Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 5:30

Έρχονταν, λοιπόν, τόσο γρήγορα και ανάλαφρα, έχοντας τόση προθυμία για να πολεμήσουν, ώστε λησμονούσαν ακόμη και τις τροφές τους και ούτε τα σιτηρέσια περίμεναν, ούτε είχαν ανάγκη από ανάπαυση, ούτε απέβαλαν την πολεμική τους περιβολή. Αυτοί λογίστηκαν ως στερεός βράχος και τα άρματά τους ως καταιγίδες· όμοιοι με λέοντες κατά τη δύναμη, και με σκύμνους λεόντων κατά την ορμή· η βοή τους ήταν σαν της κυματισμένης θάλασσας, όταν πλέον ο λαός που δεχόταν την επίθεση δεν έβλεπε τίποτε άλλο, παρά μόνο ένα σκληρό σκοτάδι πάνω στη γη...

Και θα αρπάξει, και θα βρυχηθεί σαν θηρίο, και θα τα πάρει μακριά, και δεν θα υπάρχει κανείς να τα γλιτώσει. Και θα βουίξει εναντίον τους εκείνη την ημέρα, σαν τη βουή μιας φουρτουνιασμένης θάλασσας, και θα κοιτάξουν προς τη γη, και ιδού, σκληρό σκοτάδι μέσα στην απελπισία τους. Το ότι η οργή εναντίον τους δεν θα περιοριστεί μόνο σε αυτά από Εκείνον που κρίνει δίκαια, αλλά θα προχωρήσει και παραπέρα, το διασαφηνίζει το προκείμενο χωρίο. Διότι, αν και λεηλατήθηκαν άγρια, καταπιέστηκαν από την πείνα και τη δίψα, και καταβλήθηκαν από τις συμφορές του πολέμου οι άθλιοι, παρέμειναν στην αποστροφή του Θεού και δεν βγήκαν έξω από την οργή Του. Διότι αυτό, νομίζω, σημαίνει όταν λέει: «Ακόμη το χέρι είναι υψωμένο», επειδή πλήττει εκείνους που έχουν αμαρτήσει.

Θα είναι τόσο ακαταμάχητοι και φοβεροί, ώστε να μπορούν να νικούν χωρίς μάχη, καθώς κανείς δεν θα αντιπαρατάσσεται, ήτοι δεν θα έχει ικανή δύναμη για βοήθεια. Θα υπάρξει δε θρήνος εκείνο τον καιρό και σύμμικτη βοή, ώστε μερικοί να μη νομίζουν τίποτε άλλο, παρά ότι η βοή της θάλασσας διασκορπίζεται στη χώρα των Ιουδαίων. Θα υπάρξει επίσης σκληρό σκοτάδι, και όχι βέβαια αυτό που νοείται ως ομίχλη και νύχτα, αλλά μάλλον αυτό που προέρχεται από τους τρόμους και την απόγνωση. Διότι τα πάρα πολύ βαριά κακά σκοτίζουν τον νου. Επομένως, ο Θεός των όλων μας ωφελεί διαρκώς. Διότι δεν προαναγγέλλει μάταια τα μελλοντικά γεγονότα και περιγράφει με ακρίβεια το μέγεθος των κακών, ώστε, επειδή πολλές φορές είμαστε ανεπίδεκτοι νουθεσίας και θεωρούμε ως μηδέν τον λόγο που μας καλεί σε μετάνοια, τουλάχιστον, τρέμοντας μήπως περιπέσουμε σε τέτοιες φοβερές τιμωρίες, να δεχθούμε μέσα μας τον θείο φόβο, και αποστρεφόμενοι τα πονηρά, να στρέψουμε την καρδιά μας στο να επιλέξουμε επιτέλους το αγαθό. <Και συνέβη τη χρονιά που πέθανε ο βασιλιάς Οζίας, είδα τον Κύριο Σαβαώθ, να κάθεται σε θρόνο υψηλό και επηρμένο· και ο οίκος ήταν πλήρης από τη δόξα του. Και Σεραφείμ στέκονταν γύρω του. Έξι πτέρυγες είχε το ένα, και έξι πτέρυγες το άλλο. Και με τις δύο κατακάλυπταν τα πρόσωπα, με τις δύο κατακάλυπταν τα πόδια, και με τις δύο πετούσαν.>

Στα οποία προσθέτει σχετικά μεν με τους πολιορκητές: «ορμούν σαν λιοντάρια και στέκονται σαν μικρά του λιονταριού· και θα αρπάξει και θα βουήξει σαν φωνή φουρτουνιασμένης θάλασσας». Εδώ αρμόζει να επιστήσουμε την προσοχή μας στο ότι παρομοιάζει το πλήθος των εχθρών με «φωνή φουρτουνιασμένης θάλασσας», ώστε, αν ποτέ αναφέρονται τέτοια πράγματα που μοιάζουν να αφορούν τη «θάλασσα», να μπορούμε να αντλούμε από εδώ τη μαρτυρία για την ερμηνεία. Αυτά λοιπόν έχουν ειπωθεί για τους πολιορκητές, ενώ για εκείνους που πρόκειται να πολιορκηθούν λέει: «και θα στρέψουν το βλέμμα προς τη γη, και ιδού σκοτάδι σκληρό μέσα στην απόγνωσή τους». Και αυτό είναι το τέλος της προφητείας επί του βασιλιά Οζία, η οποία άρχισε με το: «Άκουε, ουρανέ, και δώσε προσοχή, γη, διότι ο Κύριος μίλησε», και διήρκεσε μέχρι την παρούσα περικοπή, μέσω της οποίας απειλείται ο τελευταίος πόλεμος εναντίον τους και το σκοτάδι που επήλθε «σε αυτούς που παρόξυναν τον λόγο του Κυρίου και δεν θέλησαν να αποδεχτούν τον νόμο» της καινής Του διαθήκης. Τα όσα δε ακολουθούν και παρατίθενται μετά τον θάνατο «του βασιλιά Οζία» θεωρείται ότι ανήκουν στην εποχή «του Ιωαθάμ»· διότι αυτός ιστορείται ότι διαδέχτηκε τη βασιλεία «του Οζία».

Βρυχώνται σαν λιοντάρια και παραστέκονται σαν τα μικρά των λιονταριών. Και θα αρπάξει και θα βουήξει σαν θηρίο και θα αποκομίσει τη λεία, και δεν θα υπάρχει κανείς για να τους σώσει. Και θα βουήξει εναντίον τους εκείνη την ημέρα, σαν τη βουή της κυματισμένης θάλασσας. Και θα στρέψουν το βλέμμα ψηλά στον ουρανό και κάτω στη γη· και ιδού σκοτάδι σκληρό, σκοτάδι μέσα στο αδιέξοδό τους. Μέσα από όλα αυτά, ο προφήτης διόγκωσε τον λόγο του και ενέτεινε τον φόβο, περιγράφοντας το καθετί με λεπτομέρεια: τα όσα αφορούν το φρόνημα, την ισχύ, τα όπλα, τα άλογα, τα άρματα, έτσι ώστε με το πλήθος των λεγομένων να προκαλέσει μεγάλη αγωνία, και με τη σαφήνεια των εικόνων να κάνει τα γεγονότα να φαντάζουν πολύ κοντινά τους.

Γι' αυτό και τους παρομοιάζει με λιοντάρια, και δεν σταμάτησε το παράδειγμα ούτε σε αυτό το σημείο, αλλά αναπλάθει και τη φωνή και την ορμή του θηρίου, επιμένει στη μεταφορά και κάνει εκτενή χρήση του μεταφορικού σχήματος. Και από εκεί μεταφέρει τον λόγο στη θάλασσα, λέγοντας ότι τόσος θα είναι ο θόρυβος, τόση η ταραχή, όση θα προκαλούνταν από μια μανιασμένη θάλασσα που εγείρει κύματα· και μετέρχεται κάθε τρόπο, αυξάνοντας τον φόβο, ώστε να μην έχουν ανάγκη να γνωρίσουν την κατάσταση μέσα από την ίδια την πείρα των πραγμάτων. Και το πιο φοβερό, λέει, είναι ότι δεν θα υπάρξει κανένας για να τους συμπαρασταθεί, ούτε από τη γη, ούτε από τους ουρανούς· αλλά στερημένοι και από την άνωθεν συμμαχία και από την κάτωθεν βοήθεια, θα παραδοθούν στους εχθρούς. Ως σκοτάδι δε εδώ εννοεί αυτό που δημιουργείται μέσα τους εξαιτίας της συμφοράς, όχι επειδή εξαφανίζεται η ηλιακή ακτίνα, αλλά λόγω της ψυχικής διάθεσης των πασχόντων, οι οποίοι καταμεσήμερο βλέπουν σκοτάδι αντί για φως· πράγμα το οποίο συνήθως συμβαίνει σε όσους πονούν και θλίβονται. Και για να καταλάβεις ότι το σκοτάδι δεν οφειλόταν στη φύση του αέρα, αλλά στη δική τους ψυχική διάθεση, πρόσθεσε: «Σκληρό σκοτάδι μέσα στο αδιέξοδό τους».