Πατερικές αναφορές στο ΖΑΧΑΡΙΑΣ 14:5

Και ο Δαβίδ λέγει: «Έδωσε τη φωνή του ο Ύψιστος, και σαλεύθηκε η γη». Να λοιπόν που και αυτοί ονομάζουν Κύριο Ύψιστο τον Εσταυρωμένο. Και ο προφήτης Ζαχαρίας λέγει: «Και θα έρθει Κύριος ο Θεός, και μαζί του όλοι οι άγιοι· και κατά την ημέρα εκείνη δεν θα υπάρχει φως, και δεν θα είναι ημέρα ούτε νύχτα, και προς το εσπέρας θα γίνει φως, και η ημέρα εκείνη είναι γνωστή στον Κύριο». Διότι από την έκτη ώρα έως την εννάτη ώρα έγινε σκοτάδι πάνω σε ολόκληρη τη γη. Να λοιπόν που και ο Ζαχαρίας ονόμασε Κύριο και Θεό τον Σταυρωμένο. Και αν βέβαια πείτε ότι αυτά τα λέγουν για εκείνον που εσείς περιμένετε, ιδού πλέον ότι και εσείς ελπίζετε σε άνθρωπο που πρόκειται να σταυρωθεί ως κατάδικος. Αλλά άλλος δεν υπάρχει που να προφητεύθηκε, παρά μόνο ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός, ο Υιός του Θεού, που κατέβηκε από τους ουρανούς και σαρκώθηκε από το Άγιο Πνεύμα και από την αειπάρθενο Μαρία, και που υπέμεινε αυτά τα πάθη για τη σωτηρία του κόσμου, καθώς προανήγγειλαν γι’ αυτόν οι προφήτες, όπως ήδη, παραθέτοντας τις μαρτυρίες και τις προφητείες τους για τον Χριστό, δείξαμε. Και για το ότι επρόκειτο να αναληφθεί στους ουρανούς και να καθίσει στα δεξιά του Θεού, είπε και πάλι μέσω του Ζαχαρία: «Κατά την ημέρα εκείνη θα σταθούν τα πόδια του Κυρίου πάνω στο όρος των Ελαιών, που βρίσκεται απέναντι από την Ιερουσαλήμ, προς ανατολάς». Και ο Ψαλμωδός λέγει: «Ανέβηκε πάνω στα Χερουβίμ και πέταξε πάνω στις πτέρυγες των ανέμων· και ανέβη ο Θεός με αλαλαγμό», και: «Είπε ο Κύριος στον Κύριό μου· Κάθου στα δεξιά μου», και τα εξής. Και το «ανέβη» τι άλλο σημαίνει, παρά ότι προηγουμένως κατέβηκε;

Διότι, εάν η Εκκλησία είναι ακλόνητη, «και πύλες άδου δεν θα υπερισχύσουν εναντίον της», σύμφωνα με τα λόγια του Σωτήρα· διότι έχει Αυτόν ως θεμέλιο· είναι απόλυτη ανάγκη, λοιπόν, και εκείνοι που την κατοικούν να αποδεικνύονται ανώτεροι από τον όλεθρο, και να συγκαταλέγονται στον λαό του Θεού, ενταγμένοι μαζί με τους γνήσιους πιστούς. <Και θα εξέλθει ο Κύριος και θα παραταχθεί εναντίον εκείνων των εθνών, όπως την ημέρα της παρατάξεώς του σε ημέρα πολέμου. Και θα σταθούν τα πόδια του κατά την ημέρα εκείνη στο όρος των Ελαιών, που βρίσκεται απέναντι από την Ιερουσαλήμ προς ανατολάς· και θα σχιστεί το όρος των Ελαιών, το μισό του προς ανατολάς και το μισό του προς τη θάλασσα (δύση), δημιουργώντας ένα τεράστιο χάσμα· και θα κλίνει το μισό του όρους προς βορρά, και το άλλο μισό του προς νότο· και θα φραχτεί η φάραγκα των ορέων μου, και θα ενωθεί η φάραγκα των ορέων έως την Ασαήλ, όπως φράχτηκε στις ημέρες του σεισμού, στις ημέρες του Οζίου, βασιλιά του Ιούδα.> Ο λόγος αυτός έχει διατυπωθεί σαν να πρόκειται για κάποιον από τους γενναιότατους στρατηγούς, ο οποίος παροτρύνει σε μάχη τους συμπολεμιστές του και ξεσηκώνει το μάχιμο στράτευμα εναντίον των εχθρικών φαλαγγών· ωστόσο, νοείται ότι αφορά τον Θεό, ο οποίος σχεδόν είναι παρών και συμπαρατάσσεται με τα έθνη που λεηλατούν την Ιουδαία και έχουν πορθήσει και αυτήν την ίδια την Ιερουσαλήμ.

Και βέβαια δεν λέμε ότι προτρέπει την υφήλιο να συγκλονιστεί σωματικά και αισθητά· διότι αυτό είναι ανόητο πράγμα, και δεν μας προσφέρει καμία ωφέλεια. Μάλλον εκείνο αξίωνε ο πνευματοφόρος, δηλαδή να μετατοπιστεί η γη από τη λατρεία των ειδώλων στο να γνωρίσει πλέον τον κατά φύση και αληθινό Θεό, από το να φρονεί τα της σάρκας στο να επιθυμεί να ζει πνευματικά, και με μια λέξη από τα επίγεια στα επουράνια. Αν μάλιστα λέει ότι άνοιξαν και τα ίδια τα μνήματα των κεκοιμημένων, λέμε ότι έπρεπε και ο ίδιος ο θάνατος να φανεί νικημένος, εφόσον ο Χριστός πέθανε κατά σάρκα για εμάς στο πλαίσιο της θείας οικονομίας, «ώστε να κυριεύσει και νεκρών και ζώντων». <Και θα έρθει ο Κύριος ο Θεός μου, και όλοι οι άγιοι μαζί του. Εκείνη την ημέρα δεν θα υπάρχει φως, και θα υπάρχει ψύχος και πάγος για μια ημέρα, και η ημέρα εκείνη είναι γνωστή στον Κύριο, και δεν θα είναι ούτε ημέρα ούτε νύχτα, και προς το βράδυ θα υπάρξει φως.> Αφού ανέφερε συνοπτικά τα ανοσιουργήματα των Ιουδαίων εναντίον του Σωτήρα όλων μας Χριστού, καθώς και την άλωση της Ιουδαίας και των ίδιων των Ιεροσολύμων, έρχεται λοιπόν στο ίδιο το τέλος του παρόντος αιώνος, και αφηγείται επωφελώς την από τον ουρανό κάθοδο του Εμμανουήλ.

Διότι θα κατέλθει με τους αγίους αγγέλους μέσα στη δόξα του Θεού και Πατρός, για να «κρίνει την οικουμένη με δικαιοσύνη»· διότι, όπως γράφει ο θεσπέσιος Παύλος, «Όλοι μας πρέπει να φανερωθούμε μπροστά στο βήμα του Χριστού, ώστε ο καθένας να λάβει την ανταπόδοση για όσα έπραξε δια του σώματος, είτε αγαθό είτε φαύλο». Θα έλθει, λοιπόν, λέει, θα έλθει, και όλοι οι άγιοι μαζί του, δηλαδή το καθαρότατο πλήθος των δικών του αγγέλων, οι οποίοι οπωσδήποτε θα τον δορυφορούν και θα του προσφέρουν την υπηρετική τους παράσταση. Διότι Κύριος των πάντων είναι ο Εμμανουήλ, και δοξολογείται από όλους ως Θεός και συνάρχων με Εκείνον που τον γέννησε. Εάν πάλι κάποιος έλεγε ότι και οι ίδιοι οι άγιοι θα παρασταθούν μαζί του, αφού αρπαγούν «μέσα σε νεφέλες για να τον προϋπαντήσουν στον αέρα», μετά βέβαια την εκ νεκρών ανάστασή τους, όπως ακριβώς φρονεί και ο σοφότατος Παύλος, διόλου δεν θα απέκλινε από την εύρεση του ορθού. Διότι κάτι τέτοιο είπε για αυτούς και ο θεσπέσιος Ησαΐας: «Εκεί συναντήθηκαν έλαφοι και είδαν η μία το πρόσωπο της άλλης· παρήλθαν μετρημένες, και καμία από αυτές δεν χάθηκε, η μία δεν αναζήτησε την άλλη, διότι ο Κύριος τους έδωσε εντολή και το Πνεύμα του τις συγκέντρωσε».

Επειδή εσύ ανταποδίδεις τον θάνατο υπέρ ημών· θέλοντας να αναγάγει τη θεολογία σε εκείνον, για τον οποίο ιδού τέτοια διακήρυξε ο Σοφονίας: να ευλαβείστε το πρόσωπο του Κυρίου του Θεού ημών, διότι είναι εγγύς η ημέρα του Κυρίου, διότι ετοίμασε ο Κύριος ο Θεός τη θυσία του· θέλοντας να αναγάγει τη θεολογία σε εκείνον, τον οποίο ούτε ο προφήτης Μαλαχίας αγνόησε· και αυτός λέει τα εξής: τη γυναίκα της νεότητός σου μην την εγκαταλείψεις· αλλά εάν τη μισήσεις και την αποδιώξεις, λέει ο Κύριος ο Θεός του Ισραήλ, ασέβεια θα καλύψει τα διανοήματά σου, λέει ο Κύριος ο Παντοκράτωρ· θέλοντας να αναγάγει τη θεολογία σε εκείνον, για τον οποίο ένας άλλος προφήτης, ο Αγγαίος, εξέθεσε τα εξής: και άκουσε ο Ζοροβάβελ του Σαλαθιήλ από τη φυλή του Ιούδα, και ο Ιησούς του Ιωσεδέκ, ο μέγας ιερέας, και όλοι οι εναπομείναντες του λαού τη φωνή του Κυρίου του Θεού τους· θέλοντας να αναγάγει τη θεολογία σε εκείνον, για τον οποίο ο Ζαχαρίας με λόγια, ιδού, και το πάθος κήρυξε και την αξία του φανέρωσε: και θα έλθει ο Κύριος ο Θεός, και όλοι οι άγιοι μαζί του· και θα συμβεί εκείνη την ημέρα, δεν θα υπάρχει φως, ούτε ημέρα, ούτε νύχτα, αλλά προς το εσπέρας θα υπάρξει φως· διότι η πορεία γινόταν μεν κατά τη διάρκεια της ημέρας, αλλά δεν ήταν ημέρα· διότι η νύχτα, λαμβάνοντας προσταγή, επεσκίασε την ημέρα, αλλά προς το εσπέρας έγινε φως· διότι η ημέρα έλαβε και πάλι το δικό της φως· θέλοντας να αναγάγει τη θεολογία σε εκείνον, τον οποίο ο μέγιστος Ησαΐας διασάλπισε με τέτοιο τρόπο: Ο Κύριος ο Θεός των δυνάμεων θα εξέλθει και θα συντρίψει τον πόλεμο, και θα διεγείρει ζήλο.

Πολύ λογικά, λοιπόν, εφόσον ο Κύριος απαρνήθηκε τη μητέρα, η παρούσα προφητεία ευαγγελίζεται στη θυγατέρα την παρουσία του ίδιου του Κυρίου. Και αυτή θα πρέπει να είναι η εξ εθνών Εκκλησία, η οποία λογίζεται, μέσω των αποστόλων του Σωτήρα μας, ότι καταλαμβάνει τη θέση της θυγατέρας τής προηγούμενης. 〈Από τον ίδιο〉. «Ιδού, έρχονται ημέρες του Κυρίου, και θα μοιραστούν τα λάφυρά σου μέσα σε σένα· και θα συγκεντρώσω όλα τα έθνη στην Ιερουσαλήμ για πόλεμο, και θα αλωθεί η πόλη και θα λεηλατηθούν τα σπίτια, και οι γυναίκες θα μολυνθούν, και το μισό της πόλης θα οδηγηθεί στην αιχμαλωσία, ενώ οι υπόλοιποι από τον λαό μου δεν θα εξολοθρευτούν. Και θα εξέλθει ο Κύριος και θα παραταχθεί εναντίον εκείνων των εθνών, όπως την ημέρα της παρατάξεώς του σε ημέρα πολέμου. Και θα σταθούν τα πόδια του την ημέρα εκείνη πάνω στο Όρος των Ελαιών, το οποίο βρίσκεται απέναντι από την Ιερουσαλήμ, στα ανατολικά· και θα σχιστεί το Όρος των Ελαιών, το μισό του προς τα ανατολικά και το μισό του προς τη θάλασσα, δημιουργώντας ένα πάρα πολύ μεγάλο χάσμα· και θα κλίνει το μισό του όρους προς τον βορρά, και το άλλο μισό του προς τον νότο· και θα φραχθεί η κοιλάδα των ορέων μου, και θα ενωθεί η φάραγγα των ορέων μέχρι την Ασαήλ, και θα φραχθεί με τον ίδιο τρόπο που φράχθηκε εξαιτίας του σεισμού στις ημέρες του Οζίου, βασιλιά του Ιούδα· και θα έρθει ο Κύριος ο Θεός μου, και όλοι οι άγιοι μαζί του».

Στη συνέχεια αυτών προστίθεται: «και θα φραχθεί η κοιλάδα των ορέων μου, και θα ενωθεί η φάραγγα των ορέων έως την Ασαήλ, και θα φραχθεί με τον ίδιο τρόπο που φράχθηκε εξαιτίας του σεισμού στις ημέρες του Οζία, βασιλιά του Ιούδα». Ποια άλλη θα μπορούσε να είναι, λοιπόν, σε αυτά τα λόγια η «κοιλάδα» των ορέων του Θεού, παρά η σωματική και ιουδαϊκή λατρεία που τελούνταν κατά το παρελθόν στην Ιερουσαλήμ σύμφωνα με τον νόμο του Μωυσή; Την οποία ο παρών λόγος προφητεύει ότι θα αποκλειστεί σαν να έχει φραχθεί, λέγοντας: «και θα φραχθεί η κοιλάδα των ορέων μου, και θα ενωθεί η φάραγγα των ορέων έως την Ασαήλ, και θα φραχθεί»· αντί των οποίων ο Σύμμαχος απέδωσε: «και θα φραχθεί η φάραγγα των ορέων μου, και θα πλησιάσει ακόμη η φάραγγα των ορέων προς το παρακείμενο, και θα φραχθεί», με τα οποία λόγια παρουσιάζει την αιτία της φραγμένης φάραγγας. Και ποια ήταν αυτή, παρά το γεγονός ότι εγγίζει και πλησιάζει προς αυτό που βρίσκεται δίπλα της; Αυτό δε ήταν το όρος του Κυρίου που προαναφέρθηκε ως όρος των Ελαιών, το οποίο ονομάστηκε Ασαήλ από τους Εβδομήκοντα. Και αυτό, σύμφωνα με την εβραϊκή γλώσσα, σημαίνει «ποίημα Θεού». Έτσι, λοιπόν, λέει, η παλαιά «φάραγγα», αφού πλησιάσει στο όρος και στην Εκκλησία του Χριστού και στο δημιούργημα του Θεού, «θα φραχθεί» και θα αποκλειστεί, «με τον ίδιο τρόπο που φράχθηκε εξαιτίας του σεισμού στις ημέρες του Οζία, βασιλιά του Ιούδα».

Αναζητώντας δε μέσα μου και ερευνώντας τις θείες Γραφές, εάν ποτέ «στις ημέρες του Οζία» η φάραγγα που αναφέρεται εδώ «έφραξε εξαιτίας του σεισμού», στα μεν ιστορικά βιβλία των Βασιλειών δεν έβρισκα τίποτα· διότι ούτε έχει καταγραφεί σε αυτά να έχει γίνει κάποιος αισθητός σεισμός στην εποχή του, ούτε έχει ειπωθεί κάτι τέτοιο περί φάραγγας. Εξιστορείται βεβαίως ότι ο Οζίας στην αρχή υπήρξε δίκαιος, έπειτα όμως κατακρίνεται ότι κυριεύθηκε από έπαρση στον νου και τόλμησε να προσφέρει ο ίδιος θυσία στον Θεό, εξαιτίας του οποίου και εξάνθησε λέπρα στο πρόσωπό του. Αυτό λοιπόν το παρουσιάζει το βιβλίο των Βασιλειών· ο Ιώσηπος όμως, έχοντας ερευνήσει με ακρίβεια και τις εξωβιβλικές ιουδαϊκές παραδόσεις, όντας «Εβραίος εξ Εβραίων», άκουσε τι δηλώνει ότι συνέβη κατά τους χρόνους εκείνους, λέγοντας ότι, ενώ οι ιερείς πίεζαν τον Οζία «να βγει από το ιερό και να μην παρανομεί ενώπιον του Θεού, αυτός οργισμένος τους απείλησε με θάνατο, εάν δεν ησυχάσουν. Εν τω μεταξύ όμως, ένας σεισμός συγκλόνισε τη γη, και καθώς άνοιξε ρήγμα στον ναό, εξέλαμψε μια λαμπρή λάμψη που έπεσε στο πρόσωπο του βασιλιά, με αποτέλεσμα σε αυτόν μεν να απλωθεί αμέσως λέπρα, ενώ μπροστά από την πόλη, στην τοποθεσία του βουνού που ονομάζεται Ερωγή, αποκόπηκε το δυτικό μισό μέρος και αφού κυλίστηκε τέσσερα στάδια, σταμάτησε πάνω στο ανατολικό βουνό, έτσι ώστε να φραχτούν και τα περάσματα και οι βασιλικοί κήποι.»

Έπειτα, αρχικά μεν «σείστηκαν τα πρόπυλα», όταν «η γη σείστηκε» κατά τον καιρό του πάθους Του· λίγο αργότερα δε υπέμεινε και την έσχατη πτώση, και αφού έλαβε την εξουσία εκείνος που πλήττει, «κατέκοψε τα κεφάλια όλων». Κατά τον καιρό λοιπόν αυτόν και «η κοιλάδα» των «ορών» του Θεού «φράχτηκε», όπως ακριβώς συνέβη επί Οζίου, όσον αφορά μεν το γράμμα και την ακριβή λέξη, κατά την πολιορκία των Ρωμαίων, κατά την οποία νομίζω ότι συνέβησαν τέτοιου είδους γεγονότα, ως προς δε τη βαθύτερη έννοια, όταν η σωματική και κατώτερη λατρεία του νόμου του Μωυσή αποκλείστηκε ώστε να μην τελείται πλέον, εξαιτίας του σεισμού που επήλθε προφητικώς έκτοτε στο έθνος των Ιουδαίων, και εξαιτίας των υπολοίπων που έχουν καταγραφεί.

Μετά από αυτά, επαναλαμβάνοντας ο λόγος, ανακηρύσσει σαφέστερα την παρουσία του Κυρίου, λέγοντας: «και θα παραστεί ο Κύριος ο Θεός μου, και όλοι οι άγιοι μαζί του», ονομάζοντας «αγίους» του είτε τους αποστόλους και τους μαθητές του, είτε κάποιες αόρατες δυνάμεις και λειτουργικά πνεύματα, για τα οποία έχει ειπωθεί: «και προσήλθαν άγγελοι, και τον διακονούσαν». Έπειτα, κατά την παρουσία του Κυρίου «θα υπάρξει», λέει, «μια ημέρα», και «δεν θα υπάρχει φως, και ψύχος και πάγος θα υπάρχει για μια ημέρα», αντί του οποίου ο Σύμμαχος ερμήνευσε: «και κατά την ημέρα εκείνη δεν θα υπάρχει φως, αλλά ψύχος και πάγος θα υπάρχει για μια ημέρα, η οποία είναι γνωστή στον Κύριο, ούτε ημέρα ούτε νύχτα, αλλά προς το εσπέρας θα υπάρχει φως». Και πρόσεξε μήπως μέσω αυτών δηλώνει ολοκάθαρα την ημέρα του πάθους του Σωτήρα μας, κατά την οποία ημέρα το μεν «δεν θα υπάρχει φως» εκπληρωνόταν, όταν «από την έκτη ώρα έπεσε σκοτάδι σε όλη τη γη έως την ενάτη ώρα», το δε «αλλά ψύχος και πάγος», όταν σύμφωνα με τον Λουκά: αφού παρέλαβαν τον Ιησού, «τον οδήγησαν στην οικία του αρχιερέα, ενώ ο Πέτρος ακολουθούσε από μακριά, και όταν άναψαν φωτιά στο μέσο της αυλής, καθόταν» σύμφωνα με τον Μάρκο, μαζί με τους υπολοίπους «ζεσταινόμενος». Ο δε Ιωάννης ρητά μνημόνευσε και το ψύχος λέγοντας: «στέκονταν οι δούλοι και οι υπηρέτες έχοντας ανάψει ανθρακιά, διότι είχε ψύχος, και ζεσταίνονταν».

Αφού, λοιπόν, αυτά εκπληρώθηκαν με αυτόν τον τρόπο, στη συνέχεια προσθέτει: «και θα μεταστρέψω τις εορτές σας σε πένθος, και όλες τις ωδές σας σε θρήνο, και θα βάλω σάκο σε κάθε οσφύ, και σε κάθε κεφάλι φαλάκρωμα, και θα τον κάνω σαν πένθος για αγαπημένο [πρόσωπο], και όσους είναι μαζί του σαν ημέρα οδύνης. Ιδού έρχονται ημέρες, λέγει ο Κύριος, και θα εξαποστείλω λιμό στη γη, όχι λιμό άρτου ούτε δίψα ύδατος, αλλά λιμό τού να ακούσουν τον λόγο του Κυρίου», και τα εξής. Όλα αυτά, τα οποία προφητεύτηκαν ότι θα συμβούν εξαιτίας της υπερηφάνειάς τους εναντίον του Χριστού, απέδειξαν ξεκάθαρη την έκβαση της προρρήσεως μετά την επιβουλή τους εναντίον του Σωτήρα μας. Διότι όχι νωρίτερα, αλλά από τότε και μέχρι σήμερα μετέστρεψε ο Θεός «τις εορτές τους σε πένθος και τις ωδές τους σε θρήνο», αποστερώντας τους από την ξακουστή μητρόπολη, και κατεδαφίζοντας το σεπτό αγίασμα που βρισκόταν σε αυτήν κατά τη διάρκεια της ηγεμονίας των Ρωμαίων αυτοκρατόρων Τίτου και Ουεσπασιανού, έτσι ώστε να μην μπορούν, ακόμη κι αν έρχονταν σε αυτήν, να επιτελούν τις εορτές και τις πανηγύρεις που όριζε ο νόμος. Τι χρειάζεται να πούμε για το πώς ο λιμός «τού να ακούσουν τον λόγο του Κυρίου» τους έπληξε όλους, επειδή έδιωξαν μακριά τους τον Λόγο του Θεού, αρνούμενοι αυτόν ομόφωνα και έχοντας πλέον απορριφθεί από αυτόν; 〈Από τον Ζαχαρία〉. «Και θα παραστεί ο Κύριος ο Θεός μου, και όλοι οι άγιοι μαζί του».

Με δυνατή φωνή ο Σοφονίας αναφωνούσε προς τον Αδάμ: «Αυτός είναι εκείνος τον οποίο περίμενες για την ημέρα της αναστάσεως, με τον τρόπο που σου προείπα». Ο Ναούμ μετά από αυτόν έφερνε το χαρμόσυνο μήνυμα στον φτωχό, λέγοντας: «Ανέβηκε από τη γη, φυσώντας στο πρόσωπό σου, βγάζοντάς σε από τη θλίψη», και ο χαριτωμένος Ζαχαρίας έκραζε: «Ήλθες, ο Θεός μας, μαζί με τους αγίους σου», και ο Δαβίδ έψαλλε καθαρά: «Σαν δυνατός εγέρθηκε και σαν από ύπνο αναστήθηκε ο Κύριος». Και ενώ αυτοί ράπιζαν τη μορφή μου με προφητείες, ψαλμούς και υμνωδίες, ξεφύτρωσαν και γυναίκες που προφήτευαν, χορεύοντας εις βάρος μου. Και η πρώτη από αυτές ήταν η αδελφή του Μωυσή, που σκιρτούσε και χτυπούσε με το χέρι της το τύμπανο που και παλαιότερα κρατούσε, και σαν να περνούσε άλλη Ερυθρά Θάλασσα, διασχίζοντας τα δώματά μου, χτυπούσε χαρούμενα το τύμπανο: «Ας ψάλουμε στον Θεό μας, διότι έχει δοξαστεί ένδοξα· συντρίβοντας στο έδαφος τον Άδη αναστήθηκε ο Κύριος». Ω, μία τέτοια νύχτα έγινε μητέρα τέτοιων κακών, και ένας όρθρος πατέρας τόσων δεινών! Η μεν τα γέννησε, ο δε φθάνοντας πρόσθεσε όνομα στον πόνο μου: ονομάζουν «ανάσταση» την ημέρα της πτώσης μου, και γιορτάζουν τον καιρό της καταστροφής μου· αλίμονο, αλίμονο, τι έπαθα!». Αυτά μου φώναξε ο Άδης όταν τον ρώτησα, χωρίς να με πείσει με λόγια, αλλά δείχνοντάς μου με πράξεις ότι, αφού τον άφησε γυμνό και έρημο από παντού, αναστήθηκε ο Κύριος.