Πατερικές αναφορές στο ΓΕΝΕΣΙΣ 15:4

Φωνή Κυρίου επί των υδάτων. Είναι άξιο, προκειμένου να κατανοήσουμε τι είναι η φωνή του Κυρίου, να συγκεντρώσουμε κατά το δυνατόν από τη Θεία Γραφή τα όσα είναι γεγραμμένα περί της φωνής. Βρήκαμε λοιπόν στη Γένεση γραμμένο τον λόγο του Κυρίου προς τον Αβραάμ, ο οποίος λέει σε όραμα: «Μη φοβάσαι, Αβραάμ· εγώ σε υπερασπίζομαι, ο μισθός σου θα είναι πολύς»· και αποκρίθηκε ο Αβραάμ: «Δέσποτα, τι θα μου δώσεις; Εγώ όμως απέρχομαι άτεκνος». Και λίγο μετά: «Και αμέσως ακούστηκε φωνή προς αυτόν». Και πάλι στην Έξοδο λέει: «Ας είναι έτοιμοι για την τρίτη ημέρα». Και: «Όταν οι φωνές και οι σάλπιγγες και η νεφέλη απομακρυνθούν από το όρος, εκείνοι θα αναβούν στο όρος». Και μετά τον Δεκάλογο: «Και όλος ο λαός έβλεπε τη φωνή και τις αστραπές, και τη φωνή της σάλπιγγας». Και στον Ησαΐα έχει γραφτεί: «Φωνή αυτού που λέει: Βόησε».

Είναι δυνατόν, όμως, να κατανοήσουμε την «αυλή» με μια ακόμη πιο ανώτερη έννοια, ως την επουράνια πολιτεία. Γι' αυτόν τον λόγο, εκείνοι που είναι φυτεμένοι εδώ στον οίκο του Κυρίου, που είναι η Εκκλησία του ζωντανού Θεού, εκεί «στις αυλές του Θεού μας θα ανθίσουν». Εκείνος, όμως, που θεοποιεί την κοιλιά, ή τη δόξα, ή το χρήμα, ή οτιδήποτε άλλο έχει τιμήσει περισσότερο από όλα τα άλλα, ούτε τον Κύριο προσκυνά ούτε βρίσκεται μέσα στην άγια αυλή, ακόμη και αν φαίνεται ότι είναι άξιος να συμμετέχει στις αισθητές συνάξεις. «Φωνή Κυρίου επί των υδάτων». Σε πολλά μέρη θα μπορούσε κανείς να βρει να αναφέρεται η λέξη της φωνής. Επομένως, προκειμένου να κατανοήσουμε ποια είναι η φωνή του Κυρίου, αξίζει να συγκεντρώσουμε, κατά το δυνατόν, από τη θεία Γραφή τα όσα έχουν γραφτεί περί φωνής· όπως στη θεία αποκάλυψη προς τον Αβραάμ: «Και αμέσως ακούστηκε φωνή που έλεγε: Δεν θα σε κληρονομήσει αυτός»· και στην περίπτωση του Μωυσή: «Και όλος ο λαός έβλεπε τη φωνή και τις λαμπάδες»· και στον Ησαΐα πάλι: «Φωνή κάποιου που λέει: Φώναξε».

Και αμέσως ακούστηκε η φωνή του Κυρίου προς αυτόν, λέγοντας: Δεν θα σε κληρονομήσει αυτός, αλλά εκείνος που θα προέλθει από εσένα, αυτός θα σε κληρονομήσει. Τον έβγαλε δε έξω και του είπε: Κοίταξε ψηλά στον ουρανό και μέτρησε τα άστρα, εάν μπορείς να τα μετρήσεις. Και είπε: Έτσι θα είναι το σπέρμα σου.

Και ο Μελχισεδέκ, βασιλιάς της Σαλήμ, έφερε έξω άρτους και οίνο· ήταν δε ιερέας του Θεού του Υψίστου· και ευλόγησε τον Άβραμ, και είπε: Ευλογημένος ο Άβραμ από τον Θεό τον Ύψιστο, ο οποίος έκτισε τον ουρανό και τη γη. Και ευλογητός ο Θεός ο Ύψιστος, ο οποίος παρέδωσε τους εχθρούς σου υποχείριούς σου. Και του έδωσε το ένα δέκατο από όλα. Είπε δε ο βασιλιάς των Σοδόμων προς τον Άβραμ: Δώσε σε εμένα τους άνδρες, ενώ τα λάφυρα πάρε τα για τον εαυτό σου. Είπε δε ο Άβραμ προς τον βασιλιά των Σοδόμων: Εκτείνω το χέρι μου προς τον Κύριο, τον Θεό τον Ύψιστο, ο οποίος έκτισε τον ουρανό και τη γη, ότι ούτε από κλωστή έως λουρίδα υποδήματος δεν θα πάρω από όλα τα δικά σου, για να μην πεις ότι Εγώ πλούτισα τον Άβραμ, εκτός από εκείνα που έφαγαν οι νέοι, και από το μερίδιο των ανδρών που συμπορεύτηκαν μαζί μου, του Εσχώλ, του Αυνάν, του Μαμβρή· αυτοί θα λάβουν το μερίδιό τους. Μετά δε από αυτά τα λόγια, έγινε λόγος Κυρίου προς τον Άβραμ σε όραμα της νύχτας, λέγοντας: Μη φοβάσαι, Άβραμ, εγώ σε υπερασπίζομαι, ο μισθός σου θα είναι πάρα πολύς. Λέει δε ο Άβραμ: Δέσποτα Κύριε, τι θα μου δώσεις; Εγώ δε απέρχομαι άτεκνος, ο δε γιος της Μασέχ, της οικιακής μου δούλης, αυτός ο Ελιέζερ από τη Δαμασκό· και είπε ο Άβραμ: Επειδή σε εμένα δεν έδωσες απογόνους, ο δούλος μου που γεννήθηκε στο σπίτι μου θα με κληρονομήσει. Και αμέσως έγινε φωνή Κυρίου προς αυτόν, η οποία έλεγε: Δεν θα σε κληρονομήσει αυτός· άλλος θα προέλθει από εσένα, αυτός θα σε κληρονομήσει.

Διότι αυτά, αν και σε κάποιον φαίνονται μικρά τώρα, αναλογιζόμενος ότι ολόκληροι οίκοι ανατράπηκαν εξαιτίας τους, ας θαυμάσει τον δίκαιο. Διότι, αν και τα υπέμενε γενναία εξαιτίας του φόβου του Θεού, εντούτοις ήταν άνθρωπος, και από όλα αυτά πληγωνόταν και οδυνάτο. Επανέρχεται, λοιπόν, πάλι στην οικία η θεραπαινίδα του κυρίου της και του γεννά τον νόθο, και γίνεται πατέρας ο Αβραάμ ύστερα από εκείνο το μακρύ χρονικό διάστημα· και το γεγονός του προσέφερε μεν κάποια χαρά, μεγαλύτερη όμως ήταν η θλίψη. Διότι ο νόθος τού υπενθύμιζε τον γνήσιο, και του δημιουργούσε μεγαλύτερη επιθυμία για την απόκτησή του. Επειδή τα λόγια: «Δεν θα σε κληρονομήσει αυτός, αλλά εκείνος που θα προέλθει από εσένα», νόμισε ότι είχαν ειπωθεί για τον Ισμαήλ· διότι τίποτε δεν είχε ακόμη ειπωθεί για τη Σάρρα.

Τότε, όταν ο Θεός τού είπε ότι ο μισθός του θα είναι πολύς, εκείνος οδύρεται για την ατεκνία του· και ακούει πάλι, ότι εκείνος που θα προέλθει από αυτόν θα τον κληρονομήσει, και το σπέρμα του θα είναι σαν τα άστρα του ουρανού. Εδώ αναφέρεται το: «Πίστεψε ο Αβραάμ στον Θεό, και του λογαριάστηκε ως δικαιοσύνη». Πραγματοποιεί τα διχοτομήματα και μαθαίνει ότι το σπέρμα του θα ζήσει ως πάροικο, και ότι μετά από αυτά θα απελευθερωθεί, αφού πρώτα ταπεινωθεί για τετρακόσια χρόνια. Και η Σάρρα, επειδή ήταν στείρα, δίνει την Άγαρ στον Αβραάμ, προκειμένου να τεκνοποιήσει από αυτήν.

Ο Άβραμ δε, αφού έσπευσε πάλι προς τη σκηνή του, και αναχωρώντας από εκεί, ήλθε και κατασκήνωσε στη Χεβρών παρά τη δρυ του Μαμβρή και οικοδόμησε εκεί θυσιαστήριο στον Κύριο. Δες τη φιλοθεΐα του δικαίου· παντού ανήγειρε θυσιαστήρια και πρόσφερε θυσίες στον Θεό, περιγελώντας τους ελληνόφρονες πολυθεϊστές, καταδεικνύοντας ότι υπάρχει ένας και μόνος Θεός, ο δικός του Θεός. «Έγινε δε λόγος Κυρίου προς τον Άβραμ, σε όραμα της νύκτας, λέγοντας· μη φοβάσαι Άβραμ, εγώ σε υπερασπίζομαι· ο μισθός σου θα είναι πάρα πολύς». Επειδή, λέγει, περιφρόνησες να λάβεις λίγα λάφυρα από τον βασιλιά των Σοδόμων, ο μισθός σου από εμένα «θα είναι πάρα πολύς». Αυτός δε, σαν να βρήκε τον κατάλληλο καιρό, εκφράζοντας τη δίψα της καρδιάς του για απόγονο, λέγει· «Δέσποτα, τι θα μου δώσεις; Ιδού εγώ απέρχομαι άτεκνος· επειδή, λοιπόν, δεν μου έδωσες σπέρμα, θα με κληρονομήσει ο οικιακός υπηρέτης μου». Και ευθύς ακούστηκε φωνή που του έλεγε· δεν θα σε κληρονομήσει αυτός, αλλά εκείνος που θα προέλθει από εσένα, αυτός θα σε κληρονομήσει και θα είναι το σπέρμα σου αναρίθμητο ως τα άστρα του ουρανού. Και πίστεψε ο Άβραμ στον Θεό, και λογίστηκε σε αυτόν ως δικαιοσύνη». Ούτε καν διερωτήθηκε, πώς είναι δυνατόν να γίνει το σπέρμα μου αναρίθμητο ως τα άστρα του ουρανού; Αλλά πίστεψε ότι ο Θεός είναι αληθινός και τίποτε δεν είναι αδύνατον σε Αυτόν. «Και λογίστηκε σε αυτόν ως δικαιοσύνη και του είπε·

Και αυτός ο χθεσινός λόγος κατέπλευσε με ούριο άνεμο, έχοντας ξεκινήσει από το ομόστιχο άλφα του δικαίου. Βεβαίως δε σήμερα, ξεκινώντας το προοίμιο από το βήτα, θα βεβαιώσει τα όσα ειπώθηκαν και τα επόμενα, τα οποία είναι αξιοθαύμαστα και παράδοξα και ανώτερα από κάθε διάνοια ως προς το μέγεθός τους, για τα οποία σχεδόν εκπλήσσομαι ακούγοντας ότι: «Εμφανίστηκε ο Κύριος στον Άβραμ και του είπε: Σε σένα θα δώσω αυτήν τη γη», και ότι, μετά τον αποχωρισμό του Λωτ, είπε ο Θεός στον Άβραμ: «Όλη τη γη που βλέπεις, θα τη δώσω σε σένα και στο σπέρμα σου» και ότι: «Έγινε λόγος Κυρίου προς τον Άβραμ σε όραμα της νύχτας: Μη φοβάσαι Άβραμ, εγώ σε υπερασπίζομαι, και το σπέρμα σου θα είναι αναρίθμητο σαν τα άστρα του ουρανού, και το έθνος, στο οποίο θα υποδουλωθεί το σπέρμα σου, θα το κρίνω εγώ». Και ότι: «Εμφανίστηκε ο Κύριος στον Άβραμ όταν ήταν ενενήντα εννέα ετών, και του είπε: Εγώ είμαι ο Θεός σου, να γίνεσαι ευάρεστος ενώπιόν μου και να είσαι άμεμπτος, και δεν θα ονομάζεσαι πλέον Άβραμ, αλλά το όνομά σου θα είναι Αβραάμ, και βασιλιάδες θα προέλθουν από εσένα».