Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 70:15

Εγώ όμως διαπαντός θα ελπίζω σε εσένα. Διότι δεν παύουν, μέσα από τα δικά τους συγγράμματα, να ομολογούν την ελπίδα τους στον Χριστό. Και θα προσθέσω σε όλη την αίνεσή σου. Μέσω της υμνολογίας εκείνων που σώζονται δι' αυτών. Το στόμα μου θα αναγγείλει τη δικαιοσύνη σου.

Δεν παύω, λέγει, ώ Δέσποτα, να φέρω πάντοτε στο στόμα μου τη δικαιοσύνη σου. Διότι δικαιοσύνη του Πατρός είναι ο Μονογενής του. Επειδή, σύμφωνα με τον ιερό Απόστολο, έγινε για εμάς δικαιοσύνη από τον Θεό. «Όλη την ημέρα τη σωτηρία σου». Διαρκώς θα μνημονεύω, λέγει, την οικονομία διά της οποίας μας χάρισες τη σωτηρία. «Επειδή δεν γνώρισα γραμματείες».

Γι' αυτό και παρέθεσε αυτό το σχήμα του σημείου στα θεία λόγια, ώστε, όταν σπανίως βρεις κάπου στη μετάφραση των Εβδομήκοντα δύο κάποια λέξη που να διαφέρει, χωρίς ωστόσο να λείπει ούτε να έχει προστεθεί στις όμοιές της λέξεις, να γνωρίζεις ότι η λέξη αυτή μεταφράστηκε από ένα ή δύο ζεύγη, εξαιτίας των δύο παρακείμενων στιγμάτων. Και αυτά ονομάζονται συνδυασμένα ή όμοια. Για να σου είναι μάλιστα και αυτό ομαλό και ευκολονόητο, θα μιλήσω και περί τούτου. Όταν βρεις, όπως αναφέρεται στον εβδομηκοστό ψαλμό, το «τὸ στόμα μου ἀναγγελεῖ τὴν δικαιοσύνην σου», αντί για «ἀναγγελεῖ τὴν δικαιοσύνην σου», (υπάρχει) το «ἀναγγελεῖ τὰς δικαιοσύνας σου». Και πάλι στον εβδομηκοστό πρώτο ψαλμό το «καὶ ἔντιμον τὸ ὄνομα αὐτῶν ἐνώπιον αὐτοῦ». Αντί γι' αυτό, όμως, παρατίθεται και το «ἔντιμον τὸ ὄνομα αὐτῶν ἐν ὀφθαλμοῖς αὐτοῦ». Και έτσι, σε πολλά χωρία θα βρεις να μην υπάρχει τίποτα ελλιπές ούτε παραλλαγμένο, αλλά να υπάρχει το ίδιο νόημα διατυπωμένο με διαφορετικές λέξεις, ώστε να μην πρόκειται για άλλα νοήματα, εκτός από αυτά που μπορούν να διαβαστούν εξίσου και με τους δύο τρόπους. Έτσι, σημειώθηκε με τον λημνίσκο, επειδή ο λόγος που διατυπώθηκε με αυτόν τον τρόπο βρέθηκε σε ένα ή δύο ζεύγη. Αυτά, λοιπόν, είπαμε πάλι σχετικά με τον λημνίσκο.

Αισχύνη αληθινά και ντροπή κατέλαβε τις ψυχές τους, βλέποντας αυτόν που χθες παραδόθηκε από αυτούς στον σταυρό, να προσκυνείται και να ομολογείται ως Θεός σε ολόκληρη την οικουμένη· πράγματα τα οποία εκπληρώνονταν σύμφωνα με την προκείμενη προφητεία που λέει: «Ας ντυθούν με αισχύνη και ντροπή εκείνοι που επιζητούν το κακό μου». Και αυτοί μεν θα υποστούν αυτά· «Εγώ όμως», που έχω πάθει τόσα πολλά από αυτούς, «πάντοτε», λέει, «θα ελπίζω, και θα προσθέσω σε όλη την αίνεσή σου». Επειδή δε, σύμφωνα με όλους τους ερμηνευτές, έχει αναφερθεί το «θα προσθέσω», και ο Ακύλας λέει: «Και θα προσθέσω σε όλους τους ύμνους», και ο Σύμμαχος: «και θα προσθέσω στους ύμνους», παρατήρησε ότι έκανε προσθήκη στους ύμνους προς τον Πατέρα, παραδίδοντας την Καινή Διαθήκη μαζί με την Παλαιά. Διότι δεν κατήργησε τα πρώτα, εισάγοντας τα δεύτερα, αλλά έκανε προσθήκη. Και αυτό μπορεί κανείς να το βρει στις διδασκαλίες του, μέσα από τις οποίες λέει: «Ειπώθηκε στους αρχαίους, δεν θα φονεύσεις· εγώ όμως σας λέω, ούτε καν να οργίζεστε. Ειπώθηκε στους αρχαίους, δεν θα μοιχεύσεις· εγώ όμως σας λέω, ούτε καν να επιθυμείτε»· και όσα άλλα παρόμοια που περιέχουν προσθήκη έχουν παραδοθεί στην Εκκλησία του μέσω της πνευματικής θεωρίας και ερμηνείας του νόμου. Αλλά και «το στόμα μου», λέει, «θα αναγγείλει τη δικαιοσύνη σου». Διότι το Ευαγγέλιο φανερώνει τη δικαιοσύνη του Θεού, μη όντας περιορισμένο μόνο στους Ιουδαίους όπως ο νόμος που δόθηκε μέσω του Μωυσή.

Γι' αυτό λέει ο Απόστολος: «Διότι δεν επαισχύνομαι το Ευαγγέλιο. Επειδή είναι δύναμη Θεού προς σωτηρία για καθέναν που πιστεύει, και για τον Ιουδαίο πρώτα και για τον Έλληνα. Διότι η δικαιοσύνη του Θεού αποκαλύπτεται σε αυτό.» Γι' αυτό και εδώ έχει ειπωθεί: «Το στόμα μου θα αναγγείλει τη δικαιοσύνη σου, όλη την ημέρα τη σωτηρία σου»· ή, σύμφωνα με τον Σύμμαχο, «κάθε μέρα τη σωτηρία σου.» Και αυτό μπορεί κανείς να το δει να εκπληρώνεται σε ολόκληρη την οικουμένη, στην οποία το στόμα του Σωτήρα μας, μέσω των θείων Γραφών, κηρύττει καθημερινά σε όλους τους ανθρώπους τη σωτηρία που εξασφαλίστηκε σε όλους μέσω αυτού. Προσθέτει δε σε αυτά: «Επειδή δεν γνώρισα γραμματείες». Εκείνοι που είχαν λάβει τα κλειδιά της βασιλείας, και ούτε οι ίδιοι εισέρχονταν ούτε άφηναν τους άλλους να εισέλθουν, κατείχαν τις γραμματείες. Εγώ όμως, λέει, επειδή δεν έδωσα προσοχή στο σύγγραμμα του Μωυσή, ούτε παρέδωσα στους μαθητές μου τις σωματικές γραμματείες του νόμου, δεν γνώρισα γραμματείες. Τι γνώρισες λοιπόν; Το αποσαφηνίζει αμέσως μετά λέγοντας: «Θα εισέλθω στις δυναστείες του Κυρίου, του Κυρίου, και θα μνημονεύσω μόνο τη δική σου δικαιοσύνη.» Διότι οι γραμματείες ταίριαζαν μόνο στους Ιουδαίους, στους οποίους είχε δοθεί η παραγγελία να πηγαίνουν τρεις φορές τον χρόνο στα Ιεροσόλυμα, και περιείχαν πολλά άλλα δυσχερή και μη αναγκαία πράγματα. Εγώ όμως, με τη δύναμη του Κυρίου, του Κυρίου, θα εισέλθω στις δικές μου Εκκλησίες, και θα μνημονεύσω μόνο τη δική σου δικαιοσύνη.

«Ο Θεός»: Ο Χριστός προσεύχεται προς τον Πατέρα, επιβεβαιώνοντας την ενανθρώπηση. «Ο Θεός μου»: Ο Χριστός κραυγάζει εκ προσώπου του ανθρώπου. «Ας ντροπιαστούν»: Τα τέκνα των Ιουδαίων δεν παύουν να χλευάζουν [έως τώρα] τον Χριστό· όμως εξέλιπαν μέσα σε ντροπή, βλέποντας τον Χριστό να έχει εγερθεί (αναστηθεί) εκ των νεκρών. «Ας περιβληθούν»: Διότι κατέθεταν ψευδείς μαρτυρίες κατά του Χριστού (του Κυρίου) και καταντροπιάστηκαν επειδή δεν έλεγαν καμία αλήθεια (αληθινά λόγια). «Εγώ δε»: Ο Χριστός μιλάει προς τον Πατέρα λέγοντας: Θα συνάξω τον άνθρωπο και θα του δώσω ελπίδα ζωής, ώστε να αινεί και να δοξάζει ακατάπαυστα τον Θεό. «Το στόμα μου»: Του Χριστού· διότι το δικό Του στόμα είναι πλήρες αλήθειας και τα χείλη Του δεν είπαν ψέματα, αλλά είναι όλα (όλος) γεμάτα δικαιοσύνη. «Όλη την ημέρα»: Διότι όλη την ημέρα, απλωμένος πάνω στον σταυρό, κατεργάστηκε τη σωτηρία του ανθρώπου. «Επειδή δεν γνώρισα»: Δηλαδή, δεν γνώρισα πονηρίες, τις οποίες καταγράφουν οι άπιστοι, ενώ τις υπαγορεύουν οι δαίμονες. «Θα εισέλθω»: Θα εισέλθω, λέει ο πιστός άνθρωπος, με τη δύναμη του Κυρίου στον αγώνα της πίστεως. «Κύριε, θα θυμηθώ»: Διότι οι δίκαιοι έχουν ανάγκη μόνο τη δικαιοσύνη του Θεού. «Με δίδαξες»: Καθώς (όσα δηλαδή), αφού αναγεννήθηκα (ανακαινίστηκα) διά του βαπτίσματος και όντας νέος, διδάχθηκα τα της πίστεως. «Και μέχρι τώρα»: Διότι εις τον αιώνα, με την πίστη ο άνθρωπος του Θεού αναγγέλλει τη δύναμή Του.