Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 5:8

Ιδού πώς τον όρο, τον σκοπό και τον κανόνα της ευσέβειας και της τελειότητας τον καθιστά φανερό σε όλους με πολλά λόγια, ευχόμενος για τους δικούς του μαθητές να φθάσουν όλοι σε αυτόν. Διότι πάλι ο ίδιος σε άλλο σημείο, δείχνοντας την ανακαίνιση και τη μεταβολή που γίνεται εν Χριστώ στους πιστούς και σε όσους αγαπούν τον Κύριο, λέει: «Διότι ούτε η περιτομή έχει κάποια ισχύ ούτε η ακροβυστία, αλλά η νέα κτίση. Και όσοι ακολουθούν αυτόν τον κανόνα, ας είναι ειρήνη και έλεος σε αυτούς, και στον Ισραήλ του Θεού». Και πάλι: «Εάν κάποιος είναι εν Χριστώ, είναι νέα κτίση· τα παλαιά παρήλθαν». Με μία φράση, τη «νέα κτίση», κατέστησε φανερό τον αποστολικό κανόνα. Η δε νέα κτίση, τι άλλο είναι παρά, καθώς ο ίδιος αλλού λέει: «Για να παρουσιάσει ο ίδιος στον εαυτό του την Εκκλησία ένδοξη, χωρίς να έχει σπίλο ή ρυτίδα ή κάτι από αυτά, αλλά για να είναι αγία και άμωμη», την απόλυτη καθαρότητα από το αίσχος, που είναι η απόλυτη απαλλαγή από τα πάθη, και την πλήρη, άρρητη και μυστική κοινωνία της θείας δυνάμεως του Πνεύματος εν αγιασμώ, η οποία ενεργείται στις καρδιές των αγίων, οι οποίοι έχουν αξιωθεί μιας νεότερης, υπέρ φύσιν και πνευματικής απόλαυσης μέσα από τις αρετές. Αυτήν δίδαξε ο απόστολος ότι είναι η εν Χριστώ νέα κτίση. Αλλά και το «Καθαρίστε την παλαιά ζύμη, για να είστε νέο φύραμα» και το «Ας εορτάζουμε όχι με παλαιά ζύμη, αλλά με άζυμα ειλικρίνειας και αλήθειας», τον ίδιο σκοπό φανερώνει.

ηʹ. Αυτή, εν συντομία, είναι η σεμνή εορτή του Πάσχα, και αυτά είναι τα μυστήρια των Χριστιανών περί της αναστάσεως των νεκρών και της αιωνίου ζωής που πανηγυρίζουμε. Λοιπόν, ας εορτάσουμε όχι με προζύμι κακίας και πονηρίας, αλλά με άζυμα ειλικρίνειας και αλήθειας, πιστεύοντας στον Πατέρα και στον Υιό και στο Άγιο Πνεύμα, σε Τριάδα ομοούσια και άκτιστη, πιστεύοντας στην ανάσταση, προσδοκώντας τον Κύριο που θα έλθει πάλι, όχι πλέον ταπεινά, αλλά ένδοξα με ουράνια λαμπρότητα, με φωτεινούς αγγέλους, με σάλπιγγες και με φόβο και χαρά, χαρά μεν για τους αγίους, φόβο δε για τους καταδίκους και τους αμαρτωλούς. Ο δε Θεός της ειρήνης ας μας αξιώσει όλους της αναστάσεως μαζί με τους αγίους, αφού βρεθούμε έτοιμοι με έργα, με λόγια και με ορθόδοξη πίστη, διότι σε Αυτόν ανήκει η δόξα και το κράτος στους αιώνες των αιώνων. Αμήν.

Διότι επειδή ο Θεός είναι πνεύμα, δηλαδή ασώματος, πρέπει να τον προσκυνούμε ασώματα, πράγμα που σημαίνει κατά την ψυχή. Διότι αυτό το δηλώνει με το «εν πνεύματι»· επειδή και η ψυχή είναι πνεύμα και ασώματη. Επειδή όμως πολλοί νομίζουν μεν ότι τον προσκυνούν κατά την ψυχή, αλλά δεν έχουν ορθή πίστη περί αυτού, όπως οι αιρετικοί, γι' αυτό πρόσθεσε το «εν αληθεία». Διότι πρέπει να προσκυνούμε τον Θεό και νοερά, αλλά και να έχουμε αληθινή πίστη γι' αυτόν. Ίσως μάλιστα πει κάποιος, ότι εδώ υπαινίσσεται τα δύο μέρη της δικής μας φιλοσοφίας, εννοώ την πράξη και τη θεωρία, μέσω αυτών των δύο: μέσω μεν του «εν πνεύματι» το πρακτικό μέρος. «Διότι όσοι καθοδηγούνται από το πνεύμα του Θεού, θανατώνουν τις πράξεις του σώματος», σύμφωνα με τον θείο Απόστολο· και πάλι: «Η σάρκα επιθυμεί ενάντια στο πνεύμα, και το πνεύμα ενάντια στη σάρκα»· επομένως υπαινίσσεται το πρακτικό μέρος μέσω του «εν πνεύματι», ενώ μέσω του «εν αληθεία» το θεωρητικό. Αυτά λέει και ο Παύλος, όταν αναφέρει, «με άζυμα ειλικρίνειας», δηλαδή καθαρότητας βίου, το οποίο ανήκει στο πρακτικό μέρος, «και αλήθειας», το οποίο ανήκει στο θεωρητικό· διότι το θεωρητικό μέρος ασχολείται με την αλήθεια του δογματικού λόγου.