Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 5:24

Γι' αυτόν τον λόγο, όπως ακριβώς θα καεί η καλαμιά από τα κάρβουνα της φωτιάς και θα καταφλεγεί από την αναμμένη φλόγα, η ρίζα τους θα γίνει σαν χνούδι, και το άνθος τους θα υψωθεί σαν σκόνη. Διότι δεν θέλησαν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά παρόξυναν τον λόγο του Αγίου του Ισραήλ. Ο λόγος απειλεί ότι οι ρίζες των αμαρτωλών θα κατακαούν και θα θρυμματιστούν σε χνούδι, και το άνθος τους θα υψωθεί σαν σκόνη.

Σε ακολουθία με όσα έχουν ήδη ερμηνευθεί, ας κατανοήσουμε αυτά που ακολουθούν. Διότι, αφού ομίλησε προηγουμένως για εκείνους που κάνουν άμετρη χρήση του οίνου και στηλίτευσε όσους λαμβάνουν δώρα κατά τις κρίσεις, τώρα λέει ότι οι ρίζες τους θα κατακαούν, όπως η καλαμιά από τον άνθρακα του πυρός.

Το καλάμι είναι φυτό το οποίο στηρίζεται σε αδύναμη ρίζα, λείο βέβαια στην εξωτερική του επιφάνεια, αλλά κούφιο στο εσωτερικό του, με ακανόνιστη ανάπτυξη, το οποίο διακόπτεται από πυκνούς κόμβους, επειδή, όντας αδύναμη η δύναμη από την οποία αναπτύσσεται, δεν μπορεί να αυξήσει ομαλά το φυτό, αλλά χρειάζεται κάποια ανάπαυση στο ενδιάμεσο. Γι' αυτό και ο κόμβος δημιουργείται από την παύση της δυνάμεως· διότι, όταν προβάλει λίγο, έπειτα σταματά, και έτσι, με την παρατεταμένη παραμονή, δημιουργεί τον κόμβο. Έπειτα πάλι, χρησιμοποιώντας τον κόμβο ως κάποιο βάθρο και θεμέλιο, η δύναμη προβάλλει ξανά, και έτσι, αναπαυόμενη διαρκώς, διαμορφώνει το φυτό. — Τέτοιοι είναι και εκείνοι που διακρίνονται από τα πράγματα τούτου του κόσμου, οι οποίοι στηρίζονται σε σαθρή βάση, είναι κενοί ως προς τον έσω άνθρωπο και συζούν με την ακανόνιστη φύση των πραγμάτων αυτού του κόσμου. Γι' αυτό τον λόγο, όπως ακριβώς θα κατακαεί η καλαμιά από τον άνθρακα του πυρός, έτσι λέγει ότι θα καταφλεγούν οι ρίζες τους από αναμμένη φλόγα.

Ο άνθρακας είναι φωτιά γεώδης, η οποία, μετά το πέρασμα της φλόγας, εναπομένει στην παχύτερη ύλη. Επειδή λοιπόν αυτοί που ζουν εμπαθώς έχουν ως οικεία τους τη φωτιά των παθών (όπως ο πλούσιος είχε μέσα του την αιτία που τον κατέκαιγε με τη δίψα), γι' αυτό απειλεί αυτούς που πίνουν το κρασί, ως οινόφλυγες, με τον αφανισμό από την καύση. Επειδή δε διαστρέφουν το δίκαιο εξαιτίας δώρων, λέει ότι και η ρίζα τους θα κατακαεί μαζί από αναμμένη φλόγα (ονομάζοντας προφανώς ρίζα τη φιλαργυρία, για την οποία και ο Απόστολος αποφάνθηκε ότι «ρίζα πάντων των κακών είναι η φιλαργυρία»). Από μία τέτοια ρίζα όμως, ποιο άνθος είναι φυσικό να αναβλαστήσει, παρά κάποιο παρόμοιο με τον κονιορτό, που έχει άστατη φύση και διασκορπίζεται στον αέρα; Ή μήπως, όπως ακριβώς ο κονιορτός εμποδίζοντας την αναπνοή επιβουλεύεται τη ζωή μας, έτσι και τα άνθη της φιλαργυρίας, οι πλεονεξίες, οι αδικίες, το ψεύδος, οι συκοφαντίες και όλα τα άλλα όσα αποτελούν βλαστήματα της πονηρής ρίζας, είναι αναιρετικά της ζωής μας, εμποδίζοντας την καθαρότητα του πνεύματος;

Με πολλή ακρίβεια, βέβαια, δεν είπε «και ο καρπός τους», αλλά «Το άνθος τους». Διότι τα βλαστάρια της κακίας είναι ατελή, εφόσον εξαφανίζονται με την ίδια τη βλάστηση και το πρώτο τους άνθισμα· «Είδα δηλαδή τον ασεβή να υπερυψώνεται· και πέρασα, και ιδού, δεν υπήρχε». Ο μεν δίκαιος, λοιπόν, είναι σαν το δέντρο που είναι φυτεμένο κοντά στις διεξόδους των υδάτων, ποτιζόμενος διαρκώς από την αδιάκοπη ροή της ζωής· ενώ η ρίζα του αμαρτωλού θα κατακαεί· «Και το άνθος θα ανυψωθεί σαν κονιορτός». Διότι δεν θέλησαν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά παρόξυναν το λόγιο του Αγίου του Ισραήλ. Αναφέρει τον «νόμο» και το «λόγιο» ως διαφορετικές προσωνυμίες του Κυρίου· γι' αυτόν τον λόγο ο Προφήτης ομιλεί για το λόγιο σαν να είναι έμψυχο, λέγοντας: «Παρόξυναν το λόγιο του Κυρίου». Διότι ζωντανός Νόμος και Λόγος του Θεού είναι ο Μονογενής Υιός, μέσω του οποίου έγιναν τα πάντα.

Διότι, άλλοι μεν ορισμένες φορές θα προβάλουν ως δικαιολογία ότι τυχόν δεν γνώριζαν το θέλημα του κυρίου τους· άλλοι όμως, αν και το γνώριζαν με μεγάλη ακρίβεια, δεν το έπραξαν. Γι' αυτόν τον λόγο, δικαίως θα υποστούν την πιο βαριά οργή εκείνου που τιμωρεί. «Γι' αυτό, όπως θα καεί η καλαμιά από τα κάρβουνα της φωτιάς και θα κατακαεί από την ανεξέλεγκτη φλόγα, η ρίζα τους θα γίνει σαν το χώμα, και το άνθος τους θα σκορπίσει σαν τη σκόνη». Επειδή, λέγει, οι ίδιοι επισώρευσαν στους εαυτούς τους τις αμαρτίες σαν με μακρύ σχοινί, και δεν έγιναν σωστοί κριτές των πραγμάτων, κατηγορώντας μεν το καλό και επαινώντας το πονηρό, και θεωρούσαν τους εαυτούς τους σοφούς και συνετούς στα δικά τους μάτια, και αποβλέποντας σε πράγματα ακόμη πιο αισχρά από αυτά, αθώωσαν τον ασεβή εξαιτίας δώρων και αφαίρεσαν το δίκαιο του δικαίου· εξαιτίας όλων αυτών, σαν εύφλεκτη ύλη και σαν την καλαμιά, θα γίνουν τροφή της φωτιάς, και ανεξέλεγκτες φλόγες θα τους καταφάγουν, ώστε οι καρποί τους να καταστραφούν μαζί με τις ρίζες, δηλαδή να εξολοθρευτούν οι απόγονοι μαζί με εκείνους που τους γέννησαν, και σαν χώμα ή σκόνη να διασκορπιστούν από τις ριπές ενός σφοδρότατου ανέμου. «Ανεξέλεγκτη φλόγα» ονομάζει αυτήν που δεν σβήνεται από κανέναν. Διότι κάποιες φορές πέφτει φωτιά σε σπαρτά ή σε αμπέλια· αλλά δεν γίνεται ανεξέλεγκτη, επειδή πολλοί σπεύδουν να την αντιμετωπίσουν και δεν την αφήνουν να προχωρήσει, ούτε βέβαια να καταφάει ανεμπόδιστα τους αγρούς.

Όταν κανείς δεν προσπαθεί, δηλαδή δεν ανακόπτει την περαιτέρω πορεία της φλόγας, τότε ακριβώς εκείνη θα είναι αναμμένη και ανεμπόδιστη, και αχαλίνωτη προς οτιδήποτε βρίσκεται κοντά της. Επομένως, επειδή ο παντοδύναμος Θεός τους υπέβαλλε στις συμφορές του πολέμου και τους τιμωρούσε με δίκαιη απόφαση, και δεν υπήρχε απολύτως κανένας για να τους υπερασπιστεί, για τον λόγο αυτόν πολύ εύλογα ονομάζει την οργή αναμμένη φλόγα. Διότι, όπως λέει ο μακάριος Μωυσής: «Ο Θεός μας είναι πυρ καταναλίσκον, και εάν κλείσει οδό εναντίον κάποιου ανθρώπου, ποιος θα την ανοίξει;» Και γνωρίζοντάς το αυτό, ο θεσπέσιος Δαβίδ ψάλλει: «Εσύ είσαι φοβερός, και ποιος μπορεί να σου αντισταθεί εξαιτίας της οργής σου;» Πρέπει λοιπόν, επιστρατεύοντας κάθε μας δύναμη, να αποτρέπουμε την οργή. διότι είναι πράγμα φοβερό και από το οποίο δύσκολα μπορεί κανείς να ξεφύγει. Και γι' αυτό έχουμε διδαχθεί να λέμε στις προσευχές: «Κύριε, μη με ελέγξεις με τον θυμό σου, ούτε να με παιδεύσεις με την οργή σου.» Διότι δεν είναι, πραγματικά δεν είναι σκληρό το να παιδεύεται κανείς. Είναι όμως βαρύ και δυσβάσταχτο το να γίνεται αυτό εναντίον μας με οργή και θυμό. Έτσι και ο προφήτης έλεγε: «Παίδευσέ μας, Κύριε, όμως με δικαιοσύνη, και όχι με θυμό, για να μη μας λιγοστέψεις.» <Διότι δεν θέλησαν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά παρόξυναν τον λόγο του Αγίου του Ισραήλ.>

ΛΟΓΟΣ ΣΤ'. <Θάνατο έστειλε ο Κύριος στον Ιακώβ, και ήρθε στον Ισραήλ, και θα το μάθει όλος ο λαός του Εφραΐμ, και όσοι κατοικούν στη Σαμάρεια, οι οποίοι με αλαζονεία και υπερηφάνεια στην καρδιά λένε: Τα τούβλα έπεσαν, αλλά ελάτε να λαξεύσουμε πέτρες, και να κόψουμε συκομουριές και κέδρους και να χτίσουμε για τους εαυτούς μας πύργο.> Ο λόγος του προφήτη σχετικά με τον Εμμανουήλ υπήρξε εκτενής, και αφού τον ολοκλήρωσε επιδέξια, επανέρχεται πάλι στα αρχικά. Και αυτά ήταν τα εξής: Κατηγορούσε σφοδρά τον Ισραήλ επειδή απειθούσε και παρόργιζε τον Θεό που πάντοτε τον έσωζε, και για τον λόγο αυτόν έριχνε τον εαυτό του στα έσχατα δεινά. Έλεγε δηλαδή ότι δεν θέλησαν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά παρόξυναν τον λόγο του Αγίου του Ισραήλ.

Ο λόγος προαναγγέλλει σκόπιμα όσα πρόκειται να συμβούν «πριν γίνουν», επιδιώκοντας να ανακόψει την κακία μέσω του φόβου της απειλής· διότι ήταν αναμενόμενο να συνετιστούν οι ακροατές, μαθαίνοντας εκ των προτέρων όσα επρόκειτο να επακολουθήσουν. Σε αυτούς λοιπόν που αμαρτάνουν επίμονα λέει για τον λόγο αυτόν τα εξής: δεν θα σας βρουν αυτά και εκείνα τα δεινά από κάποια σύμπτωση, ούτε από φυσική αναγκαιότητα, ούτε λόγω της ειμαρμένης, αλλά εξαιτίας των ατοπημάτων που προαναφέρθηκαν. Εφόσον, λοιπόν, εσείς, «ο αμπελώνας του Κυρίου», δεν συγκεντρώσατε σταφύλια ούτε αγαθούς καρπούς, αλλά «ξύλα και χόρτα και καλάμια» και πληθύνατε «τα αγκάθια σας». Γι' αυτόν τον λόγο εύλογα λέει: «με τον τρόπο που θα καεί η καλαμιά από το κάρβουνο της φωτιάς και θα κατακαεί από την ορμητική φλόγα», έτσι και της κακίας σας η «ρίζα θα γίνει σαν χνούδι» και σαν τροφή της φωτιάς, αλλά «και το άνθος» σας (η ωραιότητα, δηλαδή, του σώματος, και η δόξα του πλούτου, και η ευπρέπεια ολόκληρου του έθνους) πολύ σύντομα θα διασκορπιστεί σαν «σκόνη». Και λέει ότι αυτά θα τους συμβούν, επειδή, εκτός από τα όσα προαναφέρθηκαν, «δεν θέλησαν να αποδεχθούν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά παρόξυναν και τον λόγο του Αγίου του Ισραήλ». Και παρατήρησε εδώ πώς δεν τους κατηγορεί για ειδωλολατρία, αλλά για το ότι «δεν θέλησαν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ»· και ποιον «νόμο» άραγε, παρά αυτόν για τον οποίο έγινε λόγος παραπάνω: «διότι από τη Σιών θα εξέλθει ο νόμος και ο λόγος του Κυρίου από την Ιερουσαλήμ»;

Επειδή, λοιπόν, δεν θέλησαν τον 〈νόμο〉 της Καινής Διαθήκης, αλλά και 〈παρόξυναν〉 τον ζωντανό 〈Λόγο〉 του Θεού, σύμφωνα δε με τον Ακύλα: 〈επειδή απέρριψαν τον νόμο του Κυρίου των στρατευμάτων και διέσυραν το λόγιο του Αγίου του Ισραήλ〉, και σύμφωνα με τον Σύμμαχο: 〈επειδή αποδοκίμασαν τον νόμο του Κυρίου των δυνάμεων και παρόξυναν τον λόγο του Αγίου του Ισραήλ〉. Γι' αυτόν τον λόγο προσθέτει: 〈και οργίστηκε με θυμό ο Κύριος Σαβαώθ εναντίον του λαού του〉, τον οποίο ο ίδιος βέβαια επιθυμούσε να είναι δικός του λαός και έτσι να ονομάζεται, αλλά εκείνοι δεν το ήθελαν. 〈Και έβαλε το χέρι του επάνω τους και τους χτύπησε〉, και όλα αυτά συνέβησαν για τις αιτίες που αναφέρθηκαν· προσθέτει δε σε αυτά λέγοντας: 〈και παροξύνθηκαν τα όρη, και έγιναν τα πτώματά τους σαν κοπριά στη μέση του δρόμου. Και παρ' όλα αυτά δεν αποστράφηκε ο θυμός του, αλλά ακόμη το χέρι του είναι ψηλά〉. Υποδηλώνει δε και μέσα από αυτά την επιδρομή των εχθρών και το πλήθος αυτών που φονεύθηκαν, ώστε και αυτά τα 〈όρη〉 να γεμίσουν από νεκρά σώματα, και όλη η χώρα να γίνει γεμάτη από 〈τα πτώματά τους〉. Επειδή δε ο 〈θυμός〉 του Θεού εναντίον τους ήταν επίμονος, 〈δεν αποστράφηκε〉, αν και τους έδειξε τόσα πολλά, αλλά ακόμη το 〈χέρι〉 του Θεού εναντίον τους βρισκόταν 〈ψηλά〉 εξαιτίας της επιμονής τους στην απιστία. Παρατήρησε δε πώς έχει ειπωθεί το: 〈ακόμη το χέρι ψηλά〉· διότι έχει λεχθεί ωσάν η οργή του Θεού εναντίον τους να παραμένει μέχρι και τώρα.

Στα οποία προσθέτει σχετικά μεν με τους πολιορκητές: «ορμούν σαν λιοντάρια και στέκονται σαν μικρά του λιονταριού· και θα αρπάξει και θα βουήξει σαν φωνή φουρτουνιασμένης θάλασσας». Εδώ αρμόζει να επιστήσουμε την προσοχή μας στο ότι παρομοιάζει το πλήθος των εχθρών με «φωνή φουρτουνιασμένης θάλασσας», ώστε, αν ποτέ αναφέρονται τέτοια πράγματα που μοιάζουν να αφορούν τη «θάλασσα», να μπορούμε να αντλούμε από εδώ τη μαρτυρία για την ερμηνεία. Αυτά λοιπόν έχουν ειπωθεί για τους πολιορκητές, ενώ για εκείνους που πρόκειται να πολιορκηθούν λέει: «και θα στρέψουν το βλέμμα προς τη γη, και ιδού σκοτάδι σκληρό μέσα στην απόγνωσή τους». Και αυτό είναι το τέλος της προφητείας επί του βασιλιά Οζία, η οποία άρχισε με το: «Άκουε, ουρανέ, και δώσε προσοχή, γη, διότι ο Κύριος μίλησε», και διήρκεσε μέχρι την παρούσα περικοπή, μέσω της οποίας απειλείται ο τελευταίος πόλεμος εναντίον τους και το σκοτάδι που επήλθε «σε αυτούς που παρόξυναν τον λόγο του Κυρίου και δεν θέλησαν να αποδεχτούν τον νόμο» της καινής Του διαθήκης. Τα όσα δε ακολουθούν και παρατίθενται μετά τον θάνατο «του βασιλιά Οζία» θεωρείται ότι ανήκουν στην εποχή «του Ιωαθάμ»· διότι αυτός ιστορείται ότι διαδέχτηκε τη βασιλεία «του Οζία».

Όσα δε λέχθηκαν, ειπώθηκαν εναντίον των ασεβών μέσα στον λαό, ώστε, αν βρεθεί κάποιος στο πλήθος που έχει ελπίδα σωτηρίας, να είναι απαλλαγμένος από τα όσα αναφέρθηκαν. Διότι, αν και «ο αμπελώνας του Κυρίου Σαβαώθ είναι ο οίκος του Ισραήλ», «αντί για σταφύλι» «παρήγαγε αγκάθια» και «αντί για κρίση» «ανομία και όχι δικαιοσύνη, αλλά κραυγή». Και αν εξαιτίας αυτών έχει οριστεί εναντίον του ερήμωση και παντελής αφανισμός, «όμως, αν τυχόν βρεθεί κάποιος μέσα στην απώλεια τόσων πολλών, σαν υγιής και ακμαία ρώγα μέσα σε ξηρό τσαμπί, αυτός δεν θα παραπέσει μπροστά σε εμένα τον κριτή, ούτε θα καταστραφεί μαζί με εκείνους που χάνονται, επειδή ο ίδιος μετέχει στην ευλογία. Έτσι αυτή η ρώγα θα είναι τόσο πολύτιμη σε εμένα, όσο είναι και σπάνια. Σύμφωνα, λοιπόν, με αυτό το παράδειγμα θα πράξω και για ολόκληρο το έθνος, αν τυχόν βρεθεί κάποιος ανάμεσά τους άξιος σωτηρίας». Γι' αυτό «δεν θα τους καταστρέψω όλους», αλλά εκείνον που ανάμεσά τους «με υπηρετεί ως δούλος θα τον εξάγω», ξεχωρίζοντάς τον από αυτούς που χάνονται, και αυτός θα είναι «σπέρμα από τον Ιακώβ, σπέρμα» ζωογόνο και χρήσιμο, ικανό να χρησιμεύσει και στην καρποφορία άλλων. Παρόμοιο με αυτό ήταν και εκείνο που ειπώθηκε προηγουμένως: «αν ο Κύριος Σαβαώθ δεν μας άφηνε σπέρμα».

Παλαιότερα, λοιπόν, εφόσον υπήρχε ένας αμπελώνας, για τον οποίο είχε λεχθεί: «Διότι ο αμπελώνας του Κυρίου Σαβαώθ είναι ο οίκος του Ισραήλ»· υπήρχε μέσα σε αυτόν τρόπον τινά ένας ληνός, τον οποίο μνημονεύει ο Ησαΐας ομιλώντας εκ μέρους του Κυρίου και λέγοντας: «Και οικοδόμησα πύργο, και έσκαψα προλήνιο μέσα σε αυτόν». Φανέρωνε, επομένως, με τον πύργο τον ναό των Ιεροσολύμων, και με το προλήνιο το θυσιαστήριο που βρισκόταν στον ναό, το οποίο εύλογα δεν το ονόμασε ληνό, αλλά προλήνιο· επειδή τα σωματικά προηγούνταν των νοητών, και πριν από την Καινή Διαθήκη η παλαιά διαφύλασσε στους Ιουδαίους σύμβολα και εικόνες των αληθινών· γι' αυτόν τον λόγο το θυσιαστήριό τους δεν ονομαζόταν ληνός, αλλά προλήνιο.

Αμπελώνας του Κυρίου Σαβαώθ είναι ο οίκος του Ισραήλ, κατά τον Ησαΐα, δηλαδή όλοι όσοι γνωρίζουν την ευσέβεια. Αλλά ο αμπελώνας αυτός τυγχάνει της επιμέλειας και της κηδεμονίας του Θεού, όταν φέρει θεοφιλή καρπό. Αν όμως παραγάγει αγκάθια αντί για σταφύλια, δηλαδή τα κεντριά του θανάτου που είναι οι αμαρτίες, εγκαταλείπεται ατημέλητος, εκτίθεται προς καταπάτηση στα όντως θηρία και στους πονηρούς δαίμονες και παραδίδεται στο πυρ για να καεί. Γι' αυτό και ο Κύριος, λέγοντας στους μαθητές Του: «εγώ είμαι η άμπελος, εσείς τα κλήματα, ο Πατέρας μου είναι ο γεωργός», πρόσθεσε: «κάθε κλήμα που είναι ενωμένο μαζί μου και φέρει καρπό, το καθαρίζει, για να φέρει περισσότερο καρπό· ενώ εκείνο που δεν φέρει καρπό, πετιέται έξω όπως το κλήμα και ξεραίνεται, και τα συγκεντρώνουν και τα ρίχνουν στο πυρ και καίγονται». Ότι δε Εκείνος που μας δημιούργησε μας θεωρεί ως δικό Του ποίμνιο, το έδειξε όταν έλεγε προς τον κορυφαίο του κορυφαίου χορού των Αποστόλων: «Πέτρε, με αγαπάς; ποίμαινε τα αρνία μου, ποίμαινε τα πρόβατά μου». Διότι όλοι εμείς πλανηθήκαμε σαν πρόβατα και χαθήκαμε σαν τη δραχμή που έπεσε από το δεσποτικό χέρι. Ήλθε όμως ο καλός ποιμένας, ο κατά φύσιν δεσπότης, μας αναζήτησε, μας βρήκε, μας έσωσε και μας ένωσε με τον Εαυτό Του με τρόπο άρρητο.

Ανέφερε τώρα η Γραφή αμπελώνα, φραγμό, υπολήνιο· δεν άφησε τον ακροατή ελεύθερο να προσαρμόσει τα λεγόμενα σε όποια πράγματα ή πρόσωπα επιθυμούσε, αλλά, προχωρώντας, η ίδια ερμήνευσε τον εαυτό της, λέγοντας: «Διότι ο αμπελώνας του Κυρίου Σαβαώθ είναι ο οίκος του Ισραήλ». Επίσης, και ο Ιεζεκιήλ πάλι, όταν κάνει λόγο για έναν μεγάλο αετό με μεγάλες φτερούγες που μπαίνει στον Λίβανο και κόβει την κορυφή του κέδρου, ούτε εκείνος αφήνει την ερμηνεία της αλληγορίας να επαφίεται στην κρίση των ακροατών, αλλά λέγει και ο ίδιος ποιον εννοεί ως αετό και ποιον ως κέδρο. Και αυτός (ο προφήτης), προχωρώντας πάλι, φέρνει έναν ορμητικό ποταμό εναντίον της Ιουδαίας, και, για να μην επιτρέπεται στον ακροατή, κατά τη δική του κρίση, να προσαρμόσει τα λεγόμενα σε όποιο πρόσωπο θέλει, κατονόμασε και τον βασιλιά αυτόν, τον οποίο αποκάλεσε ποταμό. Και παντού στη Γραφή αυτός είναι ο κανόνας: όταν χρησιμοποιεί αλληγορίες, να παραθέτει και την ερμηνεία της αλληγορίας, έτσι ώστε η αχαλίνωτη επιθυμία εκείνων που θέλουν να αλληγορούν να μην πλανάται και να μην παρασύρεται παντού επιπόλαια και στην τύχη. Και γιατί απορείς, αν αυτό το κάνουν οι προφήτες; Και ο συγγραφέας των Παροιμιών το ίδιο πράττει. Διότι, αφού είπε: «Έλαφος φιλίας και πώλος χαρίτων ας συναναστρέφεται μαζί σου· και η πηγή του ύδατος ας είναι μόνο για σένα», ερμήνευσε για ποιον λόγο τα έλεγε αυτά, ότι δηλαδή μιλούσε για τη νόμιμη και ελεύθερη σύζυγο, αποτρέποντας τον καθένα από το να σχετιστεί με πόρνη και ξένη γυναίκα.

Γι' αυτόν τον λόγο, όπως ακριβώς θα καεί η καλαμιά από τον άνθρακα της φωτιάς και θα κατακαεί από την αναμμένη φλόγα. Παρουσιάζει την ταχύτητα της τιμωρίας, την ευκολία της κολάσεως, δηλώνοντας μέσω της εικόνας την πανωλεθρία τους. Διότι όλα αυτά μας τα φανέρωσε η φλόγα, οι άνθρακες, η καλαμιά και τα εξής.

Η ρίζα τους θα γίνει σαν χνούδι και το άνθος τους θα υψωθεί σαν κουρνιαχτός. Τα σταθερά και τα βέβαια θα καταστραφούν και θα διαλυθούν, τα λαμπρά και τα χαρμόσυνα θα φύγουν και θα εξανεμιστούν. Διότι δεν θέλησαν να εφαρμόσουν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά περιφρόνησαν τον λόγο του Αγίου.

Ετοιμάζουν τα χέρια τους για το κακό. Ο άρχοντας ζητεί, και ο κριτής μίλησε ειρηνικά λόγια, σύμφωνα με την επιθυμία της ψυχής του.» «Εσείς παρεκκλίνατε από την οδό· κάνατε πολλούς να προσκόψουν. Και εγώ σας παρέδωσα εξουθενωμένους σε όλα τα έθνη, επειδή παίρνατε δώρα κατά την εφαρμογή του νόμου.» «Γίνεται δίκη, και ο κριτής λαμβάνει δώρα. Γι' αυτό καταλύθηκε ο νόμος, και δεν φτάνει μέχρι τέλους η δίκη, διότι ο ασεβής καταδυναστεύει τον δίκαιο.» «Οι άρχοντές της μέσα σε αυτήν είναι σαν λιοντάρια που ωρύονται, οι κριτές της σαν λύκοι της Αραβίας.» «Οι άρχοντές σου είναι απειθείς, συνεργάτες κλεφτών, αγαπούν τα δώρα, επιδιώκουν ανταποδόματα, δεν αποδίδουν δικαιοσύνη στα ορφανά και δεν δίνουν προσοχή στη δίκη των χηρών.» «Θα εγκαταστήσω νεαρούς ως άρχοντές τους, και εμπαίκτες θα τους κυριεύσουν.» «Όταν απλώνετε τα χέρια σας, θα αποστρέφω το πρόσωπό μου από εσάς. Διότι τα χέρια σας είναι γεμάτα αίμα.» «Αλίμονο σε εκείνους που δικαιώνουν τον ασεβή εξαιτίας δώρων, και αφαιρούν το δίκαιο από τον δίκαιο. Γι' αυτό, όπως καίγεται η καλαμιά από τα αναμμένα κάρβουνα, και καταφλέγεται από την αναμμένη φλόγα, έτσι η ρίζα τους θα γίνει σαν ξερό χόρτο, και το άνθος τους θα υψωθεί σαν σκόνη. Διότι δεν θέλησαν να εφαρμόσουν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά περιφρόνησαν τον λόγο του Αγίου του Ισραήλ.» «Αλίμονο σε εκείνους που καταγράφουν πονηρία.

Και πάλι λέει: Αλίμονο σε εκείνους που σέρνουν τις αμαρτίες τους σαν με μακρύ σχοινί και τις ανομίες τους σαν με λουρί ζυγού δαμαλίδας· αλίμονο σε αυτούς που αποκαλούν το κακό καλό και το καλό κακό, σε αυτούς που παρουσιάζουν το σκοτάδι ως φως και το φως ως σκοτάδι, σε αυτούς που παρουσιάζουν το πικρό ως γλυκό και το γλυκό ως πικρό. Αλίμονο στους ισχυρούς σας, στους δυνάστες, σε αυτούς που αναμειγνύουν τα μεθυστικά ποτά, σε αυτούς που αθωώνουν τον ασεβή για χάρη δώρων και αφαιρούν το δίκαιο από τον δίκαιο, σε αυτούς που διαστρέφουν την κρίση των φτωχών και αρπάζουν το δικαίωμα των πενήτων, ώστε να γίνει σε αυτούς η χήρα λάφυρο και το ορφανό λεία. Και τι θα κάνουν την ημέρα της θείας επισκέψεως; Και σε ποιον θα καταφύγουν για να βοηθηθούν; Και πού θα αφήσουν τη δόξα τους για να μην πέσουν σε αιχμαλωσία; Όπως ακριβώς θα καεί η καλαμιά από τα κάρβουνα της φωτιάς και θα κατακαεί από την αναμμένη φλόγα, έτσι η ρίζα τους θα γίνει σαν χνούδι, και το άνθος τους θα υψωθεί σαν σκόνη· διότι δεν θέλησαν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά περιφρόνησαν τον λόγο του Αγίου του Ισραήλ.

Αλίμονο σε εκείνους που θεωρούν τους εαυτούς τους συνετούς και νομίζουν πώς είναι σοφοί. Αλίμονο στους ισχυρούς σας, αυτούς που πίνουν το κρασί, και στους δυνάστες, εκείνους που αναμειγνύουν τα μεθυστικά ποτά, οι οποίοι δικαιώνουν τον ασεβή εξαιτίας δωροδοκιών και αφαιρούν το δίκαιο του δικαίου. Γι' αυτόν τον λόγο, όπως ακριβώς θα κατακαεί η καλαμιά από τα αναμμένα κάρβουνα της φωτιάς και θα καταναλωθεί από τη φλόγα που καίει, έτσι η ρίζα τους θα γίνει σαν χνούδι και το άνθος τους θα υψωθεί σαν σκόνη. Διότι δεν θέλησαν τον νόμο του Κυρίου Σαβαώθ, αλλά περιφρόνησαν τον λόγο του Αγίου του Ισραήλ. Και οργίστηκε με θυμό ο Κύριος Σαβαώθ και άπλωσε τα χέρια του εναντίον τους και τους χτύπησε και οργίστηκε ενάντια στα βουνά, και τα πτώματά τους έγιναν σαν κοπριά στη μέση του δρόμου. Και παρ' όλα αυτά δεν αποστράφηκαν, αλλά το χέρι τους είναι ακόμη υψωμένο. Διότι πράγματι το χέρι σας παραμένει υψωμένο για να πράττει το κακό, επειδή, παρότι σκοτώσατε τον Χριστό, ούτε έτσι μετανοείτε, αλλά και εμάς, που πιστέψαμε μέσω αυτού στον Θεό και Πατέρα των όλων, μας μισείτε και μας φονεύετε, όποτε λάβετε εξουσία. Επίσης, καταριέστε αδιάλειπτα και εκείνον και τους δικούς του, μολονότι όλοι εμείς προσευχόμαστε για εσάς και γενικά για όλους τους ανθρώπους, όπως ακριβώς διδαχθήκαμε να πράττουμε από τον Χριστό και Κύριό μας, ο οποίος μας παρήγγειλε να προσευχόμαστε ακόμη και για τους εχθρούς μας, να αγαπάμε αυτούς που μας μισούν και να ευλογούμε αυτούς που μας καταριούνται.