Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΙΑ ΣΕΙΡΑΧ 8:9

Περί του να μην παρασύρεται κανείς από κάθε άνεμο, και περί φλυαρίας και υπερηφανίας· περί του φιληδόνου· περί της δοκιμασίας πιστού και απίστου· περί της παιδείας του Κυρίου, ότι από τη νεότητα έως τα γηρατειά πρέπει κανείς να την επιθυμεί· περί της ανωφελούς ακροάσεως· περί του να μην προδίδει κανείς τον φίλο του, ούτε να στερείται τη σοφή γυναίκα· περί οικετών, περί κτημάτων· περί τέκνων· περί γυναικών· περί του να μην πράττει κανείς το κακό, ούτε να επιδιώκει την εξουσία, ούτε να καταφρονεί αμαρτάνοντας. Περί του να μην ψεύδεται κανείς στον αδελφό του, ούτε να φλυαρεί ενώπιον των πρεσβυτέρων, ούτε να επαναλαμβάνει τα λόγια του· περί της δόξας του πατέρα ή της μητέρας, και περί της κατά Θεόν ευλαβείας, και της τιμής προς τους ιερείς, και της επισκέψεως στους κακοπαθούντες. Ότι πρέπει να προνοεί κανείς το τέλος κάθε πράγματος, και με αυτόν τον τρόπο να το αρχίζει· να εξετάζει την κατάληξη κάθε λόγου ή πράξεως. Και περί του να μην παραβλέπει κανείς τις διηγήσεις των σοφών γερόντων. Από ποια αίτια προκαλείται η πορνεία· περί του να μην εγκαταλείπει κανείς τον παλιό φίλο· διότι ο νέος φίλος παρομοιάζεται με το νέο κρασί· περί του σοφού τεχνίτη, και του κριτή που γίνεται δάσκαλος, και του απαίδευτου βασιλιά. Ότι ο ιατρός παρακολουθεί τη μακροχρόνια ασθένεια· περί εντίμου και απίστου σπέρματος· περί του σοφού οικέτη, και του πλουσίου άρχοντα. Ότι η μέλισσα είναι μικρή ανάμεσα στα πετούμενα, και όμως ο καρπός της αποτελεί την αρχή των γλυκασμάτων. Περί του να μην κατακρίνει κανείς αβασάνιστα ούτε ανεξέταστα, ούτε να είναι πολυπράγμων, αλλά δίκαιος, διότι ο Θεός είναι αυτός που παρέχει τον πλούτο. Ότι δεν πρέπει να θεωρείται κανένα από τα ανθρώπινα αγαθά ως αμετάκλητο.

Ό,τι έχουν οι γέροντες από την εμπειρία των πραγμάτων, αυτό εσύ, ο νέος, το έχεις με μεγάλη αφθονία από τη διήγηση των πραγμάτων· εκείνοι έπαθαν πολλά, είδαν πολλά· και εσύ θα δεις πολλά, εάν θελήσεις να μελετήσεις τις Γραφές με πολλή προσοχή. Γι' αυτό και κάποιος έλεγε: «Να θέλεις να ακούς κάθε θεία διήγηση». Και πάλι: «Μην παραβλέψεις τη διήγηση των πρεσβυτέρων· διότι και αυτοί έμαθαν από τους πατέρες τους». Δεν έχεις ανάγκη από χρόνο· διότι αν ο Ίδιος θελήσει να δώσει, ούτε χρόνος χρειάζεται. Έπειτα ομιλεί περί της κολάσιμης και τιμωρητικής του δυνάμεως: 12,14a «Εάν καταστρέψει», λέγει, «ποιος θα οικοδομήσει;» 14b «και αν αποκλείσει άνθρωπο, ποιος θα ανοίξει;» 12,15a «Εάν εμποδίσει το νερό, θα ξηράνει τη γη,» 15b «και αν το εξαπολύσει, την κατέστρεψε και την αφάνισε.» 12,16a «Σε αυτόν ανήκει το κράτος και η ισχύς,» 16b «σε αυτόν η γνώση και η σύνεση.» Έπειτα και περί της σοφίας: 12,17a «Αυτός που οδηγεί», λέγει, «αιχμαλώτους τους βουλευτές της γης,» 17b «και έβγαλε εκτός εαυτού τους κριτές της γης.» 12,18a «Αυτός που εγκαθιδρύει βασιλείς πάνω σε θρόνους» 18b «και περιζώνει με ζώνη την οσφύ τους,» 12,19a «ο οποίος αποστέλλει τους ιερείς αιχμαλώτους,» 19b «και κατέστρεψε τους δυνάστες της γης.» 12,20a «Αυτός που μεταβάλλει τα χείλη των πιστών,» 20b «και γνώρισε τη σύνεση των πρεσβυτέρων·» 12,21a «αυτός που εκχέει ατιμία πάνω σε άρχοντες,» 21b «θεράπευσε δε τους ταπεινούς.» «Δεν είναι και αυτά», λέγει, «παράδοξα έργα της σοφίας του Θεού;»

ΤΙΤΛΟΣ Δ΄. — Περί γερόντων και ηλικιωμένων ανδρών· και πώς πρέπει να τιμώνται. «Να σηκώνεσαι μπροστά στον ασπρομάλλη, και να τιμάς το πρόσωπο του πρεσβυτέρου.» «Ρώτησε τον πατέρα σου, και θα σου αναγγείλει, τους πρεσβυτέρους σου, και θα σου πουν.» «Στα πολλά χρόνια υπάρχει η σοφία, και στον μακρύ βίο η γνώση.» «Εγώ μεν είμαι νεότερος στην ηλικία, ενώ εσείς μεγαλύτεροι· γι' αυτό σιώπησα επειδή φοβήθηκα να σας αναγγείλω τη δική μου γνώση.» «Στεφάνι καυχήσεως είναι τα γηρατειά· και βρίσκονται στους δρόμους της δικαιοσύνης.» «Δόξα των πρεσβυτέρων είναι τα λευκά μαλλιά.» «Τίμια γηρατειά δεν είναι τα πολυχρόνια, ούτε μετριούνται με τον αριθμό των ετών. Αλλά λευκά μαλλιά για τον άνθρωπο είναι η φρόνηση, και ηλικία γήρατος είναι ο αμόλυντος βίος.» «Να στέκεσαι ανάμεσα σε πλήθος πρεσβυτέρων· και αν κάποιος είναι σοφός, να προσκολληθείς σε αυτόν.» «Μην παραβλέπεις τις διηγήσεις των γερόντων· διότι και αυτοί έμαθαν από τους πατέρες τους.» —«Μην ατιμάζεις άνθρωπο στα γηρατειά του.» «Στεφάνι των γερόντων είναι η πολυπειρία· και το καύχημά τους ο φόβος του Κυρίου.» «Μίλησε, πρεσβύτερε· διότι σου ταιριάζει.» «Πόσο ωραία είναι η κρίση στους ασπρομάλληδες, και στους πρεσβυτέρους το να γνωρίζουν να δίνουν συμβουλές.» Κάθε τι που διακρίνεται για την παλαιότητά του, είναι αξιοσέβαστο.

ΤΙΤΛΟΣ ΙΓʹ. — Περί των διηγήσεων που γίνονται από συνετούς ανθρώπους· και ότι πρέπει να δείχνουμε ζήλο για τέτοιου είδους ακροάσεις, και να αποφεύγουμε τους ανόητους άνδρες. «Μου διηγήθηκαν οι παράνομοι φλυαρίες, αλλά αυτές δεν είναι σαν τον νόμο σου, Κύριε.» «Στους λόγους των σοφών προσήλωσε τον νου σου.» —«Να μιλάτε, άνθρωποι, στους δικαίους·» «Μην παραβλέπεις τη διήγηση των γερόντων· διότι και αυτοί έμαθαν από τους πατέρες τους.» «Η διήγηση του ανοήτου είναι βδέλυγμα.» «Μην παραβλέψεις τα διηγήματα των σοφών, και να εντρυφάς στις παροιμίες τους.» «Η διήγηση του ανοήτου είναι σαν φορτίο στον δρόμο· στα χείλη όμως του συνετού θα βρεθεί χάρη.» Με κερί να φράζεις τα αυτιά στους φαύλους λόγους, και στα παράφωνα γυρίσματα των ηδονικών ωδών.