Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ 8:11

Αυτό δε που λέγει είναι το εξής: Σε εκείνους στους οποίους κατοικεί ο Χριστός, το σώμα τους είναι νεκρό ως προς την αμαρτία· δηλαδή σε τίποτα δεν υπακούει στην αμαρτία, αλλά μοιάζει σαν να έχει πεθάνει ως προς αυτήν, και σε τίποτα δεν διαφέρουν τα σώματά μας από τα σώματα που κείτονται στα φέρετρα, ως προς την εκτέλεση της αμαρτίας. «Το δε πνεύμα είναι ζωή εξαιτίας της δικαιοσύνης.» Ως δικαιοσύνη εννοεί τον ίδιο τον Χριστό. Διότι έχει γίνει για εμάς δικαιοσύνη από τον Θεό, σύμφωνα με τα λόγια του ίδιου του Αποστόλου. Θα ζήσει, λοιπόν, το πνεύμα μας, εφόσον έχει ένοικο τον Χριστό. «Εάν δε το Πνεύμα εκείνου που μας ανέστησε από τους νεκρούς κατοικεί μέσα σας, εκείνος που ανέστησε από τους νεκρούς τον Χριστό Ιησού θα ζωοποιήσει και τα θνητά σας σώματα διά του Πνεύματός Του που κατοικεί μέσα σας.» Είναι σαν να λέει: Μη φοβηθείς επειδή περιβάλλεσαι από νεκρό σώμα, έχε το Πνεύμα, και αυτό θα αναστηθεί. Τι λοιπόν; Εκείνα που δεν το έχουν δεν ανασταίνονται; Ναι, λέγει· αλλά όχι για ζωή. Γι' αυτό δεν είπε «θα αναστήσει», αλλά «θα ζωοποιήσει», το οποίο είναι ανώτερο της αναστάσεως και έχει δωρηθεί μόνο στους δικαίους. «Άρα λοιπόν, αδελφοί, είμαστε οφειλέτες, όχι στη σάρκα ώστε να ζούμε σύμφωνα με τη σάρκα.» Αφού έδειξε πόσο μεγάλο είναι το έπαθλο του πνευματικού βίου, αναγκαίως επιφέρει στη συνέχεια την παραίνεση, λέγοντας: επομένως δεν οφείλουμε να ζούμε σύμφωνα με τη σάρκα. «Διότι εάν ζείτε σύμφωνα με τη σάρκα, πρόκειται να πεθάνετε· εάν όμως με το πνεύμα θανατώνετε τις πράξεις του σώματος, θα ζήσετε.» Υπονοεί εδώ τον θάνατο εκείνον τον αθάνατο, που είναι στη γέεννα, την κόλαση και την τιμωρία. «

Επιπλέον, «ορθώς μίλησε το Άγιο Πνεύμα μέσω του προφήτη Ησαΐα προς τους πατέρες μας». Στην δε προς Ρωμαίους επιστολή αναφέρεται: «ο οποίος αναδείχθηκε Υιός του Θεού με δύναμη, σύμφωνα με το Πνεύμα της αγιοσύνης. Και ο νόμος του Πνεύματος της ζωής εν Χριστώ Ιησού με ελευθέρωσε από τον νόμο της αμαρτίας και του θανάτου. Εσείς όμως δεν ζείτε κατά σάρκα, αλλά κατά Πνεύμα, εφόσον το Πνεύμα του Θεού κατοικεί μέσα σας. Και αν το Πνεύμα εκείνου που ανέστησε τον Ιησού από τους νεκρούς κατοικεί μέσα σας, αυτός που ανέστησε τον Χριστό από τους νεκρούς θα δώσει ζωή και στα θνητά σας σώματα, μέσω του Πνεύματός του που κατοικεί μέσα σας. Διότι όσοι οδηγούνται από το Πνεύμα του Θεού, αυτοί είναι Υιοί του Θεού. Και το ίδιο το Πνεύμα συμμαρτυρεί στο δικό μας πνεύμα ότι είμαστε τέκνα του Θεού, και συγκληρονόμοι του Χριστού. Ομοίως δε και το Πνεύμα μας συμπαραστέκεται στις αδυναμίες μας. Διότι το τι να προσευχηθούμε όπως πρέπει δεν το γνωρίζουμε, αλλά το ίδιο το Πνεύμα μεσιτεύει για εμάς με στεναγμούς αλάλητους. Εκείνος δε που ερευνά τις καρδιές γνωρίζει ποιο είναι το φρόνημα του Πνεύματος».

ΙΘ΄. Από την Προς Ρωμαίους Επιστολή: Εσείς όμως δεν βρίσκεστε στη σάρκα, αλλά στο πνεύμα, εφόσον το Πνεύμα του Θεού κατοικεί μέσα σας. Εάν δε κάποιος δεν έχει το Πνεύμα του Χριστού, αυτός δεν ανήκει σε Αυτόν· εάν όμως ο Χριστός είναι μέσα σας, το μεν σώμα είναι νεκρό εξαιτίας της αμαρτίας, το δε πνεύμα είναι ζωή εξαιτίας της δικαιοσύνης· εάν δε το Πνεύμα Εκείνου που ανέστησε τον Ιησού από τους νεκρούς κατοικεί μέσα σας, Αυτός που ανέστησε τον Ιησού Χριστό από τους νεκρούς θα ζωοποιήσει και τα θνητά σας σώματα μέσω του Πνεύματός Του που κατοικεί μέσα σας.

Και το ότι οι συνάξεις των εθνών γύρω από τον βασιλιά συναναστρέφονται με καθαρότητα τον Καθαρό, και η οδός τους είναι καθαρή (διότι βέβαια δεν ρυπαίνονται με τα μιάσματα και τους μολυσμούς των ειδωλολατρικών θυσιών), πρέπει να προσέξουμε τι λέει: Δεν θα περάσει από εκεί ακάθαρτος, ούτε θα υπάρξει εκεί οδός ακαθάρτων· αλλά οι διασκορπισμένοι θα πορευθούν σε αυτήν. Και τόσο πολύ βεβαιώνει ο κήρυκας των εθνών ότι αυτή έχει καθαριστεί και αγιαστεί, ώστε να ονομάζεται ναός του Θεού και οίκος του Θεού, και το Πνεύμα Του να κατοικεί μέσα τους· λέει δηλαδή: Έτσι ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία, και παρέδωσε τον εαυτό Του για χάρη της, για να την αγιάσει, αφού την καθάρισε με το λουτρό του ύδατος μέσω του λόγου, και για να την παρουσιάσει στον εαυτό Του ένδοξη, χωρίς να έχει σπίλο ή ρυτίδα ή κάτι τέτοιο, αλλά για να είναι αγία και άμωμη. Και αλλού: Και έδωσε τον εαυτό Του για εμάς, για να μας λυτρώσει από κάθε ανομία, και να καθαρίσει για τον εαυτό Του έναν λαό εκλεκτό, ζηλωτή των καλών έργων. Και: Εκείνος που ανέστησε τον Χριστό από τους νεκρούς, θα ζωοποιήσει και τα θνητά σας σώματα, δια του Πνεύματος που κατοικεί μέσα σας.

«Διότι δεν είστε εσείς που μιλάτε», λέει πάλι η ίδια η πηγή της αληθείας, «αλλά το Πνεύμα του Πατέρα σας που μιλά μέσα σας». Και, ως Πνεύμα του Θεού, ο Ησαΐας αναφωνεί: «Και θα αναπαυθεί επάνω του το Πνεύμα του Θεού». — Πνεύμα που προέρχεται από τον Θεό: ο Παύλος, ο μεγαλόφωνος κήρυκας των ορθών δογμάτων, λέει: «Εσείς όμως δεν λάβατε το πνεύμα του κόσμου, αλλά το Πνεύμα που προέρχεται από τον Θεό»· και, «Εάν όμως καθοδηγείστε από το Πνεύμα του Θεού, δεν ζείτε κατά σάρκα». — Πνεύμα Κυρίου, ο Ησαΐας αναφωνεί: «Πνεύμα Κυρίου είναι επάνω μου, διότι με έχρισε». Πάλι ονομάζεται Πνεύμα του Υιού, Πνεύμα Χριστού, Πνεύμα εκείνου που ανέστησε τον Ιησού Χριστό, καθώς ο Παύλος πάλι μυσταγωγεί: «Εξαπέστειλε ο Θεός το Πνεύμα του Υιού του στις καρδιές σας, το οποίο κράζει: Αββά, ο Πατέρας»· και, «Το Πνεύμα εκείνου που ανέστησε τον Ιησού Χριστό κατοικεί μέσα σας»· και, «Εσείς δεν ζείτε κατά σάρκα, εάν βέβαια το Πνεύμα του Χριστού κατοικεί μέσα σας»· και, «Εάν κάποιος δεν έχει το Πνεύμα του Χριστού, αυτός δεν ανήκει σε αυτόν». Πρόσεξες πάντως ότι το Πνεύμα ονομάζεται του Θεού, και από τον Θεό και Πατέρα, και του Κυρίου, και εκείνου που ανέστησε τον Χριστό από τους νεκρούς, και Πνεύμα του Πατέρα. Άραγε λοιπόν, όταν λέει Πνεύμα Θεού ή Πατέρα ή Κυρίου ή εκείνου που ανέστησε τον Ιησού Χριστό, ή Πνεύμα που προέρχεται από τον Θεό, αυτές οι φράσεις δηλώνουν ακριβώς το ίδιο πράγμα που σήμαινε η έκφραση που λέει ότι εκπορεύεται από τον Πατέρα;

Οφείλει, λοιπόν, ο καθένας να αγωνιστεί και να δείξει επιμέλεια μέσω όλων των αρετών και να πιστέψει, ώστε από τώρα να αποκτήσει εκείνον τον οίκο. Διότι, εάν καταλυθεί ο δικός μας οίκος του σώματος, δεν έχουμε άλλον οίκο στον οποίο να καταλύσει η ψυχή μας. «Εφόσον», λέει, «και όταν απεκδυθούμε το σώμα, δεν θα βρεθούμε γυμνοί», δηλαδή χωρίς την κοινωνία και την ένωση με το Άγιο Πνεύμα, στην οποία και μόνο μπορεί να αναπαυθεί η πιστή ψυχή. Γι' αυτόν τον λόγο, όσοι είναι αληθινά και με δύναμη Χριστιανοί, έχουν θάρρος και χαίρονται όταν εξέρχονται από τη σάρκα, διότι έχουν εκείνον τον αχειροποίητο οίκο, ο οποίος οίκος είναι η δύναμη του Πνεύματος που κατοικεί μέσα τους. Έστω κι αν καταλυθεί, λοιπόν, η οικία του σώματος, δεν φοβούνται· διότι έχουν την επουράνια οικία του Πνεύματος και εκείνη την άφθαρτη δόξα, η οποία δόξα κατά την ημέρα της αναστάσεως θα οικοδομήσει και θα δοξάσει και τον οίκο του σώματος, όπως λέει ο απόστολος: «Εκείνος που ανέστησε τον Χριστό από τους νεκρούς θα ζωοποιήσει και τα θνητά σας σώματα μέσω του Πνεύματός του που ενοικεί σε εσάς», και πάλι: «ώστε να φανερωθεί και η ζωή του Ιησού στη θνητή μας σάρκα» και «για να καταποθεί», λέει, «το θνητό από τη ζωή».

Όποιος λοιπόν ντρέπεται και γνωρίζει τη φτώχεια και τη γύμνια του, ας ζητήσει από εκείνον που δίνει και ντύνει την ψυχή με τη δόξα του Χριστού και με άρρητο φως, να μην πλέκει για τον εαυτό της ένδυμα από μάταιους λογισμούς, ούτε να εξαπατάται με την ιδέα της δικής της δικαιοσύνης και να νομίζει ότι έχει το ένδυμα της σωτηρίας. Διότι, αν κάποιος στηρίζεται μόνο στη δική του δικαιοσύνη, μη περιμένοντας τη δικαιοσύνη του Θεού —η οποία είναι ο Κύριος, «ο οποίος», λέει, «έγινε για μας δικαιοσύνη και αγιασμός και απολύτρωση»—, τότε κοπιάζει μάταια και άσκοπα. Επειδή κάθε έπαρση για τη δική του δικαιοσύνη θα φανερωθεί κατά την έσχατη ημέρα «σαν ρυπαρό κουρέλι», όπως λέει ο προφήτης Ησαΐας. Ας ζητήσουμε, λοιπόν, και ας παρακαλέσουμε τον Θεό να ντυθούμε το ένδυμα της σωτηρίας, τον Κύριό μας Ιησού Χριστό, το άρρητο φως. Οι ψυχές που θα τον φορέσουν δεν θα τον απεκδυθούν ποτέ πια στους αιώνες, αλλά κατά την ανάσταση και τα σώματά τους θα δοξαστούν από τη δόξα του φωτός, με το οποίο είναι ντυμένες από τώρα οι πιστές, ευγενείς και άγιες ψυχές, καθώς λέει ο απόστολος: «Εκείνος που ανέστησε τον Χριστό από τους νεκρούς, θα ζωοποιήσει και τα θνητά σας σώματα διά του Πνεύματός του που κατοικεί μέσα σας». Δόξα στην άρρητη ευσπλαχνία του και στο άπειρο έλεός του.

«Πνευματικά» δε «της πονηρίας» είναι οι υποθέσεις του διαβόλου, οι λογισμοί της απιστίας και της κραιπάλης, καθώς λέει: «διότι τα όπλα της στρατείας μας δεν είναι σαρκικά, αλλά δυνατά στον Θεό προς καθαίρεση οχυρωμάτων, τα οποία καθαιρούν λογισμούς», μέχρι να γίνει πόλεμος με την αντίρρηση στους λογισμούς. Διότι ο εχθρός κυριεύει τον νου και του υποδεικνύει δόλια τις εξωτερικές δόξες και ηδονές, από τις οποίες γεννιέται το μίσος, το οποίο αποτελεί κάλυμμα της ψυχής, και εξαιτίας του δεν μπορούμε να δούμε, ούτε τη δική του κακία ούτε τη βοήθεια του Κυρίου, και έτσι δεν γνωρίζουμε πώς κατοικεί ο Χριστός στον άνθρωπο και πώς δένει τον ισχυρό και διαρπάζει τα σκεύη του, τα οποία εκείνος άρπαξε από τον άνθρωπο. Δεν λέμε βέβαια ότι η Βασιλεία των Ουρανών λαμβάνει τέλος εδώ, αποκλείοντας τα μέλλοντα, αλλά ότι από εδώ είναι δυνατόν να κοινωνήσουμε με το Άγιο Πνεύμα και να πιστέψουμε ενεργά για την αιώνια ζωή μέσω της ανάστασης εκ νεκρών σύμφωνα με το ρητό: «διότι εάν το Πνεύμα του Χριστού κατοικεί μέσα σας, εκείνος που ανέστησε εκ νεκρών τον Ιησού θα ζωοποιήσει και τα θνητά σώματά σας μέσω του Πνεύματός του που κατοικεί μέσα σας». Αυτά δε δεν αποτελούν έκφραση αναπόδεικτης πίστης, το να λέει: «δοκιμάζετε τους εαυτούς σας», «εάν είστε μέσα στην πίστη», «ή δεν αναγνωρίζετε τους εαυτούς σας;», «εκτός αν είστε αδόκιμοι». Γι' αυτό παραγγέλλει να μην έχουμε καμία σωματική μέριμνα, προκειμένου να κρατούμε την ελπίδα με απερίσπαστη μνήμη.

Οφείλει, λοιπόν, ο καθένας να αγωνιστεί και να προσπαθήσει μέσω όλων των αρετών και να πιστέψει, ώστε από αυτήν τη ζωή να αποκτήσει εκείνον τον οίκο, για να έχουμε, όταν καταλυθεί η κατοικία του σώματός μας, εκεί άλλον οίκο επουράνιο, στον οποίο θα βρει καταφύγιο η ψυχή μας. «Εάν βεβαίως», λέγει, «και όταν απεκδυθούμε το σώμα δεν βρεθούμε γυμνοί», δηλαδή στερημένοι από την κοινωνία και την ένωση με το Άγιο Πνεύμα, στο οποίο και μόνο μπορεί να αναπαυθεί η πιστή ψυχή. Γι' αυτόν τον λόγο, όσοι είναι αληθινά και έμπρακτα Χριστιανοί, έχουν θάρρος και χαίρονται όταν εξέρχονται από τη σάρκα, επειδή έχουν εκείνον τον αχειροποίητο οίκο, ο οποίος οίκος είναι η δύναμη του Πνεύματος που κατοικεί μέσα τους. Εάν, λοιπόν, καταλυθεί η κατοικία του σώματος, δεν φοβούνται. διότι έχουν την επουράνια κατοικία του Πνεύματος και εκείνη την άφθαρτη δόξα, η οποία δόξα, κατά την ημέρα εκείνη της αναστάσεως, θα οικοδομήσει και θα δοξάσει τον οίκο του σώματος, όπως λέγει ο απόστολος: «Εκείνος που ανέστησε τον Χριστό από τους νεκρούς, θα ζωοποιήσει και τα θνητά μας σώματα δια του Πνεύματός του που κατοικεί μέσα μας», και πάλι: «ώστε η ζωή του Ιησού να φανερωθεί στη θνητή μας σάρκα» και «ώστε να καταποθεί το θνητό από τη ζωή».

Διότι αυτό που έχει κάποιος τώρα, αυτό θα φανερωθεί προς τα έξω τότε, «αυτός, λέει, θα είναι για εσάς ο πρώτος μήνας μεταξύ των μηνών του έτους»· αυτός προσφέρει χαρά σε όλη την κτίση, αυτός ντύνει τα γυμνά δέντρα, αυτός ανατέλλει τα χόρτα, αυτός προσφέρει χαρά σε όλα τα ζώα ανοίγοντας τη γη, αυτός πρώτος δείχνει τη φαιδρότητα σε όλους, αυτός είναι ο πρώτος μήνας των Χριστιανών, ο Ξανθικός, ο οποίος είναι ο καιρός της αναστάσεως, κατά τον οποίο θα δοξαστούν τα σώματά τους διά του άρρητου φωτός που υπάρχει μέσα τους από τώρα (δηλαδή της δυνάμεως του Πνεύματος), το οποίο θα είναι γι' αυτούς τότε ένδυμα, τροφή, πόση, αγαλλίαση, χαρά, ειρήνη, περιβολή και το παν, ζωή αιώνια. Διότι κάθε καλλονή, λαμπρότητα και ουράνια ωραιότητα γι' αυτούς θα γίνει τότε το Πνεύμα της θεότητος, το οποίο αξιώθηκαν να δεχθούν από τώρα. Πώς λοιπόν δεν οφείλει κάποιος να αγωνιστεί, να πιστέψει και να επιδείξει σπουδή με κάθε ενάρετη βιοτή, και να προσδοκά με ελπίδα και πολλή υπομονή να αξιωθεί τώρα να λάβει την εξ ουρανού δύναμη και δόξα του Αγίου Πνεύματος μέσα στην ψυχή του, ώστε τότε, όταν θα διαλύεται η κτίση, να έχει κάτι που θα τον ντύσει και θα τον ζωοποιήσει; «Εάν βεβαίως», λέει, «και όταν απεκδυθούμε δεν θα βρεθούμε γυμνοί, και θα ζωοποιήσει», λέει, «τα θνητά μας σώματα διά του Πνεύματός του που ενοικεί μέσα μας».

Και έτσι, αφού αξιώθηκαν να γίνουν τέλειες, καθαρές και άμωμες μέσω του φωτισμού του Πνεύματος σε τούτον τον κόσμο, εκείνη την ημέρα της ανάστασης θα συνδοξαστούν μαζί με τα σώματά τους μέσω του επουράνιου και πνευματικού φωτός που από τώρα λάμπει μέσα τους. «Διότι αυτός που ανέστησε», λέει, «τον Ιησού από τους νεκρούς, θα ζωοποιήσει και τα θνητά μας σώματα μέσω του Πνεύματός του που κατοικεί μέσα μας».