τούτῳ παραπλήσιον ἐκεῖνο οἶμαί ἐστι τὸ διὰ τῆς τοῦ Σωτῆρος φωνῆς εὖ μάλα σαφῶς εἰρημένον πρὸς Πιλάτον “Οὐκ εἶχες ”οὐδεμίαν ἐξουσίαν κατ᾽ ἐμοῦ, εἰ μὴ ἦν δεδομένον σοι “ἄνωθεν·” φαίη δ᾽ ἂν εἰκότως ἡ νοητὴ πάλιν Ἱερουσαλὴμ, τουτέστιν ἡ Ἐκκλησία, τῷ διώκοντι κόσμῳ Οὐκ εἶχες κατ᾽ ἐμοῦ ἐξουσίαν οὐδεμίαν, εἰ μὴ ἦν δεδομένον σοι ἄνωθεν. <Ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ, λέγει Κύριος παντοκράτωρ, πατάξω πάντα ἵππον ἐν ἐκστάσει καὶ τὸν ἀναβάτην αὐτοῦ ἐν παραφρονήσει· ἐπὶ δὲ τὸν οἶκον Ἰούδα διανοίξω τοὺς ὀφθαλμούς μου, καὶ πάντας τοὺς ἵππους τῶν λαῶν πατάξω ἐν ἀποτυφλώσει.> Ὅτι καὶ πάντα κατευνάσει πόλεμον, καὶ ἀπράκτους ἀποφανεῖ τὰς τῶν διωκτῶν ἐφόδους, δίδωσι νοεῖν, ἵππον τε καὶ ἀναβάτην πατάξειν εἰπὼ ἐν ἐκστάσει τε καὶ παραφρονήσει καὶ μὴν καὶ ἀποτυφλώσει. ἔστι δὲ οἶμαι ταυτὸν τὸ παθεῖν τὴν ἔκστασιν τῷ ὑπομεῖναι τὴν παραφρόνησιν. τὸ γὰρ ἔξω γενέσθαι φρενὸς, ἔκστασις ἂν νοοῖτο, καὶ μάλα εἰκότως. οὗ δὴ γεγονότος καὶ τοῖς φονῶσι συμβεβηκότος, περιέσται που πάντως τοῖς ἁγίοις εἰπεῖν περὶ τῶν σφισι μεμαχημένων “Οἱ ”ἐχθροὶ ἡμῶν ἀνόητοι,” καὶ μὴν καί “Οὗτοι ἐν ἅρμασι καὶ ”οὗτοι ἐν ἵπποις, ἡμεῖς δὲ ἐν ὀνόματι Κυρίου Θεοῦ ἡμῶν “μεγαλυνθησόμεθα. αὐτοὶ συνεποδίσθησαν καὶ ἔπεσον, ”ἡμεῖς δὲ ἀνέστημεν καὶ ἀνορθώθημεν.”
Μετάφραση
Παρόμοιο με αυτό νομίζω ότι είναι εκείνο που ειπώθηκε πολύ καθαρά με τη φωνή του Σωτήρα προς τον Πιλάτο: «Δεν θα είχες καμία εξουσία εναντίον μου, αν δεν σου είχε δοθεί άνωθεν». Δικαιολογημένα, λοιπόν, θα μπορούσε να πει και πάλι η νοητή Ιερουσαλήμ, δηλαδή η Εκκλησία, στον κόσμο που την διώκει: Δεν θα είχες καμία εξουσία εναντίον μου, αν δεν σου είχε δοθεί άνωθεν. <Εκείνη την ημέρα, λέει ο Κύριος ο Παντοκράτορας, θα πατάξω κάθε άλογο με έκσταση και τον αναβάτη του με παραφροσύνη· ενώ πάνω στον οίκο του Ιούδα θα ανοίξω τα μάτια μου, και όλα τα άλογα των λαών θα τα πατάξω με τύφλωση.> Το ότι θα κατευνάσει κάθε πόλεμο και θα καταστήσει άπρακτες τις επιθέσεις των διωκτών, το δίνει να κατανοηθεί λέγοντας ότι θα πατάξει το άλογο και τον αναβάτη με έκσταση και παραφροσύνη, καθώς και με τύφλωση. Είναι δε, νομίζω, το ίδιο πράγμα το να πάθει κανείς έκσταση με το να υποστεί παραφροσύνη. Διότι το να βγει κανείς εκτός εαυτού θα θεωρούνταν έκσταση, και πολύ δικαιολογημένα. Όταν λοιπόν αυτό συμβεί και πλήξει αυτούς που διψούν για φόνο, θα εναπόκειται οπωσδήποτε στους αγίους να πουν για όσους τους πολέμησαν: «Οι εχθροί μας είναι ανόητοι», και ακόμη: «Αυτοί καυχώνται σε άρματα και αυτοί σε άλογα, εμείς όμως στο όνομα του Κυρίου του Θεού μας θα μεγαλυνθούμε. Αυτοί σκόνταψαν και έπεσαν, εμείς όμως σηκωθήκαμε και σταθήκαμε όρθιοι».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες