Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 77:64

Οι ιερείς τους έπεσαν από ρομφαία. Αναφέρεται στους υιούς του ιερέως Ηλεί. Και οι χήρες τους δεν θα θρηνηθούν. Διότι συναπολέστηκαν με τη δική τους απώλεια και ενώθηκαν με τον θάνατο των συζύγων τους, χωρίς να αξιωθούν ούτε καν τα δάκρυα που αρμόζουν στους νεκρούς.

Σύμφωνα με τον Ακύλα, «δεν μνημονεύθηκαν»· σύμφωνα με τον Σύμμαχο, «δεν επαινέθηκαν». Διότι δεν παραδίδονταν πλέον στους συζύγους με ύμνους και επαίνους, όπως συνηθίζεται στις νύφες, σύμφωνα με την ερμηνεία των υπολοίπων, εξαιτίας της συμφοράς που τους είχε βρει τότε. Σύμφωνα όμως με την έκδοση των Εβδομήκοντα, έχοντας απαχθεί ως αιχμάλωτες, κατά τον θάνατό τους δεν είχαν ανθρώπους να τις πενθήσουν, εξαιτίας της απουσίας των οικείων τους· αλλά και οι ιερείς τους έπεσαν από ρομφαία (αυτοί δε ήταν οι γιοι του Ηλεί), και οι χήρες τους δεν θα θρηνηθούν. Και είναι δυνατόν να βρει κανείς στο πρώτο βιβλίο των Βασιλειών πώς, όταν οι γιοι του Ηλεί έπεσαν στον πόλεμο, οι γυναίκες τους, που έμειναν χήρες, υπέστησαν φρικτό θάνατο.

Γι' αυτό έχει λεχθεί, σύμφωνα με τον Σύμμαχο: «Και οι χήρες τους δεν έκλαψαν»· διότι ούτε καν επέζησαν, ώστε να κλάψουν, αλλά χάθηκαν και αυτές μαζί με τα τέκνα τους, σύμφωνα με την ιστορία που αναφέρει: «Και συνέβη εκείνες τις ημέρες, να συγκεντρωθούν οι αλλόφυλοι σε πόλεμο εναντίον του Ισραήλ»· έπειτα στη συνέχεια, όταν ο λαός προχώρησε στον πόλεμο, λέει: «Ηττήθηκε ο άνδρας του Ισραήλ· και έγινε πολύ μεγάλη σφαγή· και έπεσαν από τον Ισραήλ τριάντα χιλιάδες οπλίτες· και η κιβωτός του Θεού αιχμαλωτίστηκε, και αμφότεροι οι γιοι του Ηλεί πέθαναν, ο Οφνεί και ο Φινεές. Και έτρεξε ένας Ιεμιναίος άνδρας από την παράταξη, και ήλθε στη Σηλώμ εκείνη την ημέρα, με τα ενδύματά του σχισμένα και χώμα πάνω στο κεφάλι του. Και ιδού, ο Ηλεί βρισκόταν καθισμένος στο κάθισμά του δίπλα στην πύλη, παρατηρώντας τον δρόμο· διότι η καρδιά του αγωνιούσε για την κιβωτό του Θεού». Στη συνέχεια αναφέρεται: «Και ο Ηλεί ήταν περίπου 98 ετών· και τα μάτια του είχαν ακινητοποιηθεί, και δεν έβλεπε. Και ο άνδρας, αφού πλησίασε, είπε: Εγώ είμαι αυτός που έρχεται από το στρατόπεδο, και εγώ διέφυγα σήμερα από την παράταξη».

«και οι παρθένοι» Διότι οι παρθένοι τους έγιναν αιχμάλωτες από τους Χαλδαίους και δεν υπήρχε κανείς να τις πενθήσει, ούτε νυμφίος, ούτε πατέρας, ούτε μητέρα· να εννοήσεις δε εδώ και τις συναγωγές τους. «οι ιερείς τους» Διότι μέσα στον ίδιο τον ναό κατασφάχτηκαν. «και οι χήρες» Διότι και αυτές αρπάχτηκαν βίαια και δεν υπήρχε κανείς να κλάψει γι' αυτές. «και εγέρθηκε» Λόγω της πολλής του μακροθυμίας θεωρήθηκε ότι εγέρθηκε σαν από ύπνο. «ως δυνατός» Όπως ένας δυνάστης (δυνατός) που συνήλθε από μέθη και ύπνο και κινεί το κεφάλι του με ορμή, με τον ίδιο τρόπο οργισμένος ο Θεός πάταξε ολοκληρωτικά τους Ιουδαίους. «και επάταξε» Διότι, επειδή ήταν εχθροί του Θεού, τους πάταξε (τους Ιουδαίους), ώστε να μην είναι πλέον λαός του Θεού. «όνειδος αιώνιο» Διότι μέχρι τη συντέλεια του αιώνος (και στον παρόντα αιώνα και στον μέλλοντα), αλλά και μετά τη συντέλεια, το όνειδός τους παραμένει ανεξάλειπτο. «και απέρριψε» Αναφερόμενος σε ένα μέρος, εννοεί ολόκληρο το έθνος των Ιουδαίων. «και τη φυλή» Δηλαδή, εμίσησε (και) τις καρποφορίες τους.

Γι' αυτό ο Ησαΐας έλεγε προς αυτούς: Ζήλος θα καταλάβει λαό απαίδευτο, και τώρα φωτιά θα καταφάει τους εχθρούς. Και οι παρθένες τους δεν πενθήθηκαν. Διότι δεν υπήρχαν εκείνοι που θα τις πενθούσαν, όταν πέθαιναν τον θάνατο της αμαρτίας. Ώστε έγραψε αυτό ως κατηγορία για τους Ιουδαίους διδασκάλους, επειδή ήταν άσπλαχνοι ακόμη και προς τις παρθένες που αμάρταναν, και ούτε μιμούνταν τον Ιερεμία που έλεγε: Για τον συντριμμό της θυγατέρας του λαού μου σκοτείνιασα από απελπισία, με κυρίευσαν πόνοι σαν της γυναίκας που γεννά. Για αυτό και στη συνέχεια πρόσθεσε τα εξής: Ποιος θα δώσει στο κεφάλι μου νερό, και στα μάτια μου πηγές δακρύων; Γι' αυτό λοιπόν και ο Παύλος επιπλήττει τους Κορινθίους, επειδή δεν πένθησαν αυτόν που πόρνευσε ανάμεσά τους. Οι ιερείς τους έπεσαν με ρομφαία, και οι χήρες τους δεν θα κλαυτούν. Και αυτό αποτελεί κατηγορία για την πορεία τους, διότι οι ιερείς σκόνταφταν στον λόγο του Θεού· διότι αυτό σήμαινε το να πέσουν με ρομφαία. Και οι χήρες δεν είχαν αυτούς που θα τις έκλαιγαν, καθόσον το διδασκαλικό τους τάγμα ήταν άσπλαχνο, όχι μόνο απέναντι στις παρθένες, αλλά και απέναντι στις χήρες. Ονομάζει παρθένες τις ψυχές, οι οποίες τότε για πρώτη φορά άρχισαν να αμαρτάνουν· και χήρες εκείνες που είχαν αμαρτήσει πολλές φορές και είχαν αποβάλει τον φόβο του Θεού, ο οποίος τις είχε εισαγάγει στην κοινωνία του νόμου. Και εξυπνήθηκε ο Κύριος σαν αυτόν που κοιμάται, σαν δυνατός που ξύπνησε από τη μέθη του κρασιού.

ΤΙΤΛΟΣ ΙΗ΄. — Περί των πονηρών επισκόπων και εκείνων που δεν τηρούν τις εντολές του Θεού. «Οι ιερείς τους έπεσαν από ρομφαία.» «Έκρυψαν οι ιερείς την οδό του Κυρίου.» «Οι άρχοντές της έκριναν με δώρα, και οι ιερείς της αποκρίνονταν έναντι αμοιβής, και οι προφήτες της μάντευαν με ασήμι. Δεν ανήκει σε εσάς να γνωρίζετε το δίκαιο, εσείς που μισείτε τα καλά και αναζητάτε τα πονηρά; Εσείς που αρπάζετε τα δέρματά τους και τις σάρκες από τα οστά τους.» «Οι ιερείς της βεβηλώνουν τα άγια και ασεβούν προς τον νόμο.» «Ω, εσείς που ποιμαίνετε μάταια, και που εγκαταλείψατε τα πρόβατα! Μάχαιρα θα πέσει επί του βραχίονός του.»