Πατερικές αναφορές στο ΗΣΑΪΑΣ 8:17

Σε όσους όμως έχουν πεποίθηση στον Κύριο και δεν υποβάλλουν την απλότητα του κηρύγματος σε λογικές αποδείξεις, ούτε εκπειράζουν την αλήθεια μέσω σημείων, ο Χριστός είναι δύναμη Θεού και σοφία Θεού. Τότε θα γίνουν φανεροί εκείνοι που σφραγίζουν τον νόμο, για να μη μάθουν. Και θα πει: Θα προσμείνω τον Θεό, ο οποίος απέστρεψε το πρόσωπό Του από τον οίκο του Ιακώβ, και σε Αυτόν θα έχω την πεποίθησή μου.

Διότι θα γίνουν φανεροί αυτοί που σφραγίζουν τον νόμο, με σκοπό να μη μαθευτεί. Πώς λοιπόν σφραγίζουν τον νόμο οι Ιουδαίοι, για τους οποίους έχει ειπωθεί ότι πήρατε τα κλειδιά, και ούτε εσείς εισέρχεστε, αλλά και όσους μπορούν να εισέλθουν τους εμποδίζετε; Σφραγίζει τον νόμο, για να μη μαθευτεί, εκείνος που, με το πρόσχημα της κατά γράμμα τηρήσεώς του, δεν αποκαλύπτει τα μυστήρια που βρίσκονται στο βάθος. Και πρόσεξε τι λέει, αν αυτά τα λόγια δεν είναι ολοφάνερα ιουδαϊκά: «Θα περιμένω τον Θεό, ο οποίος απέστρεψε το πρόσωπό Του από τον οίκο του Ιακώβ». Αυτά λένε οι Ιουδαίοι: «Δεν πιστεύω στον Θεό· δεν δέχομαι τον Εμμανουήλ. Αν και τώρα έχω εγκαταλειφθεί, θα περιμένω ωστόσο κάποτε την επισκοπή του Θεού, ο οποίος απέστρεψε το πρόσωπό Του από τον οίκο του Ιακώβ».

Ιδού εγώ και τα παιδιά που μου έδωσε ο Θεός. Και θα είναι σημεία και τέρατα στον οίκο του Ιακώβ από τον Κύριο Σαβαώθ, ο οποίος κατοικεί στο όρος Σιών. Μετά τον έλεγχο των απειθούντων, τότε πλέον ο ίδιος ο Κύριος ομιλεί αυτοπροσώπως. Εκείνοι μεν λοιπόν, λέγει, απειθούν στην ισχυρή χείρα και στην πορεία της οδού αυτού του λαού, και προσποιούνται ότι αναμένουν τον Κύριο, ο οποίος απέστρεψε το πρόσωπό Του από τον οίκο του Ιακώβ.

Διότι εμείς μέσω της πίστεως προσδοκούμε την ελπίδα της δικαιοσύνης.» <Και θα πει: Θα περιμένω τον Θεό, ο οποίος απέστρεψε το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και θα έχω την πεποίθησή μου σε αυτόν.> Ότι υπάρχει πολλή υπακοή σε όσους είναι εν Χριστώ, και μέσω αυτών προσπαθεί ο προφήτης να μας βεβαιώσει.

Διότι ο Θεός των όλων τους απευθυνόταν σχετικά με τον Εμμανουήλ: Αυτόν τον Κύριο να αγιάσετε, και αυτός θα είναι ο φόβος σας. Και εάν έχετε πεποίθηση σε αυτόν, θα σας γίνει αγίασμα. Αυτοί δε, αποδεχόμενοι με μεγάλη προθυμία τον λόγο της μυσταγωγίας που οδηγεί σε αυτό, χωρίς καμία χρονοτριβή υπόσχονται υπακοή, και θέτοντας κάθε ελπίδα σε αυτόν λένε: «Θα περιμένω τον Θεό, ο οποίος απέστρεψε το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και θα έχω πεποίθηση σε αυτόν.» Και τι άραγε να σημαίνει το «θα περιμένω»; Ή μάλλον οπωσδήποτε εκείνο, το οποίο είπε και ο θεσπέσιος Δαβίδ: «Με υπομονή υπέμεινα τον Κύριο, και με πρόσεξε.» Υπομένει δε τον Κύριο εκείνος που έχει επιλέξει να φρονεί όσα είναι αρεστά σε Αυτόν, και να ακολουθεί τα προστάγματά Του, και να υπομένει με πολύ μεγάλη ευχαρίστηση τους αγώνες για την ευσέβεια προς Αυτόν. Διότι προς αυτό τους παροτρύνει το Πνεύμα μέσω της φωνής του ψαλμωδού λέγοντας: «Να έχεις ανδρεία, και ας κραταιώνεται η καρδιά σου, και υπόμεινε τον Κύριο.» «Θα υπομείνω λοιπόν, λέει, τον Θεό που απέστρεψε το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ.» Παρατήρησε, λοιπόν, παρατήρησε εκτός από την υπακοή τους, πόση σύνεση διαθέτουν. Διότι από τα σφάλματα στα οποία άλλοι προσέκρουσαν, και μάλιστα υπέστησαν την αποστροφή του θείου προσώπου, μέσα από αυτά τα ίδια καθιστούν τις καρδιές τους πιο ασφαλείς, ώστε να ρέπουν προς τα καλύτερα. Επειδή φοβούνται την αποστροφή των θείων οφθαλμών.

Διότι ο κριτής είναι απροσωπόληπτος, και κανείς δεν θα μπορούσε να αμφιβάλλει ότι πάντη και πάντως, με τρόπο πρέποντα και δίκαιο ανάλογα με τη διαγωγή του καθενός, είτε θα απονείμει τον έπαινο είτε θα επιβάλει την τιμωρία. Και εκείνους μεν που εξύβρισαν με την απείθειά τους, θα τους αποβάλει από το πρόσωπό του και θα τους θεωρήσει μισητούς. Εκείνους όμως που τον τίμησαν με την πίστη, θα τους θεωρήσει αγαπητούς επειδή διατηρούν την πίστη, αλλά θα αποστραφεί όσους εγκατέλειψαν τη γνησιότητά της, και θα τους θεωρήσει ίσους με εκείνους που δεν πίστεψαν καθόλου, ή ίσως και χειρότερους. Διότι έχει γραφτεί για κάποιους: «Θα ήταν καλύτερο γι' αυτούς να μην είχαν γνωρίσει την οδό της αλήθειας, παρά, αφού τη γνώρισαν, να επιστρέψουν πίσω, απομακρυνόμενοι από την άγια εντολή που τους παραδόθηκε». <Ιδού εγώ και τα παιδιά που μου έδωσε ο Θεός, και θα είναι ως σημεία και τέρατα στον Ισραήλ από τον Κύριο Σαβαώθ, ο οποίος κατοικεί στο όρος Σιών.> Αφού λοιπόν διατύπωσαν πολύ καλά την καλή ομολογία (διότι είπαν: «Θα περιμένω τον Θεό που απέστρεψε το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και σε αυτόν θα έχω στηρίξει την πεποίθησή μου»), αμέσως εισάγει το πρόσωπο αυτού του Εμμανουήλ, ο οποίος χαρίζει την οικειότητα σε όσους έχουν εναποθέσει την ελπίδα τους σε αυτόν, προφανώς δε την οικειότητα που παρέχεται μέσω του Πνεύματος.

τότε «δέσε το μαρτύριο, σφράγισε τον νόμο ανάμεσα στους μαθητές μου»· διότι δεν θα υπάρχει πλέον ανάγκη του νόμου του Μωυσή ούτε των μαρτυριών που υπάρχουν σε αυτόν, εξαιτίας του ότι παραδίδει πλέον νέα διδασκαλία μέσω της Καινής Διαθήκης «στους μαθητές» του, δηλαδή σε όλους όσοι προέρχονται από τα έθνη και έχουν κληθεί στη διδασκαλία του, οι οποίοι «θα είναι τότε φανεροί, σφραγίζοντας τον νόμο, ώστε να μην τον μαθαίνουν»· διότι όσοι αποδέχθηκαν το Ευαγγέλιο και διδάχθηκαν να ζουν σύμφωνα με την Καινή Διαθήκη, σαν να έθεσαν σφραγίδες στον νόμο, τον αφήνουν στην άκρη επειδή δεν είναι πλέον χρήσιμος, λόγω της παράθεσης του ανώτερου· και οι ίδιοι, περιμένοντας τη χάρη δια του Ιησού Χριστού, «θα πουν: Θα περιμένω τον Θεό, ο οποίος απέστρεψε το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και θα έχω πεποίθηση σε αυτόν». Γι' αυτό και γίνεται «αγιασμός» τους, σύμφωνα με την υπόσχεση που έχει δώσει λέγοντας: «και αν έχεις πεποίθηση σε αυτόν, θα είναι για σένα ως αγιασμός».

Κατά δε τον Σύμμαχο: 〈Και θα πουν: Θα προσδοκήσω τον Κύριο, ο οποίος κρύβει το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και θα τον αναμείνω〉. Το ποιοι θα τα πουν αυτά, το διδάσκει προσθέτοντας: 〈Ιδού, εγώ και τα παιδιά που μου έδωσε ο Θεός〉. ⌜Τα μεν λοιπόν ιουδαϊκά 〈παιδιά〉 ήταν σωματικά, από άνδρα και γυναίκα, ενώ τα παιδιά του ίδιου του Κυρίου, ο οποίος αποκαλύπτει αυτά τα λόγια, «δεν γεννήθηκαν από αίματα ούτε από θέλημα σαρκός, αλλά από τον Θεό», καθώς ο Πατέρας του δώρισε τέτοια τέκνα, τα οποία, μη προσέχοντας πλέον τον νόμο που δόθηκε μέσω του Μωυσή, 〈περιμένουν τον Κύριο και σε αυτόν έχουν πεποίθηση〉. Και δεν λέει μόνο ότι αυτά 〈τα παιδιά〉 του 〈έχουν δοθεί παραδόξως από τον Θεό〉, αλλά και πάρα πολλά άλλα 〈σημεία και τέρατα〉, τα οποία θα γίνουν 〈στον οίκο του Ισραήλ〉 κατά τους χρόνους που έχουν προφητευθεί.⌝ Κατά δε τους υπόλοιπους ερμηνευτές έχει ειπωθεί: 〈Ιδού, εγώ και τα παιδιά μου που μου έδωσε ο Κύριος για σημεία και για τέρατα στον Ισραήλ〉· διότι λέει ότι αυτά 〈τα παιδιά, που μου έδωσε ο Θεός〉 δόθηκαν με σκοπό να κάνει μέσω αυτών 〈σημεία και τέρατα στον Ισραήλ〉. Αυτά δε εκπληρώνονταν και όταν ο Σωτήρας έδινε στα δικά του 〈παιδιά〉, δηλαδή στους μαθητές και αποστόλους, «εξουσία να θεραπεύουν κάθε νόσο και κάθε αδυναμία», και τους προέτρεπε ‹να πορεύονται› «προς τα χαμένα πρόβατα του οίκου Ιακώβ» κάνοντας 〈σημεία και τέρατα〉. Γι' αυτό πρόσθεσε: «Ασθενείς να θεραπεύετε, λεπρούς να καθαρίζετε».

Η δε προφητεία για όσους πρόκειται να σωθούν μέσω αυτού δηλώνεται στη συνέχεια με το: «Αυτός θα έλθει και θα μας σώσει· τότε θα ανοιχτούν τα μάτια των τυφλών και τα αυτιά των κωφών θα ακούσουν», και τα εξής. Αυτήν δε τη σωτήρια κρίση και άλλη προφητεία επαγγέλλεται ότι θα την επιφέρει ο Χριστός, λέγοντας: «Ιδού ο δούλος μου, θα τον υποστηρίξω, ο εκλεκτός μου, τον οποίο αποδέχθηκε η ψυχή μου· θα φέρει κρίση στα έθνη». Γι' αυτό και για τον λόγο της Καινής Διαθήκης έχει λεχθεί: «Διότι από τη Σιών θα εξέλθει νόμος και λόγος Κυρίου από την Ιερουσαλήμ, και θα κρίνει ανάμεσα στα έθνη». Διότι, με θεία κρίση και με λόγους άρρητους σε εμάς, είναι εύλογο να ενεργεί Εκείνος τα σχετικά με την κλήση όσων επιστρέφουν σε αυτόν. Αλλά και επειδή μας διδάσκει τη θεία κρίση και μας διαπαιδαγωγεί να πράττουμε τα πάντα με ορθή κρίση, λέγεται ότι θα επιφέρει «κρίση στα έθνη». 〈Από τον ίδιο〉. «Τότε θα γίνουν φανεροί αυτοί που σφραγίζουν τον νόμο ώστε να μην τον μάθουν, και θα πει: Θα περιμένω τον Θεό που απέστρεψε το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και θα έχω την ελπίδα μου σε αυτόν. Ιδού εγώ και τα παιδιά που μου έδωσε ο Θεός. Και θα υπάρξουν σημεία και τέρατα στον Ισραήλ από τον Κύριο Σαβαώθ, ο οποίος κατοικεί στο όρος Σιών. Και εάν σας πουν: Ζητήστε τους εγγαστρίμυθους και αυτούς που μιλούν μέσα από τη γη, τους κενολόγους που μιλούν από την κοιλιά τους, δεν πρέπει άραγε ένα έθνος να απευθύνεται στον Θεό του; Γιατί ζητούν από τους νεκρούς για λογαριασμό των ζωντανών;»

Επειδή δε το χωρίο έχει αποδοθεί με ασάφεια από τους Εβδομήκοντα, ως εξής: «τότε θα γίνουν φανεροί αυτοί που σφραγίζουν τον νόμο για να μην τον μάθουν, και θα πει: θα περιμένω τον Θεό που απέστρεψε το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και θα έχω πεποίθηση σε αυτόν», ο Σύμμαχος το εξέδωσε με μεγαλύτερη σαφήνεια, λέγοντας: «δέσε το μαρτύριο, σφράγισε τον νόμο στα διατάγματά μου, και θα προσδοκώ τον Κύριο που κρύβει το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και θα τον αναμένω»· και ο Ακύλας επίσης το εξέδωσε με τον ακόλουθο τρόπο: «δέσε το μαρτύριο, σφράγισε τον νόμο στους μαθητές μου, και θα προσδεχθώ τον Θεό που αποκρύπτει το πρόσωπό του από τον οίκο του Ιακώβ, και θα τον υπομείνω». Αυτά, λοιπόν, διδάσκονται να πράττουν οι απόστολοι του Σωτήρος μας. Στους οποίους στη συνέχεια προσθέτει: «Ιδού εγώ και τα παιδιά που μου έδωσε ο Θεός. Και θα είναι για σημεία και τέρατα στον Ισραήλ από τον Κύριο Σαβαώθ, ο οποίος κατοικεί στο όρος Σιών».