Πατερικές αναφορές στο ΑΡΙΘΜΟΙ 16:30

Αλλά ο θεσπέσιος Μωυσής, χρησιμοποιώντας τη συνηθισμένη του πραότητα, τους παρακαλούσε σαν να ήταν άρρωστοι, και, έχοντας συνειδητοποιήσει την οργή που επρόκειτο σύντομα να ξεσπάσει εναντίον τους, τους επιπλήττει λέγοντας: «Ας είναι αρκετό για εσάς, γιοι του Λευί. Διότι δεν είναι μικρό πράγμα για εσάς», λέει, «το ότι ο Θεός των πάντων σας εξέλεξε ανάμεσα από όλους για μια τόσο σεπτή και αξιοθαύμαστη λειτουργία». Εκείνοι όμως παρέμεναν πικρόχολοι, αμετάπειστοι και αχαλίνωτοι στην υπεροψία τους, μέχρι που η παραφροσύνη τους έφτασε σε τέτοιο σημείο κακού, ώστε η γη, ανοίγοντας το στόμα της, τους κατάπιε μαζί με τις οικογένειες και τις σκηνές τους, παραδίδοντάς τους σε έναν παράδοξο όλεθρο. Διότι κατέβηκαν ζωντανοί στον άδη, όπως έχει γραφτεί.

Πάψε λοιπόν, ταλαίπωρε, πάψε αυτή τη σκληρή βλασφημία. Πάψε να υβρίζεις τους Αγίους και να αρνείσαι τον Θεό, και να λες αυτά που δεν πρέπει. Διότι αυτός που αντιτάσσεται στην εξουσία, αντιστέκεται στη διαταγή του Θεού, όπως λέει ο Απόστολος. Άρα αυτός που αντιτάσσεται στον Θεό τι θα υποστεί; Αυτός που δεν δέχεται την προσταγή του επίγειου βασιλιά δεν διατηρείται στη ζωή, ποιες κολάσεις θα δεχθούν εκείνον που απειθεί στην προσταγή του επουράνιου βασιλιά, δηλαδή στο άχραντο Ευαγγέλιό του; Πώς αντέχει ο ανεξίκακος Θεός και μακροθυμεί! Πώς ανέχεται και δεν φράζει αμέσως τα στόματα τέτοιων άθεων! Πώς η γη δεν ανοίγει το στόμα της και δεν καταπίνει τέτοιους ανθρώπους ζωντανούς! Ο Κύριος λέει: ανασταίνονται οι νεκροί, και εσύ λες, ανάσταση νεκρών δεν υπάρχει. Με τον λόγο του Κυρίου παρήχθησαν από την ανυπαρξία στην ύπαρξη τα πάντα στους ουρανούς και τα πάντα πάνω στη γη, τα ορατά και τα αόρατα, είτε θρόνοι, είτε κυριότητες, είτε αρχάγγελοι, είτε αρχές, είτε εξουσίες, τα πάντα κτίστηκαν δι' αυτού και εις αυτόν· και συγκρατεί τα πάντα με τον λόγο της δύναμής του, όπως έχει γραφτεί: οι ουρανοί στερεώθηκαν με τον λόγο του και η γη στηρίχθηκε πάνω στα ύδατα. Τα επουράνια και τα επίγεια και τα καταχθόνια και όλες οι άβυσσοι πείθονται στον λόγο του και υπακούουν με τρόμο, και εσύ απιστείς; Αλίμονο σε αυτόν που έρχεται σε κρίση με τον Πλάστη του!

Και για να μην αμφιβάλλει πάλι κανείς, κατέβασε και άλλους στον Άδη με τα σώματά τους. Διότι άνοιξε η γη το στόμα της και κατάπιε τον Δαθάν και τον Αβειρών, τους γιους του Κορέ και τον Αυνάν, και κατέβηκαν στον Άδη ζωντανοί με σώμα και ψυχή. Διότι από εκείνη την ώρα παραδόθηκαν σε κρίση, χωρίς ούτε τα σώματά τους να λιώσουν ούτε να παραδοθεί κάποιο λείψανο ή μέρος τους, αλλά παραδόθηκαν ολόκληροι σε τιμωρία, με σώμα και ψυχή. Ο Ιώβ λέει «έως ότου γίνω πάλι» και «να αναστήσει αυτό το σώμα που τα υπομένει αυτά» και «θα με ανακαινίσεις», και πάλι «θα ανακαινιστεί η νεότητά σου σαν του αετού», ο δε Ησαΐας «θα αναστηθούν οι νεκροί και θα εγερθούν όσοι βρίσκονται στα μνήματα»· διότι ήλθε αυτός που «ελευθερώνει με ανδρεία τους δεσμώτες, ομοίως και όσους τον πικραίνουν και όσους κατοικούν στους τάφους». Λέει δε ο Ιώβ: «ο άνθρωπος, όταν κοιμηθεί, δεν πρόκειται πλέον να εγερθεί, ούτε θα αναγνωρίσει τον τόπο του». Και πραγματικά, η ανάσταση δεν γίνεται κάθε μέρα, αλλά έχει οριστεί για μία ημέρα. Δείχνοντας δε ότι γνωρίζει ποια προθεσμία προσδοκούσε, έλυσε αμέσως το ζήτημα λέγοντας: «έως ότου ο ουρανός διαλυθεί». Διότι, όσο καιρό υπάρχει ο ουρανός και η γη, εξακολουθούν και τα σώματα να υπάρχουν μέσα στη γη. Όταν όμως έλθει αυτός που «τυλίγει τον ουρανό σαν βιβλίο» και συνταράσσει τη γη, τότε «θα εγερθούν και όσοι βρίσκονται στο χώμα της γης».

Ε΄. Αυτά ας έχουν λεχθεί από εμένα προς εκείνους που παραδίδουν αδιάφορα τον εαυτό τους σε αυτούς που κατασχίζουν την Εκκλησία. Διότι, εάν μεν έχουν αντίθετα δόγματα, γι' αυτόν τον λόγο δεν πρέπει κανείς να αναμειγνύεται μαζί τους· εάν όμως πιστεύουν τα ίδια, οφείλει να το αποφεύγει πολύ περισσότερο. Για ποιο λόγο; Επειδή πάσχουν από τη νόσο της φιλαρχίας. Δεν γνωρίζετε τι έπαθαν όσοι ήταν με τον Κορέ, τον Δαθάν και τον Αβειρών; Άραγε τιμωρήθηκαν μόνο αυτοί, και όχι και εκείνοι που ήταν μαζί τους; Τι λες; Η πίστη είναι η ίδια, ορθόδοξοι είναι και εκείνοι. Για ποιο λόγο, λοιπόν, δεν βρίσκονται μαζί μας; «Ένας Κύριος, μία πίστη, ένα βάπτισμα». Εάν τα δικά τους γίνονται σωστά, τα δικά μας είναι λανθασμένα· εάν όμως τα δικά μας είναι σωστά, τα δικά τους είναι λανθασμένα. «Νήπια», λέει, «που κλυδωνίζονται και παρασύρονται από κάθε άνεμο». Πείτε μου, θεωρείτε ότι αρκεί το να λέτε ότι είναι ορθόδοξοι, ενώ το μυστήριο της χειροτονίας τους έχει καταλυθεί και εκλείψει; Και ποιο είναι το όφελος των άλλων, εάν αυτή δεν τηρείται με ακρίβεια; Διότι, όπως ακριβώς πρέπει να αγωνιζόμαστε για την πίστη, έτσι οφείλουμε να αγωνιζόμαστε και για αυτήν. Επειδή, εάν επιτρέπεται στον καθένα να περιβάλλει μόνος του τον εαυτό του με ιερατική εξουσία, σύμφωνα με τους παλαιούς, και να γίνεται ιερέας, τότε ας προσέλθουν όλοι· μάταια έχει οικοδομηθεί αυτό εδώ το θυσιαστήριο, μάταια υπάρχει το πλήρωμα της Εκκλησίας, μάταια και ο αριθμός των ιερέων· ας τα καταργήσουμε αυτά και ας τα καταστρέψουμε.

Τι του άξιζε, λοιπόν; Με το που πάτησε τα ιερά πρόθυρα με τόση αναισχυντία, του άξιζαν μύριοι κεραυνοί και η έσχατη κόλαση και τιμωρία. Διότι, εάν οι πρώτοι που τόλμησαν τέτοια πράγματα υπέστησαν αυτή την τιμωρία, δηλαδή ο Δαθάν, ο Κορέ, ο Αβειρών και οι ακόλουθοί τους, πολύ περισσότερο έπρεπε να τιμωρηθεί κατ' αυτόν τον τρόπο αυτός, ο οποίος δεν συνετίστηκε ούτε από τις δικές τους συμφορές. Αλλά ο Θεός δεν έπραξε έτσι, παρά προηγουμένως του απηύθυνε λόγια γεμάτα από πολλή επιείκεια μέσω του ιερέα. Και αυτό που ο Χριστός προέτρεψε τους ανθρώπους να κάνουν, όταν αμαρτάνουν ο ένας εις βάρος του άλλου, αυτό ακριβώς έκανε ο Θεός προς τον άνθρωπο. «Διότι όταν», λέει, «αμαρτήσει εις βάρος σου ο αδελφός σου, πήγαινε και έλεγξέ τον μεταξύ σου και αυτού μόνου». Έτσι έλεγξε ο Θεός και αυτόν τον βασιλιά. Και ο μεν Χριστός λέει: «Εάν δεν σε ακούσει, ας είναι για εσένα όπως ο εθνικός και ο τελώνης». Ο Θεός όμως, υπερβαίνοντας από φιλανθρωπία τους δικούς Του νόμους, ούτε και τότε τον απέκοψε, αλλά, μολονότι εκείνος παράκουσε και οργίστηκε, δεν τον απέρριψε, παρά πάλι τον δέχεται κοντά Του και τον παιδαγωγεί με τρόπο που επιφέρει τη διόρθωση μάλλον, παρά την τιμωρία.

Τι σημαίνουν οι διακόσιοι πενήντα άνδρες, οι οποίοι στασίασαν κατά του Μωυσή και, ενώ προσέφεραν το θυμίαμα, εξήλθε πυρ από τον Κύριο και τους κατέφαγε, και ο Κύριος πρόσταξε τον Ελεάζαρ να περισυλλέξει τα πυρεία τους, να τα μετατρέψει σε σφυρήλατα ελάσματα και να τα προσαρτήσει στο θυσιαστήριο;

Πώς, ενώ συνέβη η θεομηνία εναντίον του Κορέ, του Δαθάν και του Αβειρών, και έπρεπε το υπόλοιπο πλήθος να έχει πτοηθεί και, φοβούμενο τον κίνδυνο της ψυχής του, να μετριάσει την αλαζονεία και την απερισκεψία του φρονήματός του και να αποκτήσει επίγνωση των αμαρτημάτων του, αυτοί αντίθετα, χωρίς να επιδεικνύουν τίποτα τέτοιο, γογγύζουν και κατά του Μωυσή; Ή επειδή, ως πλήθος που ήταν, παραδομένο σε άλογες ορμές και κυριευμένο από θρασείς λογισμούς, νόμιζαν ότι με τις επωδούς ή τις περιφορές του Μωυσή το Θείο σαγηνεύεται, παρασύρεται και πείθεται σε ό,τι είναι αρεστό σε εκείνον, και για τον λόγο αυτό εξαπολύει τιμωρίες εναντίον των ομοεθνών που τον στενοχωρούν. Έτσι, παραπλανημένοι από αυτούς τους διαλογισμούς και οπλισμένοι με θρασύτητα, νόμιζαν ότι με την εξέγερσή τους θα τρομοκρατούσαν τον Μωυσή, θα τον απέτρεπαν από την προσπάθειά του, ώστε στο εξής να μην παροξύνει τον Θεό με το να τον παρακαλά να τιμωρήσει αυτούς που αδικούν, και κατ' επέκταση θα απάλλασσαν τους ομοεθνείς τους από τη θεία οργή. Διότι, αφού οι ίδιοι δεν στήριζαν τον νου τους σε αντικειμενική γνώμη, στην απάθεια και στην ορθότητα, αλλά διαμόρφωναν την κρίση τους σύμφωνα με τα πάθη, φαντάζονταν ότι σε αυτά τα πάθη υποτάσσεται όχι μόνο ο Μωυσής, αλλά και ο ίδιος ο κοινός Δεσπότης και Δημιουργός.

Τα όσα έγιναν από εκεί και πέρα, πώς να σου τα διηγηθώ, άνθρωπέ μου; Ποια γλώσσα θα μπορούσε να τα εκφράσει ή ποια ακοή να δεχθεί αυτά που συνέβησαν μέσα στο πλοίο και κατά τη διάρκεια της οδοιπορίας; Αυτά που ανάγκαζα τους άθλιους να κάνουν, χωρίς καν να το θέλουν; Δεν υπάρχει είδος ασελγείας, ρητό και άρρητο, στο οποίο να μη έγινα δασκάλα στους ταλαίπωρους. Εγώ, λοιπόν, αββά μου, εκπλήσσομαι πώς υπέμεινε η θάλασσα τις ασωτίες μου· πώς δεν άνοιξε η γη το στόμα της να με κατεβάσει ζωντανή στον Άδη, εμένα που παγίδευσα τόσες ψυχές. Αλλά, όπως φαίνεται, ο Θεός αναζητούσε τη μετάνοιά μου· διότι δεν θέλει τον θάνατο του αμαρτωλού, αλλά περιμένει μακροθυμώντας, προσδοκώντας την επιστροφή του. Έτσι λοιπόν, και με τόσο ζήλο, ανεβήκαμε στα Ιεροσόλυμα· και όσες ημέρες πριν από την εορτή διέμεινα στην πόλη, έκανα τα ίδια, ή μάλλον χειρότερα. Διότι δεν αρκέστηκα μόνο στους νέους που είχα στη θάλασσα και στον δρόμο να με υπηρετούν, αλλά διέφθειρα και πολλούς άλλους, συγκεντρώνοντας ντόπιους και ξένους για αυτόν τον σκοπό.

Μιμήσου, λοιπόν, τη μετάνοια του Δαβίδ και τότε θα αποκτήσεις την ταπείνωσή του· διότι μέσω της μετάνοιας εξαφανίζεται το νέφος της άγνοιας που μας επικαλύπτει και «αφαιρείται το κάλυμμα»· όταν δε γίνει αυτό, τότε γνωρίζουμε πραγματικά τους εαυτούς μας και βλέπουμε την κατάστασή μας όπως ακριβώς είναι, και βλέπουμε τα τραύματα και τις κηλίδες της ψυχής, και έτσι όχι μόνο ταπεινοφρονούμε ούτε απλώς ταπεινολογούμε, αλλά αισθανόμαστε ντροπή απέναντι στον ήλιο και τα άστρα και όλα τα κτίσματα του Θεού, επειδή δημιουργήθηκαν για εμάς και εμείς τον Θεό που τα έπλασε για εμάς, όπως ελέχθη, τον εξοργίσαμε και αμαρτήσαμε παραβαίνοντας όχι μία, αλλά όλες τις εντολές του, και δεν τολμάμε ούτε να σηκώσουμε το βλέμμα μας ούτε να τα δούμε, ούτε θεωρούμε καθόλου άξιους τους εαυτούς μας να γευτούμε από τους καρπούς της γης, αλλά καταδικάζουμε οι ίδιοι τους εαυτούς μας θεωρώντας δίκαιο να πεθάνουμε από την πείνα και τη δίψα. Την εικόνα του Χριστού και των αγίων του, επειδή είμαστε βέβηλοι και αμαρτωλοί, δεν έχουμε τη δύναμη να τις ατενίσουμε και να τις δούμε, αλλά νομίζουμε ότι αυτές βδελύσσονται εμάς και τις πράξεις μας, γι' αυτό και δεν τολμάμε ούτε να τις πλησιάσουμε και να τις ασπαστούμε, ντρεπόμενοι να αγγίξουμε τα καθαρά και άγια με μιαρά και ακάθαρτα χείλη· όταν πρόκειται να εισέλθουμε στον ναό του Θεού, κυριευόμαστε από φόβο και τρόμο, επειδή εισερχόμαστε ανάξια, μήπως τυχόν σχιστεί το έδαφος και μας στείλει «ζωντανούς στον άδη».