Πατερικές αναφορές στο ΔΑΝΙΗΛ (Σωσάννα) 1:61

Οι πρεσβύτεροι δε και οι κριτές του λαού, οι οποίοι θεωρούνταν ότι κυβερνούν τον λαό, αφού νικήθηκαν από αυτό το πάθος, πέθαναν λιθοβολημένοι, και ταυτόχρονα άφησαν για τον εαυτό τους κακό όνομα στις μεταγενέστερες γενιές. Δεν γνωρίζεις, Διάβολε, ότι εάν ένα θηρίο συνηθίσει να τρώει σάρκες, επιστρέφει συχνότερα στο πάθος αυτό; Και εσύ μου υποβάλλεις τον λογισμό, λέγοντας, ότι εάν εκπληρώσεις την επιθυμία σου έστω μια φορά, δεν θα ενοχληθείς πλέον. Ο Κύριος που έδωσε στους ανθρώπους το Άγιο Πνεύμα Του, θα σε επιτιμήσει, διότι στήνεις ενέδρα, σαν λιοντάρι, θέλοντας να καταπιείς την ψυχή μου μέσω της αμαρτίας. Αλλά ο Σωτήρας μας Χριστός δεν θα σου δώσει τόπο, διότι είναι φιλάνθρωπος και παντοδύναμος και ελεήμων. Ο Πονηρός υποβάλλει: Το πράγμα δεν είναι απολύτως τίποτα· και γιατί θλίβεσαι τώρα; Ο αδελφός λέει: Θλίβομαι διότι εξαπατάς τους ανθρώπους· διότι το γλυκό σου είναι πικρό· και η διδασκαλία σου είναι λάκκος κακών· και τα δώρα σου είναι γεμάτα θάνατο και απώλεια· διότι μου υποβάλλεις να αθετήσω τη χάρη του Κυρίου και να λυπήσω το Άγιο Πνεύμα, με το οποίο σφραγίστηκα για την ημέρα της απολυτρώσεως· και μου λέγεις ότι δεν είναι τίποτα η πράξη αυτή· και μου υποβάλλεις να κάνω τα μέλη του Χριστού μέλη πόρνης· και μου υποβάλλεις να χάσω μέσα σε μια στιγμή αθάνατο πλούτο· και μου λέγεις να αθετήσω τον αγιασμό, χωρίς τον οποίο κανείς δεν θα δει τον Κύριο.

Ενώ λοιπόν γίνονταν αυτά, λέγει, «αναφώνησε όλη η συναγωγή με μεγάλη φωνή και δόξασε τον Θεό», «διότι ο Δανιήλ απέδειξε από το ίδιο τους το στόμα ότι ψευδομαρτύρησαν». Τι θα πούμε λοιπόν; Με το να πει ο μεν ένας «σχίνο», ο δε άλλος «πρίνο», με αυτόν τον τρόπο αποδείχθηκε η αλήθεια. Διότι τι ήθελαν να πουν; «Επειδή θέλαμε να πιάσουμε τον νεαρό, δεν είδαμε καλά ποιο ήταν το δέντρο». Αλλά επειδή σε όλα η θεία Γραφή μάς κάνει σοφούς, οδηγώντας μας προς την αλήθεια, σε αυτό το σημείο πρέπει να νοήσουμε ότι αναγκάστηκαν από το Πνεύμα να ονομάσουν τέτοια δέντρα, τα οποία δεν ήταν φυτεμένα στον κήπο, ώστε από το ίδιο τους το στόμα να κατηγορήσουν οι ίδιοι τον εαυτό τους. Διότι, αν βέβαια ονόμαζαν κάποιο από τα δέντρα που ήταν φυτεμένα εκεί, ίσως με αυτόν τον λόγο να έπειθαν τον λαό. Τώρα όμως δεν έγινε έτσι, αλλά δήλωσαν πράγματα που δεν υπήρχαν. Διότι, καθώς ο Δανιήλ ήλεγξε με τα λόγια του τους διαλογισμούς της καρδιάς τους και φανέρωσε τη φοβερή τους επιθυμία, την οποία είχαν ακόμη στα μάτια τους, και αφού αποκάλυψε τα κρυφά τους σφάλματα από την αρχή, αυτά που έκαναν στις θυγατέρες του Ισραήλ, αυτοί, ελεγχόμενοι από το Άγιο Πνεύμα, όντας «σκοτισμένοι» στον νου, ονόμασαν ξένα δέντρα, ώστε μέσω του λόγου τους να παγιδευτούν από τον ίδιο τους τον εαυτό.

Επομένως, όταν τα άκουσε αυτά όλος ο λαός, «και όλοι οι συγγενείς της», φώναξαν δυνατά λέγοντας: «Είπαν ψέματα· διότι ούτε σχίνος ούτε πουρνάρι έχει φυτευτεί στον κήπο». Μετά από αυτό, αφού σηκώθηκε «όλη η συναγωγή, απέδωσε αίνο στον Θεό, ο οποίος σώζει εκείνους που ελπίζουν σε Αυτόν. Και ξεσηκώθηκαν εναντίον των δύο πρεσβυτέρων και τους έκαναν ό,τι ακριβώς εκείνοι είχαν σκεφτεί με πονηριά να κάνουν στον πλησίον τους, και τους σκότωσαν», «επειδή ο Δανιήλ απέδειξε από το ίδιο τους το στόμα ότι ψευδομαρτύρησαν», για να εκπληρωθεί το ρητό: «Εκείνος που σκάβει λάκκο για τον πλησίον του, θα πέσει ο ίδιος μέσα σε αυτόν», «και έτσι σώθηκε αθώο αίμα εκείνη την ημέρα. Ο Χελκίας δε και η γυναίκα του δόξασαν τον Θεό για την κόρη τους, μαζί με τον Ιωακείμ τον άνδρα της και όλους τους συγγενείς, διότι δεν βρέθηκε σε αυτήν καμία επαίσχυντη πράξη. Και ο Δανιήλ έγινε μέγας ενώπιον του λαού από εκείνη την ημέρα και στο εξής».

Και επέστρεψε όλος ο λαός με βιασύνη. Και είπε ο Δανιήλ: Χωρίστε τους τον έναν από τον άλλον. Και ρώτησε τον έναν, λέγοντας: Εσύ που έχεις γεράσει μέσα σε πονηρές ημέρες, τώρα έφτασαν οι αμαρτίες σου τις οποίες διέπραττες. Πες μου, λοιπόν, κάτω από ποιο δέντρο τους είδες να συνευρίσκονται μεταξύ τους; Εκείνος δε είπε: Κάτω από έναν σχίνο. Και είπε ο Δανιήλ: Ορθότατα είπες ψέματα εναντίον του ίδιου σου του κεφαλιού· διότι ο άγγελος του Θεού, κρατώντας τη μάχαιρα, πρόκειται να σε σχίσει στη μέση. Και αφού απομάκρυνε αυτόν, καλεί τον άλλον και λέει: Σπέρμα του Χαναάν, και όχι του Ιούδα, η ομορφιά σε εξαπάτησε, και η επιθυμία των οφθαλμών διέστρεψε την καρδιά σου. Πες μου, λοιπόν, κάτω από ποιο δέντρο τους είδες να συνευρίσκονται; Εκείνος δε απάντησε: Κάτω από έναν πρίνο. Ο δε Δανιήλ του είπε: Ορθότατα είπες ψέματα και εσύ εναντίον του ίδιου σου του κεφαλιού· διότι ο άγγελος του Θεού, κρατώντας τη ρομφαία, πρόκειται να σε πριονίσει στη μέση. Και αναφώνησε όλος ο λαός με φωνή μεγάλη, λέγοντας: Ευλογητός ο Κύριος που σώζει όλους όσοι ελπίζουν σε Αυτόν. Και σώθηκε εκείνη την ημέρα δίκαιο αίμα. Και εκπληρώθηκε αυτό που ειπώθηκε από τον Δαβίδ εκ προσώπου της Σωσάννας: Εμένα όμως με αντελήφθη η δεξιά σου· αυτοί δε μάταια ζήτησαν την ψυχή μου, οι παράνομοι πρεσβύτεροι· θα εισέλθουν στα κατώτατα της γης· θα παραδοθούν σε χέρι ρομφαίας· διότι ο άγγελος του Θεού, κρατώντας τη ρομφαία, πρόκειται να τους κατασπαράξει· μερίδες των αλωπέκων θα γίνουν.

Ναι, λέει, και πώς άλλοτε μεν κρίνει ο Θεός, όπως εκείνον τον Αδωνιβεζέκ και όπως τους κριτές της μακαρίας Σωσάννας, ενώ άλλοτε παραβλέπει; Σε αυτό το ερώτημα ο θείος Χρυσόστομος ρητορεύοντας λέει ότι, αν ο Θεός έκρινε όλους τους κακοποιούς σε αυτήν τη ζωή, κάποιοι θα έλεγαν ότι δεν υπάρχει κρίση στο μέλλον· αν πάλι δεν έκρινε απολύτως κανέναν σε αυτήν τη ζωή, θα έλεγαν ότι δεν υπάρχει Θεός. Γι' αυτό, λοιπόν, κρίνει και δεν κρίνει, ώστε να πιστεύουμε ότι και Θεός υπάρχει και η κρίση θα γίνει μετά το τέλος αυτού του βίου. Βλέπεις την εξήγηση του σοφού, πώς σου έλυσε εύκολα το ζητούμενο;

Άραγε, αν και δεν είχε ακόμη τη νόμιμη ηλικία για να ομιλεί και να εκφράζεται με παρρησία, όταν οι πρεσβύτεροι παρανομούσαν ως προς την καταδίκη της θείας Σωσάννας, δεν επαινέθηκε όχι μόνο επειδή τους υπέδειξε το σφάλμα, αλλά και επειδή τους κατέκρινε, ναι ή όχι; Έπειτα, δεν αποδέχεσαι τον Ιωάβ κατά την απογραφή του λαού, πράξη που προκαλούσε την οργή του Θεού, όταν ικέτευε, εκλιπαρούσε και προσπαθούσε να πείσει τον θείο Δαβίδ να μην το πράξει; Διότι γνωρίζεις την ιστορία. Εμένα μάλιστα με εντυπωσιάζει και ο Ιοθόρ, ο οποίος συμβούλευε τον μέγα Μωυσή και του συνιστούσε να μην καθοδηγεί έτσι τον λαό, διδάσκοντάς τον τρόπον τινά και προσαρμόζοντάς τον στη δική του σκέψη. Και ποιος ήταν αυτός; Ένας αλλογενής, έστω κι αν ήταν πεθερός του. Και σε ποιον μιλούσε; Σε εκείνον που έπραττε τα πάντα κατόπιν θείας αποκαλύψεως.