Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΙΑ ΣΕΙΡΑΧ 20:4

Εάν όμως κάποιος ισχυρίζεται ότι από τις συναναστροφές του με γυναίκες, και μάλιστα από την εκτεταμένη συμβίωση μαζί τους, δεν υφίσταται κάποια βλάβη, αυτός ή δεν μετέχει της ανδρικής φύσεως και αποτελεί ένα εξαιρετικά παράδοξο πλάσμα, το οποίο στέκεται στο μεταίχμιο των δύο φύσεων (όπως ακριβώς λένε για τους εκ γενετής ευνούχους, εφόσον βέβαια αναγνωρίσουμε και σε εκείνους την απάθεια και την απουσία ορμών προς το θήλυ· διότι «επιθυμία του ευνούχου είναι να αποπαρθενεύσει νεάνιδα», λέει ο Σοφός)· ή, αν πράγματι μετέχει της ανδρικής φύσεως, επειδή είναι βυθισμένος στα πάθη δεν το αντιλαμβάνεται, μιμούμενος τους μεθυσμένους ή τους φρενοβλαβείς, οι οποίοι, μολονότι έχουν υποστεί τα χειρότερα, νομίζουν ότι βρίσκονται απαλλαγμένοι από κάθε πάθος. Ας παραχωρήσουμε όμως, χάριν του λόγου, αυτό το παράλογο, δηλαδή ότι υπάρχει κάποιος που δεν κεντρίζεται από το ανδρικό πάθος. Αλλά, ακόμη κι αν ο ίδιος δεν πάσχει, δεν θα μπορούσε εύκολα να πείσει τους άλλους ότι δεν πάσχει. Το να σκανδαλίζει όμως κανείς τους πολλούς, χωρίς να επιδιώκεται κανένα απολύτως πνευματικό κατόρθωμα, φρονώ πως δεν είναι ακίνδυνο για εκείνον που το πράττει.

Θα εκπέσει δε και από τον στέφανο και από το βραβείο, μη έχοντας πλέον καμία χάρη για την αποχή από μια τέτοια χρήση, [αλλά] εξαιτίας της αδυναμίας του να την πράξει επειδή έχουν αφαιρεθεί τα μέλη που εξυπηρετούν αυτόν τον σκοπό. Θα κριθεί δε ως ένα και το αυτό: ως αυτός που ακρωτηριάζει το ίδιο του το μέλος και ως αυτός που καταστρέφει ξένο αμπελώνα. Διότι δεν πολιτεύθηκε σύμφωνα με το θέλημα του Θεού, αλλά ένας τέτοιος άνθρωπος αντιστάθηκε με επιβουλή στον Δημιουργό Κύριο και Θεό. Και θα παρασυρθεί ο τοιούτος από ακόμη μεγαλύτερη επιθυμία. Διότι και ο ευνούχος αναφέρεται από τον Σοφό όχι επειδή απέχει από την επιθυμία, αλλά επειδή αδυνατεί να εκπληρώσει την επιθυμία του, όπως λέει: «έτσι είναι η επιθυμία του ευνούχου να αποπαρθενεύσει νεάνιδα». Και από παντού * ω, της μεγάλης ματαιότητας που έχει επινοηθεί με ποικίλους τρόπους μέσα στον κόσμο.

Διότι κατέχει μεν τον πλούτο και συνυπάρχει με αυτόν, δεν μπορεί όμως να ικανοποιήσει πλήρως την επιθυμία του, αλλά συμβαίνει το ίδιο με αυτό που λέει κάποιος σοφός άνδρας: «Επιθυμία ευνούχου να αποπαρθενεύσει νεαρή κοπέλα»· και, «Όπως ο ευνούχος που αγκαλιάζει παρθένο και αναστενάζει»· έτσι παθαίνουν όλοι οι πλούσιοι. Τι να πει κανείς για τα υπόλοιπα; Πώς δηλαδή ένας τέτοιος άνθρωπος είναι απεχθής σε όλους: στους υπηρέτες, στους γεωργούς, στους γείτονες, σε όσους ασχολούνται με τα πολιτικά πράγματα, στους αδικουμένους, σε όσους δεν αδικούνται, στη γυναίκα του περισσότερο από όλους, και στα παιδιά του ακόμη περισσότερο; Διότι ούτε καν τους ανατρέφει ως ελεύθερους ανθρώπους, αλλά πιο άθλια και από τους αιχμαλώτους και τους αγορασμένους δούλους. Και θα δώσει εναντίον του αμέτρητες αφορμές για οργή, λύπη, παραφορά και γέλιο, εκθέτοντας τον εαυτό του ως κοινό περίγελο σε όλους. Και αυτές μεν είναι οι δυσάρεστες καταστάσεις, και ίσως μάλιστα να είναι και περισσότερες από αυτές· διότι ποτέ δεν θα μπορούσε κανείς να τις απαριθμήσει όλες με τον λόγο, αλλά μόνο η πείρα θα μπορέσει να τις φανερώσει. Εσύ όμως πες μου για την ευχαρίστηση που προκύπτει από όλα αυτά. «Νομίζω πως είμαι πλούσιος», λέει, «και θεωρούμαι από τους άλλους πλούσιος».

Γι' αυτό και κάποιος λέει: «Μην εμποδίσεις τον λόγο σε καιρό σωτηρίας». Είδες τον καιρό της εκφοράς του; Άλλος πάλι, μιλώντας για τον καιρό της σιωπής, λέει: «Αν έχεις λόγο να πεις, αποκρίσου· αν όμως όχι, ας είναι το χέρι σου πάνω στο στόμα σου». Και πάλι: «Εκείνος που φλυαρεί θα μισηθεί». Και: «Καλύτερος είναι ο άνθρωπος που αποκρύπτει τη μωρία του, παρά ο άνθρωπος που αποκρύπτει τη σοφία του». Άκουσες κάποιον λόγο; Ας πεθάνει μέσα σου. Έχε θάρρος, δεν πρόκειται να σε διαρρήξει. Και πάλι: «Εξαιτίας ενός λόγου ο άφρων θα κυριευθεί από ωδίνες, όπως η επίτοκος εξαιτίας του βρέφους». Έπειτα, σχετικά και με το μέτρο των λόγων: «Μίλησε, νεαρέ, αν σου είναι αναγκαίο, το πολύ δύο φορές· αν ερωτηθείς, συνόψισε τα πολλά σε λίγα». Διότι απαιτείται μεγάλη προσοχή στους λογισμούς, ώστε να χρησιμοποιεί κανείς την εξουσία της γλώσσας με πολλή ασφάλεια. Γι' αυτό και πάλι έλεγε: «Υπάρχει έλεγχος που δεν είναι ωραίος· και υπάρχει κάποιος που σιωπά και αναδεικνύεται σοφός». Διότι δεν πρέπει μόνο να σιωπά κανείς, και να ομιλεί εγκαίρως, αλλά και να το πράττει με πολλή χάρη. Γι' αυτό και ο Παύλος έλεγε: «Ο λόγος σας να είναι πάντοτε γεμάτος χάρη, αρτυμένος με αλάτι, ώστε να γνωρίζετε πώς πρέπει να αποκρίνεστε στον καθένα».

ΤΙΤΛΟΣ ΚΖʹ. — Περί ευνούχων. «Μακάριος ο ευνούχος, που δεν διέπραξε με τα χέρια του ανομία, ούτε σκέφτηκε πονηρά πράγματα εναντίον του Κυρίου. Θα του δοθεί εκλεκτή χάρη για την πίστη του, και κλήρος πιο ευχάριστος στον ναό του Κυρίου.» «Επιθυμία ευνούχου να αποπαρθενεύσει μια νεαρή.» «Υπάρχουν ευνούχοι, οι οποίοι γεννήθηκαν έτσι από την κοιλιά της μητέρας τους· και υπάρχουν ευνούχοι, οι οποίοι ευνουχίστηκαν από τους ανθρώπους· και υπάρχουν ευνούχοι, οι οποίοι ευνουχίσαν τους εαυτούς τους για τη βασιλεία των ουρανών.» Άτιμο είναι το γένος των ευνούχων και πανώλεθρο.