Πατερικές αναφορές στο ΣΟΦΟΝΙΑΣ 3:4

Διότι είναι αληθινός ο μακάριος Παύλος όταν λέει: «Όσοι δε θέλουν να πλουτούν, πέφτουν σε πειρασμό και παγίδα και σε πολλές ανόητες και βλαβερές επιθυμίες, οι οποίες βυθίζουν τους ανθρώπους στον όλεθρο και την απώλεια». «Προτιμότερο, λοιπόν, το καλό όνομα παρά ο πολύς πλούτος», και είναι πράγματι πολύ σοφός και ακριβής αυτός ο λόγος. <«Οι προφήτες της είναι πνευματοφόροι, άνδρες καταφρονητές».> Πολύ σωστά προσθέτει το «της» για τους προφήτες εδώ, διότι δεν υπήρξαν προφήτες του Θεού, αφού λαλούν επικίνδυνα «αυτά που προέρχονται από την καρδιά τους και όχι από το στόμα του Κυρίου», σύμφωνα με τα γεγραμμένα. Και ο λόγος τους ειρωνεύεται, αποκαλώντας τους πνευματοφόρους· όχι διότι αυτοί πράγματι είχαν μετοχή στο Άγιο Πνεύμα, αλλά επειδή τολμούσαν να προσποιούνται το χάρισμα της προφητείας και δεν δίσταζαν να λένε ότι είναι γεμάτοι από το Άγιο Πνεύμα. Θέλοντας, λοιπόν, λέει, να είναι και προφήτες και πνευματοφόροι, και περιβάλλοντας τα κεφάλια τους με ένα τόσο σεμνό όνομα, έγιναν σε τέτοιο βαθμό καταφρονητές, ώστε ούτε καν να γνωρίζουν τι σημαίνει δικαιοσύνη, και επιπλέον να συμπαρασύρουν στην απώλεια και άλλους, στους οποίους έλεγαν τα αποκυήματα της καρδιάς τους, και αυτό το έκαναν οι άθλιοι για μικρά και ευτελέστατα οφέλη, και, όπως λέει ο προφήτης Ιεζεκιήλ, «για μια χούφτα κριθάρι και ένα κομμάτι ψωμί».

Διότι ο λόγος που προέρχεται από τον Θεό διεισδύει στο βάθος του νου, και σχεδόν διαρρηγνύει την καρδιά των ακροατών. Ενώ ψυχρός και ανίσχυρος είναι ο λόγος που προέρχεται από την ανθρώπινη θέληση, όπως ακριβώς ήταν αυτός των ανόσιων ψευδοπροφητών. <Οι ιερείς της βεβηλώνουν τα άγια και ασεβούν προς τον νόμο.> Ούτε αυτό το εκλεκτό γένος, δηλαδή αυτό της φυλής του Λευί, βρέθηκε απαλλαγμένο από κατηγορίες. διότι λέει ότι και αυτοί βεβηλώνουν τα άγια και ασεβούν προς τον νόμο. Διότι έχει γραφτεί: «Τα χείλη του ιερέα θα διαφυλάξουν την κρίση, και από το στόμα του θα αναζητήσουν τον νόμο.» Αλλά, όπως πάλι κάπου λέει ο Δεσπότης των όλων: «Οι ιερείς δεν είπαν, Πού είναι ο Κύριος;» Διότι το να μην επιθυμούν να διασαφηνίζουν τον νόμο σε όσους δεν τον γνωρίζουν, ούτε βέβαια να σπεύδουν να καθοδηγούν τους λαούς που βρίσκονται υπό την εξουσία τους σε ό,τι είναι αρεστό στον Θεό, αυτό νομίζω ότι είναι η ασέβεια προς τον νόμο. Και τα εγκλήματά τους δεν σταματούν έως εδώ. αλλά επιπλέον λέει ότι βεβηλώνουν και τα άγια. Διότι ο νόμος που δόθηκε μέσω του Μωυσή περιέχει αυστηρότατη τήρηση σχετικά με τις θυσίες και την προσφορά τους, τόσο για το πότε όσο και για το με ποιον τρόπο πρέπει να τελείται η καθεμία. Εκείνοι όμως, ως φαίνεται, προσέφεραν μεν τις θυσίες, αλλά απρόσεκτα και αμελώς, χωρίς να καταδέχονται να τηρήσουν ούτε τον κατάλληλο καιρό ούτε τους τύπους, αλλά ίσως ούτε καν αγνισμένοι, ούτε βέβαια ντυμένοι ιεροπρεπώς με τα ενδύματά τους και τελώντας τα ιερά με ευπρέπεια, ατιμάζοντας σαν κάτι το ευτελές την τόσο σεπτή και αξιοθαύμαστη λειτουργία.

Πρέπει, λοιπόν, όσοι είναι πραγματικά συνετοί να αναλογιστούν ότι ο Δεσπότης αγαπά τη δικαιοσύνη και δεν θα ανεχόταν χωρίς όρια όσους αμαρτάνουν. Αλλά εάν κάποιος προσέλθει σε μετάνοια και χύσει δάκρυα για τα δικά του αμαρτήματα, θα τον βρει εξαιρετικά πράο και θα εξασφαλίσει τη συγχώρεση, και θα διαφύγει τις παγίδες και την ανάγκη της τιμωρίας. Εάν, αντίθετα, κάποιος είναι ανυποχώρητος και έχει γνώμη που δύσκολα μεταβάλλεται ώστε να επιλέξει τα πρέποντα, θα βυθιστεί στα δικά του σφάλματα, ή μάλλον θα καταστραφεί τελικά και θα βρεθεί υπό την δεσποτική οργή, διότι δεν ανέχεται διαπαντός όσους αμαρτάνουν. «Με καταστροφή γκρέμισα τους υπερήφανους, εξαφανίστηκαν οι γωνίες τους· θα ερημώσω εντελώς τους δρόμους τους, ώστε να μην περνάει κανείς· ερημώθηκαν οι πόλεις τους, επειδή δεν υπάρχει πλέον κανένας ούτε κατοικεί σε αυτές». Διότι, όπως είπα, επειδή οι μεν ιερείς βεβήλωναν τα άγια και ορισμένοι ασεβούσαν και προς τον ίδιο τον νόμο, «ο Κύριος όμως είναι δίκαιος στο μέσο της· κάθε πρωί θα φέρνει στο φως την κρίση του». Και ποιο είναι άραγε αυτό; Γκρέμισε τους υπερήφανους με καταστροφή, δηλαδή παρέδωσε στη φθορά τους αλαζόνες και τους υβριστές.

ΤΙΤΛΟΣ ΙΗ΄. — Περί των πονηρών επισκόπων και εκείνων που δεν τηρούν τις εντολές του Θεού. «Οι ιερείς τους έπεσαν από ρομφαία.» «Έκρυψαν οι ιερείς την οδό του Κυρίου.» «Οι άρχοντές της έκριναν με δώρα, και οι ιερείς της αποκρίνονταν έναντι αμοιβής, και οι προφήτες της μάντευαν με ασήμι. Δεν ανήκει σε εσάς να γνωρίζετε το δίκαιο, εσείς που μισείτε τα καλά και αναζητάτε τα πονηρά; Εσείς που αρπάζετε τα δέρματά τους και τις σάρκες από τα οστά τους.» «Οι ιερείς της βεβηλώνουν τα άγια και ασεβούν προς τον νόμο.» «Ω, εσείς που ποιμαίνετε μάταια, και που εγκαταλείψατε τα πρόβατα! Μάχαιρα θα πέσει επί του βραχίονός του.»

Αλίμονο σε εκείνον που ποτίζει τον πλησίον του με θολή ανατροπή και τον μεθά, για να κοιτάξει τα σπήλαιά τους, φέρνοντας πλήθος ατιμίας αντί για δόξα. Ο δε μακάριος Σοφονίας λέει: «Οι ιερείς της βεβηλώνουν τα άγια και ασεβούν προς τον νόμο· ο δε Κύριος είναι δίκαιος στο μέσο της, και δεν πρόκειται να πράξει άδικο· κάθε πρωί θα αποδίδει την κρίση του, και δεν θα αφήσει την αδικία να νικήσει». Σχετικά με αυτά, ο θεσπέσιος Ζαχαρίας προσθέτει: «Και αρνήθηκαν να προσέξουν, και έστρεψαν τα νώτα τους με παραφροσύνη, και βάρυναν τα αυτιά τους για να μην ακούσουν, και έκαναν την καρδιά τους ανυπάκουη για να μην υπακούσουν στον νόμο μου». Και: