῇ ἀποκρίσει αὐτοῦ, ἐσίγησαν.» Παγίδα ἡτοίμασαν οἱ Φαρισαῖοι δυσδιάφυκτον τῷ Κυρίῳ, ὥς γε ἐδόκουν, ἀλλὰ συνελήφθη ἐν ταύτῃ ὁ ποὺς αὐτῶν· ἴδε γὰρ κακουργίαν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εκείνος δε τους είπε: Αποδώστε λοιπόν τα του Καίσαρα στον Καίσαρα και τα του Θεού στον Θεό. Και δεν μπόρεσαν να πιαστούν από τα λόγια του μπροστά στον λαό και, θαυμάζοντας την απάντησή του, σώπασαν.» Παγίδα από την οποία δύσκολα θα μπορούσε να ξεφύγει ετοίμασαν οι Φαρισαίοι για τον Κύριο, όπως τουλάχιστον νόμιζαν, αλλά σε αυτήν πιάστηκε το δικό τους πόδι· διότι, δες την κακουργία τους.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες