Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 77:32

«Παρόλα αυτά αμάρτησαν και πάλι, και δεν πίστεψαν στα θαυμάσιά του. Και εξέλιπαν μέσα στη ματαιότητα οι ημέρες τους και τα έτη τους με ταραχή». Ο λόγος, όντας ελεγκτικός και κατηγορητικός για τη μοχθηρία των Ιουδαίων, απαριθμεί και τα σφάλματά τους, αποδεικνύοντας ότι δεν τους βρήκε άδικα η οργή του Θεού. Και βεβαίως διδάσκει ότι, ακόμη και μετά από όλα όσα προαναφέρθηκαν, αυξάνοντας τα κακά τους, αμάρτησαν και πάλι· και αμάρτησαν, επειδή δεν πίστεψαν στα θαυμάσιά του. Διότι, αν και έβλεπαν τέτοια θαυμαστά γεγονότα με τα μάτια τους, νικούνταν από την επιθυμία.

«Και έπεσαν»: Διότι η τροφή βρισκόταν γύρω από τις κατοικίες τους. «Και έφαγαν»: Τότε οι Ισραηλίτες ως γαστρίμαργοι. «Και την επιθυμία»: Διότι ο Θεός εκπλήρωνε όλα τα θελήματά τους, για να μην πάρουν αφορμή. «Δεν στερήθηκαν»: Σε τίποτα δεν στερήθηκαν από τον Θεό· αυτοί όμως, από την αλαζονεία τους, δεν σταμάτησαν να γογγύζουν. «Όσο ήταν ακόμη η τροφή»: Επειδή ακόμη μασούσαν τη δόξα του Θεού και γόγγυζαν. «Και οργή»: Και αφού οργίστηκε, ο Θεός τους χτύπησε. «Και σκότωσε»: Σκοτώθηκαν λοιπόν τότε εξαιτίας της απείθειας και της αντιλογίας τους. Τότε· πότε; Όταν έλεγαν: «Ας φτιάξουμε για εμάς θεούς, οι οποίοι θα προπορεύονται από εμάς». «Και τους εκλεκτούς»: Τους εκλεκτούς, τους ισχυρούς του Ισραήλ, τους συνεπόδισαν. «Σε όλα αυτά»: Διότι δεν τους λύγισε η τιμωρία του Θεού. «Και δεν πίστεψαν»: Ούτε παλαιότερα ούτε στο τέλος, βλέποντας τα σημεία, πίστεψαν στον Θεό. «Και εξέλιπαν»: Έχοντας καταστραφεί εξαιτίας της ασέβειάς τους. «Όταν σκότωνε»: Μη κατανοώντας ότι η μετάνοια κατά τον θάνατο δεν ωφελεί (δεν υφίσταται). «Και επέστρεφαν»: Με υποκρισία, νομίζοντας ότι μπορούν να ξεγελάσουν τον Θεό. «Και θυμήθηκαν»: Διότι πολλές φορές θυμούνταν, αλλά τις περισσότερες αθετούσαν εξαιτίας της απιστίας τους. «Και ο Θεός»: Όλα τα έπρατταν θεωρώντας ότι βρίσκονται σε ειρήνη, αλλά ο Θεός δεν εμπαίζεται. «Και αγάπησαν»: Μόνο με το στόμα, ενώ στην ψυχή τους υποκρίνονταν. «Και με τη γλώσσα»: Διότι έλεγαν καλά λόγια, αλλά σκέφτονταν φαύλα.

Παρ' όλα αυτά συνέχισαν να αμαρτάνουν, και δεν πίστεψαν στα θαύματά του. Και οι ημέρες τους χάθηκαν μέσα στη ματαιότητα, και τα χρόνια τους με βιασύνη.

ε'. Ο προφήτης εκπλήσσεται με την απείθεια και τη σκληροκαρδία των Ιουδαίων, επειδή όχι μόνο απέναντι στα αγαθά που έλαβαν, αλλά και απέναντι στις τιμωρίες με τις οποίες παιδαγωγούνταν, παρέμεναν αναίσθητοι και εξακολουθούσαν να αμαρτάνουν· δηλαδή, πρόσθεταν αμαρτίες πάνω στις αμαρτίες.

Το έπρατταν δε αυτό, επειδή δεν πίστεψαν στα θαυμαστά έργα του Θεού· δηλαδή, δεν είχαν βεβαιότητα ούτε πίστη. Διότι νόμιζαν ότι τα θαύματα και τα σημεία που συντελούνταν συνέβαιναν τυχαία, όπως συνηθίζουν οι ασεβείς. Γι' αυτό οι ημέρες τους έσβησαν γρήγορα· λέγοντας δε έκλειψη, δεν εννοεί βεβαίως τη συντομία του χρόνου, αλλά την ακαρπία των αρετών. Διότι καθένας που δεν έζησε με αρετές, ακόμη κι αν έτυχε να ζήσει πολλά χρόνια, εντούτοις πεθαίνει εν μέσω έκλειψης ημερών, δηλαδή άωρα, καθώς δεν απέδωσε τους καρπούς για τους οποίους ήρθε στην ανθρώπινη ζωή. Γι' αυτό η Γραφή αποκαλεί πλήρεις ημερών τον Αβραάμ και τον Ιώβ, μολονότι πολλοί έζησαν περισσότερα χρόνια.

Και αφού «έφαγαν και χόρτασαν πάρα πολύ» και ούτε έτσι συνέτισαν ώστε να δώσουν δόξα στον Θεό, «Ενώ η τροφή βρισκόταν ακόμη στο στόμα τους, η οργή του Θεού υψώθηκε εναντίον τους· και θανάτωσε τους περισσότερους από αυτούς και κατέβαλε τους εκλεκτούς του Ισραήλ». «Επειδή δεν πίστεψαν», λέει, «στα θαυμάσιά του, οι ημέρες τους εξέλιπαν μέσα στη ματαιότητα και τα χρόνια τους με ταραχή. Και όταν τους θανάτωνε», τότε, λέει, «τον αναζητούσαν και επέστρεφαν και από νωρίς το πρωί στρέφονταν προς τον Θεό». Διότι η επιστροφή προς τον Θεό που γίνεται από ανάγκη και όχι από ελεύθερη βούληση, μάλλον δεν είναι αξιέπαινη.