Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 115:3

Εφόσον λοιπόν έχετε επιτύχει αυτό το αγαθό και έχετε αναλάβει έναν τέτοιο βίο πολυθαύμαστο και ουρανοπολίτευτο, άραγε δεν χαίρεστε; Δεν σκιρτάτε; Άραγε δεν ψάλλετε μαζί με τον Δαβίδ: «Τι θα ανταποδώσουμε στον Κύριο για όλα όσα ανταπέδωσε σε εμάς;» Ναι, αλλά να προσθέσετε και το: «Ποτήριον σωτηρίας θα λάβουμε»· το οποίο σημαίνει, την κένωση του αίματος του μαρτυρίου, όταν έρθει ο καιρός. Ω, τέκνα μου, πόσοι επιθυμούν να δουν αυτά που εσείς βλέπετε, και να ακούσουν αυτά που ακούτε, και να επιτύχουν αυτά που επιτύχατε· και όμως, είτε εξαιτίας της συζυγικής σχέσης, είτε λόγω της φροντίδας των τέκνων, είτε εξαιτίας σαρκικής φιλίας, είτε για την κοσμική δόξα, είτε για τον πλούτο των χρημάτων, είτε λόγω αμαρτωλής έξης, είτε από ψυχική δειλία, είτε από έλλειψη καθοδήγησης, είτε από σπάνη αληθινής προστασίας, είτε λόγω βιωτικής συνήθειας, είτε με πολλούς άλλους τρόπους, αδυνατούν να αποδράσουν και δεν ξέρουν πώς να προσδράμουν, και παραμένουν εξωτερικά μεν να φαίνονται ότι ευφραίνονται, ενώ στην εσωτερική τους διάθεση κατακόπτονται.

Τι λοιπόν θα του ανταποδώσουμε για όλα όσα μας προσέφερε; Το να ψάλλουμε μαζί με τον θείο Δαβίδ με αληθινή πρόθεση, «το ποτήριο της σωτηρίας θα λάβω και το όνομα του Κυρίου θα επικαλεστώ». Και το ποτήριο αυτό είναι η αποδοχή του μαρτυρίου. Επομένως, αν και το μαρτύριό σας δεν γίνεται με αίμα, εντούτοις αγωνίζεστε διαρκώς μέσω της συνειδήσεως, χωρίς να κάμπτετε το γόνατο στον Βάαλ, εννοώ δηλαδή στην ηδονή της σάρκας, χωρίς να ενδίδετε στις επιδρομές των πειρασμών που συμβαίνουν ορατά και αόρατα, δεχόμενοι χτυπήματα και δείχνοντας υπομονή στους λογισμούς, φλεγόμενοι από τις στερήσεις των επιθυμιών και των θελημάτων, και υφιστάμενοι τον ξεσμό από τις ελεγκτικές και επιτιμητικές ανυποχώρητες φιλοπονίες.

Αυτά επιθύμησαν να δουν οι προφήτες και οι δίκαιοι από αιώνων, αλλά δεν τα είδαν παρά μόνο μέσω της πίστης. Εμείς όμως και «τα θεασαθήκαμε και τα χέρια μας τα ψηλάφησαν, σύμφωνα με τα γεγραμμένα, σχετικά με τον Λόγο της ζωής, και η ζωή φανερώθηκε», και λάβαμε την υιοθεσία. Αλλά «τι θα ανταποδώσουμε στον Κύριο για όλα όσα μας ανταπέδωσε;» Ήδη από παλιά ο άγιος Δαβίδ αναφώνησε: «Ποτήριο σωτηρίας θα λάβω, και το όνομα του Κυρίου θα επικαλεστώ.» Επομένως, ας χαιρόμαστε, αδελφοί, διότι και εμείς αξιωθήκαμε να προσφέρουμε ανταπόδοση στον Κύριο για όλα όσα εκείνος μας ανταπέδωσε. Και ποια είναι η ανταπόδοση; Ο σταυροφόρος βίος που επιλέξαμε, και η ομολογία «στην οποία στεκόμαστε και καυχόμαστε με την ελπίδα της δόξας του Θεού». Αυτό, ομολογουμένως, είναι μαρτύριο. Και σε αυτό έγκειται το ότι δεν εορτάζουμε μόνο μία ημέρα, αλλά σε όλη μας τη ζωή. Διότι εκείνοι που κυβερνώνται από τη σάρκα και αιχμαλωτίζονται από τα πάθη ούτε να εορτάζουν μπορούν, ακόμη κι αν νομίζουν ότι εορτάζουν, ούτε είναι ελεύθεροι, όντας δούλοι των παθών πουλημένοι στην αμαρτία. Και άλλωστε έχει γραφτεί: «Καθένας που πράττει την αμαρτία είναι δούλος της αμαρτίας. Και ο δούλος δεν μένει στην οικία για πάντα, ο υιός μένει για πάντα.» Επειδή λοιπόν αξιωθήκαμε και εμείς να κληθούμε υιοί κατά χάριν, θα παραμείνουμε στην οικία για πάντα, εφόσον βεβαίως κρατήσουμε σταθερή μέχρι τέλους την αρχή της υποστάσεώς μας.

Σε καμία περίπτωση λοιπόν, αδελφοί, σε καμία περίπτωση· μάλλον ας περιέλθουμε σε θεοπρεπή έκσταση υφιστάμενοι την καλή αλλοίωση, ας χύσουμε δάκρυα, ας θυσιάσουμε τα πάθη, ανταποδίδοντας με ύβρεις τις ύβρεις και ανταλλάσσοντας πληγές με πληγές· αυτό αφενός μέσω της υποταγής, αφετέρου και μέσω της ανυποχώρητης ομολογίας. Δεν βλέπουμε πόσα είναι τα εναύσματα της θείας αγάπης; Ποιος ποτέ έμεινε σε φυλακή για χάρη φίλου; Ποιος υπέμεινε σφαγή για χάρη αγαπημένου προσώπου; Αλλά όμως ο αγαθός μας Θεός δεν καταδέχθηκε μόνο ένα και δύο, αλλά μύρια παθήματα για εμάς τους καταδίκους. Εύλογα λοιπόν ο μακάριος Απόστολος, συλλογιζόμενος αυτά και αποκτώντας κραταιά αίσθηση της αγάπης του Θεού, έλεγε: «Είμαι πεπεισμένος ότι ούτε θάνατος ούτε ζωή, ούτε άγγελοι ούτε αρχές ούτε δυνάμεις, ούτε παρόντα ούτε μέλλοντα, ούτε ύψωμα ούτε βάθος, ούτε καμία άλλη κτίση θα μπορέσει να μας χωρίσει από την αγάπη του Θεού, η οποία υπάρχει στον Χριστό Ιησού, τον Κύριό μας.» Διότι τέτοια αγάπη είχε ο Θεός για εμάς, ώστε: «Έδωσε τον Υιό του τον μονογενή, για να μην χαθεί καθένας που πιστεύει σε αυτόν, όπως είναι γραμμένο, αλλά να έχει ζωή αιώνια.» Ως αντάλλαγμα για αυτή την αγάπη, επειδή οι άγιοι δεν είχαν τίποτα να προσφέρουν, προσέφεραν τα σώματά τους και τα αίματά τους ασκητικά και μαρτυρικά, ψάλλοντας την ωδή του μακαρίου Δαβίδ: «Τι θα ανταποδώσουμε στον Κύριο για όλα όσα μας ανταπέδωσε;»

Έτσι, λοιπόν, έζησαν όλοι οι άγιοι, με τέτοιες προθέσεις θριάμβευσαν τον θεϊκό τους πόθο· ο μεν Ιερεμίας λέγοντας: «Εγώ όμως δεν κουράστηκα να σε ακολουθώ, και ημέρα ανθρώπου δεν επιθύμησα, Κύριε»· ο δε Δαβίδ: «Τι να ανταποδώσω στον Κύριο για όλα όσα μου έχει ανταποδώσει; Ποτήρι σωτηρίας θα λάβω, και το όνομα του Κυρίου θα επικαλεστώ»· ο Απόστολος πάλι λέγοντας: «Διότι σε εμάς δόθηκε από τον Θεό για χάρη του Χριστού, όχι μόνο να πιστεύουμε σε αυτόν, αλλά και να πάσχουμε για αυτόν». Ομοίως και οι απόστολοι, όταν μαστιγώθηκαν, χαίρονταν, λέει η Γραφή, «Επειδή αξιώθηκαν να υποστούν ατίμωση για το όνομα του Χριστού». Και γενικά ο καθένας από τους αγίους με τέτοια λόγια φανερώνει τον έρωτά του προς τον Χριστό. Γι' αυτό λοιπόν και εμείς, αδελφοί, ας ακούμε με προθυμία τα λεγόμενα, και ας αγαπάμε με αγάπη τον αγαπητό Θεό μας, ευχαριστώντας τον πάντοτε για όλα τα αγαθά που μας έκανε, επειδή μας εξέλεξε εξαρχής για σωτηρία μέσω του αγιασμού της παρούσας αφιέρωσης· επειδή μας χάρισε να τον λατρεύουμε με ορθόδοξη πίστη, και να μην παρασυρόμαστε μέσα στην πλάνη· διότι πόσοι έχουν πλανηθεί εξαπατώμενοι «από τον δόλο των ανθρώπων, με πανουργία, σύμφωνα με τις μεθοδείες της πλάνης»! Πόσοι λιμοκτονούν «όχι από πείνα για ψωμί ούτε από δίψα για νερό, αλλά από πείνα για να ακούσουν τον λόγο του Θεού», σύμφωνα με τα γεγραμμένα!

Στον μάγιστρο κύριο Ιωάννη Παντεχνή. Και τι να ανταποδώσω στον Κύριο για όλα όσα μου ανταπέδωσε; Με οδήγησε μέσα από τη θάλασσα με τόση ασφάλεια, όση ούτε καν στη στεριά. Πρόσταξε την καταιγίδα και μεταβλήθηκε σε αύρα. Με γλίτωσε από πολυήμερη ασθένεια και με περιέζωσε με δύναμη, ώστε τα τωρινά να είναι εφάμιλλα με εκείνα τα παλαιά, εννοώ όσα συνέβησαν στον Εζεκία και όσα είδε ο επόπτης των μεγάλων μυστηρίων Ιεζεκιήλ στον ποταμό Χοβάρ, όταν δηλαδή πνεύμα ζωής και παλιγγενεσίας ανακαίνιζε τα νεκρά οστά, για να μην αναφέρω τα θαύματα του δικού μου Ιησού, την πεθερά του Πέτρου και τον γιο του βασιλικού αξιωματούχου και τον υδρωπικό και τον παράλυτο, οι οποίοι ανακουφίστηκαν από τον πυρετό, αποκαταστάθηκαν από την καχεξία και ανορθώθηκαν από την παράλυση. Ας είναι, λοιπόν, η χάρη σε Εκείνον που σώζει δωρεάν και δεν ενεργεί σύμφωνα με τις ανομίες μας, αλλά παραβλέπει τις αμαρτίες και προσπερνά τα εγκλήματα.