Πατερικές αναφορές στο ΑΠΟΚΑΛΥΨΙΣ ΙΩΑΝΝΟΥ 17:9

Εδώ απαιτείται ο νους που διαθέτει σοφία. Επειδή τα ερμηνευόμενα είναι πνευματικά, λέγει, υπάρχει ανάγκη πνευματικής και όχι κοσμικής σοφίας, προκειμένου να κατανοηθούν τα λεγόμενα. Τα επτά κεφάλια είναι επτά όρη, επάνω στα οποία κάθεται η γυναίκα, και είναι επτά βασιλείς.

Θεωρούμε ότι τα επτά κεφάλια και τα επτά όρη νοούνται ως επτά τόποι που ξεχωρίζουν από τους υπολοίπους σε υπεροχή και κοσμική δυναστεία, στους οποίους γνωρίζουμε ότι κατά καιρούς έχει στηριχθεί η βασιλεία του κόσμου. Για παράδειγμα, πρώτα στη Νινευή η εξουσία των Ασσυρίων, δεύτερον στα Εκβάτανα η δυναστεία των Μήδων, η οποία επικράτησε επί των Ασσυρίων υπό τον Αρβάκη, για τον οποίο αναφέρει η ιστορία ότι καθεῖλε τον βασιλιά τους, Σαρδανάπαλο. Μετά από αυτούς, στη Βαβυλώνα, το κράτος των Χαλδαίων, όπου βασίλευσε ο Ναβουχοδονόσορ. Έπειτα, μετά την κατάλυσή τους, στα Σούσα η ηγεμονία των Περσών που ιδρύθηκε από τον Κύρο. Και μετά την καθαίρεση αυτής από τον Αλέξανδρο, η βασιλεία των Μακεδόνων. Έπειτα από αυτούς, στην Πρεσβυτέρα Ρώμη η ισχύς των Ρωμαίων, η οποία επί Αυγούστου καίσαρα έγινε μοναρχία μετά τους προηγούμενους βασιλείς και τους υπάτους της, και η οποία κατεχόταν από ασεβείς μέχρι τον Κωνσταντίνο· μετά την κατάλυση αυτών, τα βασίλεια των φιλόχριστων βασιλέων μεταφέρθηκαν στη Νέα Ρώμη. Θεωρούμε δε ότι την ίδια ακριβώς έννοια φανερώνουν και οι επτά βασιλείς, καθώς η εναλλαγή των γενών δεν εμποδίζει καθόλου την ταύτιση του νοήματος, έστω και αν εκεί επισήμανε επτά κεφάλια στο θηλυκό γένος και επτά όρη στο ουδέτερο, ενώ εδώ σήμανε επτά βασιλείς· διότι πολλές φορές στη Γραφή χρησιμοποιούνται αδιακρίτως αρσενικά ονόματα αντί για θηλυκά.

Αυτά, αγαπητέ, με φόβο σου τα μεταδίδουμε άφθονα «λόγω της υπερβάλλουσας αγάπης του Χριστού». Διότι, αν οι πριν από εμάς μακάριοι προφήτες, αν και τα γνώριζαν, δεν θέλησαν να τα κηρύξουν ανοιχτά, για να μην προκαλέσουν ταραχή στις ψυχές των ανθρώπων, αλλά τα διηγήθηκαν μυστικά μέσα από παραβολές και αινίγματα, λέγοντας «εδώ χρειάζεται ο νους που έχει σοφία»· πόσο μάλλον εμείς θα κινδυνεύσουμε, τολμώντας να φέρουμε στο φως όσα εκείνοι είπαν με απόκρυφο τρόπο; Ας δούμε λοιπόν όσα πρόκειται να συμβούν στους έσχατους καιρούς σε αυτήν την ακάθαρτη πόρνη, και ποια και τι είδους μερική βάσανος θα της επιβληθεί από την οργή του Θεού πριν από την κρίση. Έλα λοιπόν, ω μακάριε Ησαΐα, σήκω και πες με σαφήνεια τι προφήτευσες για τη μεγάλη πόλη Βαβυλώνα. Όπως ακριβώς μίλησες και για την Ιερουσαλήμ και εκπληρώθηκε. Διότι εσύ είπες με παρρησία: «Ας γίνει η γη σας έρημη, οι πόλεις σας πυρίκαυστες. Τη χώρα σας μπροστά σας ξένοι την καταβροχθίζουν, και έχει ερημωθεί, καταστραμμένη από πολλούς ξένους. Θα εγκαταλειφθεί η θυγατέρα της Σιών σαν σκηνή σε αμπελώνα, και σαν καλύβα φύλακα σε αγγουρόκηπο, σαν πόλη πολιορκημένη». Τι λοιπόν; Δεν έχουν ήδη γίνει αυτά; Δεν έχουν εκπληρωθεί όσα είπες; Δεν έχει ερημωθεί η Ιουδαϊκή γη τους; Δεν έχει κατακαεί το αγιαστήριο; Δεν έχουν καταστραφεί τα τείχη; Δεν έχουν γκρεμιστεί οι πόλεις; Δεν καταβροχθίζουν ξένοι τη χώρα; Δεν κατέχουν τη γη τους οι Ρωμαίοι;

Και η γυναίκα ήταν ντυμένη με πορφυρό και κόκκινο χρώμα, στολισμένη με χρυσάφι και πολύτιμους λίθους και μαργαριτάρια, κρατώντας στο χέρι της ένα χρυσό ποτήρι γεμάτο βδελύγματα και τις ακαθαρσίες της πορνείας της γης, και στο μέτωπό της υπήρχε γραμμένο ένα όνομα: Μυστήριο, η μεγάλη Βαβυλώνα, η μητέρα των πορνών και των βδελυγμάτων της γης. Και είδα τη γυναίκα να μεθάει από το αίμα των αγίων και από το αίμα των μαρτύρων του Ιησού, και βλέποντάς την θαύμασα με μεγάλο θαυμασμό. Και μου είπε ο άγγελος: Γιατί απόρησες; Εγώ θα σου πω το μυστήριο της γυναίκας και του θηρίου που την κρατάει, το οποίο έχει τα επτά κεφάλια και τα δέκα κέρατα. Το θηρίο που είδες υπήρχε και δεν υπάρχει, και πρόκειται να ανεβεί από την άβυσσο και να πάει στην απώλεια. Και θα θαυμάσουν οι κάτοικοι της γης, των οποίων το όνομα δεν έχει γραφτεί στο βιβλίο της ζωής από την καταβολή του κόσμου, βλέποντας το θηρίο ότι υπήρχε και δεν υπάρχει, και θα εμφανιστεί. Εδώ χρειάζεται ο νους που έχει σοφία. Τα επτά κεφάλια είναι επτά όρη, πάνω στα οποία κάθεται η γυναίκα, και είναι επτά βασιλιάδες. Οι πέντε έπεσαν, ο ένας υπάρχει, ο άλλος δεν ήρθε ακόμα, και όταν έρθει, πρέπει να μείνει για λίγο. Και το θηρίο που υπήρχε και δεν υπάρχει, είναι ο ίδιος ο όγδοος, και προέρχεται από τους επτά, και πηγαίνει στην απώλεια.

Ερμηνεία: Υπαινίχθηκε την έλευση και την απώλεια του διαβόλου κατά τους έσχατους καιρούς. «Τα δε επτά κεφάλια του θηρίου στο οποίο κάθεται η πόρνη, είναι επτά όρη, και τα δέκα κέρατα είναι δέκα βασιλιάδες, οι οποίοι δεν έλαβαν ακόμη βασιλεία, αλλά θα έχουν εξουσία βασιλείας για μία ώρα, και θα έχουν μία γνώμη με το θηρίο, και θα τους δώσει δύναμη και εξουσία, για να πολεμήσουν εναντίον του Αρνίου, αλλά το Αρνίο θα τους νικήσει».

Ερμηνεία. Υπαινίχθηκε την έλευση και την καταστροφή του διαβόλου κατά τους έσχατους χρόνους. «Και τα επτά κεφάλια του θηρίου, πάνω στο οποίο κάθεται η πόρνη, είναι επτά όρη, και τα δέκα κέρατα είναι δέκα βασιλιάδες, οι οποίοι δεν έλαβαν ακόμη βασιλεία, αλλά θα έχουν βασιλική εξουσία για μία ώρα, και θα έχουν το ίδιο φρόνημα με το θηρίο, και θα τους δώσει δύναμη και εξουσία, προκειμένου να πολεμήσουν εναντίον του αρνίου, αλλά το αρνίο θα τους νικήσει».