Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ 3:10

Η εξουσία των αρχόντων, λοιπόν, θα κατέχει τη δυνατότητα να απαλλάσσει τον άνθρωπο από την κατά σάρκα δουλεία, όμως το να ελευθερώνει κανείς από την αμαρτία θα ταίριαζε να αποδίδεται μόνο στον Θεό και σε κανέναν άλλον. Επομένως, τους προτρέπει να σκέφτονται τα πρέποντα και να επιθυμούν την όντως και αληθινή ελευθερία, και εφεξής να μην αναζητούν τη λαμπρότητα των προγόνων τους, η οποία σε τίποτα δεν τους ωφελεί ως προς αυτό, αλλά μόνο τον Θεό που έχει την εξουσία των δικών Του νόμων, των οποίων η παράβαση δημιουργεί την αμαρτία, την τροφό της δουλείας μέσα στην ψυχή. Φαίνεται δε πώς ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός, με τρόπο λανθάνοντα και πολύ συγκεκαλυμμένο, τους ελέγχει, επειδή μάταια υπερηφανεύονται για έναν άνθρωπο και νομίζουν ότι ο μακάριος Αβραάμ υπήρξε απολύτως ελεύθερος. Διότι, με το να αποφανθεί με γενικότερο τρόπο ότι καθένας που πράττει την αμαρτία είναι δούλος της αμαρτίας, περιλαμβάνει στα δεσμά αυτά και τον ίδιο τον Αβραάμ, ο οποίος υπήρξε κάποτε δούλος της αμαρτίας. Διότι δικαιώθηκε, όχι επειδή ήταν δίκαιος, αλλά όταν πίστεψε στον Θεό, έχοντας κληθεί στην ελευθερία που προέρχεται από τη δικαίωση. Και δεν τα λέμε βέβαια αυτά επειδή αντιμαχόμαστε τη δόξα του δικαίου, αλλά επειδή κανείς ανάμεσα στους ανθρώπους δεν είναι απείραχτος από τα βέλη της αμαρτίας, και υποτάχθηκε πλήρως στον ζυγό της αμαρτίας ακόμη και αυτός που θεωρείται μέγας, σύμφωνα με το γεγραμμένο: «Κανείς δεν είναι δίκαιος, διότι όλοι αμάρτησαν και στερούνται τη δόξα του Θεού».

Διότι δεν υπήρχε «ούτε ένας δίκαιος, δεν υπήρχε κανείς που να πράττει την αγαθότητα, δεν υπήρχε ούτε ένας»· αλλά, όπως λέει κάπου ο Θεός δια της φωνής του προφήτη, του προσέφεραν μόνο την τιμή με τα χείλη, έχοντας στρέψει τον νου τους αλλού, και έχοντας απομακρύνει πολύ την καρδιά τους από την υποχρέωση να εκπληρώνουν όσα νομοθετήθηκαν μέσω του Μωυσή.

Προς τον ίδιο 1429. Όταν ήλθε εδώ ο Θεός Λόγος, απαίτησε πίστη και δικαίωσε με τη χάρη· διότι δεν ήταν δυνατόν να σωθούν με τη δικαιοσύνη εκείνοι που είχαν προδοθεί από τα ίδια τους τα μέσα. Και αυτό το διακήρυξαν τόσο ο Μελωδός όσο και το Σκεύος της εκλογής· ο πρώτος διαβεβαίωσε: «Δεν υπάρχει δίκαιος ούτε ένας», ενώ ο δεύτερος τόνισε: «Όλοι αμάρτησαν και στερούνται τη δόξα του Θεού». Από εκείνους όμως που πίστεψαν απαίτησε, όπως ήταν εύλογο, την ύψιστη δικαιοσύνη· έτσι, κατά την πρώτη προσέλευση η χάρη τούς δικαίωσε, ενώ για όσους δικαιώθηκαν όρισε να επιδοθούν σε αγαθά έργα, επειδή δεν είναι δυνατόν να σωθεί κανείς μόνο με την πίστη. Πρέπει, πράγματι, οι πράξεις να συνενώνονται με την πίστη και από αυτές η πίστη να λαμβάνει ζωή· διότι χωρίς αυτές θα ήταν νεκρή.

Ομιλία Ζ΄. Τι λοιπόν; Υπερέχουμε; Όχι βέβαια· διότι προηγουμένως αποδείξαμε ότι και οι Ιουδαίοι και οι Έλληνες βρίσκονται όλοι κάτω από την αμαρτία, καθώς είναι γραμμένο: Δεν υπάρχει δίκαιος ούτε ένας, δεν υπάρχει κανείς που να κατανοεί, δεν υπάρχει κανείς που να αναζητά τον Θεό. Όλοι παρεξέκλιναν, όλοι μαζί εξαχρειώθηκαν· δεν υπάρχει κανείς που να πράττει την αγαθότητα, δεν υπάρχει ούτε ένας. Τάφος ανοιγμένος είναι ο λάρυγγάς τους, με τις γλώσσες τους δολιεύονταν, δηλητήριο ασπίδων υπάρχει κάτω από τα χείλη τους· το στόμα τους είναι γεμάτο από κατάρες και πικρία, τα πόδια τους είναι γρήγορα στο να χύσουν αίμα· σύντριμμα και ταλαιπωρία υπάρχει στους δρόμους τους, και δεν γνώρισαν οδό ειρήνης· δεν υπάρχει φόβος Θεού μπροστά στα μάτια τους.

Εισήλθε σε αυτόν τον μεγάλο κόσμο, τον οποίο ο ίδιος κατασκεύασε· βρήκε τη φύση των ανθρώπων να νοσεί, να νοσεί, όχι κατακείμενη στο κρεβάτι, αλλά ριγμένη στην κακία, το κοινό μέλος να είναι διεφθαρμένο, τους βωμούς να φλέγονται, την κνίσα των θυσιών να μολύνει τον αέρα, τέκνα να σφαγιάζονται από τους γονείς τους, τη φύση να καταπατείται, τους νόμους της ύπαρξης να κλονίζονται, τη συμπόνια να ατιμάζεται. «Έθυσαν τους υιούς και τις θυγατέρες τους στα δαιμόνια»· βρήκε τους ανθρώπους να εκβακχεύονται με ακολασία, τον έναν να είναι πόρνος, τον άλλον μοιχός και τον άλλον δολοφόνος, ολόκληρη τη γη να βαδίζει προς την απώλεια, τους ανθρώπους να κείτονται στην κλίνη της πονηρίας, τον διάβολο να παραστέκεται, να ανάβει το καμίνι, να πολλαπλασιάζει τις πληγές, τους ιατρούς να αδυνατούν, τους προφήτες εννοώ, να κατηγορούν, χωρίς όμως να επέρχεται διόρθωση, τους ιατρούς να παρακάθονται, να παρασκευάζουν φάρμακα, αλλά να μην ωφελούν σε τίποτα, παρά μόνο να κατηγορούν τους πάντες. Δεν υπάρχει δίκαιος ούτε ένας, δεν υπάρχει κανείς που να εκζητεί τον Θεό.

Μη γένοιτο. Διότι εμείς, λέει, που πεθάναμε ως προς την αμαρτία, πώς θα ζήσουμε πλέον μέσα σε αυτήν; Αλλά αυτές τις λύσεις δεν τις προσφέρει εδώ. Διότι η αντίθεση δεν απέβλεπε σε αυτό ακριβώς, αλλά θέλει να δείξει μόνο τούτο: ότι λέτε παρόμοια με εκείνους, των οποίων ο λόγος θα υποστεί την έσχατη τιμωρία· διότι, όπως ακριβώς εκείνοι ισχυρίζονται ότι από τα κακά προέρχονται τα καλά, έτσι και εσείς λέτε ότι από τη δική σας αδικία προέρχεται η νίκη του Θεού. «Τι λοιπόν; Υπερέχουμε; Σε καμία περίπτωση. Διότι προηγουμένως κατηγορήσαμε και τους Ιουδαίους και τους Έλληνες ότι είναι όλοι υποταγμένοι στην αμαρτία· όπως ακριβώς είναι γραμμένο: Ότι δεν υπάρχει κανένας δίκαιος».

Διότι, αν έλεγε: «Δεν ήλθα για να καλέσω τους δικαίους, αλλά τους αμαρτωλούς», ίσως να είχε κάποια βάση η υπόνοια που θεωρεί ότι κάλεσε μεν τους αμαρτωλούς, όχι όμως πλέον τους δικαίους. Το ότι όμως η διατύπωση ελέχθη με απόλυτο τρόπο και χωρίς περιορισμό, αποδεικνύει την υπόνοια εντελώς εσφαλμένη. Αυτό το επισφραγίζει και ο θεσπέσιος Παύλος, λέγοντας: «Ο Χριστός ήλθε στον κόσμο για να σώσει τους αμαρτωλούς, από τους οποίους πρώτος είμαι εγώ». Και πάλι: «Προηγουμένως αποδείξαμε ότι Ιουδαίοι και Έλληνες είναι όλοι κάτω από την αμαρτία, καθώς είναι γραμμένο: δεν υπάρχει δίκαιος ούτε ένας, δεν υπάρχει αυτός που κατανοεί, δεν υπάρχει αυτός που αναζητεί τον Θεό. Διότι όλοι αμάρτησαν και στερούνται της δόξης του Θεού». Επίσης, το ότι «ο Κύριος ήλθε να ζητήσει και να σώσει το χαμένο» είναι προφανές ότι έχει ειπωθεί για όλο το ανθρώπινο γένος, το οποίο και νοείται ως συμπλήρωμα της εκατοντάδας των λογικών προβάτων, όπως ακριβώς και η χαμένη δραχμή, που ήταν η μία από τις δέκα δραχμές.