Μέγας Φώτιος – Περὶ τοῦ σχίσματος τῶν Λατίνων (Νόθος)

Ἐπὶ Κωνσταντίνου δὲ πάλιν τοῦ Πωγωνάτου, σχίσμα διὰ Μαρτῖνον τὸν πάπαν καὶ Μάξιμον. Ἐν τῇ ϛʹ συνόδῳ, ἕνωσις· παρῆν γὰρ ὁ Ἀγάθων πάπας· μᾶλλον δὲ ἐν τῇ μετὰ ταύτην ἐπὶ τοῦ Ῥινοτμήτου, ἥτις καὶ τοὺς τῆς ϛʹ συνόδου κανόνας ἐξέθετο. Ἀλλ’ ἐν τούτοις τοῖς κανόσιν, οὓς ἡ συνέλευσις μετὰ τὴν σύνοδον τῶν τῆς ϛʹ ἐξέθετο, αἰτιάματα ῥωμαϊκὰ ὁρῶνται οὐκ εὐκαταφρόνητα, ὡς ὁ ιγʹ, ὁ νβʹ καὶ ὁ ξζʹ κανὼν δηλοῖ· οἳ δὴ καὶ κατὰ ἀπουσίαν τῶν Ῥωμαίων ἐξετέθησαν. Ἀρχὴ γοῦν τῶν ῥωμαϊκῶν μέμψεων ἡ ϛʹ σύνοδος γέγονεν.

Ἐπὶ Δέοντος τοῦ εἰκονομάχου ὁ μέγας Γρηγόριος, σπονδὰς πρὸς τοὺς Φράγγους πεποιηκὼς σὺν πάσῃ Ἰταλίᾳ, ἀπέθετο καὶ τὴν τοῦ βασιλέως ὑποταγὴν καὶ τὴν κοινωνίαν διὰ τὴν εἰκονομαχικὴν αἵρεσιν. Ἐν τῇ ζʹ συνόδῳ συνῆλθεν Ἀδριανὸς ὁ πάπας, καὶ περὶ τῶν ἐν τοῖς κανόσι τῆς ϛʹ, ὡς εἴρηται, αἰτιαμάτων οὐδεὶς κεκίνηται λόγος, καίτοι γε δέον ἦν καὶ ζητηθῆναι καὶ ἐξισωθῆναι, καὶ μὴ τοῖς κατεγνωσμένοις Ῥωμαίοις συνοδικῶς, ὡς ἀκαταγνώστοις καὶ κοινωνικοῖς, κοινωνεῖν.