Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 77:13

Διέρρηξε τη θάλασσα και τους πέρασε απέναντι. Και δεν αναφέρει μόνο αυτό, αλλά ότι, αφού διαχώρισε τη θάλασσα, τους διεβίβασε όλους. Από εδώ αρχίζει να διηγείται τα θαυμάσια γεγονότα της πρώτης λύτρωσης. Διότι, αφού η Ερυθρά Θάλασσα διαχωρίστηκε σε πολλά τμήματα, και τα ύδατα διαχωρίζονταν και έστεκαν μετέωρα από κάθε πλευρά και υψώνονταν, τα συγκράτησε με κάποια θεία δύναμη σαν μέσα σε ασκό, ώστε να μη διαχυθούν και κατακλύσουν το πλήθος.

Διότι οι ίδιοι έγιναν δημιουργοί των δικών τους θεών και τεχνίτες εκείνων που προσκυνούσαν, αλλά δεν έλαβαν από αυτούς καμία απολύτως ωφέλεια. Και ίσως μόνο για τις νυχτερίδες έχτισαν τους ναούς τους. Διότι πάντοτε τέτοιου είδους πτηνά ή ζωύφια συχνάζουν στους σκοτεινούς τόπους, και γεμίζουν ό,τι υπάρχει μέσα σε αυτούς με τη δική τους βδελυρότητα και δυσοσμία. Θα πετάξει, λοιπόν, ο άνθρωπος τα βδελύγματα που έφτιαξε, και θα τα πετάξει πού; Για να εισέλθει, λέει, στις τρύπες του συμπαγούς βράχου και στις σχισμές των πετρών από τον φόβο του προσώπου του Κυρίου. Δες, λοιπόν, πώς οι άθλιοι βιάζονταν να θαφτούν μαζί με τους ίδιους τους θεούς τους. Αλλά δεν είδαν τέτοιον τον Θεό των όλων. Διότι δεν κρυβόταν καθόλου, όταν εκείνοι έφυγαν από τη γη των Αιγυπτίων και τους ακολουθούσε καταδιώκοντάς τους ο Φαραώ. Επειδή διέσχισε τη θάλασσα και τους πέρασε απέναντι με ανέκφραστη δύναμη και άρρητα νεύματα. Και εκείνοι μεν σώζονταν βαδίζοντας σαν σε ξηρά, ενώ ο παράφρων Φαραώ πνιγόταν με όλο του τον στρατό. Επιπλέον, όταν ο Ραψάκης, ο στρατηγός των Βαβυλωνίων, αφού περικύκλωσε την Ιερουσαλήμ, φλυάρησε εναντίον του Θεού και είπε ότι εύκολα θα κυριεύσει ολόκληρη την Ιουδαία· ο Θεός δεν κρύφτηκε, ούτε αναζήτησε σχισμές πετρών, ούτε βέβαια χαράδρες ορέων, αλλά ο Εζεκίας προσευχόταν λέγοντας: «Άκουσε, Κύριε, επίβλεψε, Κύριε, και δες τα λόγια του Ραψάκη, τον οποίο απέστειλε ο βασιλιάς των Ασσυρίων για να χλευάσει τον ζωντανό Θεό.»

«Έσχισε τη θάλασσα και τους πέρασε απέναντι, έστησε τα νερά σαν ασκό». Όσα συνέβησαν μέσα στην ίδια την Αίγυπτο τα συνόψισε με μία φράση, λέγοντας: «Τα θαυμαστά που έκανε στη γη της Αιγύπτου», και προσθέτοντας αυτό που δεν γνωρίζαμε: «στην πεδιάδα της Τάνεως». Το ποια ήταν αυτά τα θαυμαστά έργα, τα περιέχει βέβαια εκτενώς η Γραφή του Μωυσή· τα συνοψίζει όμως ο παρών ψαλμός στα επόμενα εδάφια, λέγοντας: «Μετέτρεψε σε αίμα τους ποταμούς τους και τα νερά των βροχών τους, για να μην πιουν. Εξαπέστειλε εναντίον τους κυνόμυια και τους κατέφαγε», και όσα ακολουθούν μετά από αυτά.

Αυτά, λοιπόν, γίνονταν εναντίον των Αιγυπτίων στην πεδιάδα της Τάνεως. Ο λόγος, όμως, παρακάμπτοντάς τα προς το παρόν, προτάσσει τις ευεργεσίες προς τον λαό: πώς δηλαδή διέσχισαν τη θάλασσα, αφού τα ύδατα διαιρέθηκαν σε πολλά μέρη. Αυτό ακριβώς φανερώνεται από το χωρίο που λέει: «Σε Αυτόν που διαίρεσε την Ερυθρά θάλασσα σε τμήματα, και οδήγησε τον Ισραήλ μέσα από αυτήν». Λένε, βέβαια, οι απόγονοι των Εβραίων ότι αυτή διαιρέθηκε σε δώδεκα τμήματα, σύμφωνα με τον αριθμό των δώδεκα φυλών του λαού, ώστε κάθε φυλή να διέλθει χωριστά, κατά την πορεία που της είχε καθοριστεί. Και καθώς τα ύδατα διαχωρίζονταν, και σχηματιζόταν ξηρά γη ανάμεσά τους, ήταν επόμενο να υπάρξει συγκράτηση των υδάτων, με αποτέλεσμα να καμπυλώνονται καθώς πιέζονταν το ένα με το άλλο και να ανασηκώνονται μέσα στον ίδιο τον αέρα και να υψώνονται σχηματίζοντας καμπύλη και να μετεωρίζονται, και σαν να περικλείονταν μέσα σε ασκό από τον αέρα. Γι' αυτό έχει ειπωθεί: «Έστησε τα ύδατα σαν ασκό».

Και των θαυμασίων: Βγαίνοντας από την Αίγυπτο, πόσες δυνάμεις είδαν; Και αφού κατοίκησαν στην έρημο, πόσα θαύματα αντίκρισαν; Και όμως, τα λησμόνησαν όλα. Εναντίον: Όσα έγιναν επί Αβραάμ και επί Ισαάκ και επί Ιακώβ, επί Μωυσή, επί Ιησού του Ναυή, [επί Ηλία] και των υπολοίπων (στη συνέχεια), και ούτε έτσι άλλαξαν ποτέ. Και αργότερα πάλι σε αυτές τις χώρες πόσα θαυμαστά έργα είδαν, αλλά δεν πίστεψαν. Διέρρηξε: Όταν με το ραβδί έσκισε την Ερυθρά Θάλασσα, και αυτό το λησμόνησαν· προτυπωνόταν δε το βάπτισμα και ο σταυρός. Έστησε ύδατα: Διότι στέκονταν από εδώ και από εκεί τα ύδατα, δεμένα σαν μέσα σε ασκό, και πέρασαν οι Ισραηλίτες· να εννοείς δε ότι το βάπτισμα προτυπωνόταν για τα έθνη. Και οδήγησε: Διότι την ημέρα σκεπάζονταν με νεφέλη εξαιτίας του ήλιου, για να μην καίγονται από τον καύσωνα (το καύμα)· προτυπωνόταν δε το δεσποτικό σώμα, ότι επρόκειτο να γίνει σκέπη για το γένος των ανθρώπων, για να μη φλέγονται από τον καύσωνα της αμαρτίας. Και όλην: Διότι ως οδηγό είχαν τη νύχτα στύλο πυρός, που τους φώτιζε την οδό· υποδηλώνει δε το πυρ του Πνεύματος, που οδηγεί τους πιστούς. Διέρρηξε: Εννοεί τον ακρότομο βράχο, ο οποίος έως σήμερα αναβλύζει πλήθος υδάτων· προτυπωνόταν δε η δεσποτική πλευρά, από την οποία έρευσε το ύδωρ του βαπτίσματος, όπως ακριβώς λέει ο απόστολος Παύλος: η δε πέτρα ήταν ο Χριστός.

γ'. Με λίγα λόγια μνημόνευσε όλα τα θαύματα που έγιναν στην Αίγυπτο, για τα οποία τους ελέγχει ότι τα λησμόνησαν. Διότι δεν θα εγκατέλειπαν τον ευεργέτη, εάν δεν είχαν αποβάλει από τη μνήμη τους τις ευεργεσίες εξαιτίας του μεγέθους της αγνωμοσύνης τους, και τα θαυμαστά έργα για τα οποία είχαν ως μάρτυρες τους πατέρες τους, οι οποίοι είδαν τα σημεία με τα ίδια τους τα μάτια, τα οποία, όπως παρέθεσε, έγιναν στην πεδιάδα της Τάνεως· επειδή ο Φαραώ κατοικούσε οπωσδήποτε σε αυτήν ως την αρχαιότερη και μεγαλύτερη· και ότι η Τάνις είναι αρχαιότερη, το δηλώνει η θεία Γραφή. Διότι, θέλοντας να επιβεβαιώσει τη μεγάλη αρχαιότητα της Χεβρών, έκανε τη σύγκριση με την Τάνιν· και λέει τα εξής: Η δε Χεβρών οικοδομήθηκε πριν οικοδομηθεί η Τάνις στην Αίγυπτο, δηλαδή τα ανάκτορα του Φαραώ. Διέρρηξε τη θάλασσα και τους πέρασε απέναντι· έστησε τα ύδατα σαν ασκό. Εδώ παρουσίασε τη μεγάλη δύναμη του θαυματουργού· επιπλέον (...) μετέτρεψε σε ξηρά τη θάλασσα για τη διάβαση του λαού, αλλά, σαν να φειδόταν ένα οικείο στοιχείο, τη χώρισε στα δύο.