Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 96:10

Όσοι αγαπάτε τον Κύριο, να μισείτε τα πονηρά. Εισάγεται προτροπή προς εκείνους που έχουν λυτρωθεί μέσω της ελευθερίας, η οποία τους διδάσκει να αποστρέφονται κάθε είδος πονηρίας. Ο Κύριος φυλάσσει τις ψυχές των οσίων του. Εσείς που αποστραφήκατε τον πονηρό, έχετε γίνει όσιοι· τότε λοιπόν θα συμβεί σε εσάς να τύχετε και της προστασίας του Κυρίου από τον πονηρό, διότι αυτός είναι ο κατεξοχήν αμαρτωλός.

Προσκυνήστε τον όλοι οι άγγελοί του· άκουσε και ευφράνθηκε η Σιών, και αγαλλίασαν οι θυγατέρες της Ιουδαίας εξαιτίας των κρίσεών σου, Κύριε. Πρέπει να γνωρίζουμε ότι η Σιών είναι η Εκκλησία του Χριστού, ενώ θυγατέρες της Ιουδαίας είναι οι αποστολικές ψυχές που προήλθαν από το έθνος των Ιουδαίων· οι οποίες ακριβώς γεμίζουν από ευφροσύνη και αγαλλίαση, μαθαίνοντας για τις κρίσεις του Κυρίου, τόσο για τις τιμωρίες που επιφυλάσσονται στους ειδωλολάτρες, όσο και για τις υποσχέσεις που έχουν διαφυλαχθεί για τα έθνη. Και δικαιολογημένα χαίρονται, εφόσον είναι αφιερωμένες σε αυτόν και ελπίζουν ότι θα αξιωθούν την ένδοξη παρουσία του. Διότι εσύ είσαι Κύριος ο Ύψιστος σε όλη τη γη, υπερυψώθηκες πάρα πολύ πάνω από όλους τους θεούς. Όσοι αγαπάτε τον Κύριο, να μισείτε το πονηρό· ο Κύριος φυλάσσει τις ψυχές των οσίων του, από το χέρι των αμαρτωλών θα τους λυτρώσει. Εάν αποστραφείτε, λέει, το πονηρό και γίνετε όσιοι, τότε ακριβώς θα σας συμβεί και της προστασίας του Θεού να τύχετε, και από τα χέρια του διαβόλου να λυτρωθείτε· διότι αυτός είναι κατεξοχήν ο αμαρτωλός. Ο τρόπος, λοιπόν, της αγάπης προς τον Κύριο είναι το να μισούμε τα πονηρά· και αμοιβή γι' αυτό είναι το να τον έχουμε προστάτη της ζωής μας, και να γινόμαστε ανώτεροι από τους εχθρούς που επαναστατούν εναντίον μας. Είδες πόσο μεγάλα είναι αυτά που λαμβάνουμε από την αγάπη προς τον Θεό;

Διότι η λέξη Ιουδαία ερμηνεύεται ως εξομολόγηση. Ένεκεν: Διότι, όταν άκουσαν οι εκκλησίες ότι οι κρίσεις του Θεού είναι αληθινές, αγαλλίασαν [και κρίσεις του Θεού είναι ο νόμος και οι εντολές]. Ότι συ ει: Διότι αυτός είναι ο Κύριος όλης της γης, εφόσον την δημιούργησε και ευρίσκεται υπεράνω αυτής. Σφόδρα: Τους λεγόμενους θεούς, οι οποίοι όμως δεν είναι θεοί· διότι αυτός είναι Κύριος όλων ως αληθινός Θεός. Οι αγαπώντες: Εσείς που πιστέψατε (που πιστεύετε) στην παρουσία του Χριστού, να μισείτε τα είδωλα ως πονηρά. Φυλάσσει: Των αποστόλων και όλων των πιστών· διότι πολλοί από τους απίστους άπλωσαν πάνω τους τα χέρια τους. Εκ χειρός: Τους αποστόλους και όλους όσους πίστεψαν μέσω αυτών τους ελευθέρωσε ο Κύριος από το χέρι του διαβόλου· διότι ο διάβολος είναι πραγματικά αμαρτωλός. Φως ανέτειλεν: Στον Χριστό, που είναι περιβεβλημένος το φως, και στους αποστόλους και σε όλους τους δικαίους, ο Χριστός αποτελεί την αληθινή ευφροσύνη των πιστών. Ευφράνθητε: Τότε, όταν θα αποδώσει στον καθένα την αμοιβή του, όταν οι δίκαιοι θα ευφραίνονται με χαρά. Και εξομολογείσθε: Διότι τότε είναι μακάριος ο άνθρωπος, όταν διατηρεί διαπαντός τη μνήμη του Θεού μέσα του. Και να εξομολογείσθε μέσα σας στον Θεό.

Λέγοντας δε τη λέξη γη, ονόμασε την κτίση από το υλικό της μέρος. Αλλά όμως υπερυψώθηκε διά του σταυρού πάνω από όλους τους θεούς, δηλαδή τους ψευδώνυμους· επειδή, αφού νικήθηκαν από τον σταυρό, έμαθαν από εμπειρία πόσο υψηλός είναι ο Θεός, ο Οποίος, μέσω της νομιζόμενης αδυναμίας Του, κατατρόπωσε εκείνους που θεωρούνταν δυνατοί. «Όσοι αγαπάτε τον Κύριο, να μισείτε τα πονηρά». Ώστε, βρίσκοντας την αγάπη καθαρή, να δεχθεί όσους Τον αγαπούν ως αληθινούς και γνήσιους· διότι όποιος λέει ότι αγαπά τον Θεό, αλλά προσκολλάται στην όποια πονηρία ή αγαπά οτιδήποτε από τα πράγματα αυτής της ζωής, εξαπατά τον εαυτό του. Διότι η φιλία αυτού του κόσμου είναι έχθρα προς τον Θεό, όπως λέει ο Ιάκωβος. «Φυλάσσει ο Κύριος τις ψυχές των οσίων Του, από το χέρι του αμαρτωλού θα τις λυτρώσει». Ιδού πόσο μεγάλα αγαθά απολαμβάνουμε από την καθαρή αγάπη προς τον Θεό. Διότι γινόμαστε όσιοι και έχουμε τον Θεό ως φύλακα του μεγαλύτερου αποκτήματός μας, της ψυχής μας, ώστε να μην πέσουμε στα χέρια του εχθρού. αν όμως τυχόν και πέσουμε, δεν μας εγκαταλείπει, αλλά μας λυτρώνει εμποδίζοντας τον κατεξοχήν αμαρτωλό και ρίζα της αμαρτίας, τον διάβολο, ενώ σε εμάς δίνει το χέρι Του για να ξεφύγουμε από αυτόν που αδίκως μας επιτέθηκε. Φως ανέτειλε για τον δίκαιο, και ευφροσύνη για τους ευθείς στην καρδιά.

Τις θύρες των σοφών να επισκέπτεσαι συχνά, των πλουσίων όμως όχι. ΤΙΤΛΟΣ ΙΖ΄. — Περί της συναναστροφής με κακούς ανθρώπους· και ότι πρέπει να αποφεύγουμε τις συναναστροφές με τους μοχθηρούς, καθώς προξενούν καταστροφή. «Σηκώθηκε ο Μωυσής και πήγε προς τον Δαθάν και τον Αβειρώμ, και πορεύτηκαν μαζί του όλοι οι πρεσβύτεροι του Ισραήλ· και μίλησε προς τη συναγωγή λέγοντας: Αποχωριστείτε από τις σκηνές αυτών των σκληρών ανθρώπων, και μην αγγίζετε τίποτα από όσα τους ανήκουν. Και απομακρύνθηκαν από τη συναγωγή του Κορέ, και του Δαθάν, και του Αβειρώμ.» «Να εξαφανίσετε τον πονηρό από ανάμεσά σας.» «Να εξολοθρεύσετε αυτά τα έθνη από μπροστά σας, και δεν θα γίνουν για σας παγίδα, ούτε σκάνδαλα, ούτε καρφιά στις φτέρνες σας, ούτε βέλη στα μάτια σας.» «Είπε ο Σαούλ προς τον Κιναίο: Φύγε, και απομακρύνσου από το μέσο του Αμαληκίτη, για να μην σε αφανίσω μαζί του. Και απομακρύνθηκε ο Κιναίος, και πάταξε ο Σαούλ τον Αμαλήκ.» «Το να απέχει κανείς από τα κακά, είναι επιστήμη.» «Μακάριος ο άνθρωπος που δεν πορεύτηκε σύμφωνα με τη βουλή των ασεβών.» «Δεν κάθισα μαζί με συνέδριο ματαιότητας.» «Σκέπασέ με από τη συσπείρωση εκείνων που πράττουν το κακό.» «Όσοι αγαπάτε τον Κύριο, να μισείτε τα πονηρά.» «Γιε μου, ας μην σε πλανήσουν ασεβείς άνθρωποι, ούτε να πορευτείς στον ίδιο δρόμο μαζί τους. Απομάκρυνε το πόδι σου από τα μονοπάτια τους. Διότι τα πόδια τους τρέχουν προς την κακία.» «Μην ζηλέψεις τους δρόμους των παρανόμων· σε όποιον τόπο κι αν στρατοπεδεύσουν, μην πας εκεί.»

Διότι, αν και έγινε άνθρωπος, έγινε για τους ανθρώπους· γι' αυτό «προσκυνήστε τον», ως Θεό, «όλοι οι άγγελοί του. Άκουσε και ευφράνθηκε η Σιών και αγαλλίασαν οι θυγατέρες της Ιουδαίας». Πολλές φορές οι απόστολοι, επιστρέφοντας στη Σιών από τις χώρες, αναγγέλλοντας όσα μέσω αυτών έκανε ο Θεός και την επιστροφή των εθνών, πρόσφεραν όχι τυχαία ευφροσύνη στους πιστούς στην Ιουδαία, σε άνδρες και θυγατέρες. «Ένεκα των κριμάτων σου, Κύριε», δηλαδή εξαιτίας των οικονομιών και των θαυμασίων σου, Κύριε, διότι «Εσύ είσαι Κύριος Ύψιστος σε όλη τη γη»· και αν ακόμη σαρκώθηκες, όμως «υπερυψώθηκες σφόδρα πάνω από όλους τους θεούς» και σε τίποτα δεν βλάφτηκε η θεότητά σου από τη σάρκα. «Όσοι αγαπάτε τον Κύριο, να μισείτε τα πονηρά». Ιδού το σημάδι της αγάπης προς τον Θεό: το να μισεί κανείς τις πονηρές πράξεις, όσες μισεί και ο ίδιος ο Κύριος. «Φυλάσσει ο Κύριος τις ψυχές των οσίων του», δηλαδή εκείνων που μισούν τα πονηρά, και «θα τους γλιτώσει από το χέρι του αμαρτωλού. Φως ανέτειλε για τον δίκαιο και για τους ευθείς στην καρδιά ευφροσύνη». Διότι όπου υπάρχει νοερό φως και ένθεη ευφροσύνη, εκεί η άνοια και το πονηρό μίσος δεν θα βρουν τόπο. Γι' αυτό και προσθέτει: «Ευφρανθείτε, δίκαιοι, εν Κυρίω και δοξολογείτε τη μνήμη της αγιωσύνης του», δηλαδή, ευφραινόμενοι ένθεα και φωτιζόμενοι, οφείλετε να τον ευχαριστείτε, να φέρετε πάντοτε στη μνήμη σας την αγιωσύνη του και να απέχετε από τα χαμερπή.

Και πολύ δικαιολογημένα· διότι ποιος, τηρώντας αυτή την εντολή, δεν αγάπησε πρώτα με όλη του τη διάνοια και την ψυχή και την καρδιά τον Κύριο και Θεό του; «Όσοι αγαπάτε τον Κύριο», λέει ο θείος Δαβίδ, «να μισείτε τα πονηρά». Και πώς λοιπόν όσοι αγαπούν τα πονηρά τολμούν να λένε ότι αγαπούν τον Κύριο; Διότι ποιος, πράττοντας έργα εχθρικά προς τον βασιλιά και συμμαχώντας με τους πολεμίους του, τολμά να λέει ότι τον αγαπά; Αν δε τυχόν από ανοησία τολμήσει να πει κάτι τέτοιο, όχι μόνο ο βασιλιάς αλλά και οι εχθροί και οι φίλοι θα τον περιγελάσουν, και πολύ δικαιολογημένα θα τον κατηγορήσουν για έσχατη αφέλεια, εφόσον, διαπράττοντας καθημερινά έργα εχθρικά προς τον βασιλιά, δεν ντρέπεται να λέει ότι τον αγαπά. «Εκείνος που έχει τις εντολές μου», λέει, «και τις τηρεί, εκείνος είναι που με αγαπά»· και: «Όσοι αγαπάτε τον Κύριο να μισείτε τα πονηρά»· και: «Να αγαπήσεις Κύριον τον Θεό σου με όλη την καρδιά σου» και «τον πλησίον σου σαν τον εαυτό σου»· και: «Όλα όσα θέλετε να σας κάνουν οι άνθρωποι, έτσι και εσείς να κάνετε σε αυτούς· διότι αυτός είναι ο νόμος και οι προφήτες».

Κατά τον καιρό της θείας μεταστάσεως της Παναγίας Παρθένου, καθώς οι άγιοι Απόστολοι προέπεμπαν προς ταφήν το πανάγιο εκείνο και θεοδόχο σώμα με ύμνους και ωδές πνευματικές, οι φθονεροί Εβραίοι, ακούγοντας τους αγγελικούς εκείνους και αποστολικούς ύμνους, όρμησαν σαν άγρια θηρία και ζητούσαν να κατακρημνίσουν την κλίνη. Ένας δε, ο πιο αυθάδης από τους άλλους, αλίμονο στην τόλμη του, επειδή όρμησε και έπιασε την ιερή κλίνη για να την κατακρημνίσει, αμέσως και αοράτως Άγγελος Κυρίου απέκοψε τα χέρια του, τα οποία και έμειναν κρεμασμένα στην κλίνη, ενώ τους υπόλοιπους τους πάταξε με τύφλωση. Παρόμοιο γεγονός συνέβη και με εκείνους τους Σαρακηνούς, οι οποίοι ήλθαν να κακοποιήσουν τον άγιο. Αυτοί, επειδή όρμησαν εναντίον του αγίου, και ένας από αυτούς, ο πιο φονικός και αυθάδης από τους άλλους, τράβηξε το ξίφος για να κόψει την ιερή εκείνη κεφαλή, αμέσως το μεν χέρι του αυθάδους έμεινε κατάξερο και κρεμασμένο, οι δε υπόλοιποι τυφλώθηκαν όλοι. Διότι «γνωρίζει ο Κύριος, γνωρίζει να δοξάζει τους θεράποντές του». Και «φυλάσσει ο Κύριος τις ψυχές των οσίων του».