Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ 5:9

Διότι, αφού άρχισε από το «Ο Θεός όμως αποδεικνύει την αγάπη του σε εμάς με το ότι, ενώ εμείς ήμασταν ακόμη αμαρτωλοί, ο Χριστός πέθανε για εμάς· πολύ περισσότερο, λοιπόν, τώρα που δικαιωθήκαμε με το αίμα του, θα σωθούμε μέσω αυτού από την οργή. Διότι, αν, ενώ ήμασταν εχθροί, συμφιλιωθήκαμε με τον Θεό μέσω του θανάτου του Υιού του, πολύ περισσότερο τώρα που συμφιλιωθήκαμε θα σωθούμε με τη ζωή του». Και αφού ανέφερε πολλά παρόμοια, τα οποία με σαφήνεια και μεγαλοπρέπεια παρουσιάζουν τη μεγάλη και ανεκδιήγητη φιλανθρωπία του Θεού στη δωρεά της άφεσης των αμαρτιών, καθώς και της εξουσίας και δύναμης των όσων κατορθώνονται προς δόξαν του Θεού και του Χριστού του, με την ελπίδα της αιώνιας ζωής μέσω του Ιησού Χριστού του Κυρίου μας. Μέσω του οποίου λέει: «Όπως ακριβώς, λοιπόν, μέσω ενός παραπτώματος προήλθε κατάκριση σε όλους τους ανθρώπους, έτσι και μέσω ενός δικαιώματος προήλθε σε όλους τους ανθρώπους δικαίωση ζωής». Και αφού εξέθεσε δογματικά τα όσα ακολουθούν, τότε λέει: «Ή μήπως αγνοείτε, αδελφοί, ότι όσοι βαπτιστήκαμε στον Χριστό Ιησού, στον θάνατό του βαπτιστήκαμε;». Γιατί; Για να μπορέσουμε, αφού προηγήθηκε η χάρη, να συνεισφέρουμε κι εμείς όσα οφείλουμε σύμφωνα με την πίστη που ενεργείται μέσω της αγάπης, και έτσι να τελειωθεί σε εμάς η ευδοκία της εν Χριστώ αγάπης του Θεού.

Εάν δε εμπιστευθούμε τον Κύριο, θα σωθούμε δι' αυτού από την οργή.

Διότι με δυσκολία θα πεθάνει κανείς για έναν δίκαιο· αν και για τον αγαθό ίσως κάποιος και να τολμήσει να πεθάνει. Ο δε Θεός αποδεικνύει την αγάπη Του σε εμάς. Αυτό δε που λέει, είναι το εξής: Διότι, εάν για έναν ενάρετο άνθρωπο δεν θα επέλεγε κανείς εύκολα να πεθάνει, αναλογίσου την αγάπη του Δεσπότη σου, όταν ο Ίδιος φαίνεται να σταυρώνεται όχι για ενάρετους, αλλά για αμαρτωλούς και εχθρούς· πράγμα που λέει και στη συνέχεια: Ότι, εάν, ενώ εμείς ήμασταν αμαρτωλοί, ο Χριστός πέθανε για εμάς, πολύ περισσότερο λοιπόν, αφού δικαιωθήκαμε τώρα με το αίμα Του, θα σωθούμε μέσω αυτού από την οργή. Διότι, εάν ενώ ήμασταν εχθροί συμφιλιωθήκαμε με τον Θεό μέσω του θανάτου του Υιού Του, πολύ περισσότερο τώρα που συμφιλιωθήκαμε θα σωθούμε με τη ζωή Του. Και φαίνεται μεν ότι τα λεγόμενα αποτελούν ταυτολογία, δεν είναι όμως για εκείνον που τα προσέχει με ακρίβεια. Παρατήρησε δε: Θέλει να τους διαβεβαιώσει για τα μέλλοντα. Και πρώτα μεν τους συγκινεί ξεκινώντας από το φρόνημα του δικαίου, λέγοντας ότι και εκείνος είχε την απόλυτη πεποίθηση πως, ό,τι έχει υποσχεθεί ο Θεός, είναι ικανός και να το πράξει· έπειτα, από τη χάρη που δόθηκε, ύστερα από τις θλίψεις, ότι είναι ικανές να μας οδηγήσουν στην ελπίδα· και πάλι από το Πνεύμα, το οποίο λάβαμε. Τέλος δε, αποδεικνύει τούτο και από τον θάνατο και από τη δική μας προηγούμενη κακία.

«Αποδεικνύει δε τη δική του αγάπη για εμάς ο Θεός, διότι, ενώ εμείς ήμασταν ακόμη αμαρτωλοί, ο Χριστός πέθανε για εμάς. Πολύ περισσότερο, λοιπόν, αφού δικαιωθήκαμε τώρα με το αίμα του, θα σωθούμε διά μέσου αυτού από την οργή». Αυτό είναι πάλι ένα άλλο επιχείρημα, το οποίο προκύπτει από τα αγαθά που λάβαμε. «Διότι αν, ενώ ήμασταν εχθροί, συμφιλιωθήκαμε με τον Θεό διά του θανάτου του Υιού του, πολύ περισσότερο, αφού συμφιλιωθήκαμε, θα σωθούμε με τη ζωή του». Άλλο επιχείρημα συνάγεται από το μεγαλύτερο. Διότι λέει ότι ήταν πολύ σπουδαιότερο να συμφιλιωθούμε ενώ ήμασταν εχθροί, παρά, αφού συμφιλιωθήκαμε, να παραμείνουμε στην αγάπη. Εάν λοιπόν έπραξε το μεγαλύτερο, πεθαίνοντας για εμάς ενώ ήμασταν ακόμη αμαρτωλοί, πώς δεν θα πράξει και το μικρότερο; Πρόσεξε δε με πόσους τρόπους θέλει να τους δώσει βεβαιότητα για τα μελλοντικά αγαθά. Πρώτα μεν τους συνετίζει μέσα από το φρόνημα του δικαίου, λέγοντας ότι ο Αβραάμ είχε την απόλυτη βεβαιότητα πως εκείνο που υποσχέθηκε ο Θεός, είναι ικανός και να το πράξει.

Διότι δεν θεώρησα ως αρπαγή το να είμαι ίσος με τον Θεό· αλλά, ενώ είμαι Θεός ομοούσιος με τον Πατέρα, οδήγησα τον εαυτό μου στην κένωση, και υπέρ των ασεβών ταπεινώνομαι μέχρι θανάτου, καθώς έτσι ευδόκησε ο Πατέρας. Διότι ό,τι θέλει Εκείνος, το βούλομαι κι εγώ, εφόσον εκ φύσεως έχω το ίδιο θέλημα με Αυτόν και είμαι κοινωνός της θεότητας. Και υψώνομαι εγώ ο Ύψιστος, με την ανθρωπότητα να έχει δοξαστεί στο πρόσωπό μου (διότι έτσι αποδεικνύω την πατρική αγάπη), ώστε τα πρόβατα που φυλάσσονται για εμένα, αφού δικαιωθούν με το δικό μου αίμα και εξασφαλίσουν μέσω του δικού μου θανάτου την καταλλαγή με τον Πατέρα μου, να ζήσουν μέσα στη ζωή και να αναπαυθούν κάτω από τις φτερούγες μου.

«Πολύ περισσότερο λοιπόν», λέει, «τώρα που δικαιωθήκαμε με το αίμα του, θα σωθούμε μέσω αυτού από την οργή». Η οργή βέβαια είναι πάθος, και μάλιστα πάθος άλογο, ενώ το θείο είναι εντελώς απαθές· επομένως, δεν οργίζεται καθ' εαυτόν· αλλά, παρόλα αυτά, λέγεται ότι οργίζεται εναντίον όσων πράττουν έργα άξια οργής. Διότι, λέει, «οργίστηκε με θυμό ο Κύριος εναντίον του λαού του και αποστράφηκε την κληρονομιά του»· χωρίς βέβαια ο λόγος να δηλώνει ότι ο ίδιος υπέστη κάτι τέτοιο, αλλά ονομάζοντας θυμό και οργή Κυρίου την επιφορά της οργής την οποία ο αμαρτωλός, κατά τη θεία δίκη, επισύρει πάνω του. Τι λοιπόν; Δεν επέφερε σε εμάς την οργή η παράβαση της θείας εντολής; Δεν καταστήκαμε εξαιτίας αυτής εχθροί του Θεού;

Ίσως μάλιστα το «αυτού» να μην προστίθεται για να υποδείξει τη σχέση του Υιού προς τον Πατέρα, αλλά για να επιβεβαιώσει ότι κανείς άλλος, παρά ο ίδιος ο ένας Υιός της Τριάδος, ενήργησε μέσω του θανάτου του τη συμφιλίωσή μας με τον Θεό· σαν να έλεγε: ο ίδιος ο Υιός μας συμφιλίωσε με τον Θεό, δηλαδή με τον εαυτό του, με τον Πατέρα και με το Πνεύμα· όπως ακριβώς και το χωρίο: «Ούτε άγγελος ούτε άνθρωπος, αλλά ο ίδιος ο Κύριος μας έσωσε». Αυτός λοιπόν είναι ο σκοπός και αυτών των αποστολικών χωρίων, και έτσι αποδεικνύεται ότι ο θείος Απόστολος συμφωνεί απολύτως με τον εαυτό του σε όλα. Αυτός όμως ο θρασύς, ο οποίος καυχιέται υπερβολικά για την ψεύτικη σοφία του, αφού απέκοψε μερικά μικρά τμήματα από αυτά και άλλα τα παραποίησε, προσπαθεί να προσαρμόσει τα υπόλοιπα στον δικό του σκοπό, και μέσω αυτών να δείξει ότι ο θείος Απόστολος υποδηλώνει πως η συμφιλίωσή μας δεν έγινε μέσω του αίματος του Υιού, ισχυριζόμενος ότι αυτό το διακηρύσσει σε πολλά σημεία ο θεσπέσιος Παύλος. «Διότι», λέει, «αφού δικαιωθήκαμε με το αίμα του Υιού, θα σωθούμε δι' αυτού»· και πάλι: «Όντας εχθροί, συμφιλιωθήκαμε με τον Θεό μέσω του αίματος του Υιού του». Έχοντας αποσπάσει κακόβουλα μόνο αυτά από το σύνολο του προαναφερθέντος κειμένου, καταδικάζει ως παράλογο τον ορθό δικό μας λόγο, αν και ο ίδιος βαρύνεται με πάρα πολλές κατηγορίες και παρασύρεται σε τόσους πολλούς και τόσο προφανείς παραλογισμούς, τους οποίους η συζήτησή μας ήδη έχει καταδείξει, αλλά και θα καταδείξει στη συνέχεια.

Ρωμ. 5,6-11 Παραθέτει τρία σημεία που δείχνουν την υπερβολή της αγάπης του Θεού και ταυτόχρονα αποδεικνύουν τη μελλοντική του πρόνοια και φιλανθρωπία. Αυτά δε τα τρία λαμβάνονται μόνο από το υποκείμενο, δηλαδή από εκείνους προς τους οποίους επιδεικνύεται η αγάπη. Επειδή υπάρχουν πάλι και άλλα από την πλευρά εκείνου που αγάπησε, μέσα από τα οποία πάλι συνίσταται και παρουσιάζεται η υπερβολή της αγάπης, όπως το ίδιο το να κατοικήσει σε παρθενική μήτρα και να σαρκωθεί από αυτήν, το να υποταχθεί στις εντολές του νόμου ο νομοθέτης, έπειτα το να ατιμαστεί, να υβριστεί, να ραπιστεί, και το κορύφωμα: να θανατωθεί διά σταυρού. Αυτός όμως, αφού ανακεφαλαίωσε τα όσα προέρχονται από εκείνον που αγάπησε, αναφέροντας προς το παρόν μόνο τον θάνατο, ανέλυσε λεπτομερώς τα όσα αφορούν τους αγαπηθέντες, καθώς αυτή η μέθοδος συντελεί εδώ στο να δείξει ότι ολοένα και περισσότερο θα προνοεί, θα υπερασπίζεται και θα λυτρώνει από κάθε οργή, τόσο την παρούσα, όταν γνωρίζει ότι αυτό συμφέρει, όσο και τη μελλοντική, η οποία είναι αληθώς η έσχατη οργή. Τα τρία δε που παραθέτει είναι τα εξής: ήμασταν «ασθενείς», λέει, ασθενείς όμως όχι εκ φύσεως αλλά από δική μας προαίρεση και πράξη. Ήμασταν, επομένως, ασθενείς και είχαμε ανάγκη από πολλή βοήθεια. Αλλά ήμασταν και «ασεβείς», και αυτόν τον ίδιο που επρόκειτο, λέει, να μας βοηθήσει, τον αποδιώχναμε, αποδίδοντας τον σεβασμό σε άλλους, ενώ τον ίδιο τον υβρίζαμε όπως τους εχθρούς και τους πολεμίους.