Πατερικές αναφορές στο ΖΑΧΑΡΙΑΣ 6:3

Διότι πρέπει η κάθε ψυχή να καταφορτώνεται με το δικό της βάρος, εννοώ της αμαρτίας. Επειδή δε τα εγκλήματα και των δύο είναι ίσα και αδελφά, της Σαμάρειας εννοώ και της Ιερουσαλήμ, για τον λόγο αυτόν και με όμοιο τρόπο, βεβαρημένες με το μέτρο και την ανομία, καθώς πνεύμα έπεσε στις φτερούγες τους, φέρονται με ταχύ και ανεμπόδιστο δρόμο προς τη χώρα των αλλοφύλων, προφανώς δε αυτή των Βαβυλωνίων. Διότι, επειδή το ακάθαρτο πνεύμα τις ωθούσε στο σφάλμα και τις καταφόρτωνε με την ανομία, οδηγήθηκαν σε αιχμαλωσία και έπεσαν κάτω από τα πόδια των εχθρών. Και επειδή ο μακάριος άγγελος λέει ότι μεταφέρουν το μέτρο για να του οικοδομήσουν οίκο στη γη της Βαβυλώνας, είναι αναγκαίο να κατανοήσουμε εκείνο, ότι αποτελεί σημείο του να περάσουν οι Ισραηλίτες μακρύ χρόνο ανάμεσα στους εχθρούς, το ότι και οίκος οικοδομείται για την ανομία, και γίνεται σε αυτήν κάποιου είδους εγκαθίδρυση και σταθεροποίηση ανάμεσα στους εχθρούς. Το οποίο μάλιστα και πραγματοποιήθηκε. Διότι μόλις, αφού συμπληρώθηκε γι' αυτούς το εβδομηκοστό έτος, απαλλάχθηκαν από τα δεσμά της αιχμαλωσίας. <Και επέστρεψα και σήκωσα τα μάτια μου και είδα, και ιδού τέσσερα άρματα να εκπορεύονται από το μέσο δύο ορέων, και τα όρη ήταν όρη χάλκινα. Στο πρώτο άρμα υπήρχαν ίπποι πυρρόχρωμοι, και στο δεύτερο άρμα ίπποι μαύροι, και στο τρίτο άρμα ίπποι λευκοί, και στο τέταρτο άρμα ίπποι ποικιλόχρωμοι ψαροί.>

Ποιες είναι λοιπόν αυτές οι βασιλείες, είναι καιρός πλέον να πούμε. Λοιπόν, στο πρώτο άρμα, λέει, υπάρχουν άλογα πυρρόχρωμα, τα οποία απεικονίζουν πάνω τους τη σκληρότητα της βασιλείας των Χαλδαίων. Διότι το πυρρό χρώμα θα μπορούσε, κατά πάσα πιθανότητα, να υπονοεί για εμάς την έκχυση αίματος. Επειδή οι Βαβυλώνιοι είναι υπερβολικά αιμοχαρείς· διότι αυτοί κυρίευσαν την Ιουδαία και τις πόλεις της Σαμάρειας, χωρίς κανένα απολύτως έλεος. Στο δεύτερο άρμα υπάρχουν άλογα μαύρα. Αυτό φαίνεται να υποδηλώνει τη βασιλεία των Περσών και των Μήδων, εννοώ αυτήν υπό τον Κύρο. Μαύρο χρώμα προσέδωσε σε αυτά, νομίζω επειδή έσπειραν πάρα πολύ και αμέτρητο θάνατο στα έθνη των Χαλδαίων, και έκαναν όλη τη χώρα τους να βυθιστεί στο πένθος. Και το σκούρο χρώμα θα μπορούσε να είναι σύμβολο του πένθους και του θανάτου. Λευκά δε, λέει, είναι τα άλογα στο τρίτο άρμα, υποδεικνύοντας ίσως την κυριαρχία των Ελλήνων και των Μακεδόνων, δηλαδή τη βασιλεία του Αλεξάνδρου. Λευκά δε, επειδή τα ελληνικά έθνη έχουν αβρό βίο και φορούν συνήθως λευκές ενδυμασίες· και επειδή είναι σαφείς στη γλώσσα, μη έχοντας το τρόπον τινά σκοτεινό στοιχείο της βαρβαρικής φωνής. Στο τέταρτο δε άρμα, λέει, υπήρχαν κάποια άλογα ποικιλόχρωμα και ψαρά.

Πρέπει δε να σημειωθεί ότι τόσο η εβραϊκή έκδοση όσο και ορισμένοι από τους άλλους ερμηνευτές, αντί της λέξεως «ψαροί» έχουν τοποθετήσει τη λέξη «ισχυροί». Όμως υποστηρίζουμε ότι και αυτή είναι η βασιλεία των Ρωμαίων, η οποία διατηρεί πάντοτε, στους κατά καιρούς άρχοντές της, το ποικιλόμορφο ως προς την ευμάθεια και το βαθύ ως προς τη σκέψη. Διότι έχουν υπάρξει και είναι συνετότατοι, και επιπλέον αυτού γενναιότατοι, εκείνοι που κυβερνούν την επικράτεια της ρωμαϊκής εξουσίας. Έχουν δε τοποθετηθεί τελευταίοι μετά τους πρώτους όσον αφορά τους χρόνους.

Ας εξετάσουμε όμως και την πορεία του κάθε άρματος, δηλαδή της κάθε βασιλείας, προς τα πού κατευθύνθηκε και εναντίον ποιών έρχεται. Διότι έτσι θα γίνει σε εμάς σαφέστατη η απόδοση των νοημάτων. Διότι ο Προφήτης λέει μεν ότι είναι τέσσερα, μνημονεύει όμως τρία, και έχει αποσιωπήσει την πορεία του πρώτου. Θα τα υπενθυμίσω δε με συντομία, όπως είπα. Διότι στο πρώτο, λέει, οι ίπποι είναι πυρρόχρωμοι. Αρχίζει όμως από το δεύτερο και λέει: Εκείνο που είχε τους μαύρους ίππους κατευθυνόταν προς τη γη του βορρά, και οι λευκοί κατευθύνονταν πίσω από αυτούς, και οι ποικιλόχρωμοι κατευθύνονταν προς τη γη του νότου. Εάν δε πρόσθετε τους ψαρούς, δεν θα μνημόνευε τέσσερα άρματα· διότι έχουμε δεχθεί ότι αυτοί ταυτίζονται με τους ποικιλόχρωμους, αφού για το τέταρτο άρμα λέει ότι υπήρχαν ίπποι ποικιλόχρωμοι, ψαροί. Επομένως, μνημονεύει τρία, έχοντας αποσιωπήσει το πρώτο. Ποιος είναι λοιπόν ο λόγος όλης αυτής της οικονομίας; Ας τον εξηγήσουμε στους φιλομαθείς, όσο είναι δυνατόν. Βεβαιώσαμε ότι οι πυρρόχρωμοι ίπποι συμβολίζουν την φιλαίματη εξουσία των Χαλδαίων, η οποία και εξάλειψε ολόκληρη την Ιουδαία και, αφού πυρπόλησε τις πόλεις της, οδήγησε στην αιχμαλωσία τον Ισραήλ. Τους μαύρους δε αποδεχθήκαμε ότι συμβολίζουν τη βασιλεία των Περσών και του Κύρου. Στους λευκούς δε σκιαγραφούνταν η βασιλεία του Αλεξάνδρου και των Μακεδόνων. Και οι δύο αυτές βασιλείες εκστράτευσαν κατά της γης των Χαλδαίων και την κυρίευσαν κατά κράτος.

Και προς το παρόν αυτά θα πράξουν, κατά δε τον καιρό της συντέλειας θα τους οδηγήσουν στην πόλη του Θεού και στην επουράνια Ιερουσαλήμ, καταλήγοντας για αυτούς σε αυτό το αγαθό τέλος, οπότε και θα αναληφθούν ομοίως με τον Ηλία, επιβαίνοντας σε αγγελικά άρματα, ενώ επουράνιο φως θα τους περιλάμπει. Γι' αυτό έχει λεχθεί: «με ίππους και άρματα, πάνω σε λαμπήνες (άμαξες) ημιόνων με σκιάδια στην αγία πόλη Ιερουσαλήμ, και θα φέρουν τους αδελφούς σας από όλα τα έθνη». Θα εννοήσεις δε τους ίππους και τα άρματα ως αγγελικά, εάν δώσεις προσοχή στην προφητεία του Ζαχαρία, στον οποίο ο λόγος, περιγράφοντας κάποιους ίππους ψαρούς και ποικιλόχρωμους και λευκούς, καθώς και άρματα, υπαινισσόταν αγγελικές δυνάμεις. Οι δε λαμπήνες ημιόνων φαίνεται να υποδηλώνουν τα σώματα της αναστάσεως, επιβαίνοντας στα οποία οι ψυχές θα αναληφθούν στην επουράνια πόλη. Πολύ εύστοχα δε ονομάστηκαν λαμπήνες, εξαιτίας της δόξας που εκλάμπει σε αυτά. Αντί δε του χωρίου: «πάνω σε λαμπήνες ημιόνων με σκιάδια», ο Σύμμαχος το απέδωσε: «με ίππους και με άρματα και με κλίνες και με άμαξες και με φορεία».