Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 96:1

32 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

Τῷ Δαυΐδ, ὅτε ἡ γῆ αὐτοῦ καθίσταται. Ο ΚΥΡΙΟΣ ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–32 από 32

Μέγας Αθανάσιος Εἰς τὸν Μαρκελλῖνον περὶ τῆς ἑρμηνείας τῶν ψαλμῶν
Εὐχαριστῆσαι θέλεις τῇ Κυριακῇ; ἔχεις τὸν κγʹ. ᾎσαι θέλεις δευτέρᾳ Σαββάτων; λέγε τὰ ἐν τῷ μζʹ. Αἰνέσαι βούλει τῇ Παρασκευῇ; ἔχεις τὸν αἶνον ἐν τῷ ϟβʹ. Τότε γὰρ, γενομένου τοῦ σταυροῦ, ὁ οἶκος τοῦ Θεοῦ ᾠκοδομήθη, καίτοι τῶν ἐχθρῶν ἐπιχειρησάντων κωλῦσαι· καὶ διὰ τοῦτο ἐπινίκιον ᾄδειν τῷ Θεῷ πρέπει τότε τὰ εἰρημένα ἐν τῷ ϟβʹ. Ἐὰν δὲ καὶ, αἰχμαλωσίας γενομένης, καθαιρεθῇ ὁ οἶκος, καὶ πάλιν οἰκοδομηθῇ, ᾆδε τὰ ἐν τῷ ϟεʹ. Τῆς δὲ γῆς κατάστασιν λαβούσης ἀπὸ τῶν πολεμούντων, καὶ λοιπὸν ἠρεμούσης, καὶ βασιλεύσαντος τοῦ Κυρίου, ἐὰν θέλῃς ᾆσαι περὶ τούτου, ἔχεις τὸν ϟϛʹ. Θέλεις τῇ τετράδι τοῦ Σαββάτου ψάλλειν; ἔχεις τὸν ϟγʹ· τότε γὰρ παραδοθεὶς ὁ Κύριος ἐκδικεῖν ἤρξατο τὴν κατὰ τοῦ θανάτου δίκην, καὶ θριαμβεύειν αὐτὸν παῤῥησίᾳ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Θέλεις να ευχαριστήσεις την Κυριακή; Έχεις τον 23ο. Θέλεις να ψάλεις τη Δευτέρα; Λέγε τα του 47ου. Επιθυμείς να αναπέμψεις αίνο την Παρασκευή; Έχεις τον ύμνο στον 92ο. Διότι τότε, αφού συντελέστηκε ο σταυρός, ανοικοδομήθηκε ο οίκος του Θεού, καίτοι οι εχθροί επιχείρησαν να το εμποδίσουν· και για τον λόγο αυτόν ταιριάζει να ψάλλεται τότε επινίκιος ύμνος στον Θεό, με όσα αναφέρονται στον 92ο. Εάν πάλι, αφού λάβει χώρα αιχμαλωσία, καθαιρεθεί ο οίκος και οικοδομηθεί ξανά, ψάλλε τα του 95ου. Όταν δε η γη αποκατασταθεί από εκείνους που την πολεμούν και πλέον ηρεμήσει, και αφού βασιλεύσει ο Κύριος, εάν θέλεις να ψάλεις για αυτό, έχεις τον 96ο. Θέλεις να ψάλεις την Τετάρτη; Έχεις τον 93ο· διότι τότε, αφού παραδόθηκε ο Κύριος, άρχισε να εφαρμόζει την καταδίκη εναντίον του θανάτου και να τον θριαμβεύει με παρρησία.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Αθανάσιος Εἰς τοὺς Ψαλμούς
ΨΑΛΜΟΣ Δαυῒδ, ὅτε ἡ γῆ αὐτοῦ καθίσταται. ϟϛʹ. Ὑπόθεσις. Πάλιν καὶ ἐνταῦθα τὴν σωτηρίαν τοῦ κόσμου σημαίνει, καὶ τῶν ἐθνῶν ἁπάντων τὴν εἰς αὐτὸν πίστιν. Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί. Νήσους τὰς Ἐκκλησίας φησὶν, ἅτε δὴ ῥιπιζομένας ὑπὸ παντὸς πνεύματος, καὶ μὴν καὶ περιῤῥεομένας ταῖς περιστάσεσι ταῖς ἁλμυραῖς.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ψαλμός του Δαβίδ, όταν αποκαθίσταται η γη του. 96ος. Υπόθεση. Πάλι και εδώ υποδηλώνει τη σωτηρία του κόσμου και την πίστη όλων των εθνών σε Αυτόν. Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, ας ευφρανθούν νησιά πολλά. Ονομάζει νησιά τις Εκκλησίες, διότι βεβαίως κλυδωνίζονται από κάθε άνεμο, και επιπλέον περιβάλλονται από τις αλμυρές περιστάσεις των πειρασμών.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Αθανάσιος Σύνοψις τῆς θείας γραφῆς
ὁ νεʹ, Ὁπότε ἐκράτησαν αὐτὸν οἱ ἀλλόφυλοι ἐν Γέθ· ὁ νϛʹ, Ἐν τῷ αὐτὸν ἀποδιδράσκειν ἀπὸ προσώπου Σαοὺλ εἰς τὸ σπήλαιον· ὁ νηʹ, Ὁπότε ἀπέστειλε Σαοὺλ καὶ ἐφύλαξε τὸν οἶκον αὐτοῦ, τοῦ θανατῶσαι αὐτόν· ὁ νθʹ, Ὁπότε ἐνεπύρισε τὴν Μεσοποταμίαν Συρίας, καὶ τὴν Συρίαν Σωβὰλ, καὶ ἀπέστρεψεν Ἰωὰβ, καὶ ἐπάταξε ἐν τῇ φάραγγι τῶν Ἁλῶν ιβʹ χιλιάδας· ὁ ξβʹ, Ἐν τῷ εἶναι αὐτὸν ἐν τῇ ἐρήμῳ τῆς Ἰδουμαίας· ὁ ξεʹ, Ἀναστάσεως· ὁ ξθʹ, Εἰς ἀνάμνησιν, εἰς τὸ σῶσαί με Κύριον· ὁ οʹ, Τῶν υἱῶν Ἀδὰμ [Ἰωναδὰβ] τῶν πρώτων αἰχμαλωτισθέντων· ὁ οαʹ, Εἰς Σολομῶνα· ὁ οεʹ, Πρὸς τὸν Ἀσσύριον· ὁ πζʹ, Ὑπὲρ Μαελὲθ τοῦ ἀποκριθῆναι· ὁ ϟαʹ, Εἰς τὴν ἡμέραν τοῦ Σαββάτου· ὁ κγʹ, Τῆς μιᾶς τῶν Σαββάτων· ὁ ϟβʹ, Εἰς τὴν ἡμέραν τοῦ προσαββάτου, ὅτε κατῴκισται ἡ γῆ· ϟγʹ, Τετράδι Σαββάτων· ὁ ϟεʹ, Ὅτε οἶκος ᾠκοδομεῖτο πρὸς τὴν αἰχμαλωσίαν· ὁ ϟϛʹ, Ὅτε ἡ γῆ αὐτοῦ καθίστατο· ὁ ϟθʹ, Πρὸς ἐξομολόγησιν· ὁ ραʹ, Προσευχὴ τῷ πτωχῷ ὅταν ἀκηδιάσῃ, καὶ ἐνώπιον Κυρίου ἐκχέῃ τὴν δέησιν αὐτοῦ· ὁ ρμαʹ, Ἐν τῷ εἶναι αὐτὸν ἐν τῷ σπηλαίῳ προσευχή· ὁ ρμγʹ, Πρὸς τὸν Γολιάθ· ὁ ρναʹ, Ἰδιόγραφος οὗτος ὁ ψαλμὸς τοῦ Δαβὶδ, καὶ ἔξωθεν τοῦ ἀριθμοῦ, ὅτε ἐμονομάχησε τὸν Γολιάθ.»
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ο νεʹ, Όταν τον συνέλαβαν οι αλλόφυλοι στη Γεθ· ο νστʹ, Όταν αυτός διέφευγε από το πρόσωπο του Σαούλ στο σπήλαιο· ο νηʹ, Όταν έστειλε ο Σαούλ και φύλαξε τον οίκο του, για να τον θανατώσει· ο νθʹ, Όταν πυρπόλησε τη Μεσοποταμία της Συρίας, και τη Συρία Σωβάλ, και επέστρεψε ο Ιωάβ, και πάταξε στην κοιλάδα των Αλών δώδεκα χιλιάδες· ο ξβʹ, Όταν αυτός βρισκόταν στην έρημο της Ιδουμαίας· ο ξεʹ, Της Αναστάσεως· ο ξθʹ, Εις ανάμνηση, για να με σώσει ο Κύριος· ο οʹ, Των υιών του Αδάμ [του Ιωναδάβ] των πρώτων που αιχμαλωτίστηκαν· ο οαʹ, Εις τον Σολομώντα· ο οεʹ, Προς τον Ασσύριο· ο πζʹ, Υπέρ Μαελέθ του αποκριθήναι· ο ϟαʹ, Για την ημέρα του Σαββάτου· ο κγʹ, Της μιας των Σαββάτων· ο ϟβʹ, Για την ημέρα του προσαββάτου, όταν κατοικήθηκε η γη· ϟγʹ, Τετράδι Σαββάτων· ο ϟεʹ, Όταν οικοδομείτο ο οίκος πριν από την αιχμαλωσία· ο ϟστʹ, Όταν η γη του αποκαθίστατο· ο ϟθʹ, Προς εξομολόγηση· ο ραʹ, Προσευχή για τον πτωχό, όταν κυριευθεί από ακηδία, και εκχύσει τη δέησή του ενώπιον του Κυρίου· ο ρμαʹ, Προσευχή, όταν αυτός βρισκόταν στο σπήλαιο· ο ρμγʹ, Προς τον Γολιάθ· ο ρναʹ, Αυτός ο ψαλμός είναι ιδιόγραφος του Δαβίδ, και βρίσκεται εκτός της αρίθμησης, όταν μονομάχησε με τον Γολιάθ.»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγέλιον
καὶ γοῦν ὁ μελῳδὸς, καίτοι διὰ τοῦ Πνεύματος λαλῶν μυστήρια “Πάντα τὰ ἔθνη, φησὶ, ”κροτήσατε χεῖρας·” εἶτα τῆς ἑορτῆς τὴν αἰτίαν ἐκδιηγούμενος, τὴν εἰς οὐρανοὺς ἀνάληψιν τοῦ Σωτῆρος παρεκόμιζε λέγων “Ἀνέβη ὁ Θεὸς ἐν ἀλαλαγμῷ, Κύριος ἐν φωνῇ ”σάλπιγγος,” ἀλαλαγμὸν ὀνομάζων καὶ σάλπιγγα, τὴν ὑψηλὴν καὶ ἐξάκουστον τοῦ Πνεύματος φωνήν· ὅτε ταῖς ἄνω δυνάμεσι τὰς πύλας αἴρειν διεκελεύετο, καὶ Κύριον αὐτὸν ὠνόμαζε τῶν δυνάμεων, καθάπερ ἐλέγομεν ἀρτίως. ἐπ᾽ αὐτῷ δὲ δὴ τούτῳ καὶ αὐτὸν εὑρήσομεν τὸν τῶν ἁγίων χορὸν ἐν πολλαῖς γεγονότα ταῖς θυμηδίαις. τοιγάρτοι καὶ ἔφασκε, ποτὲ μὲν ὅτι “Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ”ἡ γῆ,” ποτὲ δὲ αὖ πάλιν “Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, εὐπρέ- ”πειαν ἐνεδύσατο· ἐνεδύσατο Κύριος δύναμιν καὶ περιεζώ- “σατο.” ὁ γὰρ μεθ᾽ ἡμῶν ἄνθρωπος πρὸ τῆς ἐκ νεκρῶν ἀναστάσεως, ὅτε πρὸς τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς ἀνέβη Πατέρα, τότε τὴν ἰδίαν εὐπρέπειαν ἐνεδύσατο, καὶ τὴν ἐξ ἀρχῆς ὑπάρχουσαν αὐτῷ περιεζώσατο δύναμιν· κεκάθικε γὰρ βασιλεύων μετὰ Πατρός. χαίρειν οὖν ἄρα δίκαιόν τε καὶ πρέπον τοὺς ἀγαπῶντας αὐτὸν, ὅτι πεπόρευται πρὸς τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς Πατέρα τὴν ἰδίαν δόξαν ἀναληψόμενος, καὶ πάλιν αὐτῷ συμβασιλεύσων, καθάπερ ἦν ἐν ἀρχῇ. μείζονα δέ φησιν αὐτὸν, οὐχ ὅτι κεκάθικεν ἐκ δεξιῶν, ὡς Θεὸς, ἀλλ᾽ ὡς ἦν ἔτι μεθ᾽ ἡμῶν, τουτέστιν, ἐν τοῖς καθ᾽ ἡμᾶς.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και βέβαια ο μελωδός, αν και μιλούσε για μυστήρια μέσω του Πνεύματος, λέει: «Όλα τα έθνη, χειροκροτήστε»· έπειτα, εξηγώντας την αιτία της εορτής, παρέθετε την ανάληψη του Σωτήρα στους ουρανούς, λέγοντας: «Ανέβηκε ο Θεός με αλαλαγμό, ο Κύριος με φωνή σάλπιγγας», ονομάζοντας αλαλαγμό και σάλπιγγα την υψηλή και ηχηρή φωνή του Πνεύματος· όταν πρόσταζε τις άνω δυνάμεις να σηκώσουν τις πύλες, και τον ονόμαζε Κύριο των δυνάμεων, όπως ακριβώς λέγαμε προηγουμένως. Για αυτόν ακριβώς τον λόγο θα βρούμε και αυτόν τον ίδιο τον χορό των αγίων να βρίσκεται σε πολλές χαρές. Γι' αυτό λοιπόν και έλεγε, πότε ότι «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη», και πότε πάλι «Ο Κύριος εβασίλευσε, ντύθηκε με μεγαλοπρέπεια· ντύθηκε ο Κύριος με δύναμη και περιζώστηκε». Διότι αυτός που ήταν μαζί μας ως άνθρωπος πριν από την εκ νεκρών ανάσταση, όταν ανέβηκε προς τον Πατέρα στους ουρανούς, τότε ντύθηκε τη δική του μεγαλοπρέπεια, και περιζώστηκε τη δύναμη που είχε εξαρχής· διότι κάθισε ως βασιλιάς μαζί με τον Πατέρα. Είναι δίκαιο λοιπόν και πρέπον να χαίρονται όσοι τον αγαπούν, διότι έχει πορευθεί προς τον Πατέρα στους ουρανούς για να αναλάβει τη δική του δόξα, και για να συμβασιλεύσει πάλι μαζί Του, όπως ήταν στην αρχή. Τον αποκαλεί δε ανώτερο, όχι επειδή κάθισε στα δεξιά ως Θεός, αλλά σε σχέση με το πώς ήταν όταν βρισκόταν ακόμη μαζί μας, δηλαδή στην ανθρώπινη κατάστασή μας.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸν Ἠσαΐαν προφήτην
ΛΟΓΟΣ Δʹ. <Ἀκούσατέ μου, νῆσοι, καὶ προσέχετε, ἔθνη, διὰ χρόνου πολλοῦ στήσεται, λέγει Κύριος. Ἐκ κοιλίας μητρός μου ἐκάλεσε τὸ ὄνομά μου, ἔθηκέ τε στόμα μου ὡσεὶ μάχαιραν ὀξεῖαν, καὶ ὑπὸ τὴν σκέπην χειρὸς αὐτοῦ ἔκρυψέ με. Ἔθηκέ με ὡς βέλος ἐκλεκτὸν, καὶ τῇ φαρέτρᾳ αὐτοῦ ἐσκέπασέ με, καὶ εἶπέ μοι· Δοῦλός μου εἶ σὺ, Ἰσραὴλ, καὶ ἐν σοὶ δοξασθήσομαι.> Διὰ πλείστων ὅσων παραινέσεων, καὶ ὑποθημοσυνῶν ὄνησι τὸν Ἰσραὴλ, μεθίστησι τὴν μυσταγωγίαν ἐπὶ τὰς τῶν ἐθνῶν ἀγέλας, καὶ δὴ τὸ μυστήριον τοῦ Χριστοῦ αὐταῖς καταλευκαίνει πάλιν, δι᾽ οὗπερ ἔμελλον τὸν κτηνοπρεπῆ, καὶ ἐπάρατον μεθέντες βίον εἰς τὴν αὐτῷ φιλαιτάτην ἀνακομίζεσθαι πολιτείαν, καὶ φῶς εἰς νοῦν δέχεσθαι τὸ ἀληθινόν· ὥστε σαφῶς εἰδέναι τίς ὁ φύσει καὶ ἀληθῶς Θεός ἐστι, καὶ ἡ τῶν ὅλων κατακρατοῦσα φύσις. Προσφωνεῖ δὲ ταῖς νήσοις, ἃς δὴ καὶ εἶναί φαμεν τὰς Ἐκκλησίας Χριστοῦ, καθάπερ ἐν θαλάττῃ κειμένας, τῷ κλύδωνι δηλονότι τοῦ παρόντος βίου, καὶ ἀφορήτοις κυμάτων περιεχομένας ἐμβολαῖς, διωγμοῖς, δηλονότι, καὶ περιστάσεσιν, ἃς ἐπιφέρουσιν αὐταῖς οἱ τῆς ἀληθείας ἐχθροὶ, καὶ τῇ Θεοῦ κλήσει μαχόμενοι. Περὶ τῶν τοιούτων νήσων, εἴρηται μὲν πλεισταχοῦ παρὰ τῇ θεοπνεύστῳ Γραφῇ. Ψάλλει δέ που καὶ ὁ μακάριος Δαβὶδ, καί φησιν· «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, εὐφραινέσθωσαν νῆσοι πολλαί.»
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΛΟΓΟΣ Δ'. <Ακούσατέ με, νησιά, και προσέξτε, έθνη, ύστερα από πολύ χρόνο θα σταθεί, λέει ο Κύριος. Από την κοιλιά της μητέρας μου κάλεσε το όνομά μου, και έκανε το στόμα μου σαν κοφτερό μαχαίρι, και κάτω από τη σκέπη του χεριού του με έκρυψε. Με έκανε σαν εκλεκτό βέλος, και στη φαρέτρα του με σκέπασε, και μου είπε: Δούλος μου είσαι εσύ, Ισραήλ, και σε σένα θα δοξαστώ.> Αφού με πάρα πολλές προτροπές και συμβουλές ωφέλησε τον Ισραήλ, μεταφέρει τη μυσταγωγία στα πλήθη των εθνών, και πάλι διασαφηνίζει σε αυτά το μυστήριο του Χριστού, μέσω του οποίου επρόκειτο, εγκαταλείποντας τον κτηνώδη και καταραμένο βίο, να επανέλθουν στην πλέον προσφιλή σε αυτόν πολιτεία και να δεχθούν στον νου το αληθινό φως· ώστε να γνωρίσουν σαφώς ποιος είναι ο κατά φύσιν και αληθινός Θεός, και η φύση που κυριαρχεί στα σύμπαντα. Απευθύνεται δε στα νησιά, τα οποία λέμε ότι είναι οι Εκκλησίες του Χριστού, σαν να βρίσκονται μέσα στη θάλασσα, δηλαδή στον κλύδωνα της παρούσας ζωής, και περιβάλλονται από αφόρητες επιθέσεις κυμάτων, δηλαδή από διωγμούς και περιστάσεις, τις οποίες επιφέρουν σε αυτές οι εχθροί της αλήθειας και όσοι μάχονται την κλήση του Θεού. Περί τέτοιων νησιών γίνεται λόγος σε πολλά σημεία της θεόπνευστης Γραφής. Ψάλλει κάπου και ο μακάριος Δαβίδ και λέει: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, ας ευφρανθούν πολλά νησιά.»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸν Ἠσαΐαν προφήτην
Ἐπειδὴ δὲ ἐπέλαμψεν ἡμῖν ὁ τῶν ὅλων βασιλεὺς καὶ Κύριος, διαῤῥήξαντες τοὺς δεσμοὺς αὐτῶν, καὶ ἀποῤῥίψαντες τὸν ζυγὸν τοῦ πάλαι πλεονεκτήσαντος, τοῖς τοῦ Θεοῦ σκήπτροις ὑπηγάγομεν τὸν αὐχένα, καὶ βεβασίλευκεν ἡμῶν ὁ Θεὸς καὶ Πατὴρ δι᾽ Υἱοῦ, καὶ γέγονεν ἡμῖν τὸ χρῆμα πανηγύρεως ἀφορμή. Ψάλλει γοῦν ὁ Δαβὶδ, καί φησιν· «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ.» Καὶ πάλιν· «Ψάλατε δὴ οὖν συνετῶς, ἐβασίλευσεν ὁ Θεὸς ἐπὶ πάντα τὰ ἔθνη.» Κέκληκε δὲ ἡμᾶς πρὸς τοῦτο, ὡς ἔφην, καὶ αὐτὸς ὁ Σωτὴρ, λέγων· «Δεῦτε πρός με, πάντες οἱ κοπιῶντες καὶ πεφορτισμένοι, κἀγὼ ἀναπαύσω ὑμᾶς· ἄρατε τὸν ζυγόν μου ἐφ᾽ ὑμᾶς.» Οὐκοῦν ἐπράττετο μὲν ἀθλίως, καὶ ἐν ἐσχάτοις ἦμεν κακοῖς, ἀγρίῳ τυράννῳ κατεζευγμένοι, καὶ τὸν τῆς ἁμαρτίας ὑποδραμόντες ζυγόν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Επειδή όμως έλαμψε σε εμάς ο βασιλιάς και Κύριος των όλων, αφού διαρρήξαμε τα δεσμά τους και απορρίψαμε τον ζυγό εκείνου που παλαιότερα μας καταδυνάστευε, υποτάξαμε τον αυχένα στα σκήπτρα του Θεού, και βασίλευσε σε εμάς ο Θεός και Πατέρας διά του Υιού, και το γεγονός αυτό έγινε για εμάς αφορμή πανηγυρισμού. Ψάλλει, λοιπόν, ο Δαβίδ και λέει: «Ο Κύριος βασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη». Και πάλι: «Ψάλτε, λοιπόν, με σύνεση, βασίλευσε ο Θεός σε όλα τα έθνη». Προς τούτο μας έχει καλέσει, όπως είπα, και ο ίδιος ο Σωτήρας, λέγοντας: «Ελάτε σε εμένα όλοι οι κοπιάζοντες και πεφορτισμένοι, και εγώ θα σας αναπαύσω· σηκώστε τον ζυγό μου επάνω σας». Επομένως, ζούσαμε άθλια και βρισκόμασταν σε έσχατα δεινά, υποταγμένοι σε άγριο τύραννο, και έχοντας υπεισέλθει κάτω από τον ζυγό της αμαρτίας.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸν Ἠσαΐαν προφήτην
Πάλαι μὲν γὰρ ἦν κατὰ μόνην τὴν Ἰουδαίαν γνωστὸς ὁ Θεός. Ἐπειδὴ δὲ κέκληται διὰ πίστεως εἰς ἐπίγνωσιν αὐτοῦ τῶν ἐθνῶν ἡ πληθὺς, αὐτῷ λοιπὸν κάμψει πᾶν γόνυ, καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσεται· ὅτι Κύριος Ἰησοῦς Χριστὸς, εἰς δόξαν Θεοῦ Πατρός. Θεὸς οὖν ἄρα ἐν πάσῃ τῇ γῇ κληθήσεται ὁ ῥυσάμενος ἡμᾶς, καὶ τῆς τοῦ διαβόλου σκαιότητος ἐξελὼν, καὶ τοῖς ἰδίοις σκήπτροις ὑπενεγκών. Καὶ τοῦτο διδάσκει λέγων ὁ μακάριος Δαβὶδ, ποτὲ μὲν, ὅτι «Πάντα τὰ ἔθνη, κροτήσατε χεῖρας, ἀλαλάξατε τῷ Θεῷ Ἰακώβ· ὅτι Κύριος ὕψιστος, φοβερὸς, βασιλεὺς μέγας ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν·» ποτὲ δὲ πάλιν, «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ.» <Οὐχ ὡς γυναῖκα ἐγκαταλελειμμένην καὶ ὀλιγόψυχον κέκληκέ σε Κύριος, οὐδὲ ὡς γυναῖκα ἐκ νεότητος μεμισημένην, εἶπεν ὁ Θεός· Χρόνον μικρὸν κατέλιπόν σε, καὶ μετὰ ἐλέους μεγάλου ἐλεήσω σε. Ἐν θυμῷ μικρῷ ἀπέστρεψα τὸ πρόσωπόν μου ἀπὸ σοῦ, καὶ ἐν ἐλέει αἰωνίῳ ἐλεήσω σε, εἶπεν ὁ ῥυσάμενός σε Κύριος.> Ἔθος τῇ θεοπνεύστῳ Γραφῇ καταλελειμμένην γυναῖκα τὴν ἐπί τισιν αἰτίαις ἐκβεβλημένην ἀποκαλεῖν, ᾗ προσεῤῥίπτετο κατὰ τὸν Μωσέως νόμον καὶ βιβλίον ἀποστασίου παρὰ τοῦ συνοικοῦντος αὐτῇ, μεμισημένην δὲ πάλιν ἐπ᾽ ἀκοσμίᾳ καὶ ἀσέμνῳ ζωῇ διαβεβλημένην.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι παλαιά ο Θεός ήταν γνωστός μόνο στην Ιουδαία. Επειδή όμως έχει κληθεί μέσω της πίστεως στην επίγνωσή Του το πλήθος των εθνών, σε Αυτόν πλέον θα καμφθεί κάθε γόνυ, και κάθε γλώσσα θα ομολογήσει ότι Κύριος είναι ο Ιησούς Χριστός, εις δόξαν του Θεού Πατρός. Θεός λοιπόν σε όλη τη γη θα ονομαστεί Εκείνος που μας λύτρωσε και μας απάλλαξε από τη σκαιότητα του διαβόλου, και μας έθεσε υπό τα δικά Του σκήπτρα. Και αυτό το διδάσκει ο μακάριος Δαβίδ λέγοντας άλλοτε μεν ότι «Όλα τα έθνη, χτυπήστε τα χέρια, αλαλάξτε στον Θεό του Ιακώβ· διότι ο Κύριος είναι ύψιστος, φοβερός, βασιλιάς μέγας σε όλη τη γη»· άλλοτε δε πάλι, «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη.» <Δεν σε κάλεσε ο Κύριος σαν γυναίκα εγκαταλελειμμένη και λιγόψυχη, ούτε σαν γυναίκα μισημένη από τη νεότητά της, είπε ο Θεός· Για μικρό χρόνο σε εγκατέλειψα, αλλά με μεγάλο έλεος θα σε ελεήσω. Με μικρό θυμό απέστρεψα το πρόσωπό μου από εσένα, και με αιώνιο έλεος θα σε ελεήσω, είπε ο Κύριος που σε λυτρώνει.> Είναι συνήθεια στη θεόπνευστη Γραφή να αποκαλεί εγκαταλελειμμένη γυναίκα εκείνη που για κάποιες αιτίες έχει εκδιωχθεί, στην οποία δινόταν σύμφωνα με τον νόμο του Μωυσή και έγγραφο διαζυγίου από τον σύζυγό της, και μισημένη πάλι εκείνη που έχει κατηγορηθεί για ανάρμοστη και άσεμνη ζωή.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
ΨΑΛΜΟΣ ϙϛʹ. <Τῷ Δαβὶδ, ὅτε ἡ γῆ αὐτοῦ καθίσταται.> (B f. 390 b, H f. 435 b.) Δαβὶδ μὲν ὠνομάσθη πλεισταχοῦ παρὰ τῆς θεοπνεύστου Γραφῆς ὁ ἐκ σπέρματος Δαβὶδ γεγονὼς κατὰ σάρκα Χριστός· καθάπερ ἀμέλει καὶ Ἰσραὴλ, οἱ ἐξ Ἰσραὴλ, καὶ Ἰακὼβ, οἱ ἐξ Ἰακώβ. ᾌδεται τοίνυν ὁ ψαλμὸς τῷ Δαβὶδ τῷ κατὰ σάρκα Χριστῷ. ᾌδεται δὲ πότε καὶ ἐπὶ τίσιν;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΨΑΛΜΟΣ 96. <Του Δαβίδ, όταν η γη του αποκαθίσταται.> (B f. 390 b, H f. 435 b.) Δαβίδ ονομάστηκε σε πολλά σημεία από τη θεόπνευστη Γραφή ο Χριστός, ο οποίος προήλθε κατά σάρκα από το σπέρμα του Δαβίδ· όπως ακριβώς και Ισραήλ ονομάζονται οι απόγονοι του Ισραήλ, και Ιακώβ οι απόγονοι του Ιακώβ. Ψάλλεται λοιπόν ο ψαλμός στον Δαβίδ, δηλαδή στον κατά σάρκα Χριστό. Ψάλλεται δε πότε και για ποιους;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Ὁπότε, φησὶν, ἡ γῆ αὐτοῦ κατέστη. Καὶ μετ᾽ ὀλίγα. Ἐπέφανεν γὰρ ἡμῖν ὁ μονογενὴς τοῦ Θεοῦ Λόγος, ἔπαυσε τοὺς θορύβους, κατέστησε τὴν γῆν. Καὶ τίνα τρόπον, ὁ ψαλμὸς διδάξει λέγων· «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί.» Οὕτω κατέστη τὰ καθ᾽ ἡμᾶς· βεβασίλευκε γὰρ ὁ Χριστός. Αὕτη γέγονεν τῆς ἑορτῆς ἡ πρόφασις. [<Δικαιοσύνη καὶ κρῖμα κατόρθωσις.> (B f. 391, H f. 437. Cord. Anonymi.) Βεβασίλευκε γὰρ ἡμῶν ὁ Χριστὸς, ἵνα δικαιώσῃ τῇ πίστει τοὺς ἐν ἁμαρτίαις. Ἐχρήσατο δὲ καὶ θεοπρεπεῖ καὶ φιλαγάθῳ κρίματι· δεδικαίωκε γὰρ οὐκ ἐξ ἔργων δικαιοσύνης, ἀλλὰ κατὰ πολὺ αὐτοῦ ἔλεος. Σέσωκε δὲ ἡμᾶς καὶ δι᾽ ὕδατος. Δι᾽ ὕδατος δὲ ποίου; τοῦ ἁγίου μυστικοῦ δηλονότι, ἐν ᾧ συνετρίβη καὶ πεπάτηται, μᾶλλον δὲ καὶ ἀπόλωλεν ὁ πολυκέφαλος δράκων, καὶ αἱ σὺν αὐτῷ δυνάμεις πονηραί.] [<Πῦρ ἐνώπιον αὐτοῦ προπορεύσεται.> (B f. 391 b, H f. 437. Cord. Alterius.) Πῦρ φησιν οὐ πάντως τοῦτο τὸ αἰσθητὸν, οὔτε μὲν τὴν ὁρωμένην φλόγα, ἀλλὰ θείαν τινὰ δύναμιν ἄμαχον, καὶ δυσάντητον, καὶ δυσδιάφευκτον, πυρὸς δίκην κατεσθίουσαν τοὺς ἐχθρεύοντας αὐτῷ. Οὗτοι δὲ ἦσαν καὶ πρό γε τῶν ἄλλων οἱ ἀλιτήριοι δαίμονες, καὶ τῆς ἀγέλης αὐτῶν ἐπιστάτης· τοῦτον κατέφλεξεν ὁ Σωτὴρ τοῖς ἄλλοις ὁμοῦ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Οπότε, λέει, η γη του ειρήνευσε. Και λίγο πιο κάτω. Διότι φανερώθηκε σε εμάς ο Μονογενής Λόγος του Θεού, έπαυσε τις ταραχές, ειρήνευσε τη γη. Και με ποιον τρόπο, ο ψαλμός θα μας διδάξει λέγοντας: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, ας ευφρανθούν νησιά πολλά». Έτσι ειρήνευσαν τα δικά μας· διότι βασίλευσε ο Χριστός. Αυτή έγινε η αφορμή της εορτής. [<Δικαιοσύνη και κρίση είναι το στήριγμά του.> (B f. 391, H f. 437. Cord. Anonymi.) Διότι βασίλευσε σε εμάς ο Χριστός, για να δικαιώσει μέσω της πίστεως αυτούς που βρίσκονταν στις αμαρτίες. Χρησιμοποίησε δε κρίση θεοπρεπή και φιλάγαθη· διότι δεν μας δικαίωσε από έργα δικαιοσύνης, αλλά σύμφωνα με το πολύ του έλεος. Μας έσωσε δε και δια του ύδατος. Δια ποιου ύδατος; Του αγίου και μυστικού προφανώς, μέσα στο οποίο συνετρίβη και καταπατήθηκε, ή μάλλον καταστράφηκε κιόλας ο πολυκέφαλος δράκοντας, και οι μαζί με αυτόν πονηρές δυνάμεις.] [<Πυρ ενώπιόν του θα προπορευθεί.> (B f. 391 b, H f. 437. Cord. Alterius.) Ως πυρ λέει όχι βέβαια αυτό το αισθητό, ούτε την ορατή φλόγα, αλλά κάποια θεία δύναμη ακαταμάχητη, δυσπρόσιτη, και από την οποία είναι δύσκολο να ξεφύγει κανείς, η οποία σαν φωτιά κατατρώγει όσους τον εχθρεύονται. Αυτοί δε ήταν και πριν από όλους τους άλλους οι αλιτήριοι δαίμονες, και ο επιστάτης της αγέλης τους· αυτόν κατέκαψε ο Σωτήρας μαζί με τους άλλους.]
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Ἐπιστολαὶ ἑορταστικαί
Κύριος ὑπερασπιστὴς τῆς ζωῆς μου, ἀπὸ τίνος δειλιάσω;» —«Δεῦτε τοιγαροῦν, ἀγαλλιασώμεθα τῷ Κυρίῳ,» κατὰ τὸ γεγραμμένον, «ἀλαλάξωμεν τῷ Θεῷ τῷ σωτῆρι ἡμῶν.» Καλεῖ γὰρ ἡμᾶς καὶ νῦν ὁ καιρὸς εἰς τριπόθητον ἑορτήν. Καὶ ἐπείπερ ὁ πᾶσιν ἀπηχθημένος κατηργήθη θάνατος ἐν δυνάμει Χριστοῦ, καὶ ἡ πάλαι δεινὴ καὶ δυσάλωτος ἀνῃρέθη φθορὰ, διὰ τῆς ἀναστάσεως αὐτοῦ, φέρε τι μέγα καὶ διαπρύσιον ἱέντες κήρυγμα τοῖς ἁπανταχόσε λέγωμεν· «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ.» Καὶ τίς ἂν γένοιτο πάλιν ὁ τῆς ἀγαλλιάσεως τρόπος τοῖς ἐν Χριστῷ τοῦτο δρακῆ ἑλομένοις; Ὅτι μάλιστα πρέπων, τὸ ἀποφοιτῆσαι μὲν ᾗ τάχος τῆς γεωδεστέρας καὶ χαμεῤῥιφοῦς ἡδονῆς, καὶ ἁπαξαπλῶς ἐπιθυμίας ἁπάσης σαρκικῆς· ἀνθελέσθαι δὲ μᾶλλον τὰ ἐν μοίρᾳ τῇ κρείττονι, καὶ τοῖς ἐκείνων ἀμείνοσιν ἐπιδιδόντας τὸν νοῦν, ἀποπληροῦν ἐπείγεσθαι, καὶ μάλα προθύμως, τὸ διὰ φωνῆς ἡμῖν τοῦ μακαρίου Παύλου καλῶς τε καὶ ὀρθῶς εἰρημένον· «Τῶν ὄπισθεν ἐπιλανθανόμενοι, τοῖς δὲ ἔμπροσθεν ἐπεκτεινόμενοι.» Οὐκοῦν παχείᾳ μὲν ὥσπερ καταχωννύσθω λήθῃ τὰ παριππεύσαντα· καὶ δὴ τῆς ἀρχαιοτέρας ἀβουλίας ἀποφοιτήσαντες, τοῖς ἔμπροσθεν ἐπεκτεινώμεθα· τουτέστιν, ἐπὶ τὸν ἐν φρονήσει τέλειον ἰέναι σπουδάζωμεν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Ο Κύριος είναι υπερασπιστής της ζωής μου, από ποιον θα δειλιάσω;» —«Ελάτε λοιπόν, ας αγαλλιάσουμε στον Κύριο», σύμφωνα με τα γεγραμμένα, «ας αλαλάξουμε στον Θεό τον σωτήρα μας». Διότι μας καλεί και τώρα ο καιρός σε μια τριπόθητη εορτή. Και επειδή ο απεχθής σε όλους θάνατος καταργήθηκε με τη δύναμη του Χριστού, και η παλαιά δεινή και δυσάλωτη φθορά αναιρέθηκε μέσω της αναστάσεώς Του, ελάτε να απευθύνουμε ένα μεγάλο και διαπεραστικό κήρυγμα σε όλους παντού λέγοντας: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη». Και ποιος άραγε θα μπορούσε να είναι πάλι ο τρόπος της αγαλλιάσεως για εκείνους που έχουν επιλέξει αυτό εν Χριστώ; Εκείνος που είναι ο πλέον πρέπων, το να απομακρυνθούμε δηλαδή το συντομότερο από την πλέον γεώδη και χαμερπή ηδονή, και γενικότερα από κάθε σαρκική επιθυμία· και να επιλέξουμε αντ' αυτών όσα ανήκουν στην ανώτερη μοίρα, και στρέφοντας τον νου μας στα καλύτερα από εκείνα, να σπεύσουμε να εκπληρώσουμε, και μάλιστα με πολλή προθυμία, αυτό που ειπώθηκε σε εμάς καλά και ορθά από τη φωνή του μακαρίου Παύλου: «Λησμονώντας τα όσα βρίσκονται πίσω, και επεκτεινόμενοι σε όσα βρίσκονται μπροστά». Επομένως, ας παραχωθούν σε βαθιά λήθη τα παρελθόντα· και αφού απομακρυνθούμε από την παλαιότερη απερισκεψία, ας επεκταθούμε προς τα εμπρός· δηλαδή, ας σπεύσουμε να πορευτούμε προς την τελειότητα ως προς τη φρόνηση.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Ἐπιστολαὶ ἑορταστικαί
ΛΟΓΟΣ ΚΖʹ. αʹ. Πάλιν ἡμᾶς ἐπὶ τὸν συνήθη θίασον καὶ τὴν πάναγνον ἑορτὴν ὁ λαμπρὸς τῶν ἁγίων συναγείρει χορὸς, καὶ τῷ πάντων Σωτῆρι Χριστῷ χαριστηρίους ᾠδὰς ἀναπέμπεσθαι δεῖν ἐπιτάττειν, λέγων· «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ.» Πάλαι μὲν γὰρ διὰ τοῦ πανσόφου Μωσέως τῆς ἐν Αἰγύπτῳ θητείας ὁ Ἰσραὴλ ἀπηλλάττετο. Τὰ δὲ λοιπὰ τῶν ἐθνῶν, τὰ ἐξ ἠοῦς εἰς δύσιν καὶ τὰ ἕτερα τῶν κλιμάτων, ἀνοσίῳ τυράννῳ κατεζευγμένα, φημὶ δὴ τῷ Σατανᾷ, καὶ ἀναπόβλητον ἔχοντα τῆς ἁμαρτίας τὸν ζυγὸν, ἀθλιότητος ἦν ἐπίμεστα τῆς ἐσχάτης. Ἐπειδὴ δὲ βεβασίλευκε Χριστὸς τῆς ὑπ᾽ οὐρανὸν, τοῖς εἰς αὐτὸν πιστεύουσιν ἐπιφωνῶν τε καὶ λέγων· «Ἄρατε τὸν ζυγόν μου ἐφ᾽ ὑμᾶς·» τῆς τοῦ πονηροῦ καὶ ἀποστάτου δαίμονος βδελυρίας ἀπηλλαγμένοι, καὶ τὰ πικρὰ τῶν δαιμόνων διαφυγόντες στίφη, μονονουχὶ δὲ προτροπάδην ἀλλήλοις ἐπιβοῶντες, καὶ λέγοντες· «Διαῤῥήξωμεν τοὺς δεσμοὺς αὐτῶν, καὶ ἀποῤῥίψωμεν ἀφ᾽ ἡμῶν τὸν ζυγὸν αὐτῶν·» θυμηδίας τε τῆς εἰς λῆξιν ἀναπιμπλάμενοι, τῆς σωτηρίας τὸν χορηγὸν, καὶ τὸν ἁπάσης αὐτοῖς εὐημερίας πρύτανιν, ταῖς αὐτῷ πρεπούσαις εὐφημίαις καταγεραίρουσιν, ἐκεῖνό τέ φασι, τὸ διὰ φωνῆς τοῦ θεσπεσίου Δαβίδ· «ᾌσατε τῷ Κυρίῳ ᾆσμα καινὸν, ὅτι θαυμαστὰ ἐποίησεν ὁ Κύριος, ἔσωσεν αὐτὸν ἡ δεξιὰ αὐτοῦ, καὶ ὁ βραχίων ὁ ἅγιος αὐτοῦ.» Δεξιὰν δὲ καὶ βραχίονα τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς ὀνομάζουσι τὸν Υἱόν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΛΟΓΟΣ ΚΖ'. 1. Πάλι μάς συγκεντρώνει στον συνήθη εορτασμό και την πάναγνη εορτή ο λαμπρός χορός των αγίων, και μας παραγγέλλει να αναπέμπουμε ευχαριστήριες ωδές στον Σωτήρα των πάντων Χριστό, λέγοντας: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη». Διότι παλαιά μεν, μέσω του πανσόφου Μωυσή, ο Ισραήλ απαλλασσόταν από τη δουλεία στην Αίγυπτο. Τα υπόλοιπα όμως έθνη, από την ανατολή μέχρι τη δύση και σε όλα τα άλλα σημεία της γης, όντας υποδουλωμένα σε ανόσιο τύραννο, δηλαδή στον Σατανά, και έχοντας αδιαχώριστο τον ζυγό της αμαρτίας, ήταν γεμάτα από την έσχατη αθλιότητα. Επειδή όμως εβασίλευσε ο Χριστός σε όλη την υφήλιο, προσφωνώντας προς όσους πιστεύουν σε Αυτόν και λέγοντας: «Σηκώστε τον ζυγό μου επάνω σας»· απαλλαγμένοι από τη βδελυρότητα του πονηρού και αποστάτη δαίμονα, και έχοντας διαφύγει από τα πικρά στίφη των δαιμόνων, σχεδόν προτρέποντας με κραυγές ο ένας τον άλλον και λέγοντας: «Ας συντρίψουμε τα δεσμά τους, και ας απορρίψουμε από πάνω μας τον ζυγό τους»· και γεμίζοντας με απέραντη χαρά, τιμούν τον χορηγό της σωτηρίας και πρύτανη κάθε τους ευημερίας με τις δοξολογίες που Του πρέπουν, και λένε εκείνο που ειπώθηκε δια της φωνής του θεσπέσιου Δαβίδ: «Ψάλτε στον Κύριο άσμα καινό, διότι θαυμαστά έργα έπραξε ο Κύριος, τον έσωσε η δεξιά Του και ο άγιος βραχίονάς Του». Ως δεξιά δε και βραχίονα του Θεού και Πατρός ονομάζουν τον Υιό.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἐφραίμ ὁ Σύρος Λόγος εἰς τὴν ἀνάστασιν, εἰς τὰ ἐγκαίνια καὶ εἰς τὸν ἅγιον τάφον
Καὶ ἐν μὲν Ἠσαΐᾳ, λέγοντος τοῦ Θεοῦ πρὸς ἡμᾶς, ἐγκαινίζεσθε πρός με, νῆσοι πολλαί. Ἐν νήσοις γὰρ οὐκ Ἰουδαῖοι, ἀλλὰ ἔθνη καταμένουσι· καὶ ὅτι Χριστοῦ φωνὴ τοῖς ἔθνεσι τῆς χάριτος. Καὶ ὁ Δαυῒδ εἴρηκεν· ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν· εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και στο βιβλίο του Ησαΐα, όταν ο Θεός λέει προς εμάς: «Ανανεωθείτε ενώπιόν μου, νησιά πολλά». Διότι στα νησιά δεν κατοικούν Ιουδαίοι, αλλά τα έθνη· και διότι η φωνή του Χριστού είναι φωνή χάριτος προς τα έθνη. Και ο Δαβίδ έχει πει: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας ευφρανθούν νησιά πολλά».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Ἃ δὴ καὶ πεπλήρωται ἐπὶ τῆς τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν παρουσίας, καθ᾽ ἣν εὐδόκησεν ὁ Θεὸς καταξιώσας αὐτὴν τῆς ἐπιβάσεως τοῦ Χριστοῦ αὐτοῦ. Πάλαι μὲν γὰρ εἴρητο τῷ πρωτοπλάστῳ· Γῆ εἶ, καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ, καὶ, Ἐπικατάρατος ἡ γῆ ἐν τοῖς ἔργοις σου· καὶ ἄλλος προφητῶν ἔλεγεν· Ἀρὰ καὶ φόνος καὶ ψεῦδος, καὶ κλοπὴ καὶ μοιχεία κέχυται ἐπὶ τῆς γῆς· καὶ αἵματα ἐφ᾽ αἵμασι μίσγουσιν· Ὡς δὲ ἐπεδήμει τῇ γῇ ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ, καὶ τὸ ἀπὸ γῆς σῶμα ἀνελάμβανε· μεταβολὴ προτέρων ἐγίγνετο κακῶν, καὶ τὸ πᾶν τῆς γῆς στοιχεῖον ἀντὶ τῆς προτέρας ἀρᾶς εὐλογίας Θεοῦ μετελάμβανεν, ἐκκλησίαι τε καὶ οἶκοι τῷ Θεῷ προσευκτήριοι καθ᾽ ὅλης τῆς οἰκουμένης συνίσταντο. Διὸ νῦν μὲν λέλεκται· Εὐδόκησας, Κύριε, τὴν γῆν σου· ἐν ἑτέροις δὲ, Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσεται ἡ γῆ, καὶ πάλιν· ᾌσατε τῷ Κυρίῳ πᾶσα ἡ γῆ. Εἰκότως οὖν καὶ αὐτοῦ λέλεκται τοῦ Κυρίου ἡ γῆ κατὰ τὸ, Εὐδόκησας, Κύριε, τὴν γῆν σου. Οὐ μόνον γὰρ κτίσμα αὐτοῦ καὶ ποίημα, ἀλλὰ καὶ κτῆμα γέγονε διὰ τὰ λελεγμένα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αυτά ακριβώς έχουν εκπληρωθεί κατά την παρουσία του Σωτήρος μας, κατά την οποία ευδόκησε ο Θεός, καταξιώνοντάς την (τη γη) με την έλευση του Χριστού Του. Διότι παλαιά είχε ειπωθεί στον πρωτόπλαστο: «Γη είσαι και εις γην θα επιστρέψεις» και «Επικατάρατη είναι η γη στα έργα σου»· και κάποιος άλλος από τους προφήτες έλεγε: «Κατάρα και φόνος και ψεύδος, και κλοπή και μοιχεία έχουν εξαπλωθεί πάνω στη γη· και αίματα με αίματα αναμειγνύονται». Όταν όμως επεδήμησε στη γη ο Υιός του Θεού, και ανέλαβε σώμα από γη, συντελέστηκε μεταβολή των προηγούμενων κακών, και ολόκληρο το στοιχείο της γης, αντί της προηγούμενης κατάρας, μετέλαβε την ευλογία του Θεού, και εκκλησίες και προσευκτήριοι οίκοι αφιερωμένοι στον Θεό ιδρύθηκαν σε όλη την οικουμένη. Γι' αυτό τώρα αναφέρεται: «Ευδόκησας, Κύριε, τη γη σου»· ενώ σε άλλα σημεία: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη», και πάλι: «Ψάλατε στον Κύριο, πάσα η γη». Εύλογα, λοιπόν, έχει λεχθεί ότι η γη ανήκει στον ίδιο τον Κύριο, σύμφωνα με το: «Ευδόκησας, Κύριε, τη γη σου». Διότι δεν είναι μόνο κτίσμα και δημιούργημά Του, αλλά έχει γίνει και κτήμα Του διά μέσου των όσων ελέχθησαν.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Καρπὸς δὲ ἐπάξιος Θεοῦ οὐκ ἄκανθαι καὶ τρίβολοι, ἀλλὰ πάντως που ταῦτα δι᾽ ὧν καταξιοῦται εὐλογίας τῆς παρὰ τοῦ Θεοῦ. Γῆ δὲ ἡ πιοῦσα τὸν ἐπ᾽ αὐτῆς ἐρχόμενον πολλάκις ὑετὸν, φέρουσά τε βοτάνην εὔθετον ἐκείνοις, δι᾽ οὓς καὶ γεωργεῖται, μεταλαμβάνει εὐλογίας τῆς παρὰ τοῦ Θεοῦ. Εἰκότως οὖν τὰ καινὰ ᾄσματα ᾄδειν προστάττεται ἡ γῆ, ὡς ἂν τοιούτων ἀρτίως δεδηλωμένων κατηξιωμένη, τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐπιφωνοῦντος αὐτῇ καὶ λέγοντος· ᾌσατε τῷ Κυρίῳ πᾶσα ἡ γῆ, ᾄσατε τῷ Κυρίῳ ᾆσμα καινόν· καὶ, Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσεται ἡ γῆ, καὶ ὅσα τούτοις ὅμοια τυγχάνει. Δικαιοσύνη ἐναντίον αὐτοῦ προπορεύσεται, καὶ θήσει εἰς ὁδὸν τὰ διαβήματα αὐτοῦ. Τούτου τὴν διάνοιαν σαφέστερον ἐκδεδώκασιν οἱ λοιποὶ ἑρμηνευταὶ, καὶ μάλιστα ὁ Σύμμαχος εἰπών· Δικαιοσύνη ἑκάστου προελεύσεται αὐτὸν, καὶ θήσει εἰς ὁδὸν τοὺς πόδας αὐτοῦ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και καρπός επάξιος του Θεού δεν είναι τα αγκάθια και τα τριβόλια, αλλά οπωσδήποτε εκείνα με τα οποία αξιώνεται της ευλογίας από τον Θεό. Διότι η γη που πίνει τη βροχή η οποία έρχεται συχνά επάνω της, και παράγει βλάστηση κατάλληλη για εκείνους για τους οποίους και καλλιεργείται, λαμβάνει ευλογία από τον Θεό. Δικαιολογημένα λοιπόν η γη προστάζεται να ψάλλει τα καινά άσματα, καθώς έχει αξιωθεί τέτοιων πραγμάτων που μόλις φανερώθηκαν, με το Άγιο Πνεύμα να της απευθύνεται και να λέει: Ψάλατε στον Κύριο πάσα η γη, ψάλατε στον Κύριο άσμα καινό· και, Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, και όσα τυγχάνουν παρόμοια με αυτά. Δικαιοσύνη θα προπορευθεί ενώπιόν του, και θα θέσει σε οδό τα διαβήματά του. Το νόημα αυτού το απέδωσαν με μεγαλύτερη σαφήνεια οι υπόλοιποι ερμηνευτές, και μάλιστα ο Σύμμαχος, ο οποίος είπε: Η δικαιοσύνη του καθενός θα προπορευθεί από αυτόν, και θα θέσει σε οδό τα πόδια του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Τῼ ΔΑΥΔ, ΟΠΟΤΕ Η ΓΗ ΑΥΤΟΥ ΚΑΘΙΣΤΑΤΟ. {ϟϛʹ} Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί. Ἐπειδὴ ἐν τῇ τῶν Ἑβδομήκοντα ἑρμηνείᾳ φέρεται ἡ προγραφὴ, ἐροῦμεν, ὡς, πολλάκις συμφοραῖς περιπεπτωκὼς ὁ Δαυῒδ τότε μὲν ὅτε ὑπὸ Σαοὺλ ἠλαύνετο, καὶ τὰς ἐρήμους μετεδίωκε, τάς τε παρὰ τοῖς ἀλλοφύλοις διατριβάς· τότε δὲ ὅτε πολέμοις ἐσχόλαζε, τὸν προκείμενον, οἶμαι, ψαλμὸν κατ᾽ ἐκεῖνον ᾖσε καθ᾽ ὃν κατέστη ἡ γῆ αὐτοῦ, ὁμοῦ καὶ τῆς διανοίας αὐτοῦ καὶ τῆς βασιλείας ἐν ἀταραξίᾳ καὶ εἰρήνῃ καὶ γαλήνῃ καταστάσης μετὰ τὴν πάντων τῶν ἐχθρῶν ἀναίρεσιν. Τότε οὖν ὁ προφήτης, ἐν εἰρηναίῳ καταστήματι γεγονὼς, ὑπὸ τοῦ θείου Πνεύματος ἐπὶ τὴν τῶν προκειμένων διδασκαλίαν ἀνακινεῖται. Ἐπειδὴ δὲ μήτε ᾠδὴ, μήτε ψαλμὸς ἐπιγέγραπται παρ᾽ Ἑβραίοις, εἴποις ἂν τὰ προκείμενα προφητείαν εἶναι καὶ διδασκαλίαν ἁπλῆν τὰ περὶ τῆς δευτέρας καὶ ἐνδόξου παρουσίας τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν περιέχουσαν· ἧς καὶ ὁ Δανιὴλ μνημονεύων φησίν· Ἐθεώρουν, καὶ ἰδοὺ ἐπὶ τῶν νεφελῶν τοῦ οὐρανοῦ Υἱὸς ἀνθρώπου παρῆν, καὶ μέχρι τοῦ Παλαιοῦ τῶν ἡμερῶν ἔφθασε. Καὶ αὐτῷ ἐδόθη ἡ ἀρχὴ καὶ ἡ τιμὴ καὶ ἡ βασιλεία· καὶ πάντες οἱ λαοὶ, φυλαὶ, γλῶσσαι αὐτῷ δουλεύσουσιν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΣΤΟΝ ΔΑΒΙΔ, ΟΤΑΝ Η ΓΗ ΤΟΥ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΘΗΚΕ. {ϟϛ΄} Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, ας ευφρανθούν νησιά πολλά. Επειδή στη μετάφραση των Εβδομήκοντα υπάρχει αυτή η επιγραφή, θα πούμε ότι, καθώς ο Δαβίδ πολλές φορές είχε περιπέσει σε συμφορές, άλλοτε όταν καταδιωκόταν από τον Σαούλ και κατέφευγε στις ερήμους και διέμενε ανάμεσα στους αλλοφύλους, και άλλοτε όταν ήταν απασχολημένος με πολέμους, έψαλε νομίζω τον προκείμενο ψαλμό εκείνον τον καιρό κατά τον οποίο η γη του σταθεροποιήθηκε, όταν δηλαδή τόσο η διάνοιά του όσο και η βασιλεία του είχαν αποκατασταθεί σε αταραξία, ειρήνη και γαλήνη μετά την εξόντωση όλων των εχθρών του. Τότε, λοιπόν, ο προφήτης, έχοντας βρεθεί σε ειρηνική κατάσταση, παρακινείται από το θείο Πνεύμα προς τη διδασκαλία των προκειμένων. Και επειδή στο εβραϊκό κείμενο δεν φέρει επιγραφή ούτε ως ωδή ούτε ως ψαλμός, θα μπορούσε κανείς να πει ότι τα προκείμενα αποτελούν προφητεία και απλή διδασκαλία, η οποία περιέχει τα σχετικά με τη δεύτερη και ένδοξη παρουσία του Σωτήρα μας· την οποία μνημονεύοντας και ο Δανιήλ λέει: «Έβλεπα, και ιδού, πάνω στις νεφέλες του ουρανού ερχόταν ο Υιός του ανθρώπου, και έφτασε μέχρι τον Παλαιό των ημερών. Και σε αυτόν δόθηκε η εξουσία και η τιμή και η βασιλεία· και όλοι οι λαοί, οι φυλές και οι γλώσσες θα τον υπηρετήσουν».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί· πολλαὶ δὲ, καὶ οὐ πᾶσαι, διὰ τῶν κακοδόξων· οὐ χρὴ γὰρ χαίρειν τοῖς ἀσεβέσι. Νήσους γὰρ ἔσθ᾽ ὅτε τὸ Γράμμα τὸ ἱερὸν τὰς Ἐκκλησίας ἀποκαλεῖ· οἷον ἐν θαλάσσῃ κειμένας ἐν τῷδε τῷ τόπῳ, καὶ πικροῖς ὕδασι περιεχομένας ταῖς ἐν αὐτῷ περιστάσεσι, καὶ ὡς ῥαγδαιοτάτοις κύμασι καταπαιομένας τοῖς διωγμοῖς· πλὴν ἀδιαπτώτως ἐρηρεισμένας, καὶ ἀνεχούσας ὑψοῦ, καὶ ταῖς θλίψεσιν οὐ βαπτιζομένας. Ἀκλόνητοι γὰρ διὰ Χριστὸν αἱ Ἐκκλησίαι, καὶ πύλαι ᾅδου οὐ κατισχύσουσιν αὐτῶν. Οὐκοῦν εἰ δὴ βούλοιτό τις νήσους ἐννοεῖν τὰς ἐξ ἐθνῶν Ἐκκλησίας, οὐκ ἀπὸ τοῦ πρέποντος βαδιεῖται σκοποῦ. Ἐγκαινίζονται γοῦν πρὸς Θεὸν νῆσοι τῷ Ἡσαΐᾳ, αἱ ἀπὸ τῶν ἐθνῶν Ἐκκλησίαι, ἄρτι καθιστάμεναι, καὶ τῆς ἁλμυρᾶς ἀπιστίας ἀνακύπτουσαι, καὶ πῆξιν λαμβάνουσι τῷ Θεῷ βάσιμον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ας ευφρανθούν νησιά πολλά· πολλά βέβαια, και όχι όλα, εξαιτίας των κακοδόξων· διότι δεν πρέπει να χαίρονται οι ασεβείς. Διότι η ιερή Γραφή μερικές φορές αποκαλεί τις Εκκλησίες νησιά· σαν να βρίσκονται στη θάλασσα του παρόντος κόσμου, και να περιστοιχίζονται από τα πικρά νερά των περιστάσεων που υπάρχουν σε αυτόν, και να καταχτυπιούνται από τους διωγμούς σαν από σφοδρότατα κύματα· εντούτοις παραμένουν αταλάντευτα εδραιωμένες, υψώνονται προς τα πάνω, και δεν καταποντίζονται από τις θλίψεις. Διότι οι Εκκλησίες είναι ακλόνητες χάρη στον Χριστό, και πύλες άδη δεν θα υπερισχύσουν εναντίον τους. Επομένως, εάν κανείς θελήσει να εννοήσει ως νησιά τις Εκκλησίες που προέρχονται από τα έθνη, δεν θα απομακρυνθεί από τον ορθό σκοπό. Στον Ησαΐα, λοιπόν, εγκαινιάζονται προς τον Θεό νησιά, δηλαδή οι Εκκλησίες από τα έθνη, οι οποίες μόλις τώρα συγκροτούνται, και αναδύονται από την αλμυρή απιστία, και αποκτούν στον Θεό σταθερή θεμελίωση.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Κατὰ Μαρκέλλου
καὶ αὖθις ἐπιλέγει ἵνα, ὡς ἔφην, ὑπὸ τοῦ διαβόλου ἀπατηθέντα πρότερον τὸν ἄνθρωπον αὐτὸν αὖθις νικῆσαι τὸν διάβολον παρασκευάσῃ. διὰ τοῦτο ἀνείληφεν τὸν ἄνθρωπον, ἵνα ἀκολούθως τοῦτον ἀπαρχὴν τῆς ἐξουσίας παραλαβεῖν παρασκευάσῃ. καὶ προστίθησιν ἔτι λέγων οὗτος γάρ ἐστιν ὁ ἀγαπητός, ὁ τῷ λόγῳ ἑνωθεὶς ἄνθρωπος, περὶ οὗ ὁ εὐαγγελιστὴς ἔφη «οὗτός ἐστιν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός, ἐν ᾧ εὐδόκησα». καὶ αὖθις ἐπιφέρει ὅτι ὁ λόγος τοῦ ἀοράτου θεοῦ διὰ παρθένου τεχθήσεσθαι ἔμελλεν καὶ τὴν ἀνθρωπίνην ἀναλήψεσθαι σάρκα, καὶ ἵνα δι᾽ αὐτῆς τὸν πρότερον κατισχύσαντα τοῦ ἀνθρώπου διάβολον καταγωνισάμενος μὴ μόνον ἄφθαρτον αὐτὸν καὶ ἀθάνατον γενέσθαι παρασκευάσῃ, ἀλλὰ καὶ σύνθρονον ἐν οὐρανοῖς τῷ θεῷ. ταῦτα δὲ πάντα ἀναγκαῖον κατέχειν ἐν μνήμῃ διὰ τὰ μέλλοντα ὑπ᾽ αὐτοῦ Μαρκέλλου κατὰ τῆς σαρκός, ἧς ἀνείληφεν ὁ τοῦ θεοῦ λόγος, προφέρεσθαι. ὡς γὰρ ἀμνημονήσας τούτων ἁπάντων, ὧν ἐξέθετο, τέλος οὐκ αἴσιον οὐδ᾽ εὐσεβὲς ἐπάγει τῷ σωτηρίῳ σώματι. πρὸς τούτοις ἅπασιν, ὥσπερ τῶν προτέρων αὐτῷ κατωρθωμένων, πειρᾶται δεικνύναι καὶ τὸ «ὁ κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ» εἰς τὴν σάρκα ἀναφέρεσθαι.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και πάλι προσθέτει, ώστε, όπως είπα, να καταστήσει τον άνθρωπο, ο οποίος προηγουμένως είχε εξαπατηθεί από τον διάβολο, ικανό να νικήσει πάλι ο ίδιος τον διάβολο. Για τον λόγο αυτόν προσέλαβε τον άνθρωπο, ώστε στη συνέχεια να τον προετοιμάσει να λάβει την απαρχή της εξουσίας. Και προσθέτει ακόμη λέγοντας, διότι αυτός είναι ο αγαπητός, ο άνθρωπος που ενώθηκε με τον Λόγο, για τον οποίο ο ευαγγελιστής είπε: «Αυτός είναι ο Υιός μου ο αγαπητός, στον οποίο ευαρεστήθηκα». Και πάλι επισημαίνει ότι ο Λόγος του αόρατου Θεού επρόκειτο να γεννηθεί μέσω Παρθένου και να προσλάβει την ανθρώπινη σάρκα, έτσι ώστε, καταπολεμώντας μέσω αυτής τον διάβολο που προηγουμένως είχε κατισχύσει επί του ανθρώπου, να τον καταστήσει όχι μόνο άφθαρτο και αθάνατο, αλλά και σύνθρονο με τον Θεό στους ουρανούς. Όλα αυτά είναι αναγκαίο να τα διατηρούμε στη μνήμη μας εξαιτίας όσων πρόκειται να ειπωθούν από τον ίδιο τον Μάρκελλο εναντίον της σάρκας την οποία προσέλαβε ο Λόγος του Θεού. Διότι, σαν να είχε λησμονήσει όλα αυτά που ο ίδιος εξέθεσε, επιφέρει ένα τέλος ούτε αίσιο ούτε ευσεβές στο σωτήριο σώμα. Επιπλέον όλων αυτών, σαν να είχε κατορθώσει να αποδείξει τα προηγούμενα, προσπαθεί να δείξει ότι και το «ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη» αναφέρεται στη σάρκα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Κατὰ Μαρκέλλου
λέγει δὲ οὕτως ὁ γοῦν καταβὰς καὶ τὴν σάρκα διὰ τῆς παρθένου προσλαβὼν κατεστάθη βασιλεὺς ἐπὶ τὴν ἐκκλησίαν, δηλονότι ἵνα διὰ τοῦ λόγου ὁ τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν πρότερον ἐκπεπτωκὼς ἄνθρωπος βασιλείας τυχεῖν δυνηθῇ. τοῦτον οὖν τὸν ἄνθρωπον τὸν πρότερον διὰ τὴν παρακοὴν τῆς βασιλείας ἐκπεπτωκότα κύριον καὶ θεὸν γενέσθαι βουλόμενος ὁ θεὸς ταύτην τὴν οἰκονομίαν εἰργάσατο. ὁ οὖν ἁγιώτατος προφήτης Δαυὶδ προφητικῶς λέγει «ὁ κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ». καὶ μεθ᾽ ἕτερα ἐπιφέρει δι᾽ ἣν αἰτίαν, ὥσπερ ἀρχὴν βασιλείας ἀπό τινος λαβόντος χρόνου τοῦ δεσπότου ἡμῶν Χριστοῦ, ἡ προφητεία φησὶν «ἐγὼ δὲ κατεστάθην βασιλεὺς ὑπ᾽ αὐτοῦ». καὶ πάλιν ἐπιφέρει διὰ τοῦτο γὰρ καὶ βασιλεύσει [ἵνα] ἐν τῇ ἀνθρωπίνῃ σαρκὶ γενόμενος, βασιλεύς τε καταστὰς διὰ τοῦ λόγου ὁ ἀπατηθεὶς πρότερον ἄνθρωπος «πᾶσαν ἀρχὴν» τοῦ διαβόλου «καὶ δύναμιν καὶ ἐξουσίαν καταργήσει». τοσαῦτα περὶ τῆς σαρκὸς τοῦ σωτῆρος καὶ τούτων ἔτι πολλῷ πλείονα εἰπών, φήσας τε αὐτὴν εἶναι τὴν εἰκόνα «τοῦ θεοῦ τοῦ ἀοράτου» καὶ τὸν πρωτότοκον «πάσης κτίσεως» καὶ τὸν βασιλέα καὶ τὸν Ἰησοῦν καὶ τὸν Χριστὸν καὶ τὸν ἀγαπητὸν καὶ ὅσα ἄλλα κατέλεξεν, δι᾽ αὐτήν τε ταῦτα πάντα κληθῆναι τὸν λόγον ἀποφηνάμενος, ὁποῖον τέλος αὐτῇ περιτίθησιν ἤδη θεωρῆσαι καιρός.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Λέει λοιπόν τα εξής: Αυτός που κατέβηκε και προσέλαβε τη σάρκα μέσω της Παρθένου, εγκαταστάθηκε βασιλιάς στην Εκκλησία, προφανώς για να μπορέσει, μέσω του Λόγου, ο άνθρωπος που προηγουμένως είχε εκπέσει από τη βασιλεία των ουρανών να επιτύχει τη βασιλεία. Επιθυμώντας, λοιπόν, ο Θεός να γίνει κύριος και θεός αυτός ο άνθρωπος που προηγουμένως είχε εκπέσει από τη βασιλεία εξαιτίας της παρακοής, πραγματοποίησε αυτήν την οικονομία. Ο αγιώτατος προφήτης Δαβίδ, λοιπόν, λέει προφητικά: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη». Και μετά από άλλα παραθέτει την αιτία για την οποία, σαν να έλαβε ο Δεσπότης μας Χριστός την αρχή της βασιλείας από κάποια χρονική στιγμή, η προφητεία λέει: «Εγώ όμως εγκαταστάθηκα βασιλιάς από αυτόν». Και πάλι προσθέτει: διότι γι' αυτό θα βασιλεύσει, ώστε αφού έλαβε ύπαρξη στην ανθρώπινη σάρκα και εγκαταστάθηκε βασιλιάς μέσω του Λόγου, ο άνθρωπος που προηγουμένως είχε εξαπατηθεί, «να καταργήσει κάθε αρχή» του διαβόλου «και δύναμη και εξουσία». Αφού είπε τόσα πολλά για τη σάρκα του Σωτήρος και ακόμη πολύ περισσότερα από αυτά, και αφού διακήρυξε ότι αυτή είναι η εικόνα «του αόρατου Θεού» και ο πρωτότοκος «πάσης κτίσεως» και ο βασιλιάς και ο Ιησούς και ο Χριστός και ο αγαπητός και όσα άλλα απαρίθμησε, και αφού αποφάνθηκε ότι εξαιτίας της ο Λόγος έλαβε όλα αυτά τα ονόματα, είναι πλέον καιρός να εξετάσουμε ποιο τέλος τής επιφυλάσσει.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Κατὰ Μαρκέλλου
Διὰ τοῦτο γὰρ βασιλεύσει ἐν τῇ ἀνθρωπίνῃ σαρκὶ γενόμενος, βασιλεύς τε καταστὰς διὰ τοῦ λόγου ὁ ἀπατηθεὶς πρότερον ἄνθρωπος «πᾶσαν ἀρχὴν» τοῦ διαβόλου «καὶ δύναμιν καὶ ἐξουσίαν καταργήσει». «δεῖ γὰρ αὐτὸν βασιλεύειν» φησὶν «ἄχρι οὗ ἂν θῇ τοὺς ἐχθροὺς ὑπὸ τοὺς πόδας αὐτοῦ». τῆς τοίνυν τοῦ δεσπότου ἡμῶν Χριστοῦ βασιλείας τοῦτο τέλος εἶναί φησιν ὁ ἱερὸς ἀπόστολος, τὸ πάντα ὑποταγῆναι τοῖς ποσὶν αὐτοῦ. καὶ μετὰ βραχέα ἐπιλέγει μέγιστον ἡμῖν μυστήριον ἐνταῦθα ὁ ἀπόστολος ἀνακαλύπτει, τέλος μὲν ἔσεσθαι φάσκων τῆς Χριστοῦ βασιλείας· τέλος δὲ τότε, ὅταν πάντα ὑποταγῇ ὑπὸ τοὺς πόδας αὐτοῦ. καὶ ἔτι μᾶλλον ἐπεξεργαζόμενος τὸν αὐτὸν λόγον οὕτως γράφει ἔφαμεν ἐν τοῖς προάγουσιν ἡμῶν ῥητοῖς τὸν δεσπότην ἡμῶν τὸν Χριστὸν ἀρχὴν ἐσχηκέναι βασιλείας, ἐκ τῶν θείων γραφῶν ἀποδείξεσιν χρώμενοι. ἔστιν μὲν μία ἡ λέγουσα «ἐγὼ δὲ κατεστάθην βασιλεὺς ὑπ᾽ αὐτοῦ ἐπὶ Σιὼν ὄρος τὸ ἅγιον αὐτοῦ», ἑτέρα δέ «ὁ κύριος ἐβασίλευσεν, ὀργιζέσθωσαν λαοί», καὶ αὖθις «ὁ κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ». καὶ ὅλως μυρίων ῥητῶν πρὸς μαρτυρίαν ἔστιν εὐπορήσαντα δεῖξαι, ὅτι ἀρχὴν βασιλείας εἴληφεν ὁ ἄνθρωπος διὰ τοῦ λόγου.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι γι' αυτόν τον λόγο θα βασιλεύσει, λαμβάνοντας την ανθρώπινη σάρκα, και αφού κατασταθεί βασιλιάς μέσω του Λόγου ο άνθρωπος που προηγουμένως είχε εξαπατηθεί, θα καταργήσει «κάθε αρχή» του διαβόλου «και δύναμη και εξουσία». «Διότι πρέπει αυτός να βασιλεύει», λέει, «μέχρις ότου θέσει τους εχθρούς κάτω από τα πόδια του». Επομένως, λέει ο ιερός απόστολος ότι αυτό είναι το τέλος της βασιλείας του Δεσπότη μας Χριστού, το να υποταχθούν τα πάντα στα πόδια του. Και μετά από λίγο προσθέτει: ένα μέγιστο μυστήριο μας αποκαλύπτει εδώ ο απόστολος, λέγοντας ότι θα υπάρξει τέλος της βασιλείας του Χριστού· και το τέλος θα επέλθει τότε, όταν τα πάντα υποταχθούν κάτω από τα πόδια του. Και αναπτύσσοντας ακόμη περισσότερο τον ίδιο λόγο γράφει τα εξής: είπαμε στα προηγούμενα λόγια μας ότι ο Δεσπότης μας ο Χριστός έλαβε αρχή βασιλείας, χρησιμοποιώντας αποδείξεις από τις θείες Γραφές. Μία είναι αυτή που λέει: «Εγώ όμως εγκαταστάθηκα βασιλιάς από αυτόν στο άγιο όρος του τη Σιών», άλλη η: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας οργιστούν οι λαοί», και πάλι: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη». Και γενικά, έχοντας κανείς στη διάθεσή του αναρίθμητα χωρία προς μαρτυρία, μπορεί να αποδείξει ότι ο άνθρωπος έλαβε αρχή βασιλείας μέσω του Λόγου.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Γρηγόριος ὁ Νύσσης Εἰς τὰς ἐπιγραφὰς τῶν Ψαλμῶν
Παραπλησίως δὲ καὶ ὁ μετ᾽ αὐτὸν ψαλμὸς οὐ παρεδέχθη τῇ τῶν Ἑβραίων ἐπιγραφῇ, διότι τὰ ἡμέτερα λέγει καὶ τῆς ἡμετέρας γῆς τὴν κατάστασιν τῷ λόγῳ εὐαγγελίζεται. ἀνατίθησι γὰρ τῷ Δαβὶδ τὴν ψαλμῳδίαν ἡ ἐπιγραφὴ οὕτως ἔχουσα· Τῷ Δαβίδ, ὁπότε ἡ γῆ αὐτοῦ κατεστάθη. τὸ δὲ αὐτοῦ δηλονότι οὐ πρὸς τὸν Δαβίδ, ἀλλὰ πρὸς τὸν θεὸν τὴν σημασίαν ἔχει. ἡ γὰρ πρότερον διὰ κακίας ἀποστᾶσα γῆ νῦν διὰ τῆς ἐπιγνώσεως τοῦ θεοῦ ἔσχε τὸ στάσιμον. ἡμεῖς δὲ πάντες ἐσμὲν ἡ γῆ τοῦ θεοῦ, οἱ πρότερον ἐν τῷ ἀγαθῷ ἀστατήσαντες καὶ διὰ τοῦτο ἐν κατάρᾳ γενόμενοι, μετὰ τοῦτο δὲ τῆς κατάρας ἐξαιρεθέντες καὶ τῆς ἐν τῷ ἀγαθῷ πάλιν ἐπιτυχόντες στάσεως. καὶ τοῦτο εὐθὺς ἡ ἀρχὴ τῆς ψαλμῳδίας εὐαγγελίζεται, ὅτι τοῦ κυρίου βασιλεύσαντος ἡ γῆ εὐφραίνεται. ὡς ἂν εἴ τις λέγοι, ὅτι τοῦ ἡλίου λάμψαντος ἡ γῆ φωτίζεται· οὕτως ἐπικρατούσης τοῦ κυρίου τῆς βασιλείας ἐν ἡμῖν ἐστιν ἡ εὐφροσύνη τῆς βασιλείας. ἔχει δὲ ἡ λέξις οὕτως· Ὁ κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ· εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί. καλῶς τὰς ψυχὰς τῶν ἐν τοῖς πειρασμοῖς τὸ ἑδραῖόν τε καὶ ἀμετάθετον ἐπιδεικνυμένων νήσους ὠνόμασεν, ἃς πάντοθεν μὲν διαλαμβάνει ἡ τῆς κακίας ἅλμη, οὐ μὴν τοσοῦτον ἰσχύει προσπίπτουσα, ὡς καὶ σάλον τινὰ τῷ παγίῳ τῆς ἀρετῆς ἐμποιῆσαι· εἶτα διὰ μέσου τούτων τὸ ἀθεώρητον τῆς θείας φύσεως ἐν τῇ νεφέλῃ καὶ τῷ γνόφῳ δι᾽ αἰνίγματος ἀποσημαίνει ὁ λόγος.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Παρομοίως, και ο ψαλμός που τον ακολουθεί δεν έγινε αποδεκτός με την εβραϊκή επιγραφή, διότι αναφέρεται στα δικά μας ζητήματα και ευαγγελίζεται μέσω του λόγου την αποκατάσταση της δικής μας γης. Διότι η επιγραφή αποδίδει την ψαλμωδία στον Δαβίδ, έχοντας ως εξής: «Στον Δαβίδ, όταν αποκαταστάθηκε η γη του». Το «αυτού» όμως προφανώς δεν έχει αναφορά στον Δαβίδ, αλλά στον Θεό. Διότι η γη, που προηγουμένως είχε αποστατήσει εξαιτίας της κακίας, τώρα μέσω της επιγνώσεως του Θεού απέκτησε σταθερότητα. Και εμείς όλοι είμαστε η γη του Θεού, εμείς που προηγουμένως σταθήκαμε ασταθείς στο αγαθό και γι' αυτό περιήλθαμε υπό κατάρα, έπειτα όμως ελευθερωθήκαμε από την κατάρα και επιτύχαμε και πάλι τη σταθερότητα μέσα στο αγαθό. Και αυτό ακριβώς ευαγγελίζεται ευθύς εξαρχής η ψαλμωδία, ότι με τη βασιλεία του Κυρίου η γη ευφραίνεται. Σαν να έλεγε κάποιος, ότι όταν λάμψει ο ήλιος η γη φωτίζεται· έτσι, όταν επικρατεί μέσα μας η βασιλεία του Κυρίου, επέρχεται η ευφροσύνη της βασιλείας. Το κείμενο έχει ως εξής: «Ο Κύριος εβασίλευσεν, αγαλλιάσθω η γη· ευφρανθήτωσαν νήσοι πολλαί». Ορθώς ονόμασε «νήσους» τις ψυχές εκείνων που μέσα στους πειρασμούς επιδεικνύουν το εδραίο και αμετάθετο, τις οποίες από παντού μεν τις περιβάλλει η αλμύρα της κακίας, η οποία όμως, καθώς προσκρούει επάνω τους, δεν έχει τόση δύναμη, ώστε να προκαλέσει έστω και τον παραμικρό κλυδωνισμό στο στέρεο της αρετής. Έπειτα, στο μέσο αυτών, ο λόγος υποδηλώνει αινιγματικά το αθεώρητο της θείας φύσεως μέσα στη νεφέλη και τον γνόφο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Γρηγόριος ὁ Νύσσης Εἰς τὴν ἑῴαν ἀνάστασιν τοῦ κυρίου
ἐπειδὴ γὰρ τὰ πρῶτα ἐκλόνει τὴν γῆν ἡ ἁμαρτία, ἀναστὰς ὁ κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός, καθὼς προεῖπεν, ἐστερέωσεν αὐτὴν τῷ ξύλῳ τοῦ σταυροῦ μηκέτι πρὸς ὄλισθον ἀπωλείας βαδίζειν μήτε χειμῶσι τῆς πλάνης ῥιπίζεσθαι. μάρτυρα δὲ τοῦ λόγου τὸν μακάριον Παῦλον ἀγάγωμεν λέγοντα οὕτως. Δεῖ γὰρ τὸ φθαρτὸν τοῦτο ἐνδύσασθαι ἀφθαρσίαν καὶ τὸ θνητὸν τοῦτο ἐνδύσασθαι ἀθανασίαν. διὸ καὶ ὁ ψαλμῳδὸς λέγει· Ἕτοιμος ὁ θρόνος σου ἀπὸ τότε, ἀπὸ τοῦ αἰῶνος σὺ εἶ, καί· Ἡ βασιλεία σου βασιλεία αἰώνιος, ἥτις οὐ διαφθαρήσεται, καὶ πάλιν· Ἡ βασιλεία σου βασιλεία πάντων τῶν αἰώνων, καὶ πάλιν· Ὁ κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιασθήτω ἡ γῆ, εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί, ὅτι αὐτῷ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς 〈αἰῶνας τῶν αἰώνων, ἀμήν.〉
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι, επειδή αρχικά η αμαρτία κλόνιζε τη γη, ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός, όταν αναστήθηκε, όπως είχε προείπει, τη στερέωσε με το ξύλο του σταυρού, ώστε να μη βαδίζει πλέον στο ολίσθημα της απώλειας ούτε να ταράσσεται από τις θύελλες της πλάνης. Ως μάρτυρα δε αυτού του λόγου ας επικαλεστούμε τον μακάριο Παύλο, ο οποίος λέγει τα εξής: Διότι πρέπει το φθαρτό τούτο να ενδυθεί αφθαρσία και το θνητό τούτο να ενδυθεί αθανασία. Γι' αυτό και ο ψαλμωδός λέγει: Έτοιμος είναι ο θρόνος σου από τότε, από τον αιώνα εσύ υπάρχεις, και: Η βασιλεία σου είναι βασιλεία αιώνια, η οποία δεν θα φθαρεί, και πάλι: Η βασιλεία σου είναι βασιλεία όλων των αιώνων, και πάλι: Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, ας ευφρανθούν πολλά νησιά, διότι σε αυτόν ανήκει η δόξα και το κράτος εις τους 〈αιώνας των αιώνων, αμήν.〉
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Σύντομος ἑρμηνεία
Τῷ Δαυίδ, ὅτε ἡ γῆ αὐτοῦ καθίσταται Ἡ προφητεία σημαίνει τὴν παρθένον τὴν θεοτόκον· καὶ αὐτὴ γὰρ ἐκ τῆς γῆς καὶ ἐκ τοῦ Δαυίδ. καθίστατο δέ, ὅταν ἐξελέχθη εἰς διακονίαν τοῦ μυστηρίου. δηλώσει δέ σοι ἕκαστα ὁ ψαλμός. ὁ κύριος Καὶ αὕτη μὲν ἡ αἰσθητὴ γῆ ἀγαλλιάσθω, ὅτι θεοῦ ποσὶν ἡγιάσθη, πλὴν ἀγαλλιάσθω ὁ ἄνθρωπος [γῆ γὰρ ὁ ἄνθρωπος], ὅτι ἐλθὼν ὁ κύριος ἔσωσεν αὐτόν. εὐφρανθήτωσαν Λέγει τὰς ἐκκλησίας· ὡς γὰρ αἱ νῆσοι ἐν τῇ θαλάσσῃ ἀκίνητοι τυγχάνουσι, οὕτως αἱ ἐκκλησίαι ἐν τῇ βιωτικῇ θαλάσσῃ ἀκίνητοι τυγχάνουσι. νεφέλη Τὸ σῶμα τὸ δεσποτικὸν λέγει νεφέλην, γνόφον δὲ τὸ δυσκατάληπτον τοῦ μυστηρίου· ἐν γὰρ γνόφῳ οὐ δύναταί τις ὁρᾶν. δικαιοσύνη Τῆς σαρκὸς τῆς δεσποτικῆς λέγει, ἥτις κατωρθώθη, δικαιωθεῖσα ὑπὸ τοῦ θεοῦ. πῦρ ἐναντίον Τὸ μυστήριον τῆς θεότητος· ὁ θεὸς γὰρ ἡμῶν πῦρ καταναλίσκον ἐστί, φησὶν ἡ γραφή. καὶ φλογιεῖ Πάντας γὰρ τοὺς ἀντικειμένους τῇ παρουσίᾳ τοῦ Χριστοῦ πῦρ κατανάλωσε, τουτέστιν τῇ ὑπερβολῇ τοῦ μυστηρίου ἐξηπορήθησαν καὶ οὐκ ἔστησαν. ἔφαναν Οἱ ἀπόστολοι ἀστράψαντες τὸ κήρυγμα τοῦ εὐαγγελίου· ἐν αὐτῷ γὰρ ἐφωτίσθησαν τὰ πάντα. εἶδεν Ἡ γηΐνη πολιτεία, θεωρήσασα τὰ μυστήρια τοῦ Χριστοῦ, ἐσαλεύθη τουτέστιν μετεβλήθη. τὰ ὄρη Ποῖα ὄρη; ὁ διάβολος καὶ οἱ δαίμονες καὶ οἱ ὑψηλοὶ καὶ οἱ ὑπερήφανοι τῷ φόβῳ τῆς παρουσίας τοῦ Χριστοῦ ἠφανίσθησαν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Στον Δαβίδ, όταν η γη του εδραιώνεται»: Η προφητεία υποδηλώνει την παρθένο και Θεοτόκο· διότι και αυτή προέρχεται από τη γη και από τον Δαβίδ. Εδραιώθηκε δε, όταν επιλέχθηκε για τη διακονία του μυστηρίου. Θα σου τα φανερώσει δε το καθένα ο ψαλμός. «Ο Κύριος»: Και αυτή μεν η αισθητή γη ας αγάλλεται, διότι αγιάστηκε από τα πόδια του Θεού, αλλά ας αγάλλεται και ο άνθρωπος [διότι ο άνθρωπος είναι γη], επειδή ο Κύριος, ερχόμενος, τον έσωσε. «Ας ευφρανθούν»: Εννοεί τις εκκλησίες· διότι, όπως τα νησιά παραμένουν ακίνητα μέσα στη θάλασσα, έτσι και οι εκκλησίες παραμένουν ακίνητες μέσα στη βιοτική θάλασσα. «Νεφέλη»: Το δεσποτικό σώμα το ονομάζει νεφέλη, και «γνόφο» το ακατάληπτο του μυστηρίου· διότι μέσα στον γνόφο κανείς δεν μπορεί να δει. «Δικαιοσύνη»: Αναφέρεται στη δεσποτική σάρκα, η οποία κατόρθωσε την τελειότητα, έχοντας δικαιωθεί από τον Θεό. «Πυρ ενώπιόν του»: Το μυστήριο της θεότητας· διότι ο Θεός μας είναι πυρ καταναλίσκον, όπως αναφέρει η Γραφή. «Και θα καταφλέξει»: Διότι όλους όσοι αντιτάσσονταν στην παρουσία του Χριστού τους κατανάλωσε το πυρ, δηλαδή λόγω της υπερβολής του μυστηρίου περιήλθαν σε αμηχανία και δεν μπόρεσαν να σταθούν. «Έλαμψαν»: Οι απόστολοι άστραψαν το κήρυγμα του Ευαγγελίου· διότι μέσω αυτού φωτίστηκαν τα πάντα. «Είδε»: Η επίγεια πολιτεία, βλέποντας τα μυστήρια του Χριστού, σαλεύτηκε, δηλαδή μεταβλήθηκε. «Τα όρη»: Ποια όρη; Ο διάβολος και οι δαίμονες και οι υψηλόφρονες και οι υπερήφανοι εξαφανίστηκαν από τον φόβο της παρουσίας του Χριστού.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Εἰς τοὺς Ψαλμούς 77-99 (Νόθος)
Ψαλμὸς τῷ Δαυΐδ, ὅτε ἡ γῆ αὐτῷ καθίστατο· ἀνεπίγραφος παρ’ Ἑβραίοις. ϟϛʹ. αʹ. Μετὰ τῶν ἀνεπιγράφων καὶ οὗτος ὁ ψαλμὸς ἠρίθμηται τοῖς Ἑβραίοις· οἱ Ἑβδομήκοντα δὲ αὐτῷ πρέποντα τῇ προφητείᾳ τὸν τίτλον ἐπενόησαν. Ἐπειδὴ γὰρ περὶ Χριστοῦ βασιλείας καὶ τῶν ἐξ αὐτῆς κατορθωμάτων τὰ νῦν τῷ προφήτῃ μελῳδηθέντα σύγκειται, ἀναγκαίως μὲν αὐτὸν τῷ νοητῷ Δαυῒδ ἀνατίθησι. Φησὶ δέ, Ὅτε ἡ γῆ αὐτῷ καθίστατο, τουτέστιν, ἡνίκα ἡ ἀνθρωπότης ἐν καταστάσει γέγονεν· ἐξεστηκυῖα γὰρ ἦν πρότερον τοῦ λογισμοῦ τοῦ σώφρονος. Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν· ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί. Ἀεὶ μὲν ὁ Θεὸς ἐβασίλευσεν, ὡς ὅλης τῆς οἰκουμένης δημιουργὸς καὶ κύριος· ἀλλ’ ἐπειδή τινα χρόνον ἀποστραφεὶς τὸ γένος τῶν ἀνθρώπων τυραννηθῆναι παρὰ τῶν ἐχθρῶν τῶν νοητῶν συνεχώρησε, νῦν δὲ κἀκείνους ὑπέταξε καὶ τούτους ἠλευθέρωσεν, εἰκότως φησίν, Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, βασιλείαν Θεοῦ καλῶν τὴν ἀναίρεσιν τῆς πλάνης, καὶ τὴν τῶν εἰδώλων καθαίρεσιν, ἐφ’ ἣν ἀγαλλιᾶται ἡ γῆ, θεωροῦσα καὶ ἐλευθερίαν τούτων, ὑπὲρ ὧν μετὰ τῆς λοιπῆς κτίσεως στενάζει πρότερον. Εὐφραίνονται δὲ καὶ νῆσοι πολλαί, αἱ τῶν ἐθνῶν Ἐκκλησίαι· ἡ γὰρ ἀναίρεσις τῆς πλάνης αὐταῖς πεποίηκεν εἴσοδον. Ἀλλὰ τίνος χάριν τὰς Ἐκκλησίας νήσους καλεῖ, ἢ πάντως ἐπειδὴ καθάπερ αἱ νῆσοι μέσον ὑδάτων οἰκοῦνται, οὕτω καὶ αἱ Ἐκκλησίαι ἐν τῷ βαπτίσματι;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ψαλμός του Δαβίδ, όταν η γη αποκαταστάθηκε σε αυτόν· ανεπίγραφος στους Εβραίους. 96ος. 1. Μαζί με τους ανεπίγραφους έχει αριθμηθεί και αυτός ο ψαλμός από τους Εβραίους· οι Εβδομήκοντα όμως επινόησαν για αυτόν τίτλο που αρμόζει στην προφητεία. Διότι, επειδή όσα μελωδήθηκαν τώρα από τον προφήτη αναφέρονται στη βασιλεία του Χριστού και στα κατορθώματα που προέρχονται από αυτήν, αναγκαστικά τον αναθέτει στον νοητό Δαβίδ. Και λέει: «Όταν η γη αποκαταστάθηκε σε αυτόν», δηλαδή, όταν η ανθρωπότητα επανήλθε σε κανονική κατάσταση· διότι προηγουμένως είχε εκτραπεί από τον σώφρονα λογισμό. Ο Κύριος εβασίλευσε· ας αγαλλιάσει η γη, ας ευφρανθούν νησιά πολλά. Πάντοτε βέβαια ο Θεός βασίλευε, ως δημιουργός και κύριος όλης της οικουμένης· αλλά επειδή για κάποιο διάστημα, έχοντας αποστραφεί το γένος των ανθρώπων, επέτρεψε να τυραννείται από τους νοητούς εχθρούς, τώρα όμως και εκείνους υπέταξε και αυτούς ελευθέρωσε, εύλογα λέει: «Ο Κύριος εβασίλευσε», ονομάζοντας βασιλεία του Θεού την αναίρεση της πλάνης και την καθαίρεση των ειδώλων, για την οποία αγαλλιάζει η γη, βλέποντας και την ελευθερία αυτών για τους οποίους προηγουμένως στέναζε μαζί με την υπόλοιπη κτίση. Και ευφραίνονται και νησιά πολλά, δηλαδή οι Εκκλησίες των εθνών· διότι η αναίρεση της πλάνης δημιούργησε την είσοδο σε αυτές. Αλλά για ποιον λόγο ονομάζει τις Εκκλησίες νησιά, παρά εξάπαντος επειδή, όπως ακριβώς τα νησιά κατοικούνται στο μέσο των υδάτων, έτσι και οι Εκκλησίες βρίσκονται μέσα στο βάπτισμα;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Εἰς τοὺς Ψαλμούς 77-99 (Νόθος)
Καλῶς δὲ πολλὰς εὐφραίνεσθαι νήσους, οὐχὶ δὲ πάσας, ἔγραψε, δεικνὺς ὡς εἰσὶν ἄλλαι νῆσοι, αἱ τῶν αἱρετικῶν Ἐκκλησίαι, αὐχοῦσαι καὶ αὗται τὸ ὕδωρ τοῦ βαπτίσματος· οὐ μὴν ἁρμόττει ταύταις εὐφραίνεσθαι, ἐπειδὴ τῇ περὶ τὸ Θεῖον ἀσεβείᾳ τὴν χάριν ἀθετοῦσι τοῦ βαπτίσματος. Νεφέλη καὶ γνόφος κύκλῳ αὐτοῦ· δηλαδὴ τοῦ βασιλεύσαντος.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Πολύ σωστά έγραψε να ευφραίνονται πολλές νήσοι, και όχι όλες, δείχνοντας πως υπάρχουν και άλλες νήσοι, οι Εκκλησίες των αιρετικών, οι οποίες καυχώνται και αυτές για το νερό του βαπτίσματος. Ωστόσο, δεν αρμόζει σε αυτές να ευφραίνονται, επειδή με την ασέβειά τους προς το Θείο αθετούν τη χάρη του βαπτίσματος. Νεφέλη και γνόφος υπάρχει γύρω του· δηλαδή, γύρω από αυτόν που βασίλευσε.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸ «Κύριος ἐβασίλευσεν» καὶ εἰς τὸ «Ἡμέρα τῇ ἡμέρᾳ ἐρεύγεται ῥῆμα»
Τοῦ αὐτοῦ εἰς τὸν ϟϛʹ ψαλμόν· «ὁ κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ καὶ εὐφρανθήτωσαν νήσοι πολλαί», τουτέστιν ὁ ἄνθρωπος καὶ ἡ ἐκκλησία. Καὶ εἰς τὸ «ἡμέρα τῇ ἡμέρᾳ ἐρεύγεται ῥῆμα». Εὐφροσύνης εἰ μὴ γάρ τι γεγόνει ἀγαθὸν, οὐκ ἂν προφῆται ἀνεφθέγγοντο «ὁ κύριος ἐβασίλευσεν». Ἀλλ᾽ ἐπειδὴ βασιλεύσαντος τοῦ Χριστοῦ ἡ ἁμαρτία λέλυται, ὁ διάβολος ᾔσχυνται, δαίμονες πεφεύγασιν, τὰ κέντρα τοῦ θανάτου κατεκλάσθησαν, ὁπότε κεκλεισμένος τῷ Ἀδὰμ παράδεισος ἠνέῳκται, αἱ ἄκανθαι τῶν ἁμαρτημάτων ἡμῶν ἐξηράνθησαν, ὁ τρίβολός μου ἐξεριζώθη, καὶ τρίπλοκος χάρις τῆς κεφαλῆς μου ἐπετέθη, λέλυταί μου ἡ ἀρχαία κατάρα, οὐκέτι ἐγὼ φοβοῦμαι ἀκούων «γῆ εἶ καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ»· ἐν γὰρ τῷ βαπτίσματι τὴν γῆν ἀπεθέμην καὶ οὐρανὸν ἐνεδυσάμην, καὶ λοιπὸν ἀκούω· «οὐρανὸς εἶ καὶ εἰς οὐρανοὺς ἀπελεύσῃ· ὁ κύριος ἐβασίλευσεν ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ καὶ εὐφρανθήτωσαν νήσοι πολλαί.» Οὐκέτι ὑποχθόνια κεῖμαι, οὐκέτι ἐν τοῖς ἀδύτοις ἐκείνοις καὶ σκοτεινοῖς καὶ ἀφεγγέσιν ταμείοις καὶ περιβόλοις τοῦ διαβόλου ἐν τῷ ᾍδῃ κατέχομαι· δεῖ με λοιπὸν νεφέλαις ἐπιβῆναι καὶ οὐρανὸν ἀναδραμεῖν διὰ τῆς τοῦ βασιλεύσαντος Χριστοῦ χάριτος. Οὐκ ἀμάρτυρος ὁ λόγος· «ἁρπαγησόμεθα γὰρ ἐν νεφέλαις, Παῦλος βοᾷ, εἰς ἀπάντησιν τοῦ κυρίου, καὶ οὕτως πάντοτε σὺν κυρίῳ ἐσόμεθα.»· «Ὁ κύριος ἐβασίλευσεν ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, καὶ εὐφρανθήτωσαν νήσοι πολλαί.»
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Του ιδίου στον 96ο ψαλμό: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη και ας ευφρανθούν νησιά πολλά», δηλαδή ο άνθρωπος και η Εκκλησία. Και στο χωρίο «ημέρα στην ημέρα αναβλύζει λόγο». Διότι, εάν δεν είχε συμβεί κάποιο χαρμόσυνο αγαθό, οι προφήτες δεν θα αναφωνούσαν: «Ο Κύριος εβασίλευσε». Αλλά, επειδή με τη βασιλεία του Χριστού καταλύθηκε η αμαρτία, ντροπιάστηκε ο διάβολος, οι δαίμονες τράπηκαν σε φυγή, συντρίφτηκαν τα κεντριά του θανάτου, και τότε ο κλειστός για τον Αδάμ παράδεισος άνοιξε, τα αγκάθια των αμαρτημάτων μας ξεράθηκαν, ο τρίβολός μου ξεριζώθηκε, και τριπλή χάρη τέθηκε στο κεφάλι μου, λύθηκε η αρχαία μου κατάρα, δεν φοβάμαι πλέον όταν ακούω: «γη είσαι και στη γη θα επιστρέψεις»· διότι στο βάπτισμα απέβαλα τη γη και ντύθηκα τον ουρανό, και στο εξής ακούω: «ουρανός είσαι και στους ουρανούς θα επιστρέψεις· ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη και ας ευφρανθούν νησιά πολλά». Δεν κείτομαι πλέον στα έγκατα της γης, δεν κρατούμαι πια σε εκείνα τα άδυτα και σκοτεινά και χωρίς φως ταμεία και τους περιβόλους του διαβόλου στον Άδη· πρέπει πλέον να ανεβώ στις νεφέλες και να ανέλθω στον ουρανό μέσω της χάριτος του Χριστού που εβασίλευσε. Και ο λόγος αυτός δεν είναι αμάρτυρος: «διότι θα αρπαγούμε μέσα σε νεφέλες, βροντοφωνάζει ο Παύλος, για να προϋπαντήσουμε τον Κύριο, και έτσι θα είμαστε πάντοτε μαζί με τον Κύριο»· «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, και ας ευφρανθούν νησιά πολλά.»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸ «Κύριος ἐβασίλευσεν» καὶ εἰς τὸ «Ἡμέρα τῇ ἡμέρᾳ ἐρεύγεται ῥῆμα»
Οὐκέτι Εὔα φοβεῖται τὸν Ἀδὰμ ὀνειδίζοντα· ἐν γὰρ Μαριὰμ τὸ ταύτης ἥττημα ἀνασέσωσται· καὶ οὐκέτι φοβοῦμαι τὸν ὄφιν τὸν καμπύλα διαβαίνοντα, τὸν ἀλλαχόσε τὴν κεφαλὴν ἀποκλίνοντα, οὐκέτι φοβοῦμαι αὐτοῦ τὸ ἰοβόλον δῆγμα· οὐ γάρ εἰμι λοιπὸν γῆ ἀλλ᾽ ἅλας, τῷ γὰρ ὄφει εἶπεν ὁ κύριος καταρασάμενος· «γῆν φαγῇ πάσας τὰς ἡμέρας τῆς ζωῆς σου.» Πρὸ τῆς παρουσίας τοῦ Χριστοῦ γῆ ἤμην ἐσθιομένη ἀπὸ ὄφεως, ἐλθὼν δὲ ὁ κύριος εἰς ἅλας με μετέβαλεν. Μάθετε, ἀγαπητοὶ, πῶς τὸ ἅλας γίνεται ἵνα σεαυτὸν ἐν ἐκείνῳ τῷ πράγματι καταμάθῃς· ἅλας τοίνυν ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος γίνεται καὶ ἡμᾶς τοίνυν ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος ἀνεγέννησεν. «Ὁ κύριος ἐβασίλευσεν ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ καὶ εὐφρανθήτωσαν νήσοι πολλαί.» Διατί δὲ οὐ πᾶσαι ἀλλὰ πολλαί; αἱ πολλαὶ τῶν ὀρθοδόξων ἐκκλησίαι· αἱ δὲ πίστεως ὀρθῆς ἀμοιροῦσαι, αἱ αἱρετικῶν ἐκκλησίαι εἰσίν· πῶς οὖν εὐφρανθῶσιν, τὸν βασιλέα Χριστὸν ποικίλως ὑβρίζουσαι; Εἴη δὲ κἀκείνας ἐκκλησίας λέγειν, ἀγαπητοὶ, καὶ μὴ ἀλωπέκων καταγώγια, ἐν οἷς εἰσὶν ἀλώπεκες οὐ τῇ τῆς φύσεως μεταβολῇ ἀλλὰ τῆς γνώμης μετατροπῇ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Η Εύα δεν φοβάται πλέον τον Αδάμ να την ονειδίζει· διότι στο πρόσωπο της Μαρίας έχει επανορθωθεί το πταίσμα της. Και δεν φοβάμαι πλέον το φίδι που σέρνεται ελικοειδώς, που στρέφει αλλού το κεφάλι του, δεν φοβάμαι πλέον το ιοβόλο δάγκωμά του· διότι δεν είμαι πλέον χώμα αλλά αλάτι, επειδή ο Κύριος, καταρώμενος το φίδι, είπε: «χώμα θα τρως όλες τις ημέρες της ζωής σου». Πριν από την παρουσία του Χριστού ήμουν χώμα που το έτρωγε το φίδι, όταν όμως ήλθε ο Κύριος με μετέβαλε σε αλάτι. Μάθετε, αγαπητοί, πώς δημιουργείται το αλάτι, ώστε μέσα από αυτό το πράγμα να κατανοήσεις τον εαυτό σου· το αλάτι, λοιπόν, γίνεται από ύδωρ και πνεύμα, και εμάς ομοίως από ύδωρ και Πνεύμα μάς αναγέννησε. «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη και ας ευφρανθούν νησιά πολλά». Γιατί όμως όχι όλα, αλλά πολλά; Τα πολλά είναι οι Εκκλησίες των Ορθοδόξων· εκείνες όμως που στερούνται την ορθή πίστη, είναι οι εκκλησίες των αιρετικών. Πώς λοιπόν να ευφρανθούν, αφού υβρίζουν με ποικίλους τρόπους τον Βασιλέα Χριστό; Μακάρι δε, αγαπητοί, να μπορούσαμε να ονομάζουμε και εκείνες εκκλησίες και όχι καταγώγια αλεπούδων, στα οποία υπάρχουν αλεπούδες όχι κατά μεταβολή της φύσεως, αλλά κατά μεταστροφή του φρονήματος.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νεόφυτος ὁ Ἔγκλειστος Εἰς τοὺς ψαλμούς
Ψαλμὸς ϟϛʹ Ψαλμὸς τῷ Δαβίδ, ὅτε ἡ γῆ ἀποκαθίστατο. Ἀνεπίγραφος παρ’ Ἑβραίοις «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί». Τὰ ἰσοσθενῆ τοῦ ῥηθέντος ψαλμοῦ καὶ ὁ παρὼν ἐμπεδοῖ, περί τε τῆς Χριστοῦ ἐνανθρωπήσεως καὶ τῆς δευτέρας αὐτοῦ παρουσίας. Διὸ καὶ ἐπάγει· «Πῦρ ἐνώπιον αὐτοῦ», φησί, «προπορεύσεται καὶ φλογιεῖ κύκλῳ τοὺς ἐχθροὺς αὐτοῦ». Τὸ δέ· «Ἔφαναν αἱ ἀστραπαὶ αὐτοῦ τὴν οἰκουμένην», αἰσθητὴν καὶ νοητὴν χάριτος δύναμιν, ὅτι αἱ πράξεις αὐτοῦ καὶ αἱ θεοσημίαι «ἔφαναν τὴν οἰκουμένην» ὡς ἀστραπαὶ καταυγάζουσαι, ἃς «εἶδε καὶ ἐσαλεύθη ἡ γῆ. Τὰ ὄρη ὡσεὶ κηρὸς ἐτάκησαν ἀπὸ προσώπου Κυρίου πάσης τῆς γῆς». Ὄρη μὲν νόει τυράννους βασιλεῖς, οἳ ἐτάκησαν ἀπὸ προσώπου Κυρίου Ἰησοῦ, ὡς ἀντίπαλοι αὐτοῦ, καὶ πυρὸς αἰωνίου γεγόνασι παρανάλωμα. «Ἀνήγγειλαν οἱ οὐρανοὶ τὴν δικαιοσύνην αὐτοῦ», ἤτουν οἱ ἀπόστολοι, «καὶ εἴδοσαν πάντες οἱ λαοὶ τὴν δόξαν αὐτοῦ», ἤτοι, διὰ «τῶν ἐπακολουθούντων σημείων» τῷ κηρύγματι τῶν μαθητῶν κατενόουν οἱ ὁρῶντες τὴν δόξαν τοῦ κηρυττομένου Χριστοῦ. Καὶ «κατῃσχύνοντο πάντες οἱ προσκυνοῦντες τοῖς γλυπτοῖς, οἱ ἐγκαυχώμενοι ἐν τοῖς εἰδώλοις αὐτῶν» Μαξιμιανοί, Διοκλητιανοί, Ἰουλιανοί, καὶ ὅσοι τούτοις ὁμόφρονες καὶ συμμέτοχοι. «Προσκυνήσατε αὐτῷ πάντες ἄγγελοι αὐτοῦ».
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ψαλμός 96ος. Ψαλμός του Δαβίδ, όταν η γη αποκαθίστατο. Στους Εβραίους είναι ανεπίγραφος: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, ας ευφρανθούν τα πολλά νησιά». Ο παρών ψαλμός επιβεβαιώνει τα ισοδύναμα με τον προηγούμενο ψαλμό, σχετικά και με την ενανθρώπηση του Χριστού και με τη Δευτέρα Παρουσία Του. Γι' αυτό και προσθέτει: «Πυρ θα προπορεύεται ενώπιόν Του», λέει, «και θα καταφλέξει ολόγυρα τους εχθρούς Του». Το δε «Φώτισαν οι αστραπές Του την οικουμένη», δηλώνει την αισθητή και νοητή δύναμη της χάρης, ότι δηλαδή οι πράξεις Του και τα θεϊκά σημεία «φώτισαν την οικουμένη» σαν αστραπές που καταυγάζουν, τις οποίες «είδε η γη και συγκλονίστηκε. Τα όρη σαν κερί έλιωσαν από το πρόσωπο του Κυρίου όλης της γης». Ως όρη, βέβαια, εννοεί τους τυράννους βασιλείς, οι οποίοι έλιωσαν από το πρόσωπο του Κυρίου Ιησού, ως αντίπαλοί Του, και έγιναν παρανάλωμα του αιώνιου πυρός. «Ανήγγειλαν οι ουρανοί τη δικαιοσύνη Του», δηλαδή οι απόστολοι, «και είδαν όλοι οι λαοί τη δόξα Του», δηλαδή μέσω «των σημείων που ακολουθούσαν» το κήρυγμα των μαθητών, όσοι τα έβλεπαν κατανοούσαν τη δόξα του κηρυττόμενου Χριστού. Και «ντροπιάζονταν όλοι όσοι προσκυνούσαν τα γλυπτά, όσοι καυχιόνταν για τα είδωλά τους», οι Μαξιμιανοί, οι Διοκλητιανοί, οι Ιουλιανοί, και όσοι ήταν ομόφρονες και συμμέτοχοι με αυτούς. «Προσκυνήστε Τον όλοι οι άγγελοί Του».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νικήτας Στηθᾶτος Ἐπιστολαί
Εἰ δὲ καὶ οὔπω Χριστὸς ἐβασίλευσεν, ἔτι ὤν, ὡς σὺ διαμαρτύρῃ, ἐν τῷ παραδείσῳ, μέλλει δὲ βασιλεύειν ἐν τῷ αἰῶνι τῷ μέλλοντι, ὅτε, ὡς ἐπέστειλας, καὶ αἱ ψυχαὶ τῶν δικαίων τούτῳ συμβασιλεύσουσι, ψεύδεται λέγων ὁ Δαβίδ· «Ὁ Θεὸς ἐβασίλευσεν ἐπὶ τὰ ἔθνη», καὶ πάλιν· «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ» οὐ μόνον δὲ ὁ Δαβίδ, ἀλλὰ καὶ πᾶσα ἡ θεία Γραφή. Σὺ δὲ ὡς ἄλλος ἔσῃ διδάσκαλος νῦν ἡμῖν διατρανῶν τοῖς σοῖς μαθηταῖς ἐκδηλότερον τὰ μυστήρια τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν ἢ ὡς οἱ προλαβόντες τῆς Ἐκκλησίας διδάσκαλοι, ὑπερνικῶν τῇ θείᾳ σοφίᾳ ἐκείνους καὶ τῇ γνώσει τῶν ὄντων.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εάν δε ο Χριστός δεν έχει βασιλεύσει ακόμη, ευρισκόμενος ακόμη, όπως εσύ διαβεβαιώνεις, στον παράδεισο, αλλά πρόκειται να βασιλεύσει στον μέλλοντα αιώνα, όταν, όπως έγραψες, και οι ψυχές των δικαίων θα συμβασιλεύσουν μαζί Του, τότε ψεύδεται ο Δαβίδ λέγοντας: «Ο Θεός εβασίλευσε επί των εθνών», και πάλι: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη»· και όχι μόνο ο Δαβίδ, αλλά και ολόκληρη η θεία Γραφή. Εσύ δε θα αναδειχθείς τώρα ως ένας άλλος διδάσκαλος για εμάς, διασαφηνίζοντας στους μαθητές σου τα μυστήρια της βασιλείας των ουρανών πιο ξεκάθαρα από τους προγενέστερους διδασκάλους της Εκκλησίας, υπερτερώντας απέναντί τους στη θεία σοφία και στη γνώση των όντων.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Φώτιος Ἐπιστολαὶ καὶ Ἀμφιλόχια
εἰ μὲν γὰρ εἶπεν ‘ὁ κύριος βασιλεύει’, τὴν ἀίδιον αὐτοῦ ἡρμήνευεν ἐξουσίαν, εἰπὼν δὲ ‘ἐβασίλευσεν’ τὴν διὰ σαρκὸς αὐτοῦ οἰκονομίαν λέγει, δι’ ἧς ἡ φύσις ἡμῶν τὴν ἐπικράτειαν τοῦ διαβόλου, τῆς ἁμαρτίας, τοῦ θανάτου ἀποσεισαμένη ἐπέγνω πλάστην τὸν ὡς ἀληθῶς βασιλέα, τὸν χορηγὸν τῆς ἀφθαρσίας, τῆς ἀναστάσεως. εὐαγγελίζεται τοίνυν ὁ Δαυὶδ τοῖς ὑπὸ τῆς ἁμαρτίας, ὑπὸ τοῦ θανάτου, ὑπὸ τοῦ διαβόλου πάλαι βασιλευομένοις, ὅτι ὁ ζυγὸς ἐκεῖνος συντέτριπται, τὸ κράτος λέλυται, καὶ βασιλεύει πάντων ὁ κύριος, ὡς καὶ αὐτὸς μετὰ τὴν ἀνάστασιν ἔφη· ‘ἐδόθη μοι πᾶσα ἐξουσία ἐν οὐρανῷ καὶ ἐπὶ γῆς’. πρὶν δὲ ἐβασίλευεν ἡμῶν ὁ θάνατος καὶ ἡ ἁμαρτία· ‘ἐβασίλευσε γὰρ ὁ θάνατος ἀπὸ Ἀδὰμ μέχρι Μωυσέως’ καὶ ἑξῆς. καὶ ὁ σωτὴρ περὶ τοῦ διαβόλου, ‘καὶ εἰ ὁ σατανᾶς τὸν σατανᾶν ἐκβάλλει, ἐμερίσθη ἡ βασιλεία αὐτοῦ’. ὥστε ἐβασίλευεν πρὸ τῆς ἐπιδημίας τοῦ Χριστοῦ τοῦ γένους ἡμῶν ὁ σατανᾶς. ἀλλὰ καὶ ἡ ἁμαρτία· λέγει γὰρ πάλιν ὁ Παῦλος, ‘ὥσπερ γὰρ ἐβασίλευεν ἡ ἁμαρτία ἐν τῷ θνητῷ ἡμῶν σώματι, οὕτω καὶ ἡ χάρις βασιλεύσει διὰ Χριστοῦ’. ὁ κύριος ἐβασίλευσεν· πέπαυται τῆς ἁμαρτίας τὸ κράτος, τοῦ θανάτου, τοῦ διαβόλου· οὐκοῦν ‘ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ’, ἡ φύσις ἡ γηγενής, ἡ ποτὲ πλανωμένη, νῦν δὲ δοξαζομένη, ἡ ποτὲ ἐν τάφοις, νῦν ἐν θρόνοις.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι, αν μεν έλεγε «ο Κύριος βασιλεύει», θα ερμήνευε την αιώνια εξουσία του, ενώ λέγοντας «εβασίλευσεν» αναφέρεται στην ένσαρκη οικονομία του, μέσω της οποίας η φύση μας, αποτινάσσοντας την κυριαρχία του διαβόλου, της αμαρτίας και του θανάτου, αναγνώρισε ως Πλάστη τον αληθινό Βασιλέα, τον χορηγό της αφθαρσίας και της αναστάσεως. Επομένως, ο Δαβίδ ευαγγελίζεται σε εκείνους που παλαιότερα εξουσιάζονταν από την αμαρτία, από τον θάνατο και από τον διάβολο, ότι εκείνος ο ζυγός έχει συντριβεί, το κράτος τους έχει καταλυθεί, και ο Κύριος βασιλεύει επί πάντων, όπως ακριβώς και ο ίδιος είπε μετά την ανάσταση: «Μου δόθηκε κάθε εξουσία στον ουρανό και στη γη». Πριν, όμως, βασίλευε επάνω μας ο θάνατος και η αμαρτία· «διότι εβασίλευσε ο θάνατος από τον Αδάμ μέχρι τον Μωυσή» και τα εξής. Και ο Σωτήρας σχετικά με τον διάβολο λέει: «Και αν ο σατανάς εκβάλλει τον σατανά, τότε διαιρέθηκε η βασιλεία του». Ώστε, πριν από την έλευση του Χριστού, ο σατανάς βασίλευε στο γένος μας. Αλλά και η αμαρτία· διότι λέει πάλι ο Παύλος: «Όπως ακριβώς εβασίλευσε η αμαρτία στο θνητό μας σώμα, έτσι και η χάρις θα βασιλεύσει δια του Χριστού». Ο Κύριος εβασίλευσεν· έχει παύσει το κράτος της αμαρτίας, του θανάτου, του διαβόλου· επομένως, «ας αγάλλεται η γη», η γηγενής φύση, η κάποτε πλανώμενη και τώρα δοξαζόμενη, η κάποτε ευρισκόμενη στους τάφους και τώρα στους θρόνους.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Φώτιος Βιβλιοθήκη
Ἀπαγγέλλει δὲ τὸν μὲν πρῶτον σεισμὸν ὁ θεσπέσιος Δαβὶδ διὰ τῶν ῥημάτων τούτων· «Ἀπὸ προσώπου κυρίου ἐσαλεύθη ἡ γῆ, ἀπὸ προσώπου τοῦ Θεοῦ Ἰακώβ»· ἐπάγει γάρ· «Τὰ εἴδωλα τῶν ἐθνῶν, ἀργύριον καὶ χρυσίον, ἔργα χειρῶν ἀνθρώπων». Καὶ τὸν δεύτερον δὲ ἐν τῷ λέγειν· «Ἐνέγκατε τῷ κυρίῳ αἱ πατριαὶ τῶν ἐθνῶν, καὶ εἰσπορεύεσθε εἰς τὰς αὐλὰς αὐτοῦ», ἀλλ᾽ οὐκ εἰς τὴν ἰουδαϊκὴν καὶ μίαν αὐλήν· συνάπτει γὰρ αὐτίκα· «Σαλευθήτω ἀπὸ προσώπου αὐτοῦ πᾶσα ἡ γῆ· εἴπατε ἐν τοῖς ἔθνεσιν ὅτι κύριος ἐβασίλευσε». Καὶ πάλιν· «Ὁ κύριος ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ, εὐφρανθήτωσαν νῆσοι πολλαί». Εἶτα· «Ἔφαναν αἱ ἀστραπαί σου τῇ οἰκουμένῃ· εἶδε καὶ ἐσαλεύθη ἡ γῆ». Καὶ πολλὰ τοιαῦτά ἐστι παρ᾽ αὐτῷ. Καὶ ὁ Ἠσαΐας φησίν· «Ὅταν ἀναστῇ θραῦσαι τὴν γῆν». Ὁ δὲ θεσπέσιος Παῦλος ἅμα τόν τε δεύτερον καὶ τὸν τρίτον ἀναγράφει σεισμὸν ἐν τῷ τὰ τοῦ προφήτου Ἀγγαίου ἀναβοᾶν· «Οὗ ἡ φωνὴ τὴν γῆν ἐσάλευσε τότε· νῦν δὲ ἔτι ἐγὼ ἅπαξ σείω οὐ μόνον τὴν γῆν, ἀλλὰ καὶ τὸν οὐρανόν». Τὰ αὐτὰ δὲ καὶ τὸν θεολόγον ἀναγράφειν εἰσάγει Γρηγόριον.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αναγγέλλει δε τον πρώτο σεισμό ο θεσπέσιος Δαβίδ με τούτα τα λόγια: «Από το πρόσωπο του Κυρίου σαλεύτηκε η γη, από το πρόσωπο του Θεού του Ιακώβ»· διότι προσθέτει: «Τα είδωλα των εθνών είναι ασήμι και χρυσάφι, έργα ανθρώπινων χεριών». Και τον δεύτερο τον αναγγέλλει λέγοντας: «Προσφέρετε στον Κύριο οι πατριές των εθνών, και εισέλθετε στις αυλές του», αλλά όχι στην ιουδαϊκή και μοναδική αυλή· διότι αμέσως συνάπτει: «Ας σαλευτεί από το πρόσωπό του όλη η γη· πείτε στα έθνη ότι ο Κύριος εβασίλευσε». Και πάλι: «Ο Κύριος εβασίλευσε, ας αγαλλιάσει η γη, ας ευφρανθούν πολλά νησιά». Έπειτα: «Έλαμψαν οι αστραπές σου στην οικουμένη· είδε και σαλεύτηκε η γη». Και υπάρχουν πολλά τέτοια χωρία σε αυτόν. Και ο Ησαΐας λέει: «Όταν εγερθεί για να συντρίψει τη γη». Ο δε θεσπέσιος Παύλος καταγράφει ταυτόχρονα και τον δεύτερο και τον τρίτο σεισμό, όταν αναφωνεί τα λόγια του προφήτη Αγγαίου: «Του οποίου η φωνή σάλευσε τότε τη γη· τώρα όμως "ακόμη μία φορά εγώ θα σείσω όχι μόνο τη γη, αλλά και τον ουρανό"». Τα ίδια παρουσιάζει να γράφει και ο θεολόγος Γρηγόριος.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Φώτιος Βιβλιοθήκη
Πρὶν δὲ ἐβασίλευεν ἡμῶν ὁ θάνατος καὶ ἡ ἁμαρτία· «Ἐβασίλευσε γὰρ ὁ θάνατος ἀπὸ Ἀδὰμ μέχρι Μωϋσέως» καὶ ἑξῆς, καὶ ὁ Σωτὴρ περὶ τοῦ διαβόλου· «Καὶ εἰ ὁ Σατανᾶς τὸν Σατανᾶν ἐκβάλλει, ἐμερίσθη ἡ βασιλεία αὐτοῦ». Ὥστε ἐβασίλευε πρὸ τῆς ἐπιδημίας τοῦ Χριστοῦ τοῦ γένους ἡμῶν ὁ Σατανᾶς, ἀλλὰ καὶ ἡ ἁμαρτία. Λέγει γὰρ πάλιν ὁ Παῦλος· «Ὥσπερ γὰρ ἐβασίλευσεν ἡ ἁμαρτία ἐν τῷ θνητῷ ἡμῶν σώματι, οὕτω καὶ ἡ χάρις βασιλεύει διὰ Χριστοῦ». Ὁ Κύριος ἐβασίλευσε· πέπαυται τῆς ἁμαρτίας τὸ κράτος, τοῦ θανάτου, τοῦ διαβόλου. Οὐκοῦν «ἀγαλλιάσθω ἡ γῆ», ἡ φύσις ἡ γηγενής, ἥ ποτε πλανωμένη, νῦν δὲ δοξαζομένη, ἥ ποτε ἐν τάφοις, νῦν ἐν θρόνοις.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Πριν όμως βασίλευε σε εμάς ο θάνατος και η αμαρτία· «Διότι βασίλευσε ο θάνατος από τον Αδάμ μέχρι τον Μωυσή» και τα εξής, και ο Σωτήρας λέει για τον διάβολο: «Και αν ο Σατανάς εκβάλλει τον Σατανά, η βασιλεία του έχει διχαστεί». Επομένως, πριν από την έλευση του Χριστού, βασίλευε στο γένος μας ο Σατανάς, αλλά και η αμαρτία. Διότι λέει πάλι ο Παύλος: «Όπως ακριβώς βασίλευσε η αμαρτία στο θνητό μας σώμα, έτσι και η χάρις βασιλεύει δια του Χριστού». Ο Κύριος βασίλευσε· έχει παύσει η κυριαρχία της αμαρτίας, του θανάτου, του διαβόλου. Επομένως, «ας αγάλλεται η γη», η γηγενής φύση, η οποία άλλοτε ήταν πλανεμένη, ενώ τώρα δοξάζεται, η οποία άλλοτε βρισκόταν στους τάφους, ενώ τώρα βρίσκεται στους θρόνους.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Σωφρόνιος Ἱεροσολύμων Τριῴδιον (Νόθος)
Τὴν θείαν ἐννοήσας σου κένωσιν. Τὸν ὄφιν ἐπὶ ξύλου ἐνέκρωσας, καὶ λογισθεὶς ἐν τοῖς νεκροῖς, ὁ ἐν νεκροῖς ὢν ἐλεύθερος, ἐλευθερίαν παρέσχες δεσμώταις τοῖς ἐκεῖσε ὑπάρχουσιν. Ὁ Κύριος σαφῶς ἐβασίλευσεν, ἀγαλλιάσθω πᾶσα γῇ, οὐ κυριεύει ὁ θάνατος, οὐ βασιλεύει ὁ ᾅδης· οὓς εἶχε γὰρ δεσμίους ἐξήμεσεν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Έχοντας κατανοήσει τη θεία σου κένωση. Νέκρωσες τον όφι επάνω στο ξύλο, και αφού συγκαταλέχθηκες στους νεκρούς, εσύ που είσαι ελεύθερος ανάμεσα στους νεκρούς, παρέσχες ελευθερία στους δεσμώτες που βρίσκονταν εκεί. Ο Κύριος σαφώς βασίλευσε, ας αγαλλιάσει όλη η γη· δεν κυριεύει ο θάνατος, δεν βασιλεύει ο Άδης· διότι εξέμεσε τους δεσμίους που κατείχε.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες