Πατερικές αναφορές στο ΓΕΝΕΣΙΣ 29:20

Ο μακάριος Ιακώβ, δες πόσα υπέμεινε: αρχικά παραγνωρισμένος από τον πατέρα του Ισαάκ, δεχόμενος με φόβο τις ευλογίες του πατέρα, αποτελώντας εξαιτίας αυτών στόχο επιβουλής από τον Ησαύ, αποξενωμένος από τους γονείς του, αναχωρώντας μόνος και χωρίς υπηρέτη για συνοδοιπόρο, γινόμενος μισθωτός του Λάβαν και καθιστάμενος βοσκός, δουλεύοντας δεκατέσσερα χρόνια για μία γυναίκα. Διότι, αν και είχε συμφωνήσει επτά χρόνια για τη Ραχήλ, τελικά δούλεψε δεκατέσσερα γι' αυτήν, επειδή έλαβε άλλη αντί για άλλη την πρώτη φορά.

Σημάδι, λοιπόν, και μάλιστα πολύ σαφές, της εν πίστει και πνευματικής ενώσεως των δύο λαών είναι το ότι ο Λάβαν αγκάλιασε τον Ιακώβ και ομολόγησε ότι είναι οστούν και σάρκα του. Ότι δε, εκτός από αυτά, υπάρχει και κάτι άλλο, ας το αναφέρουμε, αντλώντας το από αυτές τις ίδιες τις Ιερές Γραφές. «Διότι, λέει, ο Λάβαν είπε στον Ιακώβ: Επειδή είσαι αδελφός μου, δεν θα με υπηρετείς δωρεάν. Πες μου, ποιος θα είναι ο μισθός σου; Ο Λάβαν είχε δύο θυγατέρες, το όνομα της μεγαλύτερης ήταν Λεία και το όνομα της νεότερης Ραχήλ. Τα μάτια της Λείας ήταν ασθενικά, ενώ η Ραχήλ ήταν όμορφη στην εμφάνιση και πολύ ωραία στην όψη. Ο Ιακώβ αγάπησε τη Ραχήλ και είπε: Θα σε υπηρετήσω επτά έτη για τη Ραχήλ, τη νεότερη θυγατέρα σου. Και ο Λάβαν του είπε: Είναι καλύτερο να τη δώσω σε σένα παρά να τη δώσω σε άλλον άνδρα. Μείνε μαζί μου. Και ο Ιακώβ υπηρέτησε για τη Ραχήλ επτά έτη. Και του φάνηκαν σαν λίγες ημέρες, λόγω της αγάπης που της είχε. Είπε έπειτα ο Ιακώβ στον Λάβαν: Δώσε μου τη γυναίκα μου. Διότι έχουν συμπληρωθεί οι ημέρες μου, για να συνευρεθώ μαζί της. Ο Λάβαν συγκέντρωσε όλους τους άνδρες του τόπου και έκανε γάμο. Και έγινε βράδυ. Και ο Λάβαν πήρε τη θυγατέρα του, τη Λεία, και την έφερε στον Ιακώβ. Και ο Ιακώβ συνευρέθηκε μαζί της.»

Ότι και το επτά είναι τέλειος αριθμός. Εʹ. Την έβδομη ημέρα κατέπαυσε ο Θεός από όλα τα έργα Του. Επτά εκδικήσεις απέτισε εκείνος που σκότωσε τον Κάιν. Διότι ο μιαρός διέπραξε επτά αμαρτίες: φθόνο, δόλο, αδελφοκτονία, έγινε ο πρώτος διδάσκαλος των φόνων, αποτέλεσε έτσι μίασμα για τη ζωή, λύπησε τους γονείς του, και είπε ψέματα στον Θεό. Υπέπεσε λοιπόν και σε επτά τιμωρίες: κατοικούσε σε καταραμένη γη, την εργαζόταν άκαρπα, αναστέναζε, έτρεμε, εκδιώχθηκε από το πρόσωπο (του Θεού), αγωνιούσε για όποιον περαστικό συναντούσε, και έφερε ένα σημάδι που τον καθιστούσε γνωστό σε όλους. Έβδομος μετά τον Αδάμ ήταν ο Ενώχ, ο οποίος ευαρέστησε τον Θεό, και όπως το σιτάρι από τα ζιζάνια, χωρίστηκε από τους ασεβείς. Επτά έτη την πρώτη φορά, και επτά τη δεύτερη, δούλεψε ο Ιακώβ στον Λάβαν για τη Ραχήλ.

Διότι η περίπτωση του Ιακώβ μου φαίνεται πως είναι διαφορετική· ο οποίος, δουλεύοντας δεκατέσσερα χρόνια στον Σύρο Λάβαν για τις δύο παρθένες, δεν κουραζόταν. Διότι του φαίνονταν, όπως λέει η Γραφή, όλες οι ημέρες σαν μία ημέρα, εξαιτίας της αγάπης του για αυτές. Ίσως επειδή το ποθούμενο βρισκόταν μπροστά στα μάτια του, ή επειδή ο κόπος είναι ελαφρύς για την αγάπη, έστω κι αν η αναβολή προξενεί λύπη. Έτσι, αυτό που είναι άμεσα διαθέσιμο στην εξουσία μας, αργεί να διεγείρει την επιθυμία, όπως είπε κάποιος από τους παλαιότερους. Εγώ, πάντως, όταν ήμουν παρών, ελάχιστα αισθανόμουν το πάθος του πόθου, όταν όμως αποχωρίστηκα, γνώρισα τον πόθο, τον γλυκό τύραννο· και αυτό δεν είναι καθόλου πρωτοφανές. Διότι, εάν ο βουκόλος θρηνεί τόσο πολύ για το μοσχάρι που απομακρύνθηκε από την αγέλη, και ο βοσκός για το πρόβατο που έλειψε από το κοπάδι του, και το πουλί για τη φωλιά την οποία άφησε για λίγο, ώστε οι μεν ποιμένες παίρνοντας τις φλογέρες τους και ανεβαίνοντας σε κάποιο ύψωμα γεμίζουν τα καλάμια τους με τη θλίψη τους και ανακαλούν τα περιπλανώμενα ζώα σαν να ήταν λογικά όντα· και αν αυτά υπακούσουν, χαίρονται περισσότερο για αυτά παρά για όλα τα άλλα μαζί, για τα οποία δεν ανησύχησαν· το δε πουλί τιτιβίζοντας ορμά προς τη φωλιά, και πέφτει πάνω στους νεοσσούς που επίσης τιτιβίζουν, και τα περιβάλλει προστατευτικά με τις φτερούγες του· πόσης αξίας θα πρέπει να είναι για έναν ικανό ποιμένα τα λογικά του θρέμματα, και μάλιστα εκείνα για τα οποία προηγουμένως διέτρεξε κίνδυνο, αφού και αυτό το γεγονός αυξάνει ακόμη περισσότερο τη στοργή του;

Και πρόσεξε την καλή προαίρεση του ανδρός. Ο ίδιος ορίζει τον χρόνο για τον εαυτό του, και μέσα από τη διάρκεια των ετών προσφέρει επαρκή δοκιμασία της δικής του σωφροσύνης. Και γιατί απορείς, αγαπητέ, ακούγοντας ότι υποσχέθηκε να δουλέψει επτά χρόνια για την αγαπημένη του κόρη; Διότι, για να δείξει η Θεία Γραφή πώς ο μεγάλος πόθος συντόμευσε για αυτόν και τον κόπο και το μήκος του χρόνου, λέει: «Και δούλεψε ο Ιακώβ για τη Ραχήλ επτά έτη, και φάνηκαν στα μάτια του σαν λίγες ημέρες, εξαιτίας της αγάπης του για αυτήν». Ο αριθμός των επτά ετών, λέει, θεωρήθηκαν λίγες ημέρες εξαιτίας της υπερβολικής αγάπης για την κόρη. Διότι, όταν κάποιος τρωθεί από τον πόθο της αγάπης, δεν βλέπει καμία από τις δυσκολίες, αλλά όσα είναι γεμάτα από κινδύνους και πολλή άλλη ταλαιπωρία, τα υπομένει όλα ανάλαφρα, αποβλέποντας σε ένα μόνο πράγμα: στο να εκπληρώσει τον δικό του πόθο.

Διότι, εάν ο Ιακώβ, εξαιτίας του πόθου του για τη Ραχήλ, θεώρησε τα επτά έτη σαν λίγες ημέρες, πολύ περισσότερο ο μακάριος αυτός θεωρούσε τα πάντα ως μηδαμινά, έχοντας φλεχθεί άπαξ από τον πόθο για τον Θεό, και υπομένοντας τα πάντα για τον αγαπημένο του Χριστό. Ας φροντίσουμε με ζήλο λοιπόν, παρακαλώ, και εμείς να αγαπήσουμε τον Χριστό.

Επειδή φοβόταν μήπως προλάβει ο Ησαύ και καταστήσει μάταιη τη σοφία της. Γι' αυτό και συντομεύει τα λόγια της και επισπεύδει τον νέο, και, αποφεύγοντας να φέρει αντιρρήσεις σε όσα ειπώθηκαν, του προβάλλει ένα επιχείρημα ικανό να τον πείσει. Διότι δεν του είπε: «Άσκοπα τα λες αυτά και μάταια φοβάσαι, αφού ο πατέρας σου έχει γεράσει και έχει στερηθεί την οξύτητα των αισθήσεών του», αλλά τι; «Πάνω μου ας πέσει η κατάρα σου, παιδί μου· φτάνει μόνο εσύ να μην καταστρέψεις το εγχείρημα, ούτε να χάσεις το θήραμα, ούτε να προδώσεις τον θησαυρό». Αλλά και αυτός ο ίδιος ο Ιακώβ δεν δούλεψε ως υπηρέτης στον συγγενή του δύο φορές από επτά χρόνια; Δεν έγινε, μαζί με τη δουλεία, και περίγελος εξαιτίας εκείνης της απάτης;

Τι λοιπόν; Μήπως αισθάνθηκε τον περίγελο; Μήπως θεώρησε ότι ατιμάζεται επειδή, ενώ ήταν ελεύθερος και από ελεύθερους γονείς και είχε ανατραφεί αρχοντικά, υπέμεινε τη θέση των δούλων κοντά στους συγγενείς του; Πράγμα που συνήθως πληγώνει περισσότερο, όταν δηλαδή υφίσταται κανείς ντροπιαστικές καταστάσεις ανάμεσα στους γνωστούς του. Καθόλου· και η αιτία ήταν η αγάπη, η οποία έκανε τον χρόνο, αν και ήταν πολύς, να φανεί λίγος. «Διότι ήταν», λέει, «ενώπιόν του σαν λίγες ημέρες». Τόσο πολύ απείχε από το να θλίβεται και να ντρέπεται για αυτήν τη δουλεία.

Οι γάμοι του Ιακώβ αποτέλεσαν τύπους της πράξης που επρόκειτο να ολοκληρωθεί από τον Χριστό. Διότι δεν ήταν θεμιτό να παντρευτεί ο Ιακώβ δύο αδελφές ταυτόχρονα· και δουλεύει στον Λάβαν για τις κόρες του, και, αφού εξαπατήθηκε όσον αφορά τη νεότερη, δούλευσε πάλι επτά χρόνια. Αλλά η μεν Λεία είναι ο λαός σας και η συναγωγή, ενώ η Ραχήλ είναι η εκκλησία μας. Και για αυτές δουλεύει μέχρι τώρα ο Χριστός, καθώς και για τους δούλους που ανήκουν και στις δύο. Διότι, επειδή ο Νώε έδωσε το σπέρμα του τρίτου γιου στους άλλους δύο σε δουλεία, τώρα πάλι ο Χριστός ήλθε για την αποκατάσταση αμφοτέρων, τόσο των ελεύθερων τέκνων όσο και των δούλων ανάμεσά τους, αξιώνοντας των ίδιων δωρεών όλους όσους τηρούν τις εντολές του, με τον ίδιο τρόπο που και όσοι γεννήθηκαν στον Ιακώβ από τις ελεύθερες και από τις δούλες έγιναν όλοι γιοι και ομότιμοι· αλλά σύμφωνα με την τάξη και σύμφωνα με την πρόγνωση, το πώς θα είναι ο καθένας, έχει προαναγγελθεί. Ο Ιακώβ δούλευσε στον Λάβαν για τα πιτσιλωτά και πολύχρωμα θρέμματα· δούλευσε και ο Χριστός τη δουλεία μέχρι τον σταυρό για τους ποικίλους και διαφόρων ειδών ανθρώπους από κάθε γένος, αποκτώντας τους δια του αίματος και του μυστηρίου του σταυρού· τα μάτια της Λείας ήταν ασθενικά· γιατί πράγματι και τα δικά σας μάτια της ψυχής είναι πάρα πολύ ασθενικά. Η Ραχήλ έκλεψε τους θεούς του Λάβαν και τους έκρυψε μέχρι τη σημερινή ημέρα· έτσι και για εμάς έχουν χαθεί οι πατρικοί και υλικοί θεοί.