Πατερικές αναφορές στο ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ 13:9

Τα μεσάνυχτα όμως έγινε σεισμός και λύθηκαν τα δεσμά τους. Από το σώμα του Παύλου έπαιρναν σουδάρια και τα έθεταν στους ασθενείς και τους δαιμονιζομένους, και θεραπεύονταν. Ο Παύλος στην Τρωάδα ανέστησε τον Εύτυχο, ο οποίος έπεσε από το παράθυρο και πέθανε, λέγοντας: «Η ψυχή του είναι μέσα του». Ο Παύλος επιτίμησε στην Κύπρο τον μάγο Ελύμα, και εκείνος έγινε τυφλός. Ο Παύλος, πλέοντας προς τη Ρώμη, βρέθηκε σε σφοδρή τρικυμία, τόσο ο ίδιος όσο και όλοι όσοι επέβαιναν στο πλοίο, επί δεκατέσσερα ημερόνυχτα. Και ενώ όλοι περίμεναν να πεθάνουν, παρουσιάστηκε ο Κύριος και του είπε: «Για χάρη σου χάρισα σε αυτούς τη ζωή», και σώθηκαν. Όταν ο Παύλος βγήκε από το πλοίο, τον δάγκωσε μια έχιδνα, και όλοι βέβαια νόμιζαν ότι θα πέσει νεκρός· καθώς όμως παρέμεινε αβλαβής, νόμισαν ότι είναι θεός. Τον πατέρα του Ποπλίου στο νησί, ο οποίος έπασχε από δυσεντερία, ο Παύλος τον γιάτρεψε επιθέτοντας τα χέρια του, και θεράπευσε πολλούς άλλους ασθενείς στο νησί.

Και ο Οφνί και ο Φινεές ερμηνεύουν αυτές τις περιπτώσεις, επειδή, καθώς ζούσαν προηγουμένως μέσα στην καταφρόνηση, υποβλήθηκαν στην ίδια ακριβώς κρίση. Στο δε Ευαγγέλιο, ο Σίμων, ο οποίος ασέβησε, εφόσον απέκτησε επίγνωση της πλάνης του, αξιώνεται αναμφίβολα τη συγγνώμη. Από την άλλη, ο Ελύμας, επειδή αντιστάθηκε στο κήρυγμα, αφού τυφλώθηκε για ένα χρονικό διάστημα, απαλλάσσεται.

Παντού η κενοδοξία και η φιλαρχία είναι οι αιτίες των κακών. Ο δε Σαύλος, που είναι και ο Παύλος, γεμάτος από Άγιο Πνεύμα, αφού τον ατένισε του είπε: Ω, εσύ που είσαι γεμάτος από κάθε δόλο και κάθε ραδιουργία, υιέ του διαβόλου, εχθρέ κάθε δικαιοσύνης, δεν θα σταματήσεις να διαστρέφεις τις ευθείες οδούς του Κυρίου; Και τώρα, ιδού, το χέρι του Κυρίου πέφτει επάνω σου, και θα γίνεις τυφλός, χωρίς να βλέπεις τον ήλιο για ορισμένο καιρό. Εδώ το όνομά του αλλάζει μετά τη χειροτονία, πράγμα το οποίο συνέβη και στην περίπτωση του Πέτρου.

Εχθρέ κάθε δικαιοσύνης· διότι όντως αυτή ήταν όλη η δικαιοσύνη. Μου φαίνεται ότι, λέγοντας αυτά, ελέγχει και τον βίο του. Και για να δείξει ότι τα λόγια του δεν προέρχονταν από θυμό, για τον λόγο αυτόν προέλαβε και είπε: «Πληρωθείς Αγίου Πνεύματος»· δηλαδή, της θείας ενέργειας. Και τώρα, ιδού, το χέρι του Κυρίου είναι επάνω σου. Δεν ήταν επομένως τιμωρία, αλλά ίαση.

γʹ. Ιδού, και ξεχωρίζεται από το Πνεύμα, και ακόμη δεν αποβάλλει το όνομά του, αλλά όταν ήλθε στη Σαλαμίνα, όταν βρήκε τον μάγο, τότε λέει ο Λουκάς γι' αυτόν: «Ο Σαύλος δε, ο και Παύλος, γεμάτος από Άγιο Πνεύμα, είπε». Από εδώ έγινε η αρχή της μετονομασίας. Ας μην αποκάμουμε, λοιπόν, ερευνώντας αυτό το ζήτημα περί των ονομάτων. Διότι η εύρεση των ονομάτων έχει μεγάλη ισχύ και στις βιωτικές υποθέσεις. Επειδή, πολλές φορές προκάλεσε αναγνώριση έπειτα από πολύ χρόνο, και η εύρεση ονομάτων φανέρωσε άγνωστη συγγένεια, και έλυσε αμφισβητήσεις στο δικαστήριο, και κατέστειλε μάχες, και έσβησε πόλεμο, και πολλές φορές έγινε αφορμή ειρήνης. Εάν δε στα βιωτικά πράγματα είναι τόση η δύναμη της ευρέσεως των ονομάτων, πολύ περισσότερο είναι στα πνευματικά. Προηγουμένως όμως είναι ανάγκη να διακρίνουμε με ακρίβεια αυτά τα ζητήματα. Ερευνάται, λοιπόν, πρώτον, για ποιον λόγο ο Θεός άλλους μεν από τους αγίους ονόμασε, άλλους δε δεν τους ονόμασε. Διότι, βεβαίως, δεν ονόμασε ο Ίδιος όλους τους αγίους, ούτε στην Καινή ούτε στην Παλαιά Διαθήκη· και ό,τι ακριβώς συνέβη στην Καινή, το ίδιο συνέβη και στην Παλαιά, για να μάθεις ότι ένας είναι ο Δεσπότης και των δύο Διαθηκών.

Συγκρίνοντας, λοιπόν, παράλληλα όλα αυτά, μάθε με ακρίβεια ότι ο Παύλος δεν προσήλθε από ανάγκη, αλλά από ευγνώμονα ψυχή και αδέκαστη συνείδηση. ΣΤ΄. Εάν δε καρτερείτε και υπομένετε, αναφέρω πάλι ένα άλλο στοιχείο, πιο κοντινό σε αυτό, το οποίο παρέχει αδιαμφισβήτητη απόδειξη ότι ο Παύλος δεν προσήλθε στον Κύριο από ανάγκη. Ήλθε μετά από αυτά ο Παύλος στη Σαλαμίνα της Κύπρου και βρήκε εκεί κάποιον μάγο να εναντιώνεται στον ύπατο Σέργιο. Ο δε Παύλος, πλήρης Αγίου Πνεύματος, του είπε: «Ω εσύ, που είσαι γεμάτος από κάθε δόλο και από κάθε ραδιουργία, υιέ του διαβόλου, δεν θα παύσεις να διαστρέφεις τις ευθείες οδούς του Κυρίου;»

Διπλός ήταν ο κρημνός: αφενός η έπαρση της εξουσίας, και αφετέρου η διδασκαλία του μάγου. Και επειδή έβλεπε εκείνο το μιαρό και αναίσχυντο θηρίο να θέτει εμπόδια στον ανθυπάτο και να διακόπτει τη διδασκαλία του, άκουσε τι λέει όντας γεμάτος από το Άγιο Πνεύμα: «Ω, εσύ που είσαι γεμάτος από κάθε δόλο και κάθε ραδιουργία, υιέ του διαβόλου». Διότι το να υβρίζει κανείς δεν είναι πάντοτε κακό, αλλά το να υβρίζει χωρίς λόγο· επειδή για το τελευταίο ο Χριστός όρισε και τιμωρία. Ενώ εκείνος που το πράττει αυτό την κατάλληλη στιγμή, μιμείται τον ιατρό που τέμνει τον κατάλληλο καιρό, και με την τομή αφαιρεί τη σήψη. Αυτό ακριβώς κάνει και ο Παύλος: «Δεν θα πάψεις να διαστρέφεις τις ευθείες οδούς του Κυρίου;». Αλλά δεν ανέχεται τα λόγια σου, Παύλε· πρόβαλε κάποιον αποστολικό συλλογισμό, δάμασε τη γλώσσα του, φράξε του το στόμα, αναχαίτισε τα πονηρά ρεύματα. Τι κάνει, λοιπόν; Δείχνοντας ότι ο πόλεμός του δεν στρέφεται προς τους ανθρώπους, λέει: «Και τώρα, ιδού, το χέρι του Κυρίου είναι επάνω σου». Διότι Αυτός που είπε, «Είμαι μαζί σας όλες τις ημέρες», ήταν παρών και στον Παύλο τότε, και έχοντας αυτός τη συγκεκριμένη υπόσχεση, Τον επικαλείται και αξιώνει από Αυτόν να γίνει τιμωρός, να συνδράμει στο προκείμενο έργο και να ξεριζώσει τα εμπόδια. «Και τώρα, ιδού, το χέρι του Κυρίου είναι επάνω σου». Πόση είναι η συγκατάβαση του Χριστού· πόση η παρρησία του Παύλου· πώς με μια καταδικαστική απόφαση επιφέρει την πληγή, και ο Χριστός αμέσως συγκατανεύει στα λεγόμενά του. Τι σημαίνει «Χέρι Κυρίου»;

Διότι, όταν έβγαλε εκείνο το πονηρό δαιμόνιο, πενήντα χιλιάδες άνδρες μάγοι, αφού συγκεντρώθηκαν, έκαιγαν τα βιβλία της μαγείας και μεταστρέφονταν προς την αλήθεια. Και όπως ακριβώς σε καιρό πολέμου, όταν πέσει ένας πύργος ή όταν κατακρημνιστεί ένας τύραννος, όλοι όσοι ήταν μαζί του πετούν τα όπλα τους και προστρέχουν στον στρατηγό, έτσι ακριβώς συνέβη και τότε· διότι, αφού εκδιώχθηκε το δαιμόνιο, όλοι, νιώθοντας πολιορκημένοι, πέταξαν τα βιβλία τους, ή μάλλον τα κατέστρεψαν, και έτρεχαν στα πόδια του Παύλου. Αυτός δε, παρατασσόμενος απέναντι στην οικουμένη ωσάν σε ένα ενιαίο στρατόπεδο, δεν στεκόταν πουθενά, αλλά σαν να ήταν φτερωτός τα έκανε όλα· και τη μια φορά θεράπευε κάποιον χωλό, την άλλη ανέστηνε κάποιον νεκρό, και την άλλη τύφλωνε κάποιον άλλον, τον μάγο εννοώ· και ούτε όταν κλεινόταν στη φυλακή ησύχαζε, αλλά και εκεί μετέστρεφε τον δεσμοφύλακα προς το μέρος του, επιτελώντας αυτή την ωραία αιχμαλωσία. Θαυμάζεται ο Δαβίδ επειδή κατέρριψε τον Γολιάθ με έναν μόνο λίθο· αν όμως εξετάσει κανείς τα κατορθώματα του Παύλου, εκείνο φαντάζει έργο μικρού παιδιού· και όση είναι η διαφορά ανάμεσα σε έναν βοσκό και σε έναν στρατηγό, τόση είναι και η διαφορά ανάμεσα σε αυτόν και σε εκείνον. Διότι αυτός δεν κατέρριψε τον νοητό Γολιάθ ρίχνοντας λίθο, αλλά μόνο με τον λόγο του διέλυσε ολόκληρη τη φάλαγγα του διαβόλου.

Επειδή, λοιπόν, αν και ήταν δίκαιοι, ταπείνωναν τους εαυτούς τους, έλαβαν Πνεύμα ταπεινώσεως, το χάρισμα της ταπεινοφροσύνης· γι' αυτό, γνωρίζοντας τη χάρη, λένε: «αλλά ας γίνουμε δεκτοί με ψυχή συντετριμμένη και με πνεύμα ταπεινώσεως». Όταν δε αυτός που λαμβάνει ολόκληρο το δώρο γεμίσει από χάρη, λέγεται ότι έχει λάβει πνεύμα πληρώσεως· έτσι είχαν πνεύμα πληρώσεως οι απόστολοι, όπως έχει γραφτεί: «τότε ο Παύλος, αφού γέμισε από Άγιο Πνεύμα». Ο Δαβίδ, πάλι, ζητά «Πνεύμα ευθές», αυτό που οδηγεί στην ευθύτητα, και επίσης «Πνεύμα ηγεμονικό», το χάρισμα που κυριαρχεί επί των παθών και που κάνει την ψυχή να μην είναι υπόδουλη στα πάθη. Αλλά αυτά μεν είναι αρκετά σχετικά με την ομωνυμία του Πνεύματος· σχετικά δε με τον όρο της εκπορεύσεως, πρέπει να εξηγήσουμε στη συνέχεια.