Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΙΑ ΣΕΙΡΑΧ 2:5

ζ΄. Ίσως ο λόγος μας έγινε αρκετά εκτενής· αλλά μη φοβάστε· δεν έχουμε ξεχάσει την υπόσχεσή μας, αλλά αμέσως θα επανέλθουμε πάλι σε αυτήν. Και δεν μακρηγορήσαμε για αυτά μάταια, αλλά επειδή θέλαμε, με περισσότερη ανάπτυξη, να κάνουμε την απόδειξη αναμφισβήτητη και σαφέστερη, και συγχρόνως να παρηγορήσουμε τις θλιμμένες ψυχές, ώστε καθένας από όσους βρίσκονται σε πειρασμούς και κινδύνους να αναχωρήσει έχοντας λάβει επαρκή παρηγοριά, μαθαίνοντας ότι μέσω των παθημάτων γίνεται κοινωνός του Παύλου, ή μάλλον του Δεσπότη των αγγέλων, του Χριστού· και, εφόσον συμμετέχει στα πάθη Του εδώ, θα συμμετάσχει στη δόξα Του εκεί. Διότι, λέει: «Εφόσον συμπάσχουμε, είναι για να συνδοξαστούμε»· και πάλι: «Αν υπομένουμε, θα συμβασιλεύσουμε». Διότι είναι απολύτως αναγκαίο ο πιστός να θλίβεται. «Διότι όλοι όσοι θέλουν να ζουν με ευσέβεια εν Χριστώ, θα διωχθούν»· και πάλι: «Τέκνο, αν προσέρχεσαι για να δουλεύσεις στον Κύριο, ετοίμασε την ψυχή σου για πειρασμό, κατεύθυνέ την ορθά και δείξε καρτερία». Καλές είναι οι υποσχέσεις, το να περιπέσει κανείς εξαρχής σε πειρασμούς· μεγάλη προτροπή και σαφής ενθάρρυνση για την υπηρεσία του Θεού, το να γευθεί κανείς αμέσως κινδύνους. Είναι, λοιπόν, μεγίστη και θαυμαστή, και αποφέρει το μεγαλύτερο κέρδος. Και ποιο είναι αυτό; Άκουσε τα όσα ακολουθούν: «Όπως δηλαδή ο χρυσός δοκιμάζεται στη φωτιά, έτσι και οι δεκτοί στον Θεό άνθρωποι δοκιμάζονται στο καμίνι της ταπεινώσεως».

Βλέπεις ότι η δοκιμασία που προέρχεται από τη θλίψη ενσταλάζει μέσα μας την ελπίδα για τα μελλοντικά, και η εγκαρτέρηση στους πειρασμούς μάς καθιστά ευέλπιδες για όσα πρόκειται να έλθουν; Επομένως, δεν έλεγα μάταια ότι αυτές οι θλίψεις επιβεβαιώνουν μέσα μας τις ελπίδες περί της αναστάσεως και καθιστούν καλύτερους όσους δοκιμάζονται· διότι όπως ακριβώς, λέει, στο καμίνι δοκιμάζεται ο χρυσός, έτσι και ο ευπρόσδεκτος άνθρωπος στο καμίνι της ταπεινώσεως.

Διότι, όπως ακριβώς ο χρυσός δοκιμάζεται στη φωτιά, έτσι και ο ευπρόσδεκτος άνθρωπος μέσα στο καμίνι της ταπεινώσεως. Εάν εσύ μαστιγώσεις τον δούλο σου, και έπειτα εκείνος, αφού δεχθεί τριάντα ή πενήντα χτυπήματα, αρχίσει αμέσως να κραυγάζει ζητώντας ελευθερία, ή εγκαταλείψει την κυριότητά σου και προσφύγει σε κάποιους άλλους από εκείνους που σε μισούν, και σε παροργίσει· άραγε θα μπορέσει να τύχει συγγνώμης, πες μου; Άραγε θα μπορέσει κάποιος να απολογηθεί υπέρ αυτού;

Και μετά από λίγα λέγει ότι, στη φωτιά δοκιμάζεται ο χρυσός, και οι ευάρεστοι άνθρωποι στο καμίνι της ταπεινώσεως. Και πάλι αλλού λέγει: Παιδί μου, μην καταφρονείς την παιδαγωγία του Κυρίου, ούτε να αποθαρρύνεσαι όταν ελέγχεσαι από Αυτόν. Διότι εκείνος που ρίχνει το χρυσάφι στο καμίνι γνωρίζει και μέχρι ποιο σημείο πρέπει αυτό να πυρωθεί, και πότε να ανασυρθεί.

Αντάξιος της σποράς σου είναι ο θερισμός. Πίκρα έσπειρες, θέριζε τα δεμάτια της. ΤΙΤΛΟΣ ΙΑʹ. — Περί ευπραγίας και δυσπραγίας· και ότι δεν πρέπει να υπερηφανευόμαστε στην ευπραγία, ούτε να καταρρακωνόμαστε στη δυσπραγία. «Πλούτο και φτώχεια μην μου δώσεις· χορήγησέ μου μόνο τα αναγκαία και τα επαρκή, ώστε, αφού χορτάσω, να μη γίνω ψεύτης και πω: Ποιος με βλέπει; ή, αν φτωχύνω, να μην κλέψω και ορκιστώ στο όνομα του Θεού.» «Σε ημέρα αγαθών μην ξεχνάς τα κακά, και σε ημέρα κακών μην ξεχνάς τα αγαθά.» «Να θυμάσαι τον καιρό της πείνας στον καιρό της αφθονίας· τη φτώχεια και τη στέρηση στην ημέρα του πλούτου. Από το πρωί έως το βράδυ ο καιρός μεταβάλλεται· και τα πάντα περνούν γρήγορα ενώπιον του Κυρίου. Διότι ο σοφός άνθρωπος σε καθετί θα δείξει προσοχή.» «Στην ευημερία του ανθρώπου, οι εχθροί του λυπούνται, και στη δυστυχία του ακόμη και ο φίλος θα απομακρυνθεί.» «Παν ό,τι σου συμβεί, δέξου το, και στις μεταβολές της ταπείνωσής σου δείξε μακροθυμία, διότι ο χρυσός δοκιμάζεται στη φωτιά, και οι εκλεκτοί άνθρωποι στο καμίνι της ταπείνωσης.» Υπάρχει ανάγκη από κυβερνήτη, ώστε ακόμη και στη γαλήνη της ζωής, όταν όλα βαίνουν ομαλά γι' αυτόν, να αναμένει τις μεταβολές, και να μην επαναπαύεται στα παρόντα σαν να είναι αθάνατα, αλλά και στις πιο σκοτεινές καταστάσεις να μην απελπίζεται, ούτε, καταβροχθισμένος από την υπερβολική λύπη, να καταποντίζεται στον βυθό. Διότι ούτε η υγεία του σώματος, ούτε το άνθος της νεότητας, ούτε η ευπορία του οίκου, ούτε η υπόλοιπη ευημερία του βίου παραμένουν για πολύ καιρό.

Διότι, λέει, προτίμησαν μάλλον να κακουχούνται μαζί με τον λαό του Θεού παρά να έχουν την πρόσκαιρη απόλαυση της αμαρτίας. Και πάλι: «Τέκνο μου, αν προσέρχεσαι για να υπηρετήσεις τον Κύριο, ετοίμασε την ψυχή σου για πειρασμό· κατεύθυνε σωστά την καρδιά σου και δείξε καρτερία, και μην βιαστείς σε καιρό δοκιμασίας. Προσκολλήσου σε Αυτόν και μην απομακρυνθείς, για να μεγαλουργήσεις στα τέλη της ζωής σου. Οτιδήποτε σου συμβεί δέξου το ευχαρίστως, διότι στη φωτιά δοκιμάζεται ο χρυσός, και οι ευάρεστοι άνθρωποι στο καμίνι της ταπείνωσης. Πίστεψε σε Αυτόν και θα σε βοηθήσει», και τα εξής. Και αλλού: «Όλα όσα σου συμβαίνουν να τα αποδέχεσαι ως αγαθά, γνωρίζοντας ότι τίποτα δεν γίνεται χωρίς τον Θεό». Ο δε μακάριος απόστολος προσθέτει πιο ολοκληρωμένα, λέγοντας: «Ως διάκονοι του Θεού, με πολλή υπομονή, σε θλίψεις, σε ανάγκες, σε στενοχώριες, σε πληγές, σε φυλακίσεις, σε διωγμούς»· και ο Κύριος λέει: «Μακάριοι είστε όταν σας χλευάσουν και σας διώξουν», και τα εξής. Εάν, λοιπόν, θέλεις να γίνεις υιός και κληρονόμος τέτοιων ανθρώπων, οφείλεις να αναλάβεις τη μίμηση της συμπεριφοράς και της πολιτείας τους, και να γίνεις ακόλουθος και τηρητής των λόγων του Κυρίου. Διότι: «Στενή και τεθλιμμένη είναι η οδός που οδηγεί στη ζωή, και λίγοι είναι εκείνοι που τη διαβαίνουν».