Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 68:29

«Να σε αποσπάσει και να σε απομακρύνει από το σκήνωμά σου». Διότι μετατοπίστηκαν από την ιερή τους σκηνή, γενόμενοι αιχμάλωτοι εξαιτίας του σταυρού του Κυρίου. «Και το ρίζωμά σου από τη γη των ζώντων». Όμοιο με το: «Ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων». [«Γι' αυτό ο Θεός ας σε καθαιρέσει έως το τέλος». Αυτά θα λέγονταν δικαίως και για τους άρχοντες των Ιουδαίων και για τον ίδιο τον Ιούδα, επειδή αγάπησαν τα βλαβερά «έως το τέλος», δηλαδή «παντελώς». Γι' αυτό θα σε καθαιρέσει, ως μη καλώς οικοδομημένο, Εκείνος που καθαιρεί τους υπερηφάνους, και ως κακώς φυτευμένο, θα σε αποσπάσει, θα σε μετακινήσει, ή θα σε ξεριζώσει, και θα σε εκδιώξει από την κατοικία σου, δηλαδή από τη συγκατοίκηση.] «Θα δουν οι δίκαιοι, και θα φοβηθούν». Διότι, όταν αφανίζονται οι ασεβείς, οι δίκαιοι γίνονται περίφοβοι.

Ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων. Αν και εγγράφηκαν, λέει, επειδή σε αυτούς ανήκαν οι επαγγελίες, εντούτοις, επειδή έπραξαν αυτά και αυτά, δικαίως θα εξαλειφθούν. «Εγώ είμαι πτωχός και πονεμένος· η σωτηρία σου, Θεέ, με προστάτευσε», κ.λπ. Από αυτό το σημείο κηρύσσεται η ευαγγελική πολιτεία, την οποία εγκαινίασε ο κατά Θεόν πτωχός, για τον οποίο και έχει ειπωθεί: «Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι».

Διότι φαίνεται ότι σε εκείνη την Ιερουσαλήμ βρίσκεται η βίβλος των ζώντων, στην οποία εγγράφονται οι μαθητές του Χριστού· λέει άλλωστε: «Χαίρετε, διότι τα ονόματά σας είναι γραμμένα στους ουρανούς». Επειδή δε, στο «εκείνοι που καταγράφηκαν στην Ιερουσαλήμ» προστίθεται το «εις ζωήν», είναι αναγκαίο να προσέξουμε μήπως τυχόν υπάρχουν κάποιοι που καταγράφονται μεν, αλλά όχι εις ζωήν, σύμφωνα με τον Ιερεμία που λέει: «Όσοι αποστάτησαν ας καταγραφούν πάνω στη γη». Ώστε, σύμφωνα με αυτό, να εννοούνται δύο ειδών καταγραφές: άλλων μεν εις ζωήν και άλλων εις απώλειαν· και ότι πολλές φορές συμβαίνει μεταβολή της εγγραφής, όταν και εμείς μεταπέσουμε από την αρετή στην κακία. Διότι το «Ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων και ας μην καταγραφούν μαζί με τους δικαίους», καθώς και το «Εξάλειψε και εμένα από τη βίβλο σου», λέγεται για εκείνους που είχαν ήδη αξιωθεί της καταγραφής στη βίβλο του Θεού.

Θα βρούμε δε τον ίδιο τον Κύριό μας Ιησού Χριστό να λέει στους αγίους μαθητές: «Μην χαίρεστε που τα δαιμόνια υποτάσσονται σε εσάς· να χαίρεστε μάλλον επειδή τα ονόματά σας γράφτηκαν στον ουρανό». Καταριέται εξάλλου πολύ δικαιολογημένα ο θεσπέσιος Δαβίδ τα πλήθη των Ιουδαίων που σκότωσαν τον Χριστό, λέγοντας τα εξής: «Ας εξαλειφθούν από το βιβλίο των ζώντων και ας μην καταγραφούν μαζί με τους δικαίους». Γράφεται λοιπόν το βιβλίο της ενθύμησης για όσους φοβούνται τον Θεό, τους οποίους δηλώνει ότι θα θεωρεί οικείους και πολύ γνωστούς του κατά τον καιρό της σωτηρίας, όταν ο Χριστός θα καθίσει στον θρόνο της δόξας του περιστοιχιζόμενος από αγγέλους «και θα τοποθετήσει τα μεν πρόβατα στα δεξιά, τα δε ερίφια στα αριστερά, και θα πει σε αυτούς που θα βρίσκονται στα δεξιά: Ελάτε οι ευλογημένοι του Πατέρα μου, κληρονομήστε τη βασιλεία που έχει ετοιμαστεί για εσάς από την καταβολή του κόσμου».

Αυτά είναι και τα ιδιώματα του Σατανά, το να χαίρεται, λέγω, με την κακία και την αδικία. Επιτιμά λοιπόν και τους Ιουδαίους που δεν αποδέχονται τη δικαιοσύνη εν Χριστώ. <Αγάπησας όλα τα λόγια του καταποντισμού, δόλια γλώσσα.> (A f. 294.) Αυτά θα μπορούσαν να λεχθούν δικαίως και για τους άρχοντες των Ιουδαίων και για τον ίδιο τον Ιούδα· διότι και εκείνοι δυσφήμησαν ακατάσχετα τον Κύριο, και ο προδότης χρησιμοποίησε λόγια γεμάτα δόλο και υποκρισία. Λόγια καταποντισμού θα μπορούσαν να είναι εκείνα που καταφέρνουν την ψυχή του ανθρώπου στον θάνατο και στον άδη, οι ψιθυρισμοί, οι καταλαλιές και η κατά του Θεού βλασφημία. <Να σε απομακρύνει από το σκήνωμα, και το ρίζωμά σου από τη γη των ζώντων.> (A f. 294 b.) Και από τη σκηνή, δηλαδή από τον τόπο της μαθητείας, τον μετακίνησε, και τη ρίζα, σαν ακανθώδους φυτού, την ξερίζωσε από τη γη των ζώντων και από το γεώργιο των αποστόλων. Αυτά συνέβησαν και στους λαούς των Ιουδαίων, που δεν αποδέχθηκαν τη δικαίωση εν Χριστώ. Παρόμοιο δε είναι αυτό με το, «Ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων.» Μετατέθηκαν δε και από την ιερατική σκηνή, αφού έγιναν αιχμάλωτοι εξαιτίας του σταυρού [της σταύρωσης] του Κυρίου. <Ήλπισα στο έλεος του Θεού εις τον αιώνα.> (A f. 295.) Εγώ, λέει, σε τίποτα από τα μάταια και χαμερπή δεν στηρίχθηκα, αλλά στο θείο έλεος που ακολουθεί τους αδικουμένους.

«Ανομία» ονόμασε την τιμωρία που επιφέρεται εξαιτίας της αμαρτίας. Αν πάλι ο λόγος αφορά τους σταυρωτές, εννοεί ότι στην ανομία κατά του Κυρίου θα προσθέσουν και άλλη ανομία, αφού θανάτωσαν τον Ιάκωβο του Ζεβεδαίου με μαχαίρι, τον αδελφόθεο με ξύλο και τον Στέφανο με λίθους. Ή η μία ανομία είναι ότι δεν αποδέχθηκαν την αλήθεια που ήρθε, παραμένοντας παράνομα προσκολλημένοι στη σκιά του νόμου· και η άλλη ανομία είναι ότι, ενώ εκδιώχθηκαν από την Ιουδαία και κατά κάποιον τρόπο από την τυπική λατρεία, την τελούν εκεί όπου δεν επιτρέπεται. Γι' αυτό δεν εισέρχονται στη δικαιοσύνη της πίστεως του Ιησού Χριστού, και θα βρεθούν μακριά από την τρυφή που θα αποδοθεί στους δικαίους. <Ας εξαλειφθούν από το βιβλίο των ζώντων και ας μην καταγραφούν μαζί με τους δικαίους.> (A f. 350 b) Και οι σταυρωτές, αν και καταγράφηκαν πρώτοι εξαιτίας των πατέρων τους που ζουν παρά τω Θεώ, ώστε να δοθούν και σε αυτούς οι επαγγελίες, όμως, επειδή τόλμησαν τέτοια πράγματα, εύλογα θα εξαλειφθούν, ούτε θα καταγραφούν παρά τω Θεώ μαζί με τους εκλεκτούς δικαίους και εκείνους που είναι άξιοι της ζωής κοντά Του, εφόσον απέρριψαν τον αρχηγό της ζωής και της σωτηρίας.

Γι' αυτόν τον λόγο, μη διστάζοντας να απλώσουν πάνω του το ανόσιο χέρι τους, καταδίκαζαν τον Χριστό, και απομακρύνονταν οι άθλιοι από την αιώνια ζωή εξαιτίας αυτής της παραφροσύνης τους. Και βέβαια μέσω των προφητών είπε κάπου για αυτούς: "Αλίμονο σε αυτούς, διότι αποστάτησαν από εμένα· άθλιοι είναι, διότι ασέβησαν εναντίον μου. Εγώ τους λύτρωσα, αυτοί όμως μίλησαν εναντίον μου με ψέματα." Διότι, δίνοντάς του πικρές ανταμοιβές και αποδίδοντας κακά αντί για αγαθά, όπως είναι γραμμένο, όχι μόνο τον συκοφαντούσαν με ψέματα, αλλά, προσθέτοντας στα παλαιά τους ασεβήματα τη μεγαλύτερη από όλες τις ανομίες, έλεγαν μεταξύ τους για τον Χριστό εκείνο ακριβώς που είναι γραμμένο στα Ευαγγέλια: "Αυτός είναι ο κληρονόμος· ελάτε να τον σκοτώσουμε, και δική μας θα γίνει η κληρονομιά." Έπειτα, κάνοντας πράξη αυτή την τόσο αποκρουστική σκέψη, και έχοντας κάνει συνεργάτη τους στο έργο, ή μάλλον καθοδηγητή και επιστάτη τους τον Σατανά, εξαγόρασαν με λίγα αργύρια τον αργυρώνητο μαθητή. Διότι για τέτοιους ανθρώπους είπε κάπου ο θείος λόγος: "Ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων και ας μην καταγραφούν μαζί με τους δικαίους." Αλλά προς τι άραγε να προχωρώ σε τόσο μακροσκελή λόγο για τα προφανή; Ποιος άλλωστε αγνόησε τα τολμήματα των ανόσιων Ιουδαίων;

Ακούω δε τον μακάριο Δαβίδ να ψάλλει για όσους φέρθηκαν αυθάδικα απέναντι στον Χριστό: «Ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων, και μαζί με τους δικαίους ας μην καταγραφούν». Διότι εξέπεσαν εξαιτίας αδύναμου λογισμού και αμάρτησαν ως προς την εν Χριστώ πολιτεία από ανανδρία, αυτοί που είχαν τιμηθεί με την αγαθή και φιλάνθρωπη βουλή του Θεού και Πατρός· διότι, αν και προσκλήθηκαν στους γάμους, αποκρίθηκαν με νωθρότητα και ραθυμία στους αγίους προσκαλεστές του δείπνου, λέγοντας: ο μεν, «αγρό αγόρασα»· ο δε, «γυναίκα παντρεύτηκα, και δεν μπορώ να έρθω». Ακούς να λένε παντού το «Δεν μπορώ»· διότι ο ανθρώπινος νους, όταν ρέπει προς την κοσμική φιληδονία, καθίσταται αδρανής και ανίσχυρος στο να εργάζεται τα έργα του Θεού· και θα μείνει αυτός αμέτοχος της ουράνιας και θείας εορτής. ΠΑΛΛΑΔΙΟΣ: Επομένως, μόνο όποιος βρίσκεται στην ακμή της νεότητας και είναι ανδρείος και ήδη κάπως συνετός περιλαμβάνεται στην απογραφή του Θεού και στη βίβλο των ζώντων, ενώ όποιος δεν είναι τέτοιος απορρίπτεται εντελώς, ή πώς έχει το πράγμα; ΚΥΡΙΛΛΟΣ: Εάν στρέψεις τον νου σου με ακρίβεια και εγρήγορση στις Γραφές, θα γνωρίσεις την αλήθεια. Διότι δεν απογράφεται μόνο αυτός που βρίσκεται στην ακμή της ηλικίας του και διανύει το εικοστό έτος, αλλά έχει προσταχθεί ότι απογράφεται «κάθε αρσενικό». Ή δεν κατανοείς αυτά που λέω; ΠΑΛΛΑΔΙΟΣ: Κατανοώ. ΚΥΡΙΛΛΟΣ:

Προστέθηκε δε ότι δεν υπήρχε άνθρωπος μεταξύ εκείνων που είχαν καταμετρηθεί από τον Μωυσή και τον Ααρών, οι οποίοι απογράψαν τους υιούς Ισραήλ στην έρημο του Σινά, διότι ο Κύριος είπε γι' αυτούς: Θα πεθάνουν οπωσδήποτε στην έρημο, και δεν απέμεινε από αυτούς ούτε ένας, παρά μόνο ο Χάλεβ ο υιός του Ιεφοννή, και ο Ιησούς του Ναυή. Με αυτό αποδεικνύεται ξεκάθαρα ότι η κληρονομιά και η καταγραφή στο βιβλίο του Θεού δεν ανήκουν σε όσους απείθησαν, αλλά μάλλον αρμόζουν σε εκείνους που έχουν αποδεχθεί την πίστη, και προφανώς την πίστη στον Χριστό. Διότι, όσον αφορά εκείνους που απείθησαν, ο θεσπέσιος Δαβίδ είπε: «Ας εξαλειφθούν από το βιβλίο των ζώντων, και ας μην καταγραφούν μαζί με τους δικαίους».

Αλλά λέει επίσης: «Ας μην εισέλθουν στη δικαιοσύνη σου.» Διότι η δική σου δικαιοσύνη προσκαλεί τους δικαίους, και υποδέχεται τους πάντες στα ενδότερα της βασιλείας σου σύμφωνα με τις υποσχέσεις· όσοι όμως τόλμησαν τέτοια πράγματα δεν θα εισέλθουν μαζί με εκείνους που θα συμπορευθούν χάρη στη δικαιοσύνη σου· αλλά ούτε θα καταγραφούν στη βίβλο των ζώντων· αντίθετα, θα υποστούν τα αντίθετα από αυτούς που θα καταγραφούν. Διότι, αν και αυτοί πρώτοι αξιώθηκαν τη χάρη μου και καταγράφηκαν κάποτε στη βίβλο των ζώντων χάρη στους πατέρες τους που ζουν ενώπιον του Θεού, ώστε να δοθούν και σε αυτούς οι υποσχέσεις· όμως, επειδή τόλμησαν τέτοια πράγματα, «Ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων.» Αποσαφηνίζοντας δε την έννοια της βίβλου των ζώντων, προσθέτει στη συνέχεια: «Και ας μην καταγραφούν μαζί με τους δικαίους.» Διότι, όταν θα γίνει η επιλογή αυτών που έζησαν τον ανθρώπινο βίο, εκείνοι μεν που είναι άξιοι της ζωής κοντά στον Θεό, χάρη στη δική τους δικαιοσύνη, θα καταγραφούν από Αυτόν· ενώ θα αποβληθούν από τη βίβλο εκείνοι που αρνήθηκαν τον αρχηγό της ζωής. Και αυτό μεν είναι το τέλος εκείνων που τόλμησαν τα προλεχθέντα εναντίον του Σωτήρα μας· στη συνέχεια όμως ο λόγος μεταβάλλεται προς το χαρμοσυνότερο, κάνοντας από εδώ και πέρα την αρχή της ευαγγελικής χάριτος. «Φτωχός και πονεμένος είμαι εγώ· η σωτηρία σου, Θεέ, με βοήθησε.» Αυτός που είπε στα Ευαγγέλια: «Μάθετε από εμένα, ότι είμαι πράος και ταπεινός στην καρδιά», μέσα από τα προκείμενα λέει: «Φτωχός και πονεμένος είμαι εγώ.»

ΙΕ΄. Θα υπάρξει και κάποια άλλη καταγραφή, και άλλος απογραφέας· εάν έχεις ακούσει για κάποια βίβλο ζώντων, και για βίβλο των μη σωζομένων. Εκεί θα καταγραφούμε όλοι μας, ή μάλλον έχουμε ήδη καταγραφεί, ο καθένας σύμφωνα με την αξία όσων έχει πράξει στη ζωή του εδώ. Εκεί ο πλούτος δεν έχει το πλεονέκτημα, ούτε η πενία το μειονέκτημα, ούτε η εύνοια, ούτε η έχθρα, ούτε κανένα άλλο από όλα εκείνα με τα οποία καταστρατηγείται εδώ το δίκαιο.

«καὶ μὴ εἰσελθέτωσαν» Διότι όσοι αμάρτησαν τόσο πολύ (γιατί για όσους αμάρτησαν τόσο πολύ) δεν είναι πλέον κατάλληλοι για να επιστρέψουν στη δικαιοσύνη <είναι κατάλληλη η επιστροφή>. «ἐξαλειφθήτωσαν» Διότι εξαλείφθηκαν οι Ιουδαίοι από τη συγγένεια του Θεού και των πατέρων και απομακρύνθηκαν. «καὶ μετὰ δικαίων» Διότι δεν μπορούν πλέον οι Ιουδαίοι να συγκαταλεχθούν με τον Αβραάμ, τον Ισαάκ, τον Ιακώβ και τους άλλους πατριάρχες. «πτωχός» Δηλαδή, εκουσίως υπέμεινα και την ταπείνωση και τη φτώχεια, λέει ο Κύριος. «καὶ ἡ σωτηρία» Η σωτηρία, η οποία τελέστηκε υπέρ του ανθρώπου, εύφρανε τον Θεό. «αἰνέσω τὸ ὄνομα» Ο άνθρωπος, λέει, αφού σώθηκε, προσφέρει ευχαριστία με αίνεση προς τον Θεό. «μεγαλυνῶ» Διότι ο άνθρωπος δεν μπορεί πια να σταματήσει να μεγαλύνει, να δοξάζει και να υμνεί (να αινεί) τον Θεό. «καὶ ἀρέσει» Δηλαδή, αρέσει στον Θεό ο νέος λαός, ο οποίος ενδυναμώνεται από τα κέρατα του σταυρού. Διότι τα κέρατα (το κέρας) ερμηνεύονται (ερμηνεύεται) ως δύναμη. Και «οπλές» ονομάζει την υπόδηση του ευαγγελίου (την υπόδηση των ποδιών με το ευαγγέλιο). «ἰδέτωσαν πτωχοί» Εννοεί τα έθνη· διότι πτώχευσαν ως προς τη θεογνωσία. «ἐκζητήσατε» Διότι τα έθνη, αφού αναζήτησαν, βρήκαν την [χάρη και την] αιώνια ζωή. «ὅτι εἰσήκουσεν» Των εθνών ομοίως, διότι ήταν στερημένα από ελπίδα. «καὶ τοὺς πεπεδημένους» Διότι, αν και ήταν δεμένοι (αλυσοδεμένοι) στην πλάνη, δεν τους παρέβλεψε (δεν τους περιφρόνησε).

Αγαθόν: Διότι είναι αγαθό η εμπιστοσύνη στον Θεό· διότι άνθρωπος δεν είναι δυνατόν να ελεήσει άνθρωπο· και αν ακόμη τον ελεεί, τον ελεεί προσωρινά. Αγαθόν ελπίζειν: Διότι η ελπίδα στον Κύριο είναι αλάνθαστη, ανώτερη από την ελπίδα στους άρχοντες αυτού του αιώνα· διότι αυτοί είναι προσωρινοί. Πάντα: Και οι δαίμονες και οι Ιουδαίοι περικύκλωσαν τον Χριστό. Διότι πίστεψαν ότι ήταν ένας απλός άνθρωπος και ήθελαν να τον εξολοθρεύσουν. Κυκλώσαντες: Διότι ο Θεός τούς ανταπέδωσε σύμφωνα με τα έργα τους και εκμηδενίστηκαν. Εκύκλωσαν: Όλοι μαζί παρατάχθηκαν μπροστά του κραυγάζοντας: άρον, άρον, σταύρωσον αυτόν. Και εξεκαύθησαν: Όπως όταν η φωτιά βρει ξερά αγκάθια τα καταναλώνει ταχέως· έτσι και οι Ιουδαίοι άναψαν από οργή και θυμό εναντίον του Χριστού, αλλά ομοίως έσβησαν. Και τω ονόματι: Διότι τους εξάλειψε από το βιβλίο των ζώντων. Ωσθείς: Διότι τον απώθησαν, ώστε να τον ρίξουν κάτω για να μη στέκεται όρθιος· διότι δεν ήθελαν να ζει. Και Κύριος: Η θεότητα, η οποία ενοικούσε στον άνθρωπο, δεν επέτρεπε να πέσει ο άνθρωπος, αλλά παρέμενε άμεμπτος. Ισχύς μου: Διότι για τον λόγο αυτόν ο Θεός προσέλαβε τον άνθρωπο, ενδυναμώνοντάς τον στα πάντα (για να τον καταστήσει ισχυρό έναντι πάντων). Και εγένετο: Ο Θεός για τον άνθρωπο.

Διότι δεν υπέμεινα αυτά για τον εαυτό μου, αλλά για όλη την ανθρώπινη φύση· της οποίας έχοντας τις αμαρτίες, αναγκαστικά βάσταζα και την ντροπή που προερχόταν από αυτές. «Και έδωσαν στο φαγητό μου χολή.» Και αυτό θα το βρούμε να έχει εκπληρωθεί κατά τον καιρό του σταυρού· διότι ξύδι και χολή τού πρόσφεραν τότε οι Ιουδαίοι. «Ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων.» Διότι, έστω κι αν πρώτοι, λέει, γράφτηκαν εξαιτίας των πατέρων τους που ζουν κοντά στον Θεό, ώστε να δοθούν και σε αυτούς οι επαγγελίες, εφόσον όμως τόλμησαν τέτοια, ας εξαλειφθούν, και ας μην εγγραφούν, λέει, κοντά στον Θεό μαζί με τους εκλεκτούς δικαίους, που είναι άξιοι της ζωής κοντά Του, επειδή αρνήθηκαν τον αρχηγό της σωτηρίας. «Φτωχός και πονεμένος είμαι εγώ.» Αίνο ονομάζει τη δοξολογία, η οποία του προσφέρεται από όλη την κτίση που τον δοξολογεί με φυσικές κινήσεις. Η Εκκλησία, λοιπόν, όχι μόνο υπόσχεται να προσφέρει τη δοξολογία μαζί με την κτίση, αλλά να τον δοξάζει με ωδή, δηλαδή να προσφέρει πνευματική και νοερή υμνωδία. Διότι αυτό είναι για τον Θεό κυρίως το να ψάλλει κανείς. «Θα αινέσω το όνομα του Θεού μου με ωδή.» Διότι η λογική αίνεση αρέσει στον Θεό περισσότερο από τη νομική λατρεία.

Διότι αυτός είναι ο συναιώνιος Υιός με τον Πατέρα, γι' αυτό λέει: ας γίνει, ω Πατέρα, ο ναός τους ερημωμένος, επειδή αυτόν που εσύ για τη σωτηρία του κόσμου με τη θέλησή σου πάταξες, αυτοί τον καταδίωξαν, και αυτό σημαίνει: αυτοί με καταδίωξαν με βίαιο και καταδικαστικό θάνατο, και πρόσθεσαν πόνο πάνω στον πόνο των τραυμάτων μου. Προηγουμένως, βέβαια, πονούσα ως φιλάνθρωπος για την πλάνη των εθνών, αλλά πάνω στον πόνο μού πρόσθεσαν άλλον, καθώς πλανήθηκαν και οι ίδιοι. Γι' αυτό, Πατέρα, πρόσθεσε ανομία στην ανομία τους και θλίψη στη θλίψη, και ας μην εισέλθουν στη δικαιοσύνη σου, δηλαδή στη βασιλεία σου, αλλά ας εξαλειφθούν από τη βίβλο των ζώντων και ας μην εγγραφούν μαζί με τους δικαίους, δηλαδή μαζί με τους αγίους πατέρες και πατριάρχες τους. Τι λες σε αυτό, ω Ιουδαίε; Δεν τα λέει ο Ματθαίος ούτε ο Παύλος, αλλά ο Δαβίδ ο δικός σου χρισμένος, ο οποίος στρέφεται εναντίον σου, αυτός που εξαγγέλλει και προφέρει τις φοβερές αποφάσεις για τον Χριστό. Και όπως ο μέγας Ιώβ θα πω προς εσάς, σύμφωνα με τα λόγια του δικαίου και αψευδούς που λέει τα εξής: αγόρασες τον Χριστό σαν δούλο· ήρθες προς αυτόν ληστρικά μέσα στον κήπο.

ΣΤʹ. Ας πράττουμε λοιπόν τα πάντα, ώστε να μην εκπέσουμε από εκείνη τη δόξα. Θέλετε να πω και τα φοβερά; Όχι για να σας λυπήσω, αλλά για να σας διορθώσω. Τότε, ποταμός πυρός ρέει μπροστά από εκείνο το βήμα· τότε βίβλοι ανοίγονται· στήνεται δικαστήριο φοβερό και φρικώδες. Γι' αυτόν τον λόγο, όπως ακριβώς σε ένα δικαστήριο, αναγιγνώσκονται τα υπομνήματα της ζωής μας, και οι προφήτες λένε πολλά για αυτά τα βιβλία. Και ο μεν Μωυσής λέει: «Εάν μεν τους συγχωρήσεις την αμαρτία, συγχώρησέ την· εάν όμως όχι, εξάλειψε και εμένα από τη βίβλο που έγραψες»· ο δε Χριστός, πάλι, έλεγε προς τους μαθητές: «Να μη χαίρεστε για τούτο, ότι τα δαιμόνια υποτάσσονται σε εσάς· αλλά να χαίρεστε επειδή τα ονόματά σας έχουν γραφτεί στους ουρανούς»· και πάλι ο προφήτης Δαβίδ: «Στο βιβλίο σου όλοι θα καταγραφούν, ημέρες θα πλαστούν, και ουδείς ανάμεσά τους»· και πάλι: «Ας εξαλειφθούν από το βιβλίο των ζώντων, και μαζί με τους δικαίους ας μην καταγραφούν». Βλέπεις ότι άλλοι μεν εξαλείφονται, άλλοι δε εγγράφονται; Θέλεις να μάθεις ότι δεν εγγράφονται μόνο οι δίκαιοι σε εκείνες τις βίβλους, αλλά και τα αμαρτήματά μας έχουν καταγραφεί εκεί;

Γι' αυτό λοιπόν, «ας γίνει» δίκαια «η τράπεζά τους μπροστά τους παγίδα και ανταπόδοση και σκάνδαλο», ώστε να μην έχουν ειρήνη και ομονοούν για το κακό. «Ας σκοτιστούν τα μάτια τους για να μη βλέπουν», επειδή δεν θέλησαν να αντικρίσουν το φως που ήρθε στον κόσμο, «και κύρτωσε τη ράχη τους παντοτινά», επειδή και αυτοί δεν επέλεξαν να σκύψουν τον αυχένα τους. «Ξέχυσε πάνω τους την οργή σου και ο θυμός της οργής σου ας τους καταλάβει», καθώς και αυτοί, αποδιώχνοντας από τον εαυτό τους κάθε αγαθό, έπραξαν έργα άξια κάθε οργής. «Ας γίνει η έπαυλή τους ερημωμένη και στα σκηνώματά τους ας μην υπάρχει κανείς που να κατοικεί», πράγμα που και συνέβη. Διότι, αφού διασκορπίστηκαν σε κάθε πόλη και χώρα από τα σκηνώματά τους στην Ιουδαία, «έγινε η έπαυλή τους ερημωμένη». Έτσι άλλωστε ομιλούν και οι Πράξεις των Αποστόλων για αυτό το ρητό. «Διότι αυτόν που εσύ πάταξες», ως αποστάτη διάβολο, «αυτοί καταδίωξαν», κάνοντας αυτά που είναι σε εκείνον ευάρεστα, γι' αυτό «και στον πόνο των τραυμάτων» μου από τα καρφιά «πρόσθεσαν» και τον λογχισμό της πλευράς μου. Και εσύ, Πατέρα, «πρόσθεσε ανομία» δίκαια «στην ανομία τους και ας μην εισέλθουν στη δικαιοσύνη σου· ας εξαλειφθούν από το βιβλίο των ζώντων και μαζί με τους δικαίους ας μη γραφτούν».