Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΙΑ ΣΕΙΡΑΧ 32:10

Αδελφέ, όταν στέκεσαι να ψάλεις στον Θεό, άνοιγε το στόμα σου με λόγο Θεού, σύμφωνα με εκείνον που λέγει: «Θα ψάλλω στον Θεό μου όσο υπάρχω»· μήπως, εξαιτίας της αμέλειάς σου, αλλότριοι λογισμοί ταράξουν τη διάνοιά σου. Αλλά, όταν ψάλλεις με το πνεύμα, να ψάλλεις και με τον νου. Μεγάλο δώρο είναι τα δάκρυα στην προσευχή· το να παρασύρεται όμως κανείς από δαιμονιώδεις λογισμούς είναι ίσο με θάνατο. Την καρδιά που εξέπεσε από τα ουράνια φρονήματα θα τη δέσουν οι δαίμονες με τα γήινα πράγματα· όταν όμως καταφρονήσει τα φθειρόμενα, θα αποκτήσει τα άφθαρτα. Στο ψοφίμι θα συναχθούν οι γύπες· και στην ψυχή που έχει απελπισθεί από τον εαυτό της θα συναχθούν οι δαίμονες· διότι όπου είναι το πτώμα, εκεί θα συναχθούν οι γύπες. Ας έχουμε άνω τον νου, αγαπητέ· διότι ακόμη λίγο και θα αναχωρήσουμε από εδώ· και όσα συνήγαγες, σε ποιον θα ανήκουν; Όπως ο καπνός διώχνει τις μέλισσες, έτσι και η κακία διώχνει τη γνώση από την καρδιά. Κανείς δεν ευφραίνεται για τη δικαιοσύνη, αλλά για την πλεονεξία. Κανείς δεν χαίρεται επειδή δεν αδίκησε τον πλησίον, αλλά όταν αγοράσει πολλά με λίγα. Πριν από τη βροντή σπεύδει η αστραπή, και μπροστά σε βαριά νεφέλη αποσύρεται κάθε πουλί. Η απειλή του αγριόχοιρου θα τον παραδώσει στη σφαγή, και η οργή του ανθρώπου θα του ετοιμάσει πτώση. Το λιοντάρι αιχμαλωτίζεται εξαιτίας της κοιλιάς του, και ο γαστρίμαργος συντρίβεται εξαιτίας της ηδονής της κοιλιάς. Το σκληρόστομο άλογο θα παραδώσει τον αναβάτη του στα χέρια κακών ανθρώπων, και ο σκληροτράχηλος άνθρωπος θα πέσει σε κακά.

Εάν το πράγμα αυτό είναι καλό, γιατί αφήνεται στους μίμους; Γίνεσαι μίμος και δεν ντρέπεσαι; Γιατί δεν επιτρέπετε στις ελεύθερες γυναίκες σας να το κάνουν αυτό; Δεν το θεωρείτε χαρακτηριστικό ήθους άσεμνου και όχι σώφρονος; Μεγάλα κακά κατοικούν στην ψυχή που ρέπει στην ευτραπελία, μεγάλη διάχυση και ερημία. Η αρμονία έχει διαρραγεί, το οικοδόμημα έχει σαθρωθεί, ο φόβος έχει εξοριστεί, η ευλάβεια έχει απομακρυνθεί. Έχεις γλώσσα, όχι για να διακωμωδείς κάποιον άλλον, αλλά για να ευχαριστείς τον Θεό. Δεν βλέπεις τους λεγόμενους γελωτοποιούς, αυτούς που χορεύουν τον κόρδακα; Αυτοί είναι οι ευτράπελοι. Εξορίστε, σας παρακαλώ, από τις ψυχές σας αυτήν την άχαρη χάρη· το πράγμα ανήκει στους παράσιτους, στους μίμους, στους χορευτές, στις πόρνες γυναίκες. Βρίσκεται μακριά από την ελεύθερη ψυχή, μακριά από την ευγενική, και μακριά ακόμη και από τους δούλους. Αν κάποιος είναι άτιμος, αν κάποιος είναι αισχρός, αυτός είναι και ευτράπελος. Σε πολλούς, μάλιστα, αυτό το πράγμα φαίνεται να είναι και αρετή· και αυτό ακριβώς είναι άξιο πένθους. Όπως η επιθυμία λίγο-λίγο εξοκείλει στην πορνεία, έτσι και η ευτραπελία φαίνεται να είναι κάτι το χαριτωμένο, ενώ τίποτε δεν είναι πιο άχαρο από αυτήν. Άκουσε τι λέει η Γραφή: «Πριν από τη βροντή σπεύδει η αστραπή, και πριν από τον σεμνό θα προπορευτεί η χάρη». Τίποτε όμως δεν είναι πιο αναίσχυντο από τον ευτράπελο. Επομένως, το στόμα του δεν είναι γεμάτο από χάρη, αλλά από οδύνη. Ας εξορίσουμε αυτήν τη συνήθεια από τα τραπέζια μας. Υπάρχουν, μάλιστα, και μερικοί που το διδάσκουν αυτό και στους φτωχούς. Ω, τι ατοπία! Κάνουν όσους βρίσκονται σε θλίψεις να συμπεριφέρονται με ευτραπελία.

Αυτή η κεφαλή, αντί για τρίχες και κόμη, προσφέρει στον Θεό ευάρεστες θυσίες. Είναι χρυσός βωμός και πνευματικό θυσιαστήριο· διότι «θυσία στον Θεό είναι το συντετριμμένο πνεύμα». Αυτή είναι η μητέρα της σοφίας. Αν κάποιος έχει αυτήν, θα αποκτήσει και τα υπόλοιπα. Είδες μια κεφαλή τέτοια που δεν έχεις δει ποτέ; Θέλεις να δεις και το πρόσωπο, ή μάλλον να το γνωρίσεις; Μάθε λοιπόν πρώτα το ερυθρό και ανθηρό του χρώμα, που διαθέτει πολλή χάρη, και μάθε από τι συνίσταται. Από τι λοιπόν συνίσταται; Από την αιδώ και το ερύθημα. Γι' αυτό και κάποιος λέει: «Πριν από τον αιδήμονα προπορεύεται η χάρη». Αυτό λούζει με άφθονο κάλλος και τα υπόλοιπα μέλη. Κι αν αναμείξεις μύρια χρώματα, δεν θα δημιουργήσεις τέτοια ομορφιά. Εάν δε θέλεις να δεις και τους οφθαλμούς, δες τους τονισμένους με ακρίβεια από κοσμιότητα και σωφροσύνη. Γι' αυτό και γίνονται τόσο ωραίοι και οξυδερκείς, ώστε να βλέπουν και τον ίδιο τον Κύριο. Διότι λέει: «Μακάριοι οι καθαροί στην καρδιά, διότι αυτοί θα δουν τον Θεό». Το δε στόμα της, είναι η σοφία και η σύνεση, και η γνώση των πνευματικών ύμνων. Η καρδιά της είναι η εμπειρία των Γραφών, και η διατήρηση των ακριβών δογμάτων, και η φιλανθρωπία, και η χρηστότητα. Και όπως ακριβώς χωρίς αυτήν δεν είναι δυνατόν να ζήσει κανείς, έτσι και χωρίς εκείνην δεν είναι δυνατόν ποτέ να σωθεί. Διότι από εκεί γεννιούνται όλα τα καλά.

ΤΙΤΛΟΣ ΛΘ΄. — Περί αγγαρείας. «Αδύναμοι εργάστηκαν στους αμπελώνες των ασεβών χωρίς τροφή και χωρίς μισθό.» «Όποιος σε αγγαρέψει για ένα μίλι, πήγαινε μαζί του δύο.» «Αυτός που οικοδομεί τον οίκο του χωρίς δικαιοσύνη, και τα ανώγειά του χωρίς δίκαιη κρίση, βάζει τον πλησίον του να εργάζεται δωρεάν, και δεν πρόκειται να του αποδώσει τον μισθό του.» «Ιδού, ο μισθός των εργατών που θέρισαν τα χωράφια σας, ο οποίος έχει παρακρατηθεί από εσάς, κραυγάζει, και οι φωνές εκείνων που θέρισαν έχουν εισέλθει στα αυτιά του Κυρίου Σαβαώθ.» ΤΙΤΛΟΣ Μ΄. — Περί αγαθής αισχύνης. «Αφού πήραν ο Σημ και ο Ιάφεθ το ιμάτιο, το έβαλαν πάνω στις πλάτες και των δύο, και προχώρησαν βαδίζοντας προς τα πίσω, και σκέπασαν τη γύμνια του πατέρα τους, και τη γύμνια του πατέρα τους δεν την είδαν.» «Υπάρχει αισχύνη που επιφέρει αμαρτία, και υπάρχει αισχύνη που είναι δόξα και χάρη.» «Πριν από τη βροντή σπεύδει η αστραπή, και πριν από τον αιδήμονα προπορεύεται η χάρη.» «