Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος – Λόγος εἰς τὴν ὕψωσιν τοῦ τιμίου σταυροῦ

Πράγματα ψηλαφῶσιν, καὶ ῥήματα πολυπραγμονοῦσιν, οὐχ ἵνα πιστεύσωσιν, ἀλλ’ ἵνα παγιδεύσωσιν· οὐχ ἵνα προσκυνήσωσιν, ἀλλ’ ἵνα πρόφασιν λάβωσι τοῦ προφασίζεσθαι προφάσεις ἐν ἁμαρτίαις· καὶ <τοῦτο> ἔδειξε τῶν πραγμάτων ἡ πεῖρα. Ὅτε γοῦν ἀπεκάλυψεν αὐτοῖς λέγων· «Ἐγὼ καὶ ὁ πατὴρ ἕν ἐσμεν,» ἐβάστασαν λίθους, ἵνα λιθάσωσιν αὐτόν. Ὢ τῆς κακῆς ἀπάτης.

Πῶς ἐμιμήσαντο τὸν παράνομον Κάϊν. Πῶς ἐμιμήσαντο τῶν πατέρων αὐτῶν τὴν τυραννίδα. Καὶ γὰρ περὶ αὐτῶν λέγει Μωϋσῆς τῷ θεῷ· «Κύριε, τί ποιήσω τῷ λαῷ τούτῳ; Ἔτι μικρὸν καὶ λιθοβολήσουσί με. Ἐγὼ τὸ μάννα, κἀκεῖνοι τοὺς λίθους· ἐγὼ τὴν ἐλευθερίαν, κἀκεῖνοι τὰς βλασφημίας.» Ἐξ ἐκείνης τῆς ῥίζης οἱ παράνομοι τυγχάνουσιν. Ἀλλ’ ἐκείνους ἀφῶμεν μετὰ τῶν παρανόμων καταδικάζεσθαι, ἡμεῖς δὲ προσκυνήσωμεν μετὰ πάσης ἀληθείας τὸν εἰπόντα· «Ἐγὼ καὶ ὁ πατὴρ ἕν ἐσμεν,» ἓν διὰ τὴν θεότητά ἐσμεν [διὰ τὰς ὑποστάσεις]· αὐτῷ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.