Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 77:69

Και οικοδόμησε το αγίασμά του σαν του μονόκερω. Αγίασμα μεν ονομάζει τον θείο ναό που οικοδομήθηκε στην Ιερουσαλήμ· ο δε μονόκερως είναι θηρίο ακαταμάχητο, διότι φέρει οξύ κέρας στο μέτωπο και με αυτό θανατώνει όλα τα θηρία. Λέει, λοιπόν, ότι έτσι οικοδομήθηκε ο θείος ναός, ώστε όλα τα έθνη να φαίνονται υποδεέστερα της ισχύος που ενυπήρχε σε αυτόν.

Στους έσχατους καιρούς του αιώνα διδαχθήκαμε από τον Θεό· και μάρτυρας αυτού είναι ο Παύλος, ο οποίος λέει: «Ο Θεός, αφού τον παλαιό καιρό μίλησε στους πατέρες μέσω των προφητών με πολλούς και διάφορους τρόπους, σε αυτές τις έσχατες ημέρες μίλησε σε εμάς μέσω του Υιού.» Διότι λάβαμε ως διδάσκαλο όχι κάποιον προφήτη που να μεσιτεύει και να διακονεί τα λόγια του Θεού, όπως γινόταν παλαιότερα, αλλά μάλλον τον ίδιο τον Λόγο που γεννήθηκε από τον Θεό και Πατέρα, ο οποίος έλαβε τη δική μας μορφή και φανερώθηκε με σάρκα. Γι' αυτόν τον λόγο, τα τέκνα της Εκκλησίας βρίσκονται σε μεγάλη ειρήνη, καθώς η μητέρα μας οικοδομείται με δικαιοσύνη. Διότι εκείνους που έχουν διδαχθεί πλήρως από τον Θεό, κανένας από όσους συνηθίζουν να κενολογούν δεν θα μπορούσε να τους βλάψει, αλλά ειρηνεύουν με τον Θεό, συνδεδεμένοι μαζί Του με αγάπη και τιμώντας τους τρόπους της δικαιοσύνης. Και αυτό οικοδομεί την Εκκλησία και της εξασφαλίζει την ακράδαντη σταθερότητα, καθώς ο Χριστός την προστατεύει ως ασπίδα και της παρέχει το να παραμένει ακλόνητη· διότι «πύλες άδη», λέει, «δεν θα υπερισχύσουν εναντίον της». Γράφτηκε άλλωστε και στο βιβλίο των Ψαλμών γι' αυτήν: «Και οικοδόμησε το αγίασμά του σαν του μονοκέρωτος, στη γη την θεμελίωσε εις τον αιώνα». Και λέμε ότι το αγίασμά Του είναι η Εκκλησία, η οποία υψώνει ακαταμάχητο κέρας εναντίον των εχθρών, όπως ακριβώς κάνει και ο μονόκερως απέναντι στα άλλα ζώα.

«Και εξέλεξε τη φυλή του Ιούδα, το όρος Σιών που αγάπησε. Και οικοδόμησε το αγίασμά του ωσάν των μονοκερώτων στη γη, την εθεμελίωσε εις τον αιώνα». Αντάλλαξε, λοιπόν, μια φυλή με μια άλλη φυλή, τη φυλή του Βενιαμίν αντί της φυλής του Ιωσήφ· και επέλεξε έναν τόπο αντί ενός άλλου, προκρίνοντας την Ιερουσαλήμ έναντι της Σηλώμ· αλλά αγάπησε και ένα όρος αντί ενός άλλου, το όρος Σιών δηλαδή αντί του όρους στη Σηλώμ. Έπειτα λέει: «Και οικοδόμησε το αγίασμά του ωσάν των μονοκερώτων»· σύμφωνα δε με τον Ακύλα, «Και οικοδόμησε το αγίασμά του όμοια με τα υψηλά»· και σύμφωνα με τον Σύμμαχο, «Και οικοδόμησε το αγίασμά του ωσάν τα υψηλά». Συνεπώς, όμοια με τα υψηλά και σαν τα ύψη οικοδόμησε το αγίασμά του. Ο λόγος μάς παραπέμπει σε ένα βαθύ και απόρρητο νόημα, διδάσκοντάς μας ότι το επί γης αγίασμα, το οποίο εγκαθιδρύθηκε στην Ιερουσαλήμ και στο όρος Σιών, είχε ομοιότητα με εκείνα που βρίσκονται στα ύψη, και είχε οικοδομηθεί σαν τα ύψη, γενόμενο κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν των υψηλών που βρίσκονται στους ουρανούς· αυτά ακριβώς παρουσιάζει και ο Απόστολος λέγοντας: «Η δε άνω Ιερουσαλήμ είναι ελεύθερη»· και, «Έχετε προσέλθει στο όρος Σιών και στην πόλη του ζώντος Θεού, την επουράνια Ιερουσαλήμ».

Γι' αυτό, σύμφωνα με τον Ακύλα έχει ειπωθεί: «Και οικοδόμησε το αγίασμά του όμοια με τα υψηλά»· σύμφωνα δε με τον Σύμμαχο: «Και οικοδόμησε σαν τα υψηλά το αγίασμά του»· και σύμφωνα με τους Εβδομήκοντα: «Σαν των μονοκερώτων οικοδόμησε το αγίασμά του», εφόσον εμείς κατανοούμε ως μονοκέρωτες εκείνους που επιγράφονται με το ένα κέρας στον ουρανό, τους οποίους υποδήλωνε ο Απόστολος λέγοντας: «Και σε πανήγυρη μυριάδων αγγέλων, και σε Εκκλησία πρωτοτόκων απογεγραμμένων στους ουρανούς». «Αλλά και στη γη», λέει, «την εθεμελίωσε εις τον αιώνα». Σύμφωνα δε με τον Σύμμαχο: «Σαν τη γη, την οποία εθεμελίωσε εις τον αιώνα». Διότι το αγίασμα στην αισθητή και επίγεια Ιερουσαλήμ έτσι το οικοδόμησε στη γη. Επειδή, όπως ακριβώς η γη βρίσκεται στο μέσο των υδάτων σύμφωνα με τη Γραφή, έτσι και η Ιερουσαλήμ στεκόταν στο μέσο των αλλοφύλων εθνών. Γι' αυτό έχει ειπωθεί στις προφητείες: «Αυτή είναι η Ιερουσαλήμ, την οποία έθεσα στο μέσο των εθνών». Έπειτα προσθέτει σε αυτά: «Εξέλεξε», λέει, «τον Δαβίδ τον δούλο του», για τον οποίο έχει ειπωθεί: «Βρήκα τον Δαβίδ τον δούλο μου, άνδρα σύμφωνα με την καρδιά μου»· τον οποίο εξέλεξε, όχι μόνο για να βασιλεύσει πρώτος από τη φυλή του Ιούδα, αλλά και για να κριθεί άξιος να προέλθει από το σπέρμα του ο Χριστός του Θεού. Τον εξέλεξε δε, προκρίνοντάς τον αν και οι αδελφοί του ήταν πολλοί. Και τον ανέλαβε από τα ποίμνια των προβάτων, και πίσω από τις προβατίνες που γεννούσαν.

Εάν πάλι πεις ότι ο τόπος είναι η Σιών, δεν έγραψαν γι' εκείνη, λέει, ο Μιχαίας και ο Ησαΐας, ότι η Σιών θα οργωθεί σαν αγρός, αλλά για τη δική μας, την οποία ο Θεός τόσο πολύ αγάπησε, ώστε να παραδώσει σε αυτήν όλα τα μυστήρια, και για την οποία αρμόζουν σαφώς τα ακόλουθα. «Και οικοδόμησε το αγιαστήριό του στη γη σαν των μονοκέρων, τη θεμελίωσε εις τον αιώνα». Εάν αυτά λέγονταν για την αρχαία, η προφητεία ψεύδεται. Διότι πώς έχει θεμελιωθεί εις τον αιώνα αυτή, της οποίας ούτε τα ίχνη δεν διασώζονται; Όμως αυτήν θεμελίωσε εις τον αιώνα και οικοδόμησε σαν μονόκερω, δίνοντάς της ως θεμέλιο ένα μοναδικό κέρας.