Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΟΝΙΑΣ 1:15

Είναι πολύς ο χρόνος από τότε που λέγεται ότι η ημέρα του Κυρίου πλησιάζει, με όλους τους Προφήτες να διαβεβαιώνουν για την εγγύτητά της, ώστε κανείς να μην καταληφθεί ανέτοιμος, έχοντας εφησυχάσει με τη σκέψη ότι αυτή καθυστερεί. Αυτά διακηρύσσει και ο Σοφονίας λέγοντας: «Να ευλαβείσθε μπροστά στον φόβο του Κυρίου, διότι είναι κοντά η ημέρα του Κυρίου». Και λίγο πιο κάτω: «Είναι κοντά η ημέρα του Κυρίου, η μεγάλη· είναι κοντά και έρχεται πάρα πολύ γρήγορα. Η φωνή της ημέρας του Κυρίου είναι πικρή και σκληρή· η ημέρα εκείνη είναι ημέρα θλίψης και ανάγκης, ημέρα ολέθρου και αφανισμού, ημέρα σκότους και γνόφου, ημέρα νεφέλης και ομίχλης, ημέρα σάλπιγγας και κραυγής». Κι αν ακόμη η κοινή ημέρα της συντέλειας ολόκληρου του κόσμου βρίσκεται μακριά, ωστόσο η προσωπική ημέρα της εξόδου του καθενός (η οποία αποτελεί τη συντέλεια για κάθε έναν άνθρωπο ξεχωριστά) βρίσκεται ήδη πολύ κοντά. Αυτήν πρέπει να έχουμε προ οφθαλμών, τηρώντας αυτό που λέγει ο Ησαΐας: «Ολολύξτε, διότι είναι κοντά η ημέρα του Κυρίου»· και να υπακούμε σε Εκείνον που λέει: «Μακάριοι οι πενθούντες» και «Μακάριοι οι κλαίοντες».

Πρέπει, λοιπόν, να μην επιθυμούμε απολύτως κανένα από τα επίγεια, αλλά να αποβάλλουμε όσο το δυνατόν πιο μακριά τη χαρά για τα πρόσκαιρα και την επιδίωξη του πλούτου που παρέρχεται και ο οποίος σε καιρό οργής δεν μπορεί να ωφελήσει σε τίποτα όσους τον κατέχουν. Αντίθετα, πρέπει να κάνουμε καύχημά μας την εν Χριστώ ζωή και τα καυχήματα της εξαίρετης πνευματικής πολιτείας, και να μη θεωρούμε τίποτα ανώτερο από την οικειότητα με τον Θεό, να αναφωνούμε δε και να λέμε: «Κύριε, Θεέ των δυνάμεων, μακάριος είναι ο άνθρωπος που ελπίζει σε εσένα», και επιπλέον αυτών: «Είναι προτιμότερη μία ημέρα στις αυλές σου παρά χιλιάδες. Προτίμησα να παραπετιέμαι στον οίκο του Θεού μου, παρά να κατοικώ σε σκηνώματα αμαρτωλών». <«Διότι είναι κοντά η μεγάλη ημέρα του Κυρίου, κοντά και έρχεται πάρα πολύ γρήγορα· η φωνή της ημέρας του Κυρίου είναι πικρή και σκληρή, έχει καταστεί δυνατή· ημέρα οργής η ημέρα εκείνη, ημέρα θλίψης και ανάγκης, ημέρα καταστροφής και αφανισμού, ημέρα σκότους και γνόφου, ημέρα νεφέλης και ομίχλης, ημέρα σάλπιγγας και πολεμικής κραυγής εναντίον των οχυρωμένων πόλεων και εναντίον των υψηλών πύργων»>. Αποκόπτει πάλι την ελπίδα όσων ίσως φρονούν ότι τα λόγια αυτά θα εκπληρωθούν έπειτα από μακρά αναβολή. Διότι παρουσιάζει την τιμωρία σαν να βρίσκεται προ των πυλών, και τη συμφορά του πολέμου να ακολουθεί κατά πόδας. Και ονομάζει ημέρα του Κυρίου τον καιρό κατά τον οποίο θα συμβούν αυτά.

Και βεβαίως την ονόμασε ταχεία, ως τέτοια που θα έρθει χωρίς καμία καθυστέρηση και θα φανεί σύντομα· λέει δε ότι η φωνή της είναι σκληρή και δυνατότατη, υποδηλώνοντας, νομίζω, τον αλαλαγμό των εχθρών· την αποκαλεί ημέρα οργής και θλίψης, αφανισμού και ολέθρου, σκότους και γνόφου. Διότι τι από αυτά δεν θα συμβεί σε εκείνους που έχουν φτάσει σε τέτοιο σημείο αθλιότητας, ώστε να βρεθούν μέσα στον ίδιο τον τρόμο του θανάτου και να περιπέσουν στα έσχατα δεινά; Όταν δε οι εχθροί καταλάβουν την πόλη, τι δεν θα συμβεί στους αιχμαλώτους; Ή ποιο από τα εξαιρετικά ανήκουστα δεν θα διαπραχθεί; Μήπως δεν εξοντώνονται ανήλικα παιδιά, και κορίτσια ρίχνονται νεκρά καταγής, σαν φυτά που ξεριζώθηκαν πριν την ώρα τους; Και μήπως η απόγνωση, σαν κάποια νύχτα και σκοτάδι, δεν καταμαυρίζει την καρδιά των αιχμαλώτων, ώστε να στερούνται κάθε ικανότητα βουλής και σκέψης; Και σχεδόν κατασκιάζοντας τον νου του καθενός με ομίχλη και νέφη, δεν του επιτρέπει ούτε να κατανοήσει πού βρίσκεται. Επομένως, πώς μπορεί αυτό να είναι αμφίβολο; Ότι δε θα είναι αφόρητη η έφοδος των εχθρών, τόσο για τις πολυάνθρωπες πόλεις που είναι εξασκημένες στα πολεμικά, όσο και για τις άλλες που είναι περιζωσμένες με τα τείχη, το κατέστησε σαφές προσθέτοντας ότι η ημέρα του Κυρίου θα είναι ημέρα σάλπιγγας και κραυγής ενάντια στις οχυρές πόλεις και ενάντια στις υψηλές γωνίες.

Θέλεις δε να μάθεις τα περί της κολάσεως; Διότι, όταν ο αμαρτωλός διώκεται από το πρόσωπο του Θεού, την κραυγή του κλαυθμού του δεν θα αντέξουν τα θεμέλια της οικουμένης. Επειδή είναι γεγραμμένο: η ημέρα εκείνη είναι ημέρα σκότους και γνόφου, ημέρα νεφέλης και ομίχλης, ημέρα σάλπιγγος και κραυγής. Διότι, εάν ένας κατάδικος άνθρωπος καταδικαστεί σε εξορία από κάποιον άρχοντα, για δύο ή πέντε ή δέκα έτη, τι πένθος και αισχύνη και κλαυθμό νομίζεις ότι έχει ο άνθρωπος εκείνος; Αλλά εκείνος βέβαια έχει μια παρηγοριά, καθώς αναμένει το τέλος του χρόνου της ποινής του.

Παρίστανται, λοιπόν, πλέον οι κατήγοροι. Πόσον τρόμο νομίζεις ότι αισθάνεται η ψυχή την ώρα εκείνη, μέχρι να εκδοθεί η απόφαση της κρίσεώς της από τον δίκαιο Κριτή; Εάν βρεθεί ότι έζησε με αμέλεια, θα ακούσει την φοβερότατη εκείνη φωνή: «Ας απομακρυνθεί ο ασεβής, για να μη δει τη δόξα του Κυρίου». Τότε την καταλαμβάνει ημέρα οργής, ημέρα θλίψεως και στενοχώριας, ημέρα σκότους και γνόφου, καθώς παραδίδεται στο εξώτερο και αιώνιο πυρ, μέσα στο οποίο καταδικασμένη θα κολάζεται στους απέραντους αιώνες.

Σε συμφωνία με αυτόν, και ένας άλλος προφήτης λέει: Κοντά είναι η μεγάλη ημέρα του Κυρίου, κοντά, και έρχεται πολύ γρήγορα. Η φωνή της ημέρας του Κυρίου έχει οριστεί πικρή και σκληρή. Δυνατή ημέρα οργής είναι η ημέρα εκείνη, ημέρα θλίψης και ανάγκης, ημέρα ταλαιπωρίας και αφανισμού, ημέρα σκότους και γνόφου, ημέρα νεφέλης και ομίχλης, ημέρα σάλπιγγας και κραυγής· και θα συνθλίψω τους πονηρούς, και θα πορευθούν σαν τυφλοί, επειδή αμάρτησαν στον Κύριο· και το ασήμι τους και το χρυσάφι τους δεν θα μπορέσει να τους λυτρώσει κατά την ημέρα της οργής του Κυρίου. Διότι στη φωτιά του ζήλου Του θα καταναλωθεί όλη η γη, επειδή θα επιφέρει συντέλεια σε όλους όσοι κατοικούν τη γη. Επιπλέον, και ο Δαβίδ, ο βασιλιάς και προφήτης, αναφωνεί: Ο Θεός θα έλθει φανερά, ο Θεός μας, και δεν θα σιωπήσει. Φωτιά θα καίει ενώπιόν Του, και γύρω Του σφοδρή καταιγίδα. Θα καλέσει τον ουρανό άνω και τη γη, για να κρίνει τον λαό Του. Και πάλι: Ανάστα, Θεέ, λέει, κρίνε τη γη, διότι ο λογισμός του ανθρώπου θα Σε εξομολογηθεί· και Εσύ θα αποδώσεις στον καθένα σύμφωνα με τα έργα του. Πολλά δε άλλα παρόμοια τόσο ο ψαλμωδός όσο και όλοι οι προφήτες, έχοντας μυηθεί από το θείο Πνεύμα, κήρυξαν περί της μέλλουσας κρίσης και ανταπόδοσης. Τους λόγους αυτών ο Σωτήρας επιβεβαίωσε με απόλυτη ασφάλεια, διδάσκοντάς μας να πιστεύουμε στην ανάσταση των νεκρών και στην ανταπόδοση για τα πεπραγμένα της ζωής, καθώς και στην ατελεύτητη ζωή του μέλλοντος αιώνος.

Θα έλθει μεν, όχι όμως για να δείξει φιλανθρωπία, αλλά για να ζητήσει ευθύνες για τα πεπραγμένα, αλλά χρησιμοποιώντας αυστηρότητα, αλλά απευθύνοντας εκείνη τη φρικώδη και αμείλικτη φωνή προς τους αμαρτωλούς: φύγετε από εμένα οι καταραμένοι στο πυρ το εξώτερον. Θα έλθει, αλλά για να κρίνει, σε ημέρα φοβερή. Διότι είναι κοντά, λέει ο προφήτης, η ημέρα του Κυρίου η μεγάλη και πάρα πολύ σκληρή· η φωνή της ημέρας του Κυρίου έχει οριστεί πικρή· δυνατή ημέρα οργής η ημέρα εκείνη, ημέρα θλίψεως και ανάγκης, ημέρα καταστροφής και αφανισμού, ημέρα σκότους και γνόφου, ημέρα νεφέλης και ομίχλης, ημέρα σάλπιγγας και κραυγής, κατά την οποία, λέει ο Κύριος, θα καταστήσω την οικουμένη έρημη και θα εξολοθρεύσω τους αμαρτωλούς από αυτήν, και τα άστρα του ουρανού και ο Ωρίων και όλος ο διάκοσμος του ουρανού δεν θα δώσουν το φως τους· διότι θα επιφέρω, λέει, συμφορές σε όλη την οικουμένη και στους ασεβείς για τις αμαρτίες τους, και θα εξολοθρεύσω την ύβρη των ανόμων και θα ταπεινώσω την αλαζονεία των υπερηφάνων.