Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 59:5

13 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

ἔδειξας τῷ λαῷ σου σκληρά, ἐπότισας ἡμᾶς οἶνον κατανύξεως.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–13 από 13

Μέγας Αθανάσιος Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Ἔδειξας τῷ λαῷ σου σκληρά. Τῷ πλήθει, φησὶ, τῶν συμφορῶν, καθάπερ οἴνῳ τινὶ κάρον ἡμῖν ἐνεποίησας, καὶ ὀδύνης ἐνέπλησας τὰς ἡμετέρας ψυχάς. Ἐπότισας ἡμᾶς οἴνῳ κατανύξεως. Οὕτω καὶ ὁ Ἀκύλας ἡρμήνευσεν· Ἐπότισας ἡμᾶς οἴνῳ καρώσεως.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Έδειξας στον λαό σου σκληρά πράγματα. Με το πλήθος, λέει, των συμφορών μας προκάλεσες ζάλη σαν από κάποιο κρασί, και γέμισες με οδύνη τις ψυχές μας. Μας πότισες με οίνο κατανύξεως. Έτσι μετέφρασε και ο Ακύλας: Μας πότισες με οίνο καρώσεως.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Αθανάσιος Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Οἶνον κατανύξεως τὰς ἐν ταῖς θείαις Γραφαῖς τιμωρίας φησὶ, τὰς προανακηρυχθείσας αὐτοῖς τῆς εἰς Χριστὸν δυσσεβείας ἕνεκα. Ἀναγινώσκοντες γὰρ καὶ τῇ πείρᾳ τὰ προηγορευμένα μανθάνοντες, κατανύττονται τὸ συνειδός. Ἔδωκας τοῖς φοβουμένοις σε σημείωσιν τοῦ φυγεῖν ἀπὸ προσώπου τόξου.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ονομάζει «οίνο κατανύξεως» τις τιμωρίες στις Θείες Γραφές, οι οποίες τους προαναγγέλθηκαν εξαιτίας της ασέβειάς τους απέναντι στον Χριστό. Διότι, καθώς διαβάζουν και διαπιστώνουν εμπειρικά αυτά που είχαν προειπωθεί, κατανύσσεται η συνείδησή τους. Έδωσες σε όσους σε φοβούνται σημείο, για να διαφύγουν από το τόξο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Βασίλειος Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Ὁ Θεὸς οὖν ἀπώσω ἡμᾶς. Τοὺς μακρύνοντας ἑαυτοὺς ἀπὸ σοῦ κατὰ τὴν ἀναλογίαν τῶν ἁμαρτημάτων ἀπώσω. Τὰ συστήματα τῆς πονηρίας ἡμῶν καθεῖλες, [εὐεργετῶν ἡμᾶς διὰ τῆς ἀσθενείας.] Ὠργίσθης, ὅτε ἦμεν φύσει τέκνα ὀργῆς, ἐλπίδα μὴ ἔχοντες, καὶ ἄθεοι ἐν τῷ κόσμῳ. ᾨκτείρησας ἡμᾶς, ὅτε τὸν Μονογενῆ σου προέθου ἱλαστήριον ὑπὲρ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν, ἵνα ἐν τῷ αἵματι αὐτοῦ τὴν ἀπολύτρωσιν εὕρωμεν. Ἃ οὐκ ἂν ἐγνωρίσαμεν εὐεργετούμενοι, εἰ μὴ ἐπότισας ἡμᾶς Οἶνον κατανύξεως.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ω Θεέ, λοιπόν, μας απώθησες. Απώθησες εκείνους που απομακρύνουν τον εαυτό τους από εσένα, κατ' αναλογίαν των αμαρτημάτων τους. Κατέρριψες τα συστήματα της πονηρίας μας, [ευεργετώντας μας μέσω της ασθένειας.] Οργίστηκες, όταν ήμασταν εκ φύσεως τέκνα οργής, μη έχοντας ελπίδα, και όντας άθεοι μέσα στον κόσμο. Μας σπλαχνίστηκες, όταν προέβαλες τον Μονογενή σου ως ιλαστήριο υπέρ των αμαρτιών μας, ώστε να βρούμε την απολύτρωση στο αίμα Του. Και αυτά δεν θα τα είχαμε κατανοήσει καθώς δεχόμαστε τις ευεργεσίες, εάν δεν μας είχες ποτίσει με Οίνο κατανύξεως.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Δηλοῖ δὲ ὁ χρόνος εἰρῆσθαι τὰ προκείμενα, ἐν τῷ διαπρέπειν καὶ τὰ μεγάλα κατορθοῦν βασιλεύοντα τὸν Δαυῒδ, πρὸ τῆς κατὰ τὴν Βηθσαβεὲ ἱστορίας, ὅτε καλῶς αὐτῷ τὰ πράγματα προὐχώρει εὐδοκιμοῦντι παρὰ τῷ Θεῷ καὶ παρὰ τοῖς πᾶσιν· ὡς μαρτυρεῖσθαι, ὅτι ἦν ποιῶν κρῖμα καὶ δικαιοσύνην ἐν τῷ Ἰσραήλ. Ἀλλὰ γὰρ ἄξιον ἐν τούτοις ἀπορῆσαι, πῶς, ἐν τοιαύτῃ τυγχάνων καταστάσει, ἀρχόμενος τῆς στηλογραφίας φάσκει· «Ὁ Θεὸς, ἀπώσω ἡμᾶς καὶ καθεῖλες ἡμᾶς.» Καὶ μὴν τρόπαια κατ᾽ ἐχθρῶν ἀνίστη, καὶ νίκας κατὰ πολεμίων ᾕρητο· δέον οὖν ἐπὶ τούτοις ᾠδὰς ἐπινικίους ᾄδειν, θύειν τε εὐχαριστήρια τῷ Θεῷ. Ὁ δὲ τούτων μὲν οὐδὲν πράττει, τἀναντία δὲ ἀπολοφύρεται λέγων· «Ὁ Θεὸς, ἀπώσω ἡμᾶς καὶ καθεῖλες ἡμᾶς, ὠργίσθης, καὶ ᾠκτείρησας ἡμᾶς.» Ἀντὶ δὲ τοῦ, «καὶ ᾠκτείρησας ἡμᾶς,» «καὶ περιήγαγες ἡμᾶς,» ὁ Σύμμαχος ἡρμήνευσεν· ἡ δὲ πέμπτη ἔκδοσις, «καὶ περιεκύκλωσαν ἡμᾶς·» ὁ δὲ Ἀκύλας, «θυμωθεὶς μετέστρεψας ἡμῖν.» Εἶτα ἐπιλέγει ἑξῆς· «Ἔδειξας τῷ λαῷ σου σκληρά· ἐπότισας ἡμᾶς οἶνον κατανύξεως.» Ταῦτα δὲ ἀκατάλληλα καὶ ἀνάρμοστα δόξαι ἂν εἶναι τοῖς ἐν τῇ προγραφῇ δηλουμένοις. Ἀλλὰ γὰρ οὐκ ἀσκόπως ἡγοῦμαι τὴν προγραφὴν εἰς τὸ τέλος ἡμᾶς ἀναπέμπειν, καὶ «τοῖς ἀλλοιωθησομένοις» ἐπιγράφειν, καὶ στηλογραφίαν τοὺς λόγους ἀποκαλεῖν. «
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ο χρόνος φανερώνει ότι τα προκείμενα ελέχθησαν όταν ο Δαβίδ, ως βασιλιάς, διέπρεπε και κατόρθωνε σπουδαία έργα, πριν από την ιστορία με τη Βηρσαβεέ, τότε που τα πράγματα πήγαιναν πολύ καλά για αυτόν, καθώς ήταν ευάρεστος στον Θεό και σε όλους· ώστε να μαρτυρείται ότι έπραττε κρίση και δικαιοσύνη στον Ισραήλ. Αλλά, βεβαίως, αξίζει στο σημείο αυτό να απορήσει κανείς, πώς, ενώ βρισκόταν σε μια τέτοια κατάσταση, αρχίζοντας τη στηλογραφία λέει: «Ο Θεός, μας απέρριψες και μας κατέβαλες». Και όμως, έστηνε τρόπαια εναντίον των εχθρών και είχε πετύχει νίκες κατά των πολεμίων· θα έπρεπε, λοιπόν, εξαιτίας αυτών να ψάλλει επινίκιες ωδές και να προσφέρει ευχαριστήριες θυσίες στον Θεό. Αυτός όμως δεν πράττει τίποτε από αυτά, αλλά αντίθετα θρηνεί λέγοντας: «Ο Θεός, μας απέρριψες και μας κατέβαλες, οργίστηκες και μας σπλαγχνίστηκες». Αντί όμως της φράσης «και μας σπλαγχνίστηκες», ο Σύμμαχος μετέφρασε «και μας περιέφερες»· η δε πέμπτη έκδοση «και μας περικύκλωσαν»· και ο Ακύλας «θύμωσες και στράφηκες εναντίον μας». Έπειτα προσθέτει στη συνέχεια: «Έδειξες στον λαό σου σκληρά [πράγματα]· μας πότισες οίνο κατανύξεως». Αυτά όμως θα μπορούσαν να θεωρηθούν ακατάλληλα και ανάρμοστα σε σχέση με όσα δηλώνονται στην επιγραφή του ψαλμού. Αλλά θεωρώ ότι η επιγραφή δεν μας παραπέμπει άσκοπα στο τέλος, ούτε φέρει άσκοπα τον τίτλο «τοῖς ἀλλοιωθησομένοις», ούτε αποκαλεί άσκοπα τους λόγους στηλογραφία. «
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Μετὰ γοῦν τὴν τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν παρουσίαν πάντα ταῦτα πεπόνθασιν, ὅτε ἔφθασεν ἐπ᾽ αὐτοὺς ὀργὴ εἰς τέλος, ἀπώσθησάν τε καὶ καθῃρέθησαν καὶ ἀπεβλήθησαν· διεκόπησάν τε καὶ περιήχθησαν διασκορπισθέντες εἰς πάντα τὰ ἔθνη. Ἀλλὰ καὶ «συνέσεισας, φησὶ, τὴν γῆν, καὶ συνετάραξας αὐτὴν,» διὰ τὸ μυρία κακὰ ἐν αὐτῇ γίγνεσθαι· λέγω δὲ τῇ αὐτῶν γῇ, ἤτοι τῇ Ἱερουσαλὴμ, ἐν ᾗ καὶ τὸ βασίλειον, καὶ τὸ ἁγίασμα, καὶ πάντα τὰ σεμνὰ τοῦ νόμου συνετελεῖτο· ἢ καὶ πάσῃ αὐτῶν τῇ χώρᾳ, ἢ καὶ ταῖς ψυχαῖς αὐτῶν τροπικῶς γῆν ὠνομασμέναις. Ἃ δὴ πάντα ἀθρόως διὰ τὰς παρανόμους αὐτῶν πράξεις συνεσείσθη καὶ συνεταράχθη. Ὅμως δ᾽ οὖν ἱκετεύει ὁ προφήτης λέγων ἑξῆς· «Ἴασαι τὰ συντρίμματα αὐτῆς, ὅτι ἐκινήθη.» Κινηθεῖσα γὰρ καὶ σαλευθεῖσα τῆς οἰκείας μονῆς καὶ στάσεως ἡ προλεχθεῖσα γῆ, συντρίμματα καὶ κατάγματα ἐκτήσατο. Διόπερ ἑξῆς ἐπιλέγεται· «Ἔδειξας τῷ λαῷ σου σκληρά·» καὶ ποτίζει δὲ αὐτοὺς οἶνον κατανύξεως· ἢ, κατὰ τὸν Ἀκύλαν, «οἶνον καρώσεως·» ἢ, κατὰ τὸν Σύμμαχον, «οἶνον σάλου.» Καὶ ἔστι γε εἰπεῖν τὸν ἀπὸ τῶν θείων Γραφῶν λόγον, ἐλεγκτικὸν ὄντα αὐτῶν τῆς εἰς τὸν Χριστὸν τοῦ Θεοῦ ἀπιστίας, οἶνον ὑπάρχειν κατανύξεως, νυττομένης αὐτῶν καὶ τιτρωσκομένης τῆς συνειδήσεως ἀπὸ τῶν περὶ τοῦ Σωτῆρος προφητειῶν· ἐξ αὐτῶν τε τῶν περιεχόντων αὐτοὺς πραγμάτων καὶ ἐκ τῆς τῶν ἐθνῶν ἐπιστροφῆς.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Μετά, λοιπόν, την παρουσία του Σωτήρος μας τα έπαθαν όλα αυτά, όταν έφθασε πάνω τους η οργή μέχρι τέλους, και απωθήθηκαν και καθαιρέθηκαν και αποβλήθηκαν· αποκόπηκαν και περιφέρθηκαν, διασκορπισμένοι σε όλα τα έθνη. Αλλά και «συνέσεισες», λέει, «τη γη, και τη συνετάραξες», επειδή μύρια κακά γίνονταν σε αυτήν· εννοώ δε τη δική τους γη, δηλαδή την Ιερουσαλήμ, στην οποία και το βασίλειο, και το αγίασμα, και όλα τα σεμνά του νόμου επιτελούνταν· ή και σε όλη τη χώρα τους, ή και στις ψυχές τους, οι οποίες μεταφορικά ονομάστηκαν γη. Όλα αυτά βεβαίως συνεσείσθησαν και συνεταράχθησαν αθρόως εξαιτίας των παράνομων πράξεών τους. Όμως, λοιπόν, ο προφήτης ικετεύει λέγοντας στη συνέχεια: «Ιάτρευσε τα συντρίμματά της, διότι συγκλονίστηκε». Διότι η προαναφερθείσα γη, καθώς συγκλονίστηκε και σαλεύτηκε από την οικεία της διαμονή και στάση, απέκτησε συντρίμματα και κατάγματα. Γι' αυτό στη συνέχεια προστίθεται: «Έδειξες στον λαό σου σκληρά»· και τους ποτίζει οίνο κατανύξεως· ή, σύμφωνα με τον Ακύλα, «οίνο καρώσεως»· ή, σύμφωνα με τον Σύμμαχο, «οίνο σάλου». Και μπορεί κανείς να πει ότι ο λόγος των θείων Γραφών, καθώς ελέγχει την απιστία τους προς τον Χριστό του Θεού, είναι οίνος κατανύξεως, καθώς η συνείδησή τους νύσσεται και πληγώνεται από τις προφητείες για τον Σωτήρα· τόσο από τα ίδια τα γεγονότα που τους περιβάλλουν, όσο και από την επιστροφή των εθνών.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Σύντομος ἑρμηνεία
Εἰς τὸ τέλος· τοῖς ἀλλοιωθησομένοις ... ὁπότε .. Περὶ τῆς ἐκπτώσεως τοῦ λαοῦ τῶν Ἰουδαίων ἐπὶ τέλει ἡ προφητεία σημαίνει, ὅτι ἐνεπυρίσθησαν ἐπαρθέντες κατὰ τοῦ θεοῦ. ὁ θεός, ἀπώσω Ὁ λαὸς ὁ ἑβραϊκὸς κράζει, θεωρήσας τὰ ἔθνη πιστεύσαντα <πιστεύοντα> καὶ εἰσερχόμενα, αὐτοὺς δὲ ἐκβαλλομένους. ὠργίσθης Πολλοὶ γὰρ ἐξ αὐτῶν πιστεύσαντες ἐσώθησαν. συνέσεισας Ὅταν ἐπὶ τοῦ σταυροῦ ἔπασχεν (ἔπαθεν) ὁ Χριστός, ἡ γῆ, μὴ φέρουσα [βλέπειν] τὴν τόλμαν τῶν Ἰουδαίων, ἐταράσσετο σειομένη τῷ φόβῳ. ἴασαι Κλονηθεῖσα γὰρ ἡ γῆ πάλιν ἐστερεώθη· ὡσαύτως δὲ καὶ ἡ νοητὴ γῆ, ὅ ἐστιν ὁ ἄνθρωπος <ὁ Ἀδάμ>, συντριβεὶς ὑπὸ τῆς ἁμαρτίας, <πάλιν> ἀνεπλάσθη. ἔδειξας Τῷ ἰουδαϊκῷ λαῷ· σκληρὸν γὰρ ἐφάνη αὐτοῖς τῶν ἐθνῶν σωζομένων καὶ αὐτῶν πιπτόντων. ἐπότισας Τὸν τοῦ θυμοῦ, περὶ οὗ Ἠσαίας· οὐαὶ οἱ μεθύοντες ἄνευ οἴνου. ὡς γὰρ ἀπὸ πολλοῦ οἴνου, οὕτως ἐθερμάνθησαν οἱ Ἰουδαῖοι κατὰ τοῦ σωτῆρος. ἔδωκας Τῷ πιστῷ λαῷ τὸ (τοῦ) λέγεσθαι χριστιανοὺς καὶ φέρειν ἀεὶ τὸν σταυρὸν ἐπὶ τοῦ μετώπου. διὰ τοῦτο γὰρ ἐκφεύγομεν τὰ βέλη τοῦ πονηροῦ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εις το τέλος· για εκείνους που πρόκειται να αλλοιωθούν... όταν... Σχετικά με την έκπτωση του ιουδαϊκού λαού, η προφητεία στο τέλος υποδηλώνει ότι κατακάηκαν, επειδή υπερηφανεύτηκαν εναντίον του Θεού. Ο Θεός, απώθησες. Ο εβραϊκός λαός κραυγάζει, βλέποντας τα έθνη να πιστεύουν και να εισέρχονται, ενώ οι ίδιοι αποβάλλονται. Οργίστηκες. Διότι πολλοί από αυτούς πίστεψαν και σώθηκαν. Συγκλόνισες. Όταν ο Χριστός έπασχε (έπαθε) πάνω στον σταυρό, η γη, μη αντέχοντας [να βλέπει] την αυθάδεια των Ιουδαίων, ταραζόταν και σειόταν από τον φόβο. Θεράπευσε. Διότι η γη, αφού κλονίστηκε, στερεώθηκε και πάλι· παρομοίως και η νοητή γη, που είναι ο άνθρωπος <ο Αδάμ>, αφού συνετρίβη από την αμαρτία, αναπλάστηκε <και πάλι>. Έδειξες. Στον ιουδαϊκό λαό· διότι τους φάνηκε σκληρό που τα έθνη σώζονταν ενώ οι ίδιοι έπεφταν. Πότισες. Τον θυμό, για τον οποίο μιλάει ο Ησαΐας: αλίμονο σε εκείνους που μεθούν χωρίς κρασί. Διότι, όπως ακριβώς από πολύ κρασί, έτσι εξάφθηκαν οι Ιουδαίοι κατά του Σωτήρα. Έδωσες. Στον πιστό λαό το να ονομάζονται χριστιανοί και να φέρουν πάντοτε τον σταυρό στο μέτωπο. Διότι μέσω αυτού ξεφεύγουμε από τα βέλη του πονηρού.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὴν μετάνοιαν
Οἱ ἐν μέθαις ἡττώμενοι, καὶ τῆς ἀκηράτου βασιλείας τῶν οὐρανῶν ἑαυτοὺς ἀποσχοινίζοντες ἰδίᾳ γνώμῃ, ἀκούσατε τοῦ προφήτου κηρύσσοντος· Οὐαὶ οἱ μεθύοντες· καὶ τοῦ Ἀποστόλου λέγοντος, ὅτι Μέθυσοι βασιλείαν Θεοῦ οὐ κληρονομήσουσι· καὶ πάλιν παραγγέλλοντος, Μὴ μεθύσκεσθε οἴνῳ ἐν ᾧ ἐστιν ἀσωτία, καὶ καταλιπόντες τὸν οἶνον, μᾶλλον δὲ τὴν μέθην τὴν ἔξω ἀποκλείουσαν τῆς βασιλείας, ἐπιποθήσατε ἐκεῖνον τὸν οἶνον, ὃν ὁ Θεὸς ἐκ τῶν ἁγίων Γραφῶν ἐκέρασεν ἡμῖν κατὰ τὸν προφήτην, οἶνον κατανύξεως· ὃν οἱ πιόντες, ἐν κατανύξει μετανοήσατε δακρύοντες· γλυκέα γὰρ τὰ ῥήματα τοῦ Κυρίου. Οἱ ἐν σαρκὶ πεποιθότες καὶ ἐπὶ ἰδίᾳ ματαιότητι, ἀκούσατε τοῦ Θεοῦ διὰ στόματος τῶν ἁγίων βοῶντος· Πᾶσα σὰρξ χόρτος, καὶ πᾶσα δόξα ἀνθρώπου ὡς ἄνθος χόρτου· καὶ πάλιν, Στηρίζων σάρκα βραχίονος αὐτοῦ, ὅτι ματαία σωτηρία ἀνθρώπου.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Όσοι νικιέστε από τη μέθη και με τη δική σας θέληση αποκόπτετε τους εαυτούς σας από την άφθαρτη βασιλεία των ουρανών, ακούστε τον προφήτη που κηρύττει: Αλίμονο σε αυτούς που μεθούν· και τον Απόστολο που λέει, ότι οι μέθυσοι δεν θα κληρονομήσουν τη βασιλεία του Θεού· και πάλι που παραγγέλλει: Μη μεθάτε με κρασί, στο οποίο υπάρχει ασωτία· και εγκαταλείποντας το κρασί, ή μάλλον τη μέθη που σας αποκλείει έξω από τη βασιλεία, ποθήστε εκείνο το κρασί που ο Θεός μάς κέρασε μέσα από τις άγιες Γραφές, σύμφωνα με τον προφήτη, κρασί κατανύξεως· το οποίο αφού το πιείτε, μετανοήστε με κατάνυξη και δάκρυα· διότι είναι γλυκά τα λόγια του Κυρίου. Όσοι έχετε εναποθέσει την εμπιστοσύνη σας στη σάρκα και στη δική σας ματαιότητα, ακούστε τον Θεό που βοά διά στόματος των αγίων: Κάθε σάρκα είναι χορτάρι, και κάθε δόξα ανθρώπου είναι σαν άνθος χορταριού· και πάλι, σε αυτόν που κάνει τη σάρκα στήριγμα του βραχίονά του, να γνωρίζει ότι είναι μάταιη η σωτηρία που προέρχεται από άνθρωπο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μάξιμος ὁ Ὁμολογητής Εἰς τὸν νθ' ψαλμόν
Ἔδειξας τῷ λαῷ σου σκληρά· ἐπότισας ἡμᾶς οἶνον κατανύξεως· ἔδωκας τοῖς φοβουμένοις σε σημείωσιν τοῦ φυγεῖν ἀπὸ προσώπου τόξου, ὅπως ἂν ῥυσθῶσιν οἱ ἀγαπητοί σου. 〈Δεικνύει σκληρὰ τοῖς φοβουμένοις〉 αὐτὸν διὰ τῶν ἐντολῶν ὁ θεός, κατὰ τὴν πρακτικὴν φιλοσοφίαν τοὺς τρόπους τῆς τοῦ σώματος νεκρώσεως ὑποτιθέμενος ἢ τοὐναντίον διὰ τῆς ποικίλης προνοίας καὶ κρίσεως φιλανθρώπως πρὸς τὸ συμφέρον παιδεύων ἡμᾶς, τοὺς μὴ κατὰ θέλησιν ἀνεχομένους τὸν θεῖον ζυγὸν ὑπελθεῖν τοῦ νόμου τῶν ἐντολῶν· 〈ποτίζει〉 δὲ 〈οἶνον κατανύξεως,〉 ἤγουν τὴν ἑπομένην τῇ διὰ τῆς πρακτικῆς καθάρσει κατὰ τὴν πνευματικὴν θεωρίαν χαριζόμενος γνῶσιν· πᾶσα γὰρ γνῶσις πνευματικὴ κατανύσσει τὴν καρδίαν, εἰς συναίσθησιν ἄγουσα τοῦ μεγέθους τῶν ἐφ᾽ ἡμῖν θείων εὐεργεσιῶν· 〈δίδωσι〉 δὲ 〈τοῖς φοβουμένοις〉 αὐτὸν 〈σημείωσιν τοῦ φυγεῖν ἀπὸ προσώπου τόξου,〉 τὴν νέκρωσιν τοῦ Ἰησοῦ ἐν τῷ σώματι περιφέρειν διδάσκων τοὺς φοβουμένους αὐτόν, καθ᾽ ἣν ἡ παντελὴς τῆς ἁμαρτίας ἀπραξία συνέστηκε· σημείωσις γὰρ ἀληθὴς ἡ διὰ σταυροῦ νεκροῦσα τὸ φρόνημα τῆς σαρκὸς καθέστηκε δύναμις, πρὸς 〈τὸ φυγεῖν ἀπὸ προσώπου τόξου,〉 τουτέστιν ἀπὸ τῆς ἐμφαινομένης τοῖς οὖσιν ἀπατηλῆς ἐπιφανείας· 〈πρόσωπον〉 γὰρ 〈τόξου,〉 φημὶ δὲ ἑκάστου δαιμονιώδους πάθους, ἡ τὴν αἴσθησιν ἐρεθίζουσα τῶν σωμάτων ἐστὶν ἐπιφάνεια, καθάπερ ἀκὶς βέλους τὴν αἴσθησιν τιτρώσκουσα καὶ πρὸς τὰ πάθη τὴν ψυχὴν ἀπρεπῶς διερεθίζουσα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Έδειξες στον λαό σου σκληρά πράγματα· μας πότισες οίνο κατανύξεως· έδωσες σε αυτούς που σε φοβούνται σημείο για να ξεφύγουν από το πρόσωπο του τόξου, ώστε να λυτρωθούν οι αγαπημένοι σου. Ο Θεός «δείχνει σκληρά πράγματα σε αυτούς που τον φοβούνται» μέσω των εντολών, υποδεικνύοντας, σύμφωνα με την πρακτική φιλοσοφία, τους τρόπους της νεκρώσεως του σώματος ή, αντίθετα, παιδεύοντάς μας φιλάνθρωπα προς το συμφέρον μας μέσω της ποικίλης πρόνοιας και κρίσεως, εμάς δηλαδή που δεν ανεχόμαστε οικειοθελώς να υπεισέλθουμε στον θείο ζυγό του νόμου των εντολών. Μας «ποτίζει» δε με «οίνο κατανύξεως», χαρίζοντάς μας δηλαδή τη γνώση σύμφωνα με την πνευματική θεωρία, η οποία έπεται της καθάρσεως που επιτυγχάνεται μέσω της πρακτικής. Διότι κάθε πνευματική γνώση κατανύσσει την καρδιά, οδηγώντας την στη συναίσθηση του μεγέθους των θείων ευεργεσιών προς εμάς. «Δίνει» δε «σε αυτούς που τον φοβούνται σημείο για να ξεφύγουν από το πρόσωπο του τόξου», διδάσκοντας εκείνους που τον φοβούνται να περιφέρουν στο σώμα τους τη νέκρωση του Ιησού, με την οποία υφίσταται η παντελής απραξία της αμαρτίας. Διότι αληθινό σημείο είναι η δύναμη που διά του σταυρού νεκρώνει το σαρκικό φρόνημα, προκειμένου «να ξεφύγουμε από το πρόσωπο του τόξου», δηλαδή από την απατηλή όψη που παρουσιάζουν τα υλικά όντα. Διότι «πρόσωπο του τόξου» (δηλαδή του κάθε δαιμονικού πάθους) είναι η επιφάνεια των σωμάτων που ερεθίζει τις αισθήσεις, η οποία, σαν αιχμή βέλους, πληγώνει την αίσθηση και ερεθίζει απρεπώς την ψυχή προς τα πάθη.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νικήτας Χωνιάτης Χρονικὴ διήγησις
Ἀλλ᾽ οὗτοι μὲν κατὰ τὸν ἐμπρήσαντα τὸν ἐν Ἐφέσῳ ναὸν τῆς Ἀρτέμιδος οἰχέσθωσαν ἄϊστοί τε καὶ ἄπυστοι, μηδὲ προσρήματος γοῦν τινος ὑφ᾽ ἡμῶν ἀξιούμενοι, ἕως οὗ παρέλθῃ ἡ ἀνομία κἀπὶ τοῖς δούλοις αὐτοῦ τὸ θεῖον παρακληθήσεται. οὐ γάρ ἐστιν, οὐκ ἔστιν ὁ θεὸς ἡμῶν εἰς τέλος ἐπιληθόμενος ἢ συνέχων ἐν τῇ ὀργῇ αὐτοῦ τοὺς οἰκτιρμοὺς αὐτοῦ, μηδὲ προστιθεὶς τοῦ εὐδοκῆσαι ἔτι, ἀλλὰ πατάσσων ἰᾶται καὶ θανατῶν ἐπιστρέφων ζωοποιεῖ. ἂν ὀδόντας θηρίων ἐπαποστελεῖ μετὰ θυμοῦ συρόντων ἐπὶ τῆς γῆς, ἀλλὰ καὶ τὰς μύλας τῶν λεόντων συνθλᾷ καὶ τὴν κεφαλὴν συντρίβει τοῦ δράκοντος. ἂν ὡς κάλαμον κατεάξῃ, ἀλλὰ καὶ τοῖς θηρίοις τοῦ καλάμου ἐπιτιμᾷ. ἂν οὗτοι ἐν ἅρμασι καὶ οὗτοι ἐν ἵπποις, ἀλλὰ ψευδὴς ἵππος εἰς σωτηρίαν, οὐδὲ ἐν ταῖς κνήμαις τοῦ ἀνδρὸς εὐδοκεῖ. εἰ δείκνυσι τῷ οἰκείῳ λαῷ σκληρὰ καὶ οἶνον κίρνησι κατανύξεως, ἀλλ᾽ ἑτοιμάζει καὶ τράπεζαν ἐξ ἐναντίας τῶν θλιβόντων, καὶ προτείνει ποτήριον εὐφροσύνης μεθύσκον ὡσεὶ κράτιστον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αλλά αυτοί μεν, σαν εκείνον που πυρπόλησε τον ναό της Αρτέμιδος στην Έφεσο, ας χαθούν άφαντοι και άγνωστοι, χωρίς να αξιώνονται ούτε της παραμικρής αναφοράς από εμάς, έως ότου παρέλθει η ανομία και ο Θεός σπλαχνιστεί τους δούλους του. Διότι δεν συμβαίνει, δεν συμβαίνει ο Θεός μας να λησμονεί ως το τέλος, ούτε να συγκρατεί τους οικτιρμούς του μέσα στην οργή του, ούτε να μην ευδοκεί πλέον. Απεναντίας, ενώ πατάσσει, θεραπεύει, και ενώ θανατώνει, επιστρέφει και ζωοποιεί. Ακόμη και αν αποστείλει δόντια θηρίων μαζί με τον θυμό εκείνων που σέρνονται πάνω στη γη, εντούτοις συνθλίβει και τα δόντια των λεόντων και συντρίβει το κεφάλι του δράκοντα. Ακόμη και αν τσακίσει σαν καλάμι, εντούτοις επιτιμά και τα θηρία του καλαμιώνα. Ακόμη και αν άλλοι ελπίζουν σε άρματα και άλλοι σε ίππους, εντούτοις ο ίππος είναι ψευδής ελπίδα για σωτηρία, ούτε ευαρεστείται στη σωματική δύναμη του ανθρώπου. Αν δείχνει στον ίδιο του τον λαό σκληρά δοκιμασίες και του κερνάει οίνο κατάνυξης, εντούτοις ετοιμάζει και τράπεζα απέναντι σε εκείνους που τον θλίβουν, και προσφέρει ποτήρι ευφροσύνης που μεθά σαν το πιο δυνατό κρασί.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νικήτας Στηθᾶτος Κεφάλαια πρακτικά ἑκατόν
ξʹ. Φθοροποιὸν πάθος ἡ λύπη εἰς ψυχὴν καὶ σῶμα, καὶ αὐτῶν ἁπτομένη τῶν μυελῶν· ἀλλ’ ἡ τοῦ κόσμου, ἡ διὰ τὰ πρόσκαιρα τοῖς ἀνθρώποις ἐφιπταμένη, ἣ καὶ πολλάκις αὐτοῖς θανάτου παραίτιος γίνεται· ἡ δὲ κατὰ Θεὸν λύπη, ὁμοῦ τε σωτήριος καὶ λίαν ἐπωφελὴς οὖσα, ὑπομονὴν ἐν τοῖς πόνοις καὶ τοῖς πειρασμοῖς κατεργάζεται, τὴν πηγὴν τῆς κατανύξεως ἀναστομοῦσα τῷ ἀγωνιζομένῳ, καὶ διψῶντι τὴν δικαιοσύνην τοῦ Θεοῦ, καὶ ψωμίζουσα διὰ δακρύων τὴν καρδίαν αὐτοῦ, ὡς πληροῦσθαι τὸ Δαβιτικὸν ἐπ’ ἐκείνῳ λόγιον· «Ψωμιεῖς ἡμᾶς, φησίν, ἄρτον δακρύων, καὶ ποτιεῖς ἡμᾶς ἐν δάκρυσιν ἐν μέτρῳ τὸν οἶνον τῆς κατανύξεως.» ξαʹ. Τὰ συμπεπτωκότα μέρη τῆς ψυχῆς ἀπὸ τῆς τῶν κακῶν ἐργασίας, λίαν ἡ κατὰ Θεὸν λύπη ἀνακτᾶται καὶ εἰς τὸ κατὰ φύσιν ἀνακαλεῖται· τοσοῦτον γὰρ τὸν χειμῶνα τῶν παθῶν, καὶ τὰ νέφη τῆς ἁμαρτίας ἐκλεπτύνει διὰ δακρύων, καὶ τοῦ νοητοῦ τῆς ψυχῆς ἀπελαύνει ἀέρος, ὡς αἰθρίαν ἐν τοῖς λογισμοῖς αὐτίκα τοῦ νοὸς ἡμῶν γίνεσθαι, καὶ γαλήνην ἐν τῇ θαλάσση τῆς διανοίας, καὶ εὐφροσύνην ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν, καὶ ἀλλοίωσιν ἐν τῇ ἐπιφανείᾳ τοῦ προσώπου ἡμῶν, ἐφ’ ἣν οἱ καλῶς ὁρῶντες ὥσπερ τὰς ὄψεις καὶ τὰς διαθέσεις αὐτῶν προσαναπαύοντες, οὕτω κατὰ τὸν Δαβὶδ ἀνακράζουσιν· «Αὕτη ἡ ἀλλοίωσις τῆς δεξιᾶς τοῦ Ὑψίστου.» Ξβʹ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ξ'. Φθοροποιό πάθος για την ψυχή και το σώμα είναι η λύπη, η οποία αγγίζει ακόμη και αυτούς τους μυελούς· εννοείται όμως η λύπη του κόσμου, αυτή που κυριεύει τους ανθρώπους εξαιτίας των πρόσκαιρων πραγμάτων και η οποία πολλές φορές γίνεται αιτία του θανάτου τους. Η κατά Θεόν λύπη, αντιθέτως, επειδή είναι ταυτόχρονα σωτήρια και πάρα πολύ ωφέλιμη, κατεργάζεται υπομονή στους πόνους και στους πειρασμούς, ανοίγοντας την πηγή της κατανύξεως σε εκείνον που αγωνίζεται και διψά τη δικαιοσύνη του Θεού, και τρέφοντας με δάκρυα την καρδιά του, ώστε να εκπληρώνεται σε αυτόν το Δαυιτικό λόγιο: «Θα μας θρέψεις», λέει, «με άρτο δακρύων, και θα μας ποτίσεις με δάκρυα με το μέτρο τον οίνο της κατανύξεως». ΞΑ'. Τα μέρη της ψυχής που έχουν καταπέσει από την πράξη των κακών, η κατά Θεόν λύπη τα ανακτά σε μεγάλο βαθμό και τα επαναφέρει στην κατά φύση κατάσταση· διότι σε τέτοιο βαθμό διαλύει τον χειμώνα των παθών και τα νέφη της αμαρτίας μέσω των δακρύων, και τα αποδιώχνει από τον νοητό αέρα της ψυχής, ώστε να δημιουργείται αμέσως αιθρία στους λογισμούς του νου μας, και γαλήνη στη θάλασσα της διανοίας, και ευφροσύνη στις καρδιές μας, και αλλοίωση στην όψη του προσώπου μας, πάνω στην οποία όσοι βλέπουν καθαρά, αναπαύοντας τα βλέμματα και τις διαθέσεις τους, ανακράζουν σύμφωνα με τον Δαβίδ: «Αυτή είναι η αλλοίωση της δεξιάς του Υψίστου». ΞΒ'.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νικήτας Στηθᾶτος Βίος τοῦ ὁσίου Συμεὼν τοῦ Νέου Θεολόγου
Οὕτω δὲ τὸ ὅλον ὁ Συμεὼν ἀνοικοδομήσας φροντιστήριον ἅπτεται λοιπὸν καὶ τῆς τῶν μαθητῶν ἀνακτήσεως, κατηχῶν καὶ διδάσκων αὐτοὺς τὴν τέχνην τῶν τεχνῶν καὶ τὴν ἐπιστήμην τῶν ἐπιστημῶν τὴν πολιτείαν τῶν μοναχῶν, λόγῳ μὲν ὀλίγα, ἔργῳ δὲ διεγείρων τὰ πλείω πρὸς τὴν τῶν ἐντολῶν ἐργασίαν ἑαυτὸν αὐτοῖς ὑπογραμμὸν προτιθεὶς καὶ λέγων· ἀπ’ ἐμοῦ ὄψεσθε καὶ οὕτω ποιήσετε. ἔνθεν οὖν καὶ τράπεζαν κοινὴν ἑαυτῷ καὶ μαθηταῖς ἐτίθει τὰ ἑφθὰ λάχανα καὶ τὰ σπέρματα, ὧν οἱ μὲν ἀρκούντως μεταλαμβάνοντες μετ’ εὐχαριστίας ἀνίσταντο, ὁ δὲ πολλάκις καὶ αὐτῶν ἀπεχόμενος μόνοις ἠρκεῖτο λαχάνοις ὠμοῖς καὶ ὕδατι μεμετρημένῳ, ὁμοῦ τε ὑποπιάζων καὶ δουλαγωγῶν ἑαυτὸν καὶ τοῖς φοιτηταῖς ὑπόδειγμα παρέχων τῆς στενωτάτης καὶ τεθλιμμένης ὁδοῦ ἐν ἑαυτῷ. οὕτω τοίνυν ποιοῦντι καὶ οὕτω διδάσκοντι ἐπαυξάνετο αὐτῷ τὸ τῆς κατανύξεως ἄνωθεν χάρισμα διὰ ταπεινοφροσύνης ὑπερβολήν, ὃ καὶ διὰ παντὸς αὐτῷ τοῦ βίου ἄρτος καὶ πόμα ἦν, ὡς λέγειν μετὰ Δαυὶδ καὶ αὐτόν· ἐψώμισας ἄρτον δακρύων καὶ ἐπότισας ἡμᾶς οἶνον κατανύξεως. ἀμέλει καὶ τρεῖς ἑαυτῷ καιροὺς τῆς ἡμέρας εἰς τοῦτο τὸ ἔργον ἐτάξατο καθάπερ εἴρηται· τὸν τῆς πρωΐας μετὰ τοὺς ὕμνους τοὺς ἑωθινούς, τὸν τῆς ἁγίας ἀναφορᾶς καθ’ ὃν ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ σφαγιάζεται καὶ τὸν τῆς ἑσπέρας μετὰ πᾶσαν ἄλλην ὑμνολογίαν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Έτσι λοιπόν, αφού ο Συμεών ανοικοδόμησε ολόκληρο το μοναστήρι, καταπιάνεται πλέον και με την πνευματική συγκρότηση των μαθητών του, κατηχώντας και διδάσκοντάς τους την τέχνη των τεχνών και την επιστήμη των επιστημών, δηλαδή τη μοναχική πολιτεία, με λόγια μεν λίγα, αλλά με τα έργα του παρακινώντας τους περισσότερο προς την τήρηση των εντολών, προβάλλοντας τον εαυτό του σε αυτούς ως πρότυπο και λέγοντας: «Από εμένα να βλέπετε και έτσι να πράττετε». Γι' αυτό, άλλωστε, παρέθετε κοινή τράπεζα για τον ίδιο και τους μαθητές του, με βραστά χόρτα και όσπρια, από τα οποία εκείνοι μεν, αφού έτρωγαν επαρκώς, σηκώνονταν με ευχαριστία, ενώ αυτός πολλές φορές, απέχοντας και από αυτά, αρκούνταν μόνο σε ωμά χόρτα και μετρημένο νερό, ταυτόχρονα καταπονώντας και δουλαγωγώντας το σώμα του, αλλά και παρέχοντας στους μαθητές το παράδειγμα της εξαιρετικά στενής και τεθλιμμένης οδού στο ίδιο του το πρόσωπο. Πράττοντας λοιπόν και διδάσκοντας με αυτόν τον τρόπο, αυξανόταν σε αυτόν το άνωθεν χάρισμα της κατανύξεως λόγω της υπερβολικής του ταπεινοφροσύνης, το οποίο σε όλη του τη ζωή ήταν γι' αυτόν άρτος και ποτό, ώστε να λέει και αυτός μαζί με τον Δαβίδ: «Μας τάισες άρτο δακρύων και μας πότισες κρασί κατανύξεως». Μάλιστα, είχε ορίσει για τον εαυτό του τρεις στιγμές της ημέρας για αυτό το έργο, όπως έχει ειπωθεί: εκείνη του πρωινού, μετά τους εωθινούς ύμνους, εκείνη της αγίας Αναφοράς, κατά την οποία σφαγιάζεται ο Υιός του Θεού, και εκείνη της εσπέρας, μετά από κάθε άλλη υμνολογία.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεόδωρος ὁ Στουδίτης Κατηχήσεις μεγάλαι
Διεγέρθητε ὀρθρίζοντες, μεσονυκτίζοντες, ἑσπερίζοντες, μεσημβρίζοντες, τοῦ ἐξομολογεῖσθαι τῷ κυρίῳ. Τρυγᾶτε τοὺς τῆς ὑπακοῆς καρποὺς ἀπλήστως καὶ ἀκορέστως· ὅτι ἐν αὐτοῖς πίνετε οἶνον κατανύξεως εὐφραίνοντα τὰς ἱερὰς ὑμῶν καρδίας· τὰς ἄλλας κανονίσεις τῶν θεολήπτων ἐργασιῶν ὑμῶν· τουτέστι τὸ ἀσκεῖν ὑμᾶς σιωπὴν, μὴ πλήσσειν ἀδελφοῦ τὴν συνείδησιν διὰ τῆς ψευδεπιπλάστου καὶ ἰδιοτελοῦς τῷ δοκεῖν ἐγκρατείας μικροῦ τινος βρώματος· μὴ τραχυλογεῖν, μὴ μεγαλοῤῥημονεῖν, μὴ σοβαρεύεσθαι, μὴ καταφθονεῖν, μὴ ἐθελοθρησκεῖν, μηδὲ τῆς τοῦ πλησίον ἀναπαύσεως προκρίνειν τὸ ἑαυτοῦ συμφέρον. Ἀλλήλοις χαριζόμενοι ἰδιοποιεῖσθε τὰ τῶν πέλας· καὶ ἐστὲ οἱ πάντες μία ψυχὴ, μία καρδία, ἓν θέλημα ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ κυρίῳ ἡμῶν, αὐτὸν, ἔχοντες κεφαλήν. Καὶ λοιπὸν ἐνδυναμοῦσθε ἐν τῷ κράτει τῆς ἰσχύος αὐτοῦ, φέροντες τὰ προπίπτοντα λυπηρὰ, προορῶντες τὸ κοινὸν μυστήριον τοῦ θανάτου ἡμῶν· σμικρύνοντες καὶ καταλογιζόμενοι τὸ τῆς ζωῆς ἡμῶν διάστημα ὡς βραχύ τι καὶ ὠκύμορον· ὅλος γὰρ ὁ βίος, κατὰ τὸν θεολόγον Γρηγόριον, ἡμέρα μία τοῖς πόθῳ κάμνουσι.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εγερθείτε από τον ύπνο σας το πρωί, τα μεσάνυχτα, το βράδυ και το μεσημέρι, για να εξομολογείστε προς τον Κύριο. Τρυγάτε τους καρπούς της υπακοής άπληστα και αχόρταγα, διότι μέσα σε αυτούς πίνετε κρασί κατανύξεως που ευφραίνει τις ιερές σας καρδιές, εφαρμόζοντας τους άλλους κανόνες των θεάρεστων έργων σας, δηλαδή να ασκείτε τη σιωπή, να μην πληγώνετε τη συνείδηση του αδελφού σας εξαιτίας μιας προσποιητής και ιδιοτελούς εγκράτειας για κάποια μικρή τροφή, να μην μιλάτε σκληρά, να μην κομπάζετε, να μην συμπεριφέρεστε με έπαρση, να μην φθονείτε, να μην επιδίδεστε σε εθελοθρησκεία, ούτε να προτιμάτε το δικό σας συμφέρον από την ανάπαυση του πλησίον. Δείχνοντας καλοσύνη ο ένας στον άλλον να κάνετε δικά σας τα προβλήματα των διπλανών σας και να είστε όλοι μία ψυχή, μία καρδιά, ένα θέλημα εν Χριστώ Ιησού τω Κυρίω ημών, έχοντας Εκείνον ως κεφαλή. Και στο εξής να ενδυναμώνεστε με το κράτος της δυνάμεώς Του, υπομένοντας τα θλιβερά που παρουσιάζονται, έχοντας προ οφθαλμών το κοινό μυστήριο του θανάτου μας, θεωρώντας μικρό και υπολογίζοντας το διάστημα της ζωής μας ως κάτι βραχύ και εφήμερο. Διότι ολόκληρος ο βίος, σύμφωνα με τον Γρηγόριο τον Θεολόγο, είναι μόνο μία ημέρα για εκείνους που κοπιάζουν με θεϊκό πόθο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεοφύλακτος Βουλγαρίας Ἐπιστολαί
Τῷ Καματηρῷ κυρῷ Γρηγορίῳ Καιρός μοι τὸ προφητικὸν εἰπεῖν, ἀδελφὲ τιμιώτατε, οἴμοι ὅτι πῦρ κατέφαγε τὰ ὡραῖα τῆς οἰκουμένης. Τί γὰρ ὡραιότερον οἴκου θείου, τί δὲ τερπνότερον, τί δὲ τῶν ἀγαπητῶν τοῦ Θεοῦ σκηνωμάτων καὶ τοῦ τόπου τῆς δόξης αὐτοῦ εὐπρεπέστερον; Οἴμοι τῶν ἐμῶν ἁμαρτιῶν, αἳ τάχα ἐνεπύρισαν ἐν πυρὶ τὸ ἁγιαστήριον τοῦ Θεοῦ. Τίς δώσει τῇ κεφαλῇ μου ὕδωρ καὶ τοῖς ὀφθαλμοῖς μου πηγὴν δακρύων καὶ κλαύσομαι τό τε τῆς θυγατρὸς τοῦ λαοῦ μου σύντριμμα, τῆς πολίχνης ταύτης φημὶ τῆς ἐλεεινῆς, τῆς τοῦ Ἰωνᾶ κολοκύντης τῆς ἅμα καὶ φανείσης καὶ φθαρείσης, καὶ τὸ τῆς μητρὸς τοῦ λαοῦ μου, ὃ καὶ οἰκτρότερον τίθεμαι, τῆς τοῦ Θεοῦ ἐκκλησίας; Τίς οὕτως ἀδαμαντίνη ψυχή, τίς οὕτως τὴν καρδίαν ἐσκλήρυται ὡς μὴ καταφλεγῆναι καὶ αὐτός, οὐ τῷ ὁράματι λέγω, ἀλλὰ καὶ ψιλῷ τῷ ἀκούσματι; Τί τοῦτο, Κύριε; Κρίματα γὰρ λαλήσω πρὸς σέ. Πῶς ἀπώσω ἡμᾶς καὶ καθεῖλες ἡμᾶς; Ἔδειξας οὐ τῷ λαῷ μόνον ἀλλὰ καὶ τοῖς ἱερεῦσι σκληρά· ἐπότισας ἡμᾶς οἶνον κατανύξεως καὶ ἀφῆκας τὸν οἶκόν σου ἔρημον καὶ κατέπαυσας ἦχον ᾠδῶν ἀπ’ αὐτοῦ καὶ ἔσται πᾶς ὃς διελεύσεται συριεῖ ἐπ’ αὐτῷ καὶ τὸ διάδημα τοῦ κάλλους καθύβρισας καὶ τὸν στέφανον τῆς δόξης καὶ ὑμνολογίας κατέσπασας.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Προς τον κύριο Γρηγόριο Καματηρό. Είναι καιρός να πω το προφητικό λόγιο, τιμιότατε αδελφέ, αλίμονο διότι φωτιά κατέφαγε τα ωραία της οικουμένης. Διότι, τι είναι ωραιότερο από τον θείο οίκο, τι πιο τερπνό, και τι πιο ευπρεπές από τα αγαπητά σκηνώματα του Θεού και τον τόπο της δόξας Του; Αλίμονο στις αμαρτίες μου, οι οποίες ίσως παρέδωσαν στις φλόγες το αγιαστήριο του Θεού. Ποιος θα δώσει στο κεφάλι μου νερό και στα μάτια μου πηγή δακρύων, για να κλάψω τόσο τη συντριβή της θυγατέρας του λαού μου, δηλαδή αυτής της ελεεινής πολίχνης, που σαν την κολοκυθιά του Ιωνά μόλις φάνηκε καταστράφηκε, όσο και το σύντριμμα της μητέρας του λαού μου, το οποίο θεωρώ και πιο οικτρό, δηλαδή της εκκλησίας του Θεού; Ποιος έχει τόσο αδαμάντινη ψυχή, ποιος έχει τόσο σκληρύνει την καρδιά του, ώστε να μην καταφλεχθεί και ο ίδιος, όχι λέω βλέποντάς το, αλλά και μόνο ακούγοντάς το; Τι είναι αυτό, Κύριε; Διότι περί κριμάτων θα σου μιλήσω. Πώς μας απέρριψες και μας κατέρριψες; Έδειξες όχι μόνο στον λαό αλλά και στους ιερείς σκληρά πράγματα· μας πότισες κρασί κατανύξεως και άφησες τον οίκο σου έρημο και σταμάτησες τον ήχο των ωδών από αυτόν, και καθένας που θα περνά θα τον περιπαίζει, και ταπείνωσες το διάδημα της ομορφιάς και κατέστρεψες το στεφάνι της δόξας και της υμνολογίας.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες