Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΙΑ ΣΕΙΡΑΧ 14:1

Έπειτα, ερμηνεύοντας ο ίδιος ότι το «κατένυξε» σημαίνει «κατέπληξε», είπε: «Μάτια ώστε να μη βλέπουν και αυτιά ώστε να μην ακούν». Αυτό πράγματι συνηθίζει να συμβαίνει σε όσους καταπλήσσονται· διότι, καθώς ο νους ταράζεται, οι αισθήσεις παύουν να επιτελούν τις οικείες λειτουργίες τους. Άκουσε, όμως, τι σημαίνει αυτό από τη Γραφή, η οποία λέει: «Μακάριος είναι εκείνος που δεν καταβλήθηκε από τη λύπη για την αμαρτία». Και όμως, η κατά Θεόν λύπη επιφέρει μετάνοια που οδηγεί σε σωτηρία αμετάκλητη. Τι σημαίνει, λοιπόν, αυτό που λέει; Αν υποστηρίζαμε, όπως νομίζουν ορισμένοι, ότι εδώ μακαρίζεται εκείνος που δεν αμάρτησε καθόλου, ίσως κανείς να μην μπορούσε να μετάσχει σε αυτόν τον μακαρισμό· διότι όλοι είμαστε υπόλογοι σε επιτίμια. Ποιος, πράγματι, θα καυχηθεί ότι έχει αγνή καρδιά; Ή ποιος θα ισχυριστεί με παρρησία ότι είναι καθαρός από αμαρτίες; Αν όμως λέγαμε ότι μακαρίζει όχι εκείνον που δεν λυπήθηκε, αλλά εκείνον που δεν καταβλήθηκε από τη λύπη ούτε εγκατέλειψε εκ των προτέρων τη σωτηρία του, όπως συνέβη στον Ιούδα, ο οποίος έθεσε τέλος στη ζωή του με αγχόνη —πράγμα που φοβόταν ο θεσπέσιος Παύλος μήπως πάθει και εκείνος που είχε πορνεύσει μεταξύ των Κορινθίων, και γι’ αυτό έλεγε να τον δεχθούν αφού μετανοήσει, «μήπως ένας τέτοιος άνθρωπος καταποντιστεί από την υπερβολική λύπη»—, τότε ίσως να προσεγγίζαμε κάπως την αλήθεια του ρητού. Και αν η κατάνυξη λέγεται επίσης με θετική σημασία, ας μην απορεί κανείς· διότι και εκεί δηλώνει τον τραυματισμό από τα καλά, όπως ακριβώς αναφωνούσε και η ψυχή που ποθούσε τον θείο έρωτα: «Διότι είμαι πληγωμένη από αγάπη».

«Και θα είναι η ψυχή των αγίων σαν δέντρο καρποφόρο.» «Μακάριοι είμαστε, Ισραήλ, διότι τα αρεστά στον Θεό είναι γνωστά σε εμάς.» «Μακάριος ο άνθρωπος που δεν ολίσθησε με το στόμα του. Μακάριος εκείνος τον οποίο δεν κατέκρινε η συνείδησή του.» «Εννέα σκέψεις θεώρησα μακάριες στην καρδιά μου, και τη δέκατη θα την αναφέρω με τη γλώσσα μου: Ο άνθρωπος που ευφραίνεται για τα παιδιά του, και που ζει για να δει την πτώση των εχθρών του. Μακάριος αυτός που συζεί με συνετή γυναίκα, και αυτός που δεν ολίσθησε με τη γλώσσα του, και αυτός που δεν δούλεψε σε κάποιον ανάξιό του. Μακάριος αυτός που βρήκε τη φρόνηση, και που τα λόγια του κατευθύνονται σε αυτιά που ακούν. Πόσο μεγάλος είναι αυτός που βρήκε τη σοφία! Αλλά δεν υπάρχει κανένας ανώτερος από εκείνον που φοβάται τον Κύριο.» «Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι, διότι δική τους είναι η βασιλεία των ουρανών.» «Μακάριοι οι πράοι, διότι αυτοί θα κληρονομήσουν τη γη.» «Μακάριοι όσοι πενθούν, διότι αυτοί θα παρηγορηθούν.» «Μακάριοι όσοι πεινούν και διψούν για τη δικαιοσύνη, διότι αυτοί θα χορτάσουν.» «Μακάριοι οι ελεήμονες, διότι αυτοί θα ελεηθούν.» «Μακάριοι οι καθαροί στην καρδιά, διότι αυτοί θα δουν τον Θεό.» «Μακάριοι οι ειρηνοποιοί, διότι αυτοί θα ονομαστούν υιοί του Θεού.» «Μακάριοι οι διωκόμενοι ένεκα της δικαιοσύνης, διότι δική τους είναι η βασιλεία των ουρανών.» «Μακάριοι είστε όταν σας χλευάσουν και σας διώξουν και πουν εναντίον σας κάθε πονηρό λόγο ψευδόμενοι, εξαιτίας μου. Χαίρετε και αγαλλιάσθε, διότι ο μισθός σας είναι πολύς στους ουρανούς.» «

ΤΙΤΛΟΣ ΙΔ΄. — Περί εκείνων που προφυλάσσουν τη γλώσσα τους. «Δεν θα μιλήσουν τα χείλη μου άνομα, ούτε η ψυχή μου θα μελετήσει άδικα.» «Αν φείδεσαι των χειλέων σου, θα είσαι συνετός.» «Όποιος φυλάσσει το στόμα του, διατηρεί την ψυχή του.» «Τη φιλονικία καταπραΰνει ο σιωπηλός.» «Όποιος αγαπά τη ζωή του, φείδεται του στόματός του.» «Αφαίρεσε από τον εαυτό σου το διεστραμμένο στόμα, και απομάκρυνε από εσένα τα άδικα χείλη.» «Ασήμι δοκιμασμένο στο πυρ είναι η γλώσσα του δικαίου. Με δικαιοσύνη λέγονται όλα τα λόγια του στόματός σου. Δεν υπάρχει σε αυτά τίποτα το διεστραμμένο ούτε το στρεβλό.» «Από τους καρπούς του στόματός του θα χορτάσει η ψυχή του ανθρώπου.» «Η θεραπευτική γλώσσα είναι δέντρο ζωής· και όποιος την προφυλάσσει θα πληρωθεί από πνεύμα.» «Κηρήθρες μελιού είναι τα καλά λόγια, και η γλύκα τους είναι θεραπεία της ψυχής.» «Όποιος φυλάσσει το στόμα του και τη γλώσσα του, προφυλάσσει την ψυχή του από τη θλίψη.» «Η ήπια γλώσσα συντρίβει οστά.» «Θάνατος και ζωή βρίσκονται στην εξουσία της γλώσσας, και εκείνοι που την ελέγχουν θα φάνε τους καρπούς της.» «Μακάριος ο άνθρωπος, ο οποίος δεν θα ολισθήσει με το στόμα του.» «Ο γλυκύς λόγος πολλαπλασιάζει τους φίλους τους.» «Ποιος θα βάλει φρουρά στο στόμα μου, και σφραγίδα στα χείλη μου, ώστε να μην πέσω εξαιτίας της, και να μην με καταστρέψει η γλώσσα μου;» «Όποιος μισεί τη φλυαρία, ελαττώνει την κακία.» «Αγαθά απλόχερα χυμένα πάνω σε κλειστό στόμα.» «Είπα: Θα φυλάξω τις οδούς μου, ώστε να μην αμαρτήσω με τη γλώσσα μου.» «