Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΙΑ ΣΕΙΡΑΧ 2:12

Σε αυτούς, βέβαια, που έχει διαφθαρεί κατ' αυτόν τον τρόπο ο νους τους, και έχουν επιλέξει να φρονούν και να πράττουν αυτά, αμέσως ο θείος λόγος απευθύνει κατάρα: «Αλίμονο», λέει, «στις δειλές καρδιές, στα παραλυμένα χέρια, και στον αμαρτωλό που βαδίζει σε δύο δρόμους». Διότι, αληθινά, αποτελεί αρρώστια ενός ψυχρού νου και έγκλημα και καταδίκη ενός χαλαρού και παραλυμένου μυαλού η ευκολία προς την παραφορά, και το να αγαπούν με προθυμία, ενώ έχουν επιλέξει να μισούν.

Διότι, βεβαίως, ο εφευρέτης της αμαρτίας γίνεται πάντοτε εισηγητής των κακών· ο θείος νόμος όμως τα αποδοκιμάζει αυτά, και απαγορεύει να πράττει κανείς εκείνα που αρέσουν σε αυτόν. Επομένως, όσοι επιθυμούν να ζουν ορθά, πρέπει να προσέχουν, όχι στα λόγια που λέει εξαπατώντας ο Πονηρός, αλλά σε όσα μας αναφωνεί ο θείος λόγος. «Διότι λύχνος για τα πόδια μου», λέει, «είναι ο νόμος σου, και φως στα μονοπάτια μου.» ΠΑΛΛ. Αληθές. ΚΥΡ. Ενώ λοιπόν ο Πονηρός μας πιέζει, δηλαδή θέλει να μας φυλακίσει και να μας υποτάξει σε αυτόν, πρέπει να λατρεύουμε μόνο τον κατά φύσιν Θεό, και, απομακρυνόμενοι όσο το δυνατόν πιο μακριά από τη διψυχία, να λέμε: «Δεν είναι δυνατόν να γίνει έτσι.» — — «Διότι κανείς δεν μπορεί να δουλεύει σε δύο κυρίους· γιατί ή θα μισήσει τον ένα και θα αγαπήσει τον άλλο, ή θα προσκολληθεί στον ένα και θα καταφρονήσει τον άλλο.» Είναι επίσης γραμμένο: «Αλίμονο στις δειλές καρδιές, και στα παραλυμένα χέρια, και στον αμαρτωλό που βαδίζει σε δύο μονοπάτια!» Διότι εγώ ισχυρίζομαι ότι πρέπει να προσφέρουμε καθαρή και αμόλυντη λατρεία στον Θεό που κρατεί τα σύμπαντα, έχοντας απομακρυνθεί εντελώς από την υποταγή σε εκείνον· και έτσι να ζητούμε να προχωράμε γενναία προς το καλύτερο· άλλωστε, «Τα βδελύγματα των Αιγυπτίων», λέει, «θα θυσιάσουμε στον Κύριο τον Θεό μας. Διότι εάν θυσιάσουμε τα βδελύγματα των Αιγυπτίων μπροστά τους, θα μας λιθοβολήσουν.» Και όσον αφορά την ιστορική αφήγηση, η άρνηση αυτή είναι πολύ καλά δικαιολογημένη.

Διότι ένας τέτοιος άνθρωπος αμφιταλαντεύεται, και έχει χωλαίνουσα την ιγνύα της διανοίας του. Διότι είναι γραμμένο: «Αλίμονο στις δειλές καρδιές και στα παραλυμένα χέρια, και στον αμαρτωλό που βαδίζει σε δύο δρόμους.» Και νομίζω ότι όσοι θεωρούν άξια κάθε λόγου την εγκαρτέρηση και τη σταθερότητα στην υπομονή, πρέπει να θυμούνται τον Χριστό που λέει: «Αν κάποιος θέλει να έρθει οπίσω μου, ας απαρνηθεί τον εαυτό του, και ας σηκώσει τον σταυρό του, και ας με ακολουθήσει»· δηλαδή, αν κάποιος βέβαια επιθυμεί να είναι μαθητής μου, ας προσέλθει πρόθυμα μέσα από παθήματα όμοια με τα δικά μου, και τρόπον τινά ας βαδίσει και ας αγαπήσει τον ίδιο δρόμο· διότι αυτός θα συναναπαυθεί και θα συζήσει μαζί μου. Και αυτό ακριβώς ζήτησε ο ίδιος για εμάς από τον Θεό και Πατέρα, λέγοντας: «Θέλω, όπου είμαι εγώ, να είναι μαζί μου και αυτοί.» Αλλά και με άλλον τρόπο είμαστε μαζί με τον Χριστό: ενώ περπατάμε στη γη, δεν πολιτευόμαστε πλέον σαρκικά, αλλά πνευματικά, και φροντίζουμε να κάνουμε κατάλυμα και ανάπαυσή μας αυτό που είναι αρεστό σε Εκείνον. Έχεις γραμμένο στους Αριθμούς τον τύπο σχετικά με αυτό: «Και την ημέρα», λέει, «κατά την οποία στήθηκε η σκηνή, η νεφέλη κάλυψε τη σκηνή, τον οίκο του μαρτυρίου. Και το βράδυ υπήρχε πάνω από τη σκηνή κάτι σαν όψη φωτιάς μέχρι το πρωί. Έτσι γινόταν πάντοτε: η νεφέλη την κάλυπτε την ημέρα, και όψη φωτιάς τη νύχτα».

Δηλαδή, χωρίς υποκρισία. Διότι, αλίμονο στη δειλή καρδιά και στα παραλυμένα χέρια. Ας μην υπάρχει, λέει, κανένα ψεύδος μέσα σας· ας μη λέμε άλλα και σκεφτόμαστε άλλα· διότι αυτό είναι ψεύδος· ούτε να ολιγοψυχούμε· διότι αυτό δεν προέρχεται από αληθινή καρδιά· επειδή η ολιγοψυχία γεννιέται από την έλλειψη πίστεως. Πώς όμως θα γίνει αυτό; Εάν βεβαιώσουμε τον εαυτό μας μέσω της πίστεως. «Έχοντας ραντισμένες τις καρδιές». Γιατί δεν είπε «έχοντας καθαριστεί», αλλά «έχοντας ραντιστεί»; Επειδή ήθελε να δείξει τη διαφορά των ραντισμών, και ότι το ένα είναι έργο του Θεού, ενώ το άλλο δικό μας. Διότι το να λουστεί και να ραντιστεί η συνείδηση ανήκει στον Θεό· το να προσέλθουμε όμως με αλήθεια και με πλήρη βεβαιότητα πίστεως, ανήκει σε εμάς.

Είναι κατάλληλη ευκαιρία τώρα να πούμε: Αλίμονο στη δειλή καρδιά, στα παραλυμένα χέρια και στον αμαρτωλό που βαδίζει σε δύο δρόμους. Διότι όσα έχουν ειπωθεί για την περιτομή, πρέπει να θεωρούμε ότι έχουν ειπωθεί και για τη νηστεία και για κάθε εντολή του νόμου, η οποία τηρείται τώρα παράκαιρα, όπως ακριβώς εάν κάποιος περιτέμνεται, ο Χριστός δεν θα τον ωφελήσει σε τίποτα. Για να μη νομίσεις, δηλαδή, ότι αυτό έχει ειπωθεί μόνο για την περιτομή, αλλά και για ολόκληρο τον νόμο, εάν κάποιος τον τηρεί τώρα παράκαιρα, άκουσε τι λέει: «Όσοι ζητάτε να δικαιωθείτε μέσω του νόμου, έχετε εκπέσει από τη χάρη». Τι θα μπορούσε, λοιπόν, να συγκριθεί με αυτήν τη ζημία; Αλλά ας μην ισχύουν αυτά για τους αδελφούς μας. Διότι αδελφούς τους αποκαλώ, έστω κι αν νοσούν αμέτρητες φορές, εξαιτίας της ελπίδας για τη θεραπεία τους.

Κανείς δεν είναι τόσο παράφρων, ώστε, όντας δούλος, να εναντιώνεται στον κύριό του. ΤΙΤΛΟΣ ΚΒ΄. — Περί των δυσαρεστημένων. «Ω, εσείς που ευφραίνεστε χωρίς κανέναν λόγο.» «Με ποιον να παρομοιάσω τους ανθρώπους αυτής της γενεάς; Μοιάζουν με παιδιά που κάθονται στην αγορά, και φωνάζουν το ένα στο άλλο, και λένε: Σας παίξαμε φλογέρα, και δεν χορέψατε· σας τραγουδήσαμε μοιρολόγια, και δεν κλάψατε. Διότι ήλθε ο Ιωάννης ο Βαπτιστής, ο οποίος ούτε έτρωγε ούτε έπινε, και λένε: Έχει δαιμόνιο. Ήλθε ο Υιός του ανθρώπου, ο οποίος τρώει και πίνει, και λένε: Ιδού ένας άνθρωπος φαγάς και οινοπότης, φίλος των τελωνών και των αμαρτωλών.» ΤΙΤΛΟΣ ΚΓ΄. — Περί των δίψυχων, και αυτών που αλλάζουν γνώμη, και των ασταθών στη σκέψη, και εκείνων που μεταβάλλονται. «Την Αίγυπτο επικαλούνταν, και στους Ασσυρίους πορεύθηκαν.» «Αλίμονο στη διχασμένη καρδιά, και στον αμαρτωλό που βαδίζει σε δύο δρόμους.» «Μην προσέρχεσαι με διχασμένη καρδιά.» «Ο άφρων μεταβάλλεται όπως η σελήνη.» «Καρδιά που βαδίζει σε δύο οδούς, δεν θα προκόψει.» «Είναι κακή η ζωή από σπίτι σε σπίτι· και όπου κατοικήσει ως ξένος, δεν θα ανοίξει το στόμα.» «Σε αυτόν που έβγαινε και σε αυτόν που έμπαινε, δεν υπήρχε ειρήνη εξαιτίας της θλίψης.» «Ο δίψυχος άνδρας είναι ασταθής σε όλους τους δρόμους του.» «Τρέχατε καλά· ποιος σας εμπόδισε ώστε να μην πείθεστε στην αλήθεια;»

Μέχρι πότε δεν θα ακολουθούμε μία και μόνη οδό; «Αλίμονο», λέγει, «σε εκείνον που βαδίζει σε δύο δρόμους», δηλαδή της κακίας και της αρετής. Διότι αυτά δεν συμβιβάζονται μεταξύ τους. Κανένας πιστός υπηρέτης δεν δουλεύει πότε στον κύριό του και πότε στον εχθρό του. Πρέπει εξ ολοκλήρου να αφιερώσουμε τους εαυτούς μας στον Θεό, ω τέκνα, διότι έτσι μπορούμε να επιτύχουμε τον κατά Θεόν βίο.