Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ 8:17

Τι υπολείπεται λοιπόν; Να τελειώσουμε τον αγώνα που βρίσκεται μπροστά μας, όπως ακριβώς αρχίσαμε στα μαρτύρια υπέρ του Χριστού, χωρίς να δειλιάζουμε σε τίποτα, ούτε πάλι σε πληγές, ούτε σε δεσμά, ούτε σε βασανιστήρια, ούτε σε φωτιά, ούτε σε ξίφος, ούτε σε νερό ούτε σε μαχαίρι. Έτσι μας συμβουλεύει ο λόγος, έτσι φωνάζει ο απόστολος, έτσι γίνεται η τελείωση των μαρτύρων. Δεν είμαστε κατώτεροί τους, έστω κι αν εγώ είμαι ταλαίπωρος, από τον Θεό γεννηθήκαμε και εμείς, την ίδια μητέρα της υιοθεσίας έχουμε αποκτήσει. Εκείνοι αγωνίστηκαν νικηφόρα και εμείς θα φανούμε ανάξιοι; Γυναίκες και κορίτσια στεφανώθηκαν και εμείς θα αγαπήσουμε τη σάρκα; Γέροντες και νήπια νίκησαν τυράννους και βασιλιάδες και εμείς θα δειλιάσουμε; Σε καμία περίπτωση. Ας δώσουμε τις σάρκες στους φιλοσάρκους, η ψυχή είναι ασύλληπτη. Ας μη φοβηθούμε αυτούς που σκοτώνουν το σώμα, αλλά εκείνον που μπορεί και την ψυχή και το σώμα να καταστρέψει στην γέεννα. Τώρα υπάρχει αγαλλίαση και χαρά. διότι αν συμπάσχουμε, θα συνδοξαστούμε κιόλας. Ας θρηνεί ο διάβολος και οι υπηρέτες του. διότι αυτό παθαίνουν με την ατρόμητη αντίσταση των μαρτύρων. Λες ότι δεν έχεις δει ποτέ βασιλιά ούτε έχεις παραστεί μπροστά σε άρχοντες, και γι' αυτό κάπως φοβάσαι. Σε καμία περίπτωση, ω πάτερ, περιφρόνησέ τους και τους δύο, εσύ που έχεις ντυθεί τον Χριστό. Εκείνος ας σε φοβηθεί όπως και οι δαίμονες. άνοιξε το στόμα σου όταν βρεθείς μπροστά του. διότι θα σου δοθεί λόγος, όπως υποσχέθηκε ο Χριστός.

Προς το τέκνο Θαλέλαιο. Καλά έκανες και μου έστειλες επιστολή, αγαπημένο μου τέκνο· διότι με αυτό έδειξες την πίστη και την αγάπη σου. Αλλά γιατί μου απευθύνεις επαίνους, τους οποίους στερούμαι παντελώς; Δεν γνωρίζεις ότι εγώ είμαι αμαρτωλός και αδαής στον λόγο; Όμως η αγάπη συνηθίζει να παραπλανά, αποδίδοντας ανύπαρκτα χαρίσματα στους ανάξιους εκ μέρους εκείνων που τους αγαπούν. Αφήνοντας λοιπόν τους επαίνους, προσεύχου μάλλον, τέκνο μου, να στηρίζομαι στον Κύριο και να σώζομαι με κάθε τρόπο από τον πονηρό. Η σωματική σου ασθένεια ας αντιμετωπίζεται με ευχαριστία προς τον Θεό και μην λυπάσαι για τον τρόπο με τον οποίο προήλθε. Γνωρίζει ο Κύριος να προσφέρει στον καθένα αυτά που τον συμφέρουν, αν και αγνοώ από πού σου προήλθε. Η βλασφημία ας περιφρονείται και θα φύγει γρηγορότερα, διότι όταν την φοβάσαι, επανέρχεται εντονότερα. Από αυτήν είθε να απαλλαγείς με την ενίσχυση του Θεού. Αν και υπάρχει πολλή καταπόνηση από τους διώκτες, το βραβείο όμως είναι ουράνιο. Εφόσον λοιπόν συμπάσχουμε, θα συνδοξαστούμε κιόλας· διότι ο καιρός δεν είναι για καλοπέραση, αλλά για μαρτύριο.

Ο Θεόδωρος προς τις πανταχού διεσπαρμένες αδελφότητες, μαζί με όσους αγωνίζονται για την ομολογία του Χριστού, απευθύνει χαιρετισμό. Πρέπει να θεωρούμε ως απόλυτη χαρά, αδελφοί μου, τις παρούσες θλίψεις, εφόσον για τον Χριστό υφίστανται και οι διωγμοί των διωκόμενων και οι φυλακίσεις των φυλακισμένων, και θα πρόσθετα και τα μαστιγώματα όσων μαστιγώνονται. Δεν θα σταματήσω, λοιπόν, να απευθύνομαι, να παρακαλώ και να υπενθυμίζω, τόσο σε όλους μαζί όσο και στον καθένα ξεχωριστά, αν και γνωρίζω ότι είστε στερεωμένοι στην πίστη και έχετε εκ των ένδον την παρηγοριά και τη νουθεσία. Όμως, εγώ ο αμαρτωλός έχω χρέος να συνεισφέρω και το δικό μου μερίδιο, πολύ περισσότερο επειδή με πιέζει ο πόθος μου· διότι σας αγαπώ με ζήλο Θεού, στολίζομαι εγώ ο αστόλιστος με τις ομολογιακές σας αρετές. Εσείς είστε η χαρά και ο στέφανός μου, το έρεισμα και το ακατανίκητο στήριγμά μου. Ναι, σας ζητώ και σας προτρέπω να παραμένετε όλοι ακλόνητοι με κάθε ευθυμία και προθυμία. «Πάντοτε», λέει ο θείος Απόστολος, «να χαίρεστε, αδιαλείπτως να προσεύχεστε, σε όλα να ευχαριστείτε». Και δεν αποτελούν αυτά χαρά και αγαλλίαση, εφόσον, αν συμπάσχουμε, θα συνδοξαστούμε, αν πεθάνουμε, θα συζήσουμε, και αν υπομείνουμε, θα συμβασιλεύσουμε, όπως είναι γεγραμμένο; Πόσο μεγάλη είναι η υπόσχεση, αγαπητοί· ακόμη και αν ριχτούμε στη φωτιά, θα το υποστούμε, ακόμη και αν παραδοθούμε σε θηρία, ας το υπομείνουμε.

Αυτός ο βίος είναι άριστος, με αυτόν τον τρόπο να έχετε τον Χριστό ανάμεσά σας, άλλοτε εργαζόμενοι, άλλοτε προσευχόμενοι, και πότε ησυχάζοντας, πότε διαβάζοντας. Και θα ανατείλει σε εσάς γλυκύ φως και θα είστε αγαπητοί σε όσους σας βλέπουν· και ο Θεός θα δοξαστεί σε εσάς και θα σας αντιδοξάσει και τώρα και στον μέλλοντα αιώνα, και για εμάς τους ίδιους τους αμαρτωλούς θα είστε καύχημα και κλέος όλης της αδελφότητας. Αυτά τα είπα επειδή θεωρώ ότι δεν έχετε θησαυρισμένο χρυσό, και είθε να μην έχετε, για να μην ακούσετε το: όπου είναι ο θησαυρός σας, εκεί θα είναι και η καρδιά σας. Θησαυρισμός δε για τον μοναχό υφίσταται εάν κάποιος αποκτήσει για τον εαυτό του περισσότερα από τρία νομίσματα, σύμφωνα με τα γραφόμενα στους Πατέρες, και μάλιστα έχοντας τον νου του στραμμένο στους φτωχούς, επειδή ο ακριβής μοναχός και αυτός που κυριαρχεί στον κόσμο μέσω της ακτημοσύνης, ούτε ένα αργύριο δεν κατέχει και κράζει μαζί με τον άγιο Παύλο: ως φτωχός εγώ, που πλουτίζω πολλούς· και ως κατέχων τα πάντα και μην έχοντας τίποτα. Διότι ο Θεός σε έναν τέτοιο άνθρωπο ανοίγει πόρτα από παντού, και όταν ησυχάζει και όταν διώκεται και όταν φυλακίζεται και όταν πάσχει οτιδήποτε άλλο. Και χριστοφόρος είναι ένας τέτοιος άνθρωπος, και αληθινός χριστιανός, και άγγελος επί της γης, και θεομίμητος άνδρας, και κληρονόμος του Θεού, και συγκληρονόμος του Χριστού.

Γι' αυτό, αδελφοί μου και τέκνα, σηκωθείτε. Ας αναχωρήσουμε από εδώ σύμφωνα με τον λόγο του Κυρίου. Ας πλησιάσουμε σε άγια όρη σύμφωνα με την ιερή γραφή. Ας ανορθωθούμε ψυχικά από τη γη των παθών. Ας υψωθούμε σαν στον ουρανό στο ύψος των αρετών. Ας συμπορευτούμε στα ύψη μαζί με τους αγγέλους. Ας λάμψουμε σαν αστέρια με τις εντολές του Κυρίου. Ένα αστέρι διαφέρει από άλλο αστέρι ως προς τη δόξα, σύμφωνα με τον θείο απόστολο. Και άλλη είναι η δόξα του ήλιου, και άλλη η δόξα της σελήνης. Ας γίνουμε λοιπόν και εμείς γνωστοί στον Θεό και στους ανθρώπους, και υπερτερώντας και μην επιτρέποντας να μειονεκτούμε σε τέτοια ζητήματα, ας αναδειχθούμε κληρονόμοι του Θεού και συγκληρονόμοι του Χριστού. Μεγάλο είναι λοιπόν το αξίωμα, ας διαφυλάξουμε τους εαυτούς μας, ω αδελφοί, ειλικρινείς σε κάθε περίσταση, σε κάθε συμπεριφορά επιθυμώντας μόνο όσα θέλει ο Θεός και μισώντας όσα Εκείνος αποστρέφεται. Ας μη φανούμε αχάριστοι δούλοι, ούτε ας γίνουμε κακοί απέναντι στους συνδούλους μας, για να μην υποστούμε τιμωρία, όπως είναι γραμμένο στο Ευαγγέλιο. Ούτε να είμαστε σαν εκείνους που κρύβουν το τάλαντο, για να μην ακούσουμε:

Ελάτε λοιπόν, τέκνα μου και αδελφοί και πατέρες. Διότι, κινούμενος από αγάπη και λαχτάρα προς εσάς ως τέκνα, και φροντίζοντάς σας ως αδελφούς με την ίδια φύση, πλουσιοπάροχα και ομόδοξα, και προσερχόμενος σε εσάς ως προς πατέρες, με υιική ευπρέπεια, με τιμή και όπως οφείλεται, σας συμβουλεύω και σας εξηγώ. Σας παρακαλώ και σας ικετεύω και σας περιθάλπω, συγκλονίζομαι και στενάζω. Και θα προσέθετα, δακρύζω και θρηνώ, ώστε κανείς από εσάς, όπως έχει ειπωθεί, να μη γίνει υιός απωλείας και απείθειας και αποστασίας, τέκνο ψεγάδινο και νοθευμένο και εχθρικό προς τον πατέρα, πρόβατο έξω από τη μάνδρα και βορά των θηρίων, είτε σκεύος οργής και όργανο του αντιδίκου. Αλλά να είστε όλοι υιοί φωτός και ημέρας, κληρονόμοι του Θεού και συγκληρονόμοι του Χριστού, σκεύη εκλεκτά και αγιασμένα και ιερουργήματα ιερά και θρέμματα που τα ποιμαίνει ο Θεός, και εργάτες της υπακοής και μαθητές του Κυρίου, που θα εκπέμπετε τη λαμπρότητα της υποταγής πάνω στη γη και στους ουρανούς, όλοι καταρτισμένοι με ένα πνεύμα και με ένα θέλημα, επαναλαμβάνοντας εκείνο το ρητό: Ιδού, τι είναι καλό ή τι είναι τερπνό; Παρά η κοινή μας κατοίκηση στο ίδιο μέρος; Είναι σαν το μύρο πάνω στο κεφάλι που κατεβαίνει στο γένι, το γένι του Ααρών. Βλέπετε πόσο άξια κρίνει ο λόγος τη συνάθροιση; Είναι αφιερωμένη στον Θεό, ανατεθειμένη σε Αυτόν, έχοντας το ίδιο σώμα, σύσσωμη. Θα πάρω λοιπόν τα μέλη του Χριστού, λέει ο απόστολος, για να τα κάνω μέλη πόρνης; Μη γένοιτο.

Δεν αποτελεί λοιπόν χαρά για εμάς το ότι δεν μεριμνούμε για τον κόσμο τούτο; Δεν είναι αγαλλίαση το ότι αυτή την περίφημη υπόθεση της βασιλείας, σε σύγκριση με το δικό μας αξίωμα, την υπολογίζουμε ως μηδέν; Δεν είναι δόξα το ότι όλους τους θησαυρούς των βασιλέων και τους πολυτίμους λίθους και τα μαργαριτάρια, μπροστά στον πλούτο των αρετών, τα θεωρούμε σαν χώμα; Τι είναι ωραιότερο για εμάς και τι σπουδαιότερο, και τι πιο ευχάριστο και τι πιο μακάριο, εφόσον βεβαίως σκεπτόμαστε και αισθανόμαστε, όντες λογικοί, πώς είναι τα ορατά σε σχέση με τα νοητά; Μακάρι να μη συμβεί σε εμένα, αν και είμαι ταπεινός, να επιθυμήσω όχι τούτο ή εκείνο από τα αγαπητά και περιζήτητα στους ανθρώπους, αλλά ούτε και όλες τις βασιλείες αυτού του κόσμου αν μου δίνονταν, επειδή επιποθώ να γίνω κληρονόμος του Θεού και συγκληρονόμος του Χριστού, ο οποίος δεσπόζει στον ουρανό, στη γη και στα πάντα, όπως ακριβώς επιθυμείτε και εσείς. Εγώ βέβαια δεν θα το επιτύχω, αφού δεν πράττω σύμφωνα με τον πόθο αυτό· εσείς όμως, γνωρίζω καλά, ότι θα επιτύχετε, τέκνα μου, εάν διακρατείτε βεβαία και ακλόνητη την πίστη σας και την ασάλευτη μακάρια υποταγή σας, τα αγαθά που έχουν αποταμιευθεί για τους απείρους αιώνες, των οποίων το υπερβάλλον μέγεθος και το αξίωμα της λαμπρότητας είναι αδύνατον να παρομοιαστεί με τα εδώ καυχήματα, ούτε καν ως μια αμυδρή εικόνα.

Και είστε μακάριοι, αδελφοί μου, για τον τρόπο που σκεφθήκατε και για τον τρόπο που απαρνηθήκατε τα εγκόσμια και για όσα επιθυμήσατε· διότι σκεφθήκατε και επιθυμήσατε τα θαυμαστά και τα εξαίσια, όχι τον ρέοντα πλούτο, όχι τη δόξα που μαραίνεται, όχι τη βασιλεία που διαγράφεται σαν σκιά, όχι τη σαρκική καλοπέραση, όχι τη συζυγική σχέση, όχι τη συνέχεια του αίματος, όχι τη σαρκική γέννηση, αλλά την παναγέστατη αρετή, αλλά τον αγγελικό βίο, αλλά την κληρονομία των ουρανών, αλλά την απόλαυση του Παραδείσου, αλλά την κατοίκηση στην άνω Ιερουσαλήμ, της οποίας τεχνίτης και δημιουργός είναι ο Θεός· αλλά την κληρονομική μερίδα μαζί με τον Παύλο και τον Πέτρο και τους λοιπούς αποστόλους, αλλά τη συγκαταρίθμηση στην κληρονομία μαζί με τους αγίους μάρτυρες, τους οσίους και τους δικαίους, ή μάλλον μαζί με τον Θεό, εφόσον προσδοκούμε να γίνουμε, μέσω της επαγγελίας, κληρονόμοι του Θεού και συγκληρονόμοι του Χριστού. Εύγε, εύγε στη ζωή σας! Ποτέ ας μην πουν οι καρδιές σας ότι υπάρχει κάτι καλύτερο που έχει σκεφθεί ο άνθρωπος, ή ότι υπάρχει κάτι πιο προτιμητέο στη ζωή.

Εκεί θα ευφρανθούμε, εκεί θα αγαλλιάσουμε, εκεί θα απολαύσουμε «εκείνα που μάτι δεν είδε και αυτί δεν άκουσε, και σε καρδιά ανθρώπου δεν ανέβηκαν», χαρά πάνω από κάθε χαρά, φως πάνω από κάθε φως, ζωή πάνω από κάθε ζωή, δόξα πάνω από κάθε δόξα, τιμή πάνω από κάθε τιμή. Και ποιος να τα πει; Ποιος να τα μιλήσει; Ποιος να συλλάβει με τον νου του τα ανείπωτα και αδιανόητα; Προς αυτά δεν θα σπεύσουμε όλο και περισσότερο, αδελφοί μου; Δεν θα ταχύνουμε τα βήματά μας ακόμη πιο πολύ; Δεν θα τρέξουμε με μεγαλύτερη θέρμη προς την υπακοή, την ταπεινοφροσύνη, την αγνεία, την ευχαριστία, την προσευχή, την αγόγγυστη διάθεση, την υπομονή, την εργασία, την ευθύτητα, την καθαρότητα, προς όλα όσα τελειοποιούν και καταρτίζουν τον έσω άνθρωπο; Προς την πτωχεία, το πένθος, την κατάνυξη, την ευλάβεια, τον ονειδισμό, τον χλευασμό, το ράπισμα και τον κολαφισμό, προς τον ίδιο –τρόπον τινά– τον σταυρό, ώστε σταυρωνόμενοι, ως συμπάσχοντες με τον Χριστό, να συνδοξαστούμε μαζί Του στον μέλλοντα αιώνα; Ή μήπως θα ατονήσουμε εντελώς, ή θα αδρανήσουμε, ή θα δυσανασχετήσουμε, ή θα ολιγωρήσουμε, ή θα πούμε «αρκεί ως εδώ»; Ή θα δυσαρεστηθούμε δεχόμενοι επιπλήξεις, ή θα γογγύσουμε, ή θα αυθαδιάσουμε, ή θα καυχηθούμε, ή θα γίνουμε ανυπότακτοι, ή θα αποκοπούμε εντελώς; Αλίμονο, μη γένοιτο, αλλά ας τα υπομείνουμε όλα πρόθυμα και γενναία, ω αδελφοί, σας συμβουλεύω και σας παρακαλώ.

Μήπως είμαστε άμοιροι μιας τέτοιας κλήσεως και δόξας; Σε καμία περίπτωση. Και σε εμάς τους ταπεινούς ανήκει και ο σταυρικός βίος και το έπαθλο του μακαρισμού, εφόσον μέχρι αυτήν την ώρα διανύουμε τον διωγμό υπέρ του Χριστού, μαζί με τα προηγηθέντα καυχήματα της καλής ομολογίας· και ω, τι θαυμαστή αρετή! Τι δωρεές χαρίζει σε εκείνους που την κρατούν σταθερά! Αλλά αυτά συμβαίνουν εδώ· τι θα γίνει όμως στον μέλλοντα αιώνα; Και ποιος θα μπορούσε να διηγηθεί εκείνη τη μακαριότητα και τη δόξα, για την οποία λέει ο Κύριος: «Τότε οι δίκαιοι θα εκλάμψουν όπως ο ήλιος»· διότι, επειδή ο Ίδιος είναι ο ήλιος της δικαιοσύνης, υποσχέθηκε ότι θα εκλάμψουν σαν τον ήλιο και οι δίκαιοι, ως σύμμορφοί Του· «Εάν βεβαίως συμπάσχουμε», λέει, «για να συνδοξαστούμε». Λέει επίσης και σε άλλο σημείο: «Πατέρα, αυτούς που μου έδωσες θέλω, όπου είμαι εγώ, να είναι κι εκείνοι μαζί μου, για να βλέπουν τη δόξα τη δική μου, την οποία μου έδωσες, διότι με αγάπησες πριν από τη δημιουργία του κόσμου». Βλέπετε πού θα πάμε; «Εκεί όπου είναι ο Χριστός, καθήμενος στα δεξιά του Θεού»· εκεί όπου υπάρχει η χαρά και η αγαλλίαση, όπου υπάρχει η χοροστασία των αγγέλων, «η εκκλησία των πρωτοτόκων που είναι εγγεγραμμένοι στους ουρανούς»· εκεί όπου βρίσκονται οι ομόβαθμοι αδελφοί και πατέρες, εκεί θα πάμε μετά από λίγο. «Εκεί θα ευφρανθούμε κοντά σε Αυτόν που δεσπόζει με τη δύναμή Του στον αιώνα», όπως ψάλλει ο μακάριος Δαβίδ, όχι για χίλια ούτε για δέκα χιλιάδες χρόνια, αλλά σε έναν αγέραστο αιώνα που δεν έχει τέλος.

Διότι, πράγματι, οι εντολές του Θεού είναι χρυσάφι και πολύτιμοι λίθοι και γλυκύτερες από το μέλι και την κηρήθρα, όπως είναι γεγραμμένο. Αλλά δεν το κατανοούμε αυτό εξαιτίας του σαρκικού φρονήματος. Και ποιος λέει σε κάποιον άνθρωπο που του πρόσφερε καθαρό ψωμί ότι «Ορίστε, το ανέχομαι αυτό από εσένα μία φορά· εάν όμως επιχειρήσεις να μου δώσεις ξανά, θα σου βγάλω τα μάτια;» Δεν αγαπά μάλλον αυτόν που του το δίνει, ακόμη και αν δεν το θέλει; Διότι οι άνθρωποι του Θεού τέτοιοι είναι: όχι μόνο υπομένουν αυτούς που τους διώκουν και τους κακοποιούν, αλλά και προσεύχονται για αυτούς σύμφωνα με την εντολή του Σωτήρα, του οποίου πρόκειται να κληρονομήσουν τον πλούτο σύμφωνα με το γεγραμμένο: Κληρονόμοι μεν του Θεού, συγκληρονόμοι δε του Χριστού. Και τι άξιο θα κάνεις, άνθρωπε, ώστε να γίνεις κληρονόμος του Θεού; Το ότι διώχθηκες; Το ότι θανατώθηκες για χάρη του;

Και ο απόστολος λέει: «Κληρονόμοι μεν του Θεού, συγκληρονόμοι δε του Χριστού.» Τι άξιο έπραξες, όμως, άνθρωπε, ώστε να γίνεις κληρονόμος του Θεού; Επειδή διώχθηκες; Ή επειδή θανατώθηκες για χάρη του; Άραγε δεν σου αρκεί ως μισθός αυτό και μόνο, δηλαδή η δόξα του κόσμου; Διότι ποιος δεν δοξάζει τον άνθρωπο του Θεού, και μάλιστα τον μάρτυρα του Χριστού;