ἡ αὐτὴ γὰρ καὶ πρώτη ὑπάρχει ὡς τοῦ παντὸς μὴ πρὸς μίαν ὁδὸν ἀδιάστατον τετυχηκότος. τὴν δὲ τοῦ Ἰσάχαρ, ὅπερ ἐστὶ «μισθός», τοὺς τὰς ἀρετὰς πρὸς τῶν μελλόντων ἐπάθλων μισθὸν ὁριζομένους καὶ δι’ αὐτὸ τὸ καλὸν ἀκαπηλεύτως αὐτὰς μετερχομένους, τὴν δὲ τοῦ Ζαβουλών, ὅπερ ἑρμηνεύεται «ῥύσις προσειλημμένη», τοὺς τὸν ῥευστὸν πλοῦτον τοῖς πτωχοῖς ἀποκτωμένους καὶ ὑπὸ Χριστοῦ προσλαμβανομένους καὶ τοὺς τῶν ψυχικῶν καρπῶν τὴν ῥύσιν, ἣν τίκτει κενοδοξία, τῇ μνήμῃ τῆς γεέννης τοῦ πυρὸς ἰατρεύοντας, τὴν δὲ τοῦ Ἰωσήφ, ὅπερ ἐστὶν «ἰαὼθ προσθήκη»· τὸ δὲ «ἰαὼθ» θεῖον ὄνομά φησι τοὺς ἐν προσθήκης μέρει σὺν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν καὶ τὰ χρειώδη τοῦ βίου παρὰ τοῦ ἀψευδοῦς δεσπότου λαμβάνοντας. τὴν δὲ τοῦ Βενιαμίν, ὅπερ «υἱὸς ὀδύνης» ἢ «υἱὸς ἡμέρας» ἑρμηνεύεται, τοῦ διὰ τὸ πλῆθος τῶν ἐν καρδίᾳ ὀδυνῶν, κατὰ τὸν ψαλμῳδόν, προσέτι δὲ καὶ τὴν ὑπερβολὴν τῶν σωματικῶν πόνων τῶν διὰ Χριστὸν ἐπιδεικνυμένων υἱοὺς φωτὸς καὶ υἱοὺς ἡμέρας τυγχάνοντας. καὶ ταῦτα μὲν ἐκ τῆς τῶν ὀνομάτων ἑρμηνείας πρὸς γυμνασίαν τοῖς ἐντρεχεστέροις τὴν διάνοιαν. στοχαζόμεθα δὲ τὸν Δὰν οὐ μόνον διὰ τὸν ἀντίχριστον μὴ μνημονεύεσθαι ὡς ἐξ αὐτοῦ τεχθησομένου, ὡς λέλεκται, ἀλλὰ καὶ ὅτι βαρὺ τὸ κρίνειν ἀλλότριον οἰκέτην. διό φησιν ὁ κύριος· «μὴ κρίνετε, ἵνα μὴ κριθῆτε»· «εἷς γάρ ἐστιν ὁ νομοθέτης καὶ κριτής», ὥς φησιν ὁ μέγας Ἰάκωβος.
Μετάφραση
Διότι αυτή είναι και η πρώτη, εφόσον το παν δεν έχει επιτύχει μία αδιαίρετη οδό. Τη δε φυλή του Ισάχαρ, που σημαίνει «μισθός», εκείνους που ορίζουν τις αρετές ως μισθό των μελλοντικών επάθλων και που τις επιδιώκουν ανιδιοτελώς χάριν αυτού του ίδιου του καλού· τη φυλή του Ζαβουλών, που ερμηνεύεται «προσληφθείσα ροή», εκείνους που αποξενώνονται από τον ρευστό πλούτο υπέρ των πτωχών και προσλαμβάνονται από τον Χριστό, και εκείνους που θεραπεύουν τη διαρροή των πνευματικών καρπών, την οποία γεννά η κενοδοξία, με τη μνήμη της γέεννας του πυρός· τη φυλή του Ιωσήφ, που σημαίνει «προσθήκη του Ιαώθ» –και «Ιαώθ», λέει, είναι θείο όνομα– εκείνους που, ως προσθήκη μαζί με τη βασιλεία των ουρανών, λαμβάνουν και τα αναγκαία του βίου από τον αψευδή Δεσπότη· τη φυλή του Βενιαμίν, που ερμηνεύεται «υιός οδύνης» ή «υιός ημέρας», εκείνους που, εξαιτίας του πλήθους των οδυνών της καρδιάς, κατά τον ψαλμωδό, και επιπλέον της υπερβολής των σωματικών πόνων που επιδεικνύουν για τον Χριστό, γίνονται υιοί φωτός και υιοί ημέρας. Και αυτά μεν προκύπτουν από την ερμηνεία των ονομάτων προς άσκηση εκείνων που διαθέτουν πιο οξυδερκή διάνοια. Συμπεραίνουμε δε ότι ο Δαν δεν μνημονεύεται, όχι μόνο εξαιτίας του Αντιχρίστου, επειδή από αυτόν πρόκειται να γεννηθεί, όπως έχει λεχθεί, αλλά και επειδή είναι βαρύ να κρίνει κανείς ξένο υπηρέτη. Γι' αυτό λέει ο Κύριος: «Μην κρίνετε, για να μην κριθείτε»· «διότι ένας είναι ο νομοθέτης και κριτής», όπως λέει ο μέγας Ιάκωβος.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες