Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΙΑ ΣΕΙΡΑΧ 3:10

Είναι γεγραμμένο: όποιος τιμά τον πατέρα του θα ευφρανθεί από τα τέκνα του, και κατά την ημέρα της προσευχής του θα εισακουστεί. Όποιος δοξάζει τον πατέρα του θα μακροημερεύσει, και κατά την ημέρα του θανάτου του θα βρει χάρη. Με λόγια και με έργα να τιμάς τον πατέρα σου, για να έλθει σε σένα ευλογία από αυτόν. Μην καυχάσαι για την ατίμωση του πατέρα σου· διότι δεν αποτελεί δόξα για σένα η ατίμωσή του. Διότι η δόξα του ανθρώπου πηγάζει από την τιμή του πατέρα του, και είναι όνειδος για τα τέκνα η μητέρα που βρίσκεται σε ατιμία.

Αν όμως αποδεχθείς και τούτο: «Τέκνο, μη δοξάζεσαι με την ατίμωση του Πατέρα»· έτσι ούτε ο Πατέρας δοξάζεται με την ατίμωση του Υιού. Εάν ατιμάζεις το Άγιο Πνεύμα, ο Υιός δεν αποδέχεται την τιμή σου. Διότι, έστω και αν δεν προέρχεται από τον Πατέρα ως Υιός, προέρχεται ωστόσο από τον ίδιο Πατέρα. Ή τίμησε το παν, ή ατίμασε το όλον, για να αποδειχθείς νους συνεπής προς τον εαυτό σου. Δεν αποδέχομαι τη μισή σου ευσέβεια. Σε θέλω εξολοκλήρου ευσεβή, αλλά με τον τρόπο που εγώ επιθυμώ.

Η Γραφή, λοιπόν, μέσα από αυτά απολογείται υπέρ του Νώε· εκείνος όμως που γεννήθηκε από αυτόν, που σώθηκε μέσω αυτού (διότι χάρη στην τιμή προς τον πατέρα του δεν καταστράφηκε μαζί με τους υπολοίπους στον κατακλυσμό), χωρίς να αναλογιστεί την ίδια τη φύση, χωρίς να θυμηθεί τη σωτηρία του, χωρίς να συνετιστεί από τον φόβο, ενώ έβλεπε ακόμη να παραμένουν τα υπολείμματα της οργής του Θεού, να είναι φανερά τα ίχνη της συμφοράς και να παραμένει ακμαίος ο φόβος για όσα είχαν συμβεί, εξύβρισε εκείνον που τον γέννησε. Γι' αυτόν τον λόγο και κάποιος σοφός προτρέπει λέγοντας: «Μην καυχάσαι για την ατίμωση του πατέρα σου· διότι η ατίμωση του πατέρα δεν αποτελεί δόξα για εσένα».

Για να μάθεις ότι ήταν κάποιος ακρατής και ακόλαστος, και ότι από την ίδια διάθεση, από την οποία ανέχθηκε να τεκνοποιήσει ευρισκόμενος σε τέτοια κατάσταση, από την ίδια διάθεση και τώρα εξύβρισε εκείνον που τον γέννησε. «Και βγαίνοντας», λέει, «το ανήγγειλε στους δύο αδελφούς του έξω». Πρόσεξέ μου εδώ, αγαπητέ, πώς η κακία δεν έγκειται στη φύση, αλλά στη διάθεση και στην προαίρεση. Διότι ιδού, αν και είναι της ίδιας φύσης και αδέλφια, είχαν τον ίδιο πατέρα, γεννήθηκαν από τις ίδιες ωδίνες, έτυχαν της ίδιας φροντίδας, ωστόσο δεν επέδειξαν την ίδια προαίρεση· αντίθετα, ο μεν ένας διολίσθησε προς την κακία, ενώ οι άλλοι απέδωσαν την οφειλόμενη τιμή στον πατέρα. Ίσως μάλιστα, προσβάλλοντας την ασχημοσύνη του πατέρα του και διακωμωδώντας το γεγονός, το ανήγγειλε, χωρίς να έχει ακούσει κάποιον σοφό που λέει: «Μην καυχιέσαι για την ατίμωση του πατέρα σου». Όμως τα αδέλφια δεν έπραξαν έτσι· αλλά τι έκαναν; Ακούγοντας αυτά, «παίρνοντας», λέει, «ο Σημ και ο Ιάφεθ το ιμάτιο, το έβαλαν πάνω στις πλάτες τους, και περπάτησαν προς τα πίσω, και σκέπασαν τη γύμνια του πατέρα τους· και το πρόσωπό τους ήταν στραμμένο προς τα πίσω, και δεν είδαν τη γύμνια του πατέρα τους». Είδες την ευγνωμοσύνη των παιδιών; Ο ένας τον διαπόμπευσε, ενώ οι άλλοι δεν ανέχονται ούτε να κοιτάξουν, αλλά βαδίζουν προς τα πίσω, ώστε, βαδίζοντας με τον πρέποντα τρόπο, να σκεπάσουν τη γύμνια του πατέρα. Και πρόσεξε, μαζί με τη μεγάλη τους ευγνωμοσύνη, και την επιείκειά τους.

Ας μην κακολογούμε, παρακαλώ, τους διδασκάλους, ούτε να ακριβολογούμε γι' αυτούς, για να μη βλάψουμε τον εαυτό μας· ας εξετάζουμε τα δικά μας σφάλματα, και τότε δεν θα κακολογήσουμε κανέναν. Ας σεβαστούμε εκείνη την ημέρα κατά την οποία μας φώτισε. Αν κάποιος έχει πατέρα, ακόμη κι αν εκείνος έχει μύρια ελαττώματα, τα συγκαλύπτει όλα. Διότι, όπως λέει, μην καυχάσαι για την ατίμωση του πατέρα σου· διότι αυτό δεν αποτελεί δόξα για σένα, αλλά όνειδος. Ακόμη κι αν τον εγκαταλείψει η σύνεση, δείξε κατανόηση. Αν όμως αυτά ισχύουν για τους σωματικούς πατέρες, πολύ περισσότερο πρέπει να λέγονται για τους πνευματικούς πατέρες.

«Εκείνος που απορρίπτει τον πατέρα ή τη μητέρα του, και νομίζει ότι δεν αμαρτάνει, αυτός είναι συμμέτοχος του ασεβούς ανθρώπου.» Σαν βλάσφημος είναι αυτός που εγκαταλείπει τον πατέρα του, και καταραμένος από τον Κύριο εκείνος που εξοργίζει τη μητέρα του. «Μην καυχάσαι με την ατιμία του πατέρα σου. Διότι η δόξα των ανθρώπων προέρχεται από την τιμή προς τον πατέρα τους.» Είναι αξιοθρήνητο, αντί για καλούς καρπούς, να παράγει κανείς αγκάθια, και αντί για αγαθές ελπίδες να γεννά λύπες· δηλαδή, αντί για δόξα και τιμή να ανταποδίδει στους γονείς του ύβρη και ατιμία, και να οικειοποιείται τη φωνή του προφήτη που λέει: «Περίμενα το αμπέλι μου να κάνει σταφύλια, αυτό όμως έκανε αγκάθια.»