Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ 3:28

4 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

λογιζόμεθα οὖν πίστει δικαιοῦσθαι ἄνθρωπον χωρὶς ἔργων νόμου.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–4 από 4

Ἀναστάσιος Σιναΐτης Διάλογος κατὰ Ἰουδαίων
«Λογιζόμεθα οὖν πίστει δικαιοῦσθαι ἄνθρωπον χωρὶς ἔργων νόμου.» Τί; «Ἰουδαίων ὁ Θεὸς μόνον, οὐχὶ καὶ ἐθνῶν; ναὶ καὶ ἐθνῶν· ἐπείπερ εἷς ὁ Θεὸς ὃς δικαιώσει περιτομὴν ἐκ πίστεως καὶ ἀκροβυστίαν διὰ πίστεως· ὡς νόμον οὖν καταργοῦμεν διὰ τῆς πίστεως; μὴ γένοιτο, ἀλλὰ νόμον ἱστῶμεν.» —«Τί γὰρ ἡ Γραφὴ λέγει; Ἐπίστευσε δὲ Ἀβραὰμ τῷ Θεῷ, καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.» Λέγει γὰρ ὁ Δαβίδ· «Μακάριοι ὧν ἀφέθησαν αἱ ἀνομίαι, καὶ ὧν ἀπεκαλύφθησαν αἱ ἁμαρτίαι· μακάριος ἀνὴρ, ᾧ οὐ μὴ λογίσηται Κύριος ἁμαρτίαν.» — «Ὁ νόμος, φησὶ, τοῖς ἁμαρτάνουσι τὴν τιμωρίαν ἐπάγει·» ὁ δὲ προφήτης μακαρίζει τοὺς τῶν ἁμαρτημάτων δεξαμένους τὴν ἄφεσιν· «ὁ μακαρισμὸς οὖν οὗτος ἐπὶ τὴν περιτομὴν ἢ ἐπὶ τὴν ἀκροβυστίαν; λέγομεν ὅτι ἐλογίσθη τῷ Ἀβραὰμ ἡ πίστις εἰς δικαιοσύνην· πῶς οὖν ἐλογίσθη, ἐν περιτομῇ ὄντι, ἢ ἐν ἀκροβυστίᾳ; δῆλον οὐκ ἐν περιτομῇ, ἀλλ’ ἐν ἀκροβυστίᾳ· καὶ σημεῖον ἔλαβε περιτομῆς σφραγίδα τῆς δικαιοσύνης τῆς πίστεως τῆς ἐν τῇ ἀκροβυστίᾳ εἰς τὸ εἶναι αὐτὸν πατέρα πάντων τῶν πιστευόντων δι’ ἀκροβυστίας, εἰς τὸ λογισθῆναι καὶ αὐτοῖς τὴν δικαιοσύνην· καὶ πατέρα περιτομῆς οὐ τοῖς ἐκ περιτομῆς μόνον, ἀλλὰ καὶ τοῖς στοιχοῦσι τοῖς ἴχνεσι τῆς πίστεως, τοῖς ἐν τῇ ἀκροβυστίᾳ τοῦ πατρὸς ὑμῶν Ἀβραάμ· οὐ γὰρ διὰ νόμου ἡ ἐπαγγελία τῷ Ἀβραὰμ, ἢ τῷ σπέρματι αὐτοῦ, τὸ κληρονόμος εἶναι κόσμου, ἀλλὰ δικαιοσύνης πίστεως· ὁ γὰρ νόμος ὀργὴν κατεργάζεται· ἔθος γὰρ τῷ νόμῳ κολάζειν τοὺς παραβαίνοντας· οὗ γὰρ οὐκ ἔστι νόμος, οὐδὲ παράβασις· διὰ τοῦτο ἐκ πίστεως, ἵνα κατὰ χάριν ᾖ, εἰς τὸ εἶναι βεβαίαν τὴν ἐπαγγελίαν παντὶ τῷ σπέρματι, οὐ τῷ ἐκ νόμου μόνον, ἀλλὰ καὶ τῷ ἐκ πίστεως Ἀβραὰμ, ὅς ἐστι πατὴρ πάντων ἡμῶν, καθὼς γέγραπται, ὅτι Πατέρα πολλῶν ἐθνῶν τέθεικά σε· κατέναντι οὗ ἐπίστευσε Θεοῦ τοῦ ζωοποιοῦντος τοὺς νεκροὺς καὶ καλοῦντος τὰ μὴ ὄντα ὡς ὄντα· ὃς παρ’ ἐλπίδα, ἐπ’ ἐλπίδι ἐπίστευσεν, εἰς τὸ γενέσθαι αὐτὸν πατέρα πολλῶν ἐθνῶν, κατὰ τὸ εἰρημένον, Οὕτως ἔσται τῷ σπέρματί σου· καὶ μὴ ἀσθενήσας τῇ πίστει, οὐ κατενόησε τὸ αὑτοῦ σῶμα ἤδη νενεκρωμένον, ἑκατονταέτης που τυγχάνων, καὶ τὴν νέκρωσιν τῆς μήτρας Σάῤῥας· εἰς δὲ τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ Θεοῦ οὐ διεκρίθη τῇ ἀπιστίᾳ, ἀλλ’ ἐνεδυναμώθη τῇ πίστει δοὺς δόξαν τῷ Θεῷ· καὶ πληροφορηθεὶς ὅτι ὃ ἐπήγγελται δυνατός ἐστι καὶ ποιῆσαι· διὸ καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.»
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ορίστε: «Συμπεραίνουμε, λοιπόν, ότι ο άνθρωπος δικαιώνεται με την πίστη, χωρίς έργα νόμου.» Τι λοιπόν; «Είναι ο Θεός μόνο των Ιουδαίων; Δεν είναι και των εθνών; Ναι, και των εθνών· επειδή ένας είναι ο Θεός, ο οποίος θα δικαιώσει την περιτομή από την πίστη και την ακροβυστία διά της πίστεως. Μήπως, λοιπόν, με την πίστη καταργούμε τον νόμο; Μη γένοιτο· αλλά, αντιθέτως, τον νόμο τον στηρίζουμε.» — «Διότι τι λέει η Γραφή; Ο Αβραάμ πίστεψε στον Θεό, και αυτό του λογίσθηκε ως δικαιοσύνη.» Διότι λέει ο Δαβίδ: «Μακάριοι εκείνοι των οποίων συγχωρήθηκαν οι ανομίες και σκεπάστηκαν οι αμαρτίες· μακάριος ο άνθρωπος στον οποίο ο Κύριος δεν θα λογαριάσει αμαρτία.» — «Ο νόμος», λέει, «φέρνει την τιμωρία στους αμαρτάνοντες»· ο προφήτης όμως μακαρίζει εκείνους που έλαβαν τη συγχώρηση των αμαρτημάτων. «Αυτός, λοιπόν, ο μακαρισμός αφορά την περιτομή ή και την ακροβυστία; Διότι λέμε ότι η πίστη λογίσθηκε στον Αβραάμ ως δικαιοσύνη. Πώς, λοιπόν, του λογίσθηκε; Ενώ ήταν σε περιτομή ή σε ακροβυστία; Είναι φανερό ότι όχι σε περιτομή, αλλά σε ακροβυστία. Και έλαβε σημείο περιτομής, ως σφραγίδα της δικαιοσύνης της πίστεως που είχε όταν ακόμη ήταν σε ακροβυστία, ώστε να είναι αυτός πατέρας όλων όσοι πιστεύουν ενώ βρίσκονται σε ακροβυστία, για να λογισθεί και σ’ αυτούς η δικαιοσύνη· και πατέρας της περιτομής, όχι μόνο σ’ εκείνους που είναι από την περιτομή, αλλά και σ’ εκείνους που ακολουθούν τα ίχνη της πίστεως που είχε ο πατέρας μας Αβραάμ όταν ήταν στην ακροβυστία. Διότι η υπόσχεση που δόθηκε στον Αβραάμ ή στο σπέρμα του, ότι θα είναι κληρονόμος του κόσμου, δεν δόθηκε διά του νόμου, αλλά διά της δικαιοσύνης που προέρχεται από την πίστη. Διότι ο νόμος εργάζεται οργή· επειδή γνώρισμα του νόμου είναι να τιμωρεί τους παραβάτες. Όπου, άλλωστε, δεν υπάρχει νόμος, δεν υπάρχει ούτε παράβαση. Γι’ αυτό και είναι από την πίστη, ώστε να είναι κατά χάριν, για να είναι βέβαιη η υπόσχεση σε όλο το σπέρμα, όχι μόνο σ’ εκείνο που είναι από τον νόμο, αλλά και σ’ εκείνο που είναι από την πίστη του Αβραάμ, ο οποίος είναι πατέρας όλων μας, καθώς είναι γραμμένο: Σε έθεσα πατέρα πολλών εθνών· ενώπιον του Θεού, στον οποίο πίστεψε, του Θεού που ζωοποιεί τους νεκρούς και καλεί τα μη όντα σαν να υπάρχουν. Αυτός, ενώ κάθε ελπίδα είχε χαθεί, πίστεψε με ελπίδα, ώστε να γίνει πατέρας πολλών εθνών, σύμφωνα με αυτό που είχε ειπωθεί: Έτσι θα είναι το σπέρμα σου. Και χωρίς να ασθενήσει στην πίστη, δεν λογάριασε το σώμα του, που ήταν ήδη νεκρωμένο, αφού ήταν περίπου εκατό ετών, ούτε και τη νέκρωση της μήτρας της Σάρρας. Αλλά απέναντι στην υπόσχεση του Θεού δεν δίστασε από απιστία· αντιθέτως, ενδυναμώθηκε με την πίστη, δίνοντας δόξα στον Θεό, και έχοντας πλήρη βεβαιότητα ότι εκείνο που υποσχέθηκε ο Θεός είναι δυνατός και να το πραγματοποιήσει. Γι’ αυτό και του λογίσθηκε ως δικαιοσύνη.»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Περὶ τῆς ἁγίας καὶ ὁμοουσίου Τριάδος
ΑΛΛΟ. Τοῖς δικαιουμένοις διὰ τῆς πίστεως τῆς εἰς Χριστὸν συναγορεύων Παῦλός φησι· «Λογιζόμεθα γὰρ δικαιοῦσθαι ἄνθρωπον χωρὶς ἔργων νόμου· ἢ Ἰουδαίων ὁ Θεὸς μόνων, οὐχὶ καὶ ἐθνῶν; ναὶ καὶ ἐθνῶν. Εἴπερ εἷς Θεὸς ὃς δικαιώσει περιτομὴν ἐκ πίστεως, καὶ ἀκροβυστίαν διὰ τῆς πίστεως.» Τοῦτο ποιοῦντα Χριστὸν εὑρίσκομεν. Δικαιοῦν γὰρ ὑπισχνούμενος τοὺς πιστεύοντας εἰς αὐτὸν, «Ἀμὴν, φησὶ, λέγω ὑμῖν· ὁ πιστεύων εἰς ἐμὲ, οὐ κρίνεται, ἀλλ᾽ ἔχει ζωὴν αἰώνιον.» Εἰ δὲ πρέπει μόνῳ τὸ δικαιοῦν τῷ Θεῷ, δικαιοῖ δὲ Χριστὸς, πῶς οὐκ ἔστι φύσει Θεός; Εἰ δὲ τοῦτο, οὐ ποίημα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Άλλο. Συνηγορώντας υπέρ εκείνων που δικαιώνονται μέσω της πίστεως στον Χριστό, ο Παύλος λέει: «Διότι λογιζόμαστε ότι ο άνθρωπος δικαιώνεται χωρίς τα έργα του νόμου· ή μήπως ο Θεός είναι μόνο των Ιουδαίων, και όχι και των εθνικών; Ναι, και των εθνικών. Εφόσον ένας είναι ο Θεός, ο οποίος θα δικαιώσει τους περιτμημένους εκ πίστεως και τους απερίτμητους διά της πίστεως.» Αυτό βρίσκουμε να πράττει ο Χριστός. Διότι, υποσχόμενος να δικαιώσει όσους πιστεύουν σε αυτόν, λέει: «Αλήθεια σας λέω, όποιος πιστεύει σε εμένα, δεν κρίνεται, αλλά έχει ζωή αιώνια.» Εάν λοιπόν το να δικαιώνει αρμόζει μόνο στον Θεό, και ο Χριστός δικαιώνει, πώς δεν είναι εκ φύσεως Θεός; Και εάν ισχύει αυτό, δεν είναι δημιούργημα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὴν πρὸς Ῥωμαίους ἐπιστολήν
Λογιζόμεθα οὖν πίστει δικαιοῦσθαι ἄνθρωπον χωρὶς ἔργων νόμου. Ὅτε ἔδειξεν ἀνωτέρους ὄντας ἀπὸ τῆς πίστεως τῶν Ἰουδαίων, τότε λοιπὸν μετὰ πολλῆς τῆς παῤῥησίας καὶ περὶ αὐτῆς διαλέγεται, καὶ τὸ δοκοῦν ἐνταῦθα θορυβεῖν, πάλιν ἰᾶται. Καὶ γὰρ δύο ταῦτα τὰ ταράττοντα ἦν Ἰουδαίους, ἓν μὲν, εἰ τοὺς μετ᾽ ἔργων μὴ σωθέντας δυνατὸν χωρὶς ἔργων σωθῆναι· ἕτερον δὲ, εἰ τοὺς ἀκροβύστους δίκαιον τῶν αὐτῶν ἀπολαῦσαι τοῖς ἐν τοσούτῳ χρόνῳ συντραφεῖσι τῷ νόμῳ· ὃ πολλῷ τοῦ προτέρου μᾶλλον αὐτοὺς ἐξετάραττε. Διὰ τοῦτο ἐκεῖνο κατασκευάσας, ἐπὶ τοῦτο λοιπὸν ἔξεισιν· ὅπερ οὕτως ἐθορύβει τοὺς Ἰουδαίους, ὡς καὶ Πέτρῳ μετὰ τὴν πίστιν ταύτης ἕνεκεν ἐγκαλέσαι τῆς ὑποθέσεως, Κορνηλίου καὶ τῶν κατ᾽ αὐτὸν ἕνεκεν πραγμάτων. Τί οὖν φησι; Λογιζόμεθα οὖν πίστει δικαιοῦσθαι ἄνθρωπον χωρὶς ἔργων νόμου. Οὐκ εἶπεν Ἰουδαῖον, ἢ τὸν ὑπὸ τὸν νόμον ὄντα, ἀλλ᾽ ἐξαγαγὼν τὸν λόγον εἰς εὐρυχωρίαν, καὶ τῇ οἰκουμένῃ τὰς θύρας ἀνοίξας τῆς σωτηρίας, φησὶν, Ἄνθρωπον, τὸ κοινὸν τῆς φύσεως ὄνομα θείς. Εἶτα ἀπὸ τούτου λαβὼν ἀφορμὴν, μὴ τεθεῖσαν ἀντίθεσιν λύει. Ἐπειδὴ γὰρ εἰκὸς ἦν Ἰουδαίους ἀκούσαντας, ὅτι πάντα ἄνθρωπον ἡ πίστις δικαιοῖ, δυσχεραίνειν καὶ σκανδαλίζεσθαι, ἐπήγαγεν· Ἢ Ἰουδαίων ὁ Θεὸς μόνον; ὡς ἂν εἰ ἔλεγε· Διὰ τί γάρ σοι τοῦτο ἄτοπον εἶναι δοκεῖ, τὸ πάντα ἄνθρωπον σώζεσθαι; μὴ γὰρ μερικός ἐστιν ὁ Θεός;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Συμπεραίνουμε, λοιπόν, ότι ο άνθρωπος δικαιώνεται μέσω της πίστεως, χωρίς τα έργα του νόμου. Όταν απέδειξε ότι, χάρη στην πίστη, είναι ανώτεροι από τους Ιουδαίους, τότε πλέον με πολλή παρρησία συζητά και γι' αυτήν, και θεραπεύει και πάλι αυτό που φαίνεται εδώ να προκαλεί ταραχή. Διότι δύο ήταν τα ζητήματα που αναστάτωναν τους Ιουδαίους: το ένα, εάν είναι δυνατόν να σωθούν χωρίς τα έργα εκείνοι που δεν σώθηκαν με τα έργα· το άλλο, εάν είναι δίκαιο οι απερίτμητοι να απολαύσουν τα ίδια αγαθά με εκείνους που ανατράφηκαν επί τόσο πολύ χρόνο με τον νόμο, πράγμα που τους αναστάτωνε πολύ περισσότερο από το πρώτο. Γι' αυτό, αφού τεκμηρίωσε το προηγούμενο, προχωρά πλέον στο δεύτερο, το οποίο θορυβούσε τόσο πολύ τους Ιουδαίους, ώστε και τον Πέτρο, μετά την πίστη του, να τον εγκαλέσουν για αυτήν την υπόθεση, εξαιτίας των όσων συνέβησαν με τον Κορνήλιο και τους δικούς του. Τι λέει λοιπόν; Συμπεραίνουμε, λοιπόν, ότι ο άνθρωπος δικαιώνεται μέσω της πίστεως χωρίς τα έργα του νόμου. Δεν είπε «ο Ιουδαίος» ή «αυτός που βρίσκεται υπό τον νόμο», αλλά, εξάγοντας τον λόγο σε ευρυχωρία και ανοίγοντας τις θύρες της σωτηρίας στην οικουμένη, λέει, «ο άνθρωπος», θέτοντας το κοινό όνομα της ανθρώπινης φύσεως. Έπειτα, παίρνοντας αφορμή από αυτό, ανασκευάζει μια αντίρρηση που δεν είχε καν διατυπωθεί ρητά. Διότι, επειδή ήταν φυσικό οι Ιουδαίοι, ακούγοντας ότι η πίστη δικαιώνει κάθε άνθρωπο, να δυσανασχετούν και να σκανδαλίζονται, πρόσθεσε: «Μήπως είναι Θεός μόνο των Ιουδαίων;», σαν να έλεγε: «Γιατί σου φαίνεται παράλογο το να σώζεται κάθε άνθρωπος; Μήπως ο Θεός ανήκει μόνο σε ένα μέρος των ανθρώπων;».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Εἰς τὰς ἐπιστολὰς τοῦ Παύλου
Οὐχί.» Οὐκ εἶπεν, ἀνῃρέθη, ἢ διέφθαρται, φειδόμενος τοῦ ἀκροατοῦ. «Ἀλλὰ διὰ νόμου πίστεως.» Ἐπειδὴ τῷ ὀνόματι τοῦ νόμου ἔβλεπεν μάλιστα τὸν Ἰουδαῖον προσκείμενον, τούτου ἕνεκα καὶ τὴν διὰ πίστεως χάριν ὀνομάζει πίστεως νόμον. «Λογιζόμεθα γὰρ δικαιοῦσθαι πίστει ἄνθρωπον χωρὶς ἔργων νόμου.» Ἀντὶ τούτου, τὸ θαῤῥοῦμεν, τοῦτο ἐφανερώθη. «Ἢ Ἰουδαίων ὁ Θεὸς μόνον, οὐχὶ καὶ ἐθνῶν; Ναὶ καὶ ἐθνῶν· εἴπερ εἷς ὁ Θεὸς, ὃς δικαιώσει περιτομὴν ἐκ πίστεως, καὶ ἀκροβυστίαν διὰ πίστεως.» Πάλιν κοινὴν πᾶσιν ἀνθρώποις τὴν σωτηρίαν προθεὶς, γενναίως ἀγωνίζεται φάσκων· Ἐπειδὴ πάντων ἀνθρώπων ποιητής ἐστιν ὁ Θεὸς, τούτου χάριν τοὺς πάντας σώζει. Οὐ γὰρ ἔχει τις εἰπεῖν, ὡς Ἰουδαίων μέν ἐστι Θεὸς, τῶν δὲ ἐθνῶν οὔ· εἷς δὲ πάντων κτίστης, πάντων ἐστὶ καὶ Σωτὴρ δηλονότι. «Νόμον οὖν καταργοῦμεν διὰ τῆς πίστεως; Μὴ γένοιτο! ἀλλὰ νόμον ἱστάνομεν.» Ἐπειδὴ εἶπεν τὸν νόμον τῶν ἔργων ἐκκεκλεῖσθαι, ὡς μὴ δύνασθαι ἐν αὐτῷ καυχᾶσθαι, λοιπὸν τούτου χάριν ἐπάγει· Μὴ θορυβηθῇς, φησίν. Οὐ γὰρ νόμον ἡ πίστις ἀναιρεῖ, ἀλλὰ τὸν νόμον συνίστησι. Πῶς δὲ συνίστησιν; εἷς σκοπὸς τῷ νόμῳ, τὸ τὸν ἄνθρωπον σῶσαι· εἰ δὲ ἡ πίστις τοῦτο ποιεῖ, καὶ σώζει τῇ χάριτι, τὸν σκοπὸν δηλονότι τοῦ νόμου συνίστησιν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Όχι.» Δεν είπε ότι καταργήθηκε ή ότι καταστράφηκε, θέλοντας να προφυλάξει τον ακροατή. «Αλλά διά του νόμου της πίστεως.» Επειδή έβλεπε τον Ιουδαίο να είναι ιδιαίτερα προσκολλημένος στο όνομα του νόμου, γι' αυτό τον λόγο ονομάζει τη χάρη διά της πίστεως «νόμο της πίστεως». «Διότι λογιζόμαστε ότι ο άνθρωπος δικαιώνεται με την πίστη, χωρίς τα έργα του νόμου.» Αντί να πει "έχουμε την πεποίθηση", εκφράστηκε με αυτό [το ρήμα]. «Ή μήπως είναι ο Θεός μόνο των Ιουδαίων, και όχι και των εθνών; Ναι, και των εθνών· εφόσον ένας είναι ο Θεός, ο οποίος θα δικαιώσει την περιτομή εκ πίστεως και την ακροβυστία διά της πίστεως.» Προβάλλοντας πάλι τη σωτηρία ως κοινή για όλους τους ανθρώπους, αγωνίζεται γενναία λέγοντας: Επειδή ο Θεός είναι Δημιουργός όλων των ανθρώπων, για τον λόγο αυτόν σώζει τους πάντες. Διότι κανείς δεν μπορεί να πει ότι είναι Θεός μεν των Ιουδαίων, όχι όμως και των εθνών· εφόσον λοιπόν ένας είναι ο Δημιουργός των πάντων, είναι προφανώς και Σωτήρας όλων. «Καταργούμε, λοιπόν, τον νόμο διά της πίστεως; Μη γένοιτο! Αντιθέτως, στερεώνουμε τον νόμο.» Επειδή είπε ότι ο νόμος των έργων έχει αποκλειστεί, ώστε να μην μπορεί κανείς να καυχάται σε αυτόν, γι' αυτόν τον λόγο προσθέτει στη συνέχεια: Μην ταράζεσαι, λέει. Διότι η πίστη δεν καταργεί τον νόμο, αλλά τον στηρίζει. Και πώς τον στηρίζει; Ένας είναι ο σκοπός του νόμου, το να σώσει τον άνθρωπο· εάν λοιπόν η πίστη το πράττει αυτό και σώζει με τη χάρη, είναι προφανές ότι στηρίζει τον σκοπό του νόμου.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες