Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 77:16

Διότι τι από τα θαυμαστά δεν έχει πραχθεί; Και ποια πληγή δεν επιφέρθηκε σε αυτούς που τους καταδυνάστευαν; Ή πώς δεν θα αποτελούσε σαφή απόδειξη της ανέκφραστης δύναμής του το γεγονός ότι σχίστηκε η θάλασσα, στερεώθηκαν σαν τείχος τα ύδατα, και πέρασαν ανάμεσά τους εκείνοι που διέφευγαν; Και τι να πει κανείς έπειτα για τα θαυματουργήματα στην έρημο; Δεν τους έδωσε τον άρτο από τον ουρανό; Δεν έσχισε τον βράχο στην έρημο και τους πότισε άφθονα σαν από μεγάλη άβυσσο; Και δεν κατέβασε νερά σαν ποτάμια; Δεν έβαλε ένα είδος χαλινού στα ρεύματα του Ιορδάνη, καθιστώντας δυνατό να τα διαβούν πεζή;

Και στη συνέχεια: Μίλησε ο Κύριος στον Μωυσή λέγοντας: «Πάρε τη ράβδο, και συγκέντρωσε την κοινότητα εσύ και ο Ααρών ο αδελφός σου, και να μιλήσετε στην πέτρα μπροστά τους, και θα δώσει τα νερά της. Και θα βγάλετε για αυτούς νερό από την πέτρα, και θα ποτίσετε την κοινότητα και τα ζώα τους». Εύλογα λοιπόν, επειδή σε διάφορους τόπους φαίνεται ότι η πέτρα παρείχε το νερό, για μεν την πρώτη περίπτωση έχει λεχθεί μέσω των προηγουμένων: «Έσχισε πέτρα στην έρημο, και τους πότισε σαν από μεγάλη άβυσσο»· για δε τη δεύτερη προσθέτει στη συνέχεια: «Και έβγαλε νερό από την πέτρα, και κατέβασε νερά σαν ποταμούς». Πλην όμως, παρόλο που τους χορηγήθηκαν τόσα πολλά, ωστόσο συνέχισαν να αμαρτάνουν, και να αμαρτάνουν όχι απέναντι στους εαυτούς τους, αλλά σε Αυτόν. Διότι κατά του ίδιου του Θεού διέπρατταν την αμαρτία, ασεβώντας με το να Του αντιλέγουν. Γι' αυτό προσθέτει: «Πίκραναν τον Ύψιστο σε άνυδρο τόπο»· ή κατά τον Ακύλα, «Επαναστατώντας κατά του Υψίστου σε άβατο τόπο»· ή κατά τον Σύμμαχο, «Φιλονικώντας με τον Ύψιστο μέσα στη δίψα σε άβατο τόπο». Το γιατί δε πίκραναν τον Ύψιστο σε άνυδρο τόπο, το δίδαξε ο Μωυσής· διότι, μετά την παροχή του νερού σε αυτούς από την πέτρα, διηγείται λέγοντας: «Και ονόμασε τον τόπο εκείνο Πειρασμό και λοιδορία, εξαιτίας της λοιδορίας των υιών του Ισραήλ, και επειδή πείραζαν τον Κύριο, λέγοντας: Είναι ο Θεός ανάμεσά μας, ή όχι;».

«Και εξήγαγε»· Διότι αυτό που συνέβη ήταν τύπος της πλευράς, όπως είπαμε, η οποία κεντήθηκε με τη λόγχη. «Και κατεβίβασε»· Ποταμούς ονομάζει το ύδωρ και το αίμα, μέσα στα οποία κατακλύστηκαν οι δαίμονες και η ασέβεια. «Και προσέθεσαν»· Διότι, παρόλο που τελούνταν τέτοια μυστήρια, οι Ιουδαίοι δεν έπαψαν να βλασφημούν. «Παρεπίκραναν»· Διότι οι Ιουδαίοι ούτε δάκρυ μετανοίας είχαν (απέκτησαν) ούτε ύδωρ βαπτίσματος, αλλά ήταν (έγιναν) εντελώς άνυδροι και άκαρποι. «Και εξέπειρασαν»· Διότι ούτε κατανύχθηκαν στην καρδιά, αλλά πάντοτε επινοούσαν κακά εναντίον του Θεού. «Για να ζητήσουν»· Διότι πάντοτε ήταν υπόδουλοι στη γαστριμαργία, για τους οποίους λέει: των οποίων ο θεός είναι η κοιλιά. «Και κατελάλησαν»· Λοιδόρησαν, λέει, όπως τότε επί Μωυσή, έτσι και τώρα επί του Χριστού, διότι το έθνος αυτό είναι βλάσφημο από την αρχή. «Μήπως θα μπορέσει;»· Διότι γι' αυτούς (τώρα) ήταν ανέλπιστα τα περί της μυστικής τραπέζης. «Επειδή επάταξε»· Ο προφήτης εκπλήσσεται παρατηρώντας ότι, αφού η πλευρά όταν κεντήθηκε ανέβλυσε τους ποταμούς της χάριτος, άραγε θα υπάρξει και τράπεζα αυτών των μυστηρίων; «Και χείμαρροι»· Οι χείμαρροι της αμαρτίας, που είναι τα ρεύματα, κατακλύστηκαν, δηλαδή καθαρίστηκαν. «Μήπως και άρτο»· Μπορεί, λέει, και τη μυστική τράπεζα να ετοιμάσει και να δώσει τον εαυτό του ως τροφή στους πιστούς: Εγώ είμαι ο άρτος της ζωής, ο οποίος κατέβηκε από τον ουρανό. «Για αυτόν τον λόγο άκουσε»· Γνώρισε, λέει, και μακροθύμησε, διότι γνώριζε ότι θα εισαγάγει τα έθνη στη θέση τους.

Διότι αυτό σημαίνει το «Διέρρηξε». Έπειτα, αφού ύψωσε σαν ασκό το καθένα από τα δύο χείλη του χωρισμένου νερού, έδωσε στους οδοιπορούντες τη γη στη μέση... της θάλασσας, η οποία απογυμνώθηκε από τα νερά· γι' αυτό, αφού πέρασε απέναντι ο λαός, άφησε τη θάλασσα να επανέλθει στον χώρο της. Και τους οδήγησε την ημέρα με νεφέλη, και όλη τη νύχτα με το φως της φωτιάς. Βλέπεις το μέγεθος της πρόνοιας Αυτού που θαυματουργεί; Διότι, επειδή χρειάζονταν ένα σημάδι για την πορεία τους, καθώς η οδός ήταν έρημη και άγνωστη σε αυτούς, δεν φρόντισε μόνο για την κάλυψη της ανάγκης τους, αλλά και για την ωφέλεια εκείνων που δέχονταν το σημείο. Γι' αυτό τους παρέσχε την ημέρα νεφέλη, που τους εξασφάλιζε σκιά από τον καύσωνα του ήλιου, και τη νύχτα στύλο φωτιάς, ο οποίος εκτός από το φως παρείχε και θερμότητα (διότι η νύχτα ήταν πιο υγρή και πιο ψυχρή). Ώστε και εμείς, όταν οδοιπορούμε υπό την καθοδήγηση του Θεού, αν επέλθει ο καύσωνας των ηδονών, τη νεφέλη της μετανοίας [...ού]με· και όταν ψυχρανθεί η αγάπη, να μπορέσουμε να την ανάψουμε με τον ζήλο, σαν με στύλο φωτιάς, [...]ντας. Έσχισε βράχο στην έρημο, και τους πότισε άφθονα, σαν από μεγάλη άβυσσο. Και έβγαλε νερό από τον βράχο, και κατέβασε τα νερά σαν ποτάμια.